Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.70

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

14.70.1

ब्रह्मास्त्रं तु यदा राजन्कृष्णेन प्रतिसंहृतम् ।
तदा तद्वेश्म ते पित्रा तेजसाऽभिविदीपितम् ॥ १४.७०.१ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤਰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਤਦ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਉਹ ਭਵਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੌਸ਼ਨ ਹੋ ਗਿਆ।

14.70.2

ततो रक्षांसि सर्वाणि नेशुस्त्यक्त्वा गृहं तु तत् ।
अन्तरिक्षे च वागासीत्साधु केशव साध्विति ॥ १४.७०.२ ॥

ਤਦ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ ਉਸ ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਗਏ; ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠੀ—'ਸਾਧੂ ਕੇਸ਼ਵ, ਸਾਧੂ!'

14.70.3

तदस्त्रं ज्वलितं चापि पितामहमगात्तदा ।
ततः प्राणान्पुनर्लेभे पिता तव नरेश्वर ॥ १४.७०.३ ॥

ਉਹ ਬਲਦਾ ਅਸਤਰ ਵੀ ਤਦ ਪਿਤਾਮਹ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਤਦ, ਹੇ ਨਰੇਸ਼ਵਰ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਪ੍ਰਾਣ ਮਿਲ ਗਏ।

14.70.4

व्यचेष्टत च बालोसौ यथोत्साहं यताबलम् ।
बभूवुर्मुदिता राजंस्ततस्ता भरतस्त्रियः ॥ १४.७०.४ ॥

ਉਹ ਬਾਲਕ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਹਿਲਣ ਲੱਗਾ; ਤਦ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਈਆਂ।

14.70.5

ब्राह्मणा वाचयामासुर्गोविन्दस्यैव शासनात् ।
ततस्ता मुदिताः सर्वाः प्रशशंसुर्जनार्दनम् ॥ १४.७०.५ ॥

ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਮੰਗਲ ਵਚਨ ਪੜ੍ਹਵਾਏ; ਤਦ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਉਸਤਤ ਕੀਤੀ।

14.70.6

स्त्रियो भरतसिंहानां नावं लब्ध्वेव पारगाः ।
कुन्ती द्रुपदपुत्री च सुभद्रा चोत्तरा तथा।
स्त्रियश्चान्या नृसिंहानां बभूवुर्हृष्टमानसाः ॥ १४.७०.६ ॥

ਭਰਤ-ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਬੇੜੀ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਪਾਰ ਲੰਘ ਗਈਆਂ; ਕੁੰਤੀ, ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੀ ਧੀ (ਦ੍ਰੌਪਦੀ), ਸੁਭੱਦਰਾ ਅਤੇ ਉੱਤਰਾ ਤੇ ਨਰਸਿੰਘਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।

14.70.7

तत्र मल्ला नटाश्चैव ग्रन्थिकाः सौख्यशायिकाः ।
सूतमागधसङ्घाश्चाप्यस्तुवंस्तं जनार्दनम् ॥ १४.७०.७ ॥

ਉੱਥੇ ਮੱਲ, ਨਟ, ਗ੍ਰੰਥਿਕ, ਸੌਖ੍ਯਸ਼ਾਇਕ ਅਤੇ ਸੂਤ-ਮਾਗਧ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਉਸਤਤਿ ਕੀਤੀ।

14.70.8

कुरुवंशस्तवाख्याभिराशीर्भिर्भरतर्षभ ।
सभाजयत संहृष्टो महाराज महाजनः ॥ १४.७०.८ ॥

ਕੁਰੂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਉਸਤਤਿ ਵਾਲੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਭਰਤਰਸ਼ਭ, ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ ਮਹਾਜਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ।

14.70.9

उत्थाय तु यथाकालमुत्तरा यदुनन्दनम् ।
अभ्यवादयत प्रीता सह पुत्रेण भारत ॥ १४.७०.९ ॥

ਯੋਗ ਸਮੇਂ ਉੱਠ ਕੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਉੱਤਰਾ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਯਦੁਨੰਦਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਭਾਰਤ।

14.70.10

ततस्तस्यै ददौ प्रीतो बहुरत्नं विशेषतः ।
तथैव वृष्णिशार्दूलो नाम चास्याकरोत्प्रभुः।
पितुस्तव महाराज सत्यसन्धो जनार्दनः ॥ १४.७०.१० ॥

ਫਿਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਰਤਨ ਦਿੱਤੇ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ-ਸ਼ਾਰਦੂਲ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਰੱਖਿਆ। ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਲਈ ਸੱਚੇ ਵਚਨੀ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਤਾ।

14.70.11

परिक्षीणे कुले यस्माज्जातोऽयमभिमन्युजः ।
परिक्षिदिति नामास्य भवत्वित्यब्रवीत्तदा ॥ १४.७०.११ ॥

ਕੁਲ ਦੇ ਖੀਣ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਅਭਿਮਨਿਊ ਦਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਦੋਂ ਕਿਹਾ, 'ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਹੋਵੇ'।

14.70.12

सोऽवर्धत यथाकालं पिता तव जनाधिप ।
मनःप्रह्लादनश्चासीत्सर्वलोकस्य भारत ॥ १४.७०.१२ ॥

ਉਹ ਯੋਗ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਵਧਿਆ — ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ, ਹੇ ਜਨਾਧਿਪ; ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।

14.70.13

मासजातस्तु ते वीर पिता भवति भारत ।
अथाजग्मुः सुबहुलं रत्नमादाय पाण्डवाः ॥ १४.७०.१३ ॥

ਹੇ ਵੀਰ, ਭਾਰਤ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਬਾਲਕ ਸਨ। ਫਿਰ ਪਾਂਡਵ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਤਨ ਲੈ ਕੇ ਆਏ।

14.70.14

मेरुकूटनिभान्भाण्डान्कलशान्भाजनानि च ।
कृताकृतं महद्भीममादाय पुरुषोत्तमाः ॥ १४.७०.१४ ॥

ਮੇਰੂ ਪਰਬਤ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਭਾਂਡੇ, ਕਲਸ਼ ਅਤੇ ਬਰਤਨ, ਘੜੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਘੜੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਪਦਾਰਥ ਲੈ ਕੇ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ (ਆਏ)।

14.70.15

भारतैर्वाहनैस्तत्र गोरुते गोरुते पथि ।
निवसन्तो ययुर्देवं स्मरन्तः परमेष्ठिनः ॥ १४.७०.१५ ॥

ਉੱਥੇ ਭਾਰਤੀ ਆਪਣੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨਾਲ, ਹਰ ਗੋਰੁਤ ਦੂਰੀ ਤੇ ਠਹਿਰਦੇ ਹੋਏ, ਪਰਮੇਸ਼ਠੀ ਦੇਵ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਤੁਰੇ।

14.70.16

नासीत्तत्र नृपः कश्चिदभारार्तो नृपं विना ।
भीमादयोऽपि यज्ञार्थं वहन्ते किं पुनर्जनाः ॥ १४.७०.१६ ॥

ਉੱਥੇ ਬੋਝ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਰਾਜੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਭੀਮ ਆਦਿ ਯੱਗ ਲਈ ਬੋਝ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਲੋਕ ਕਿਉਂ ਨਾ ਚੁੱਕਣ।

14.70.17

तान्समीपगताञ्श्रुत्वा निर्ययुर्वृष्णिपुङ्गवाः ।
अलञ्चक्रुश्च माल्यौघैर्नगरं नागसाह्वयम् ॥ १४.७०.१७ ॥

ਉਹ ਨੇੜੇ ਆ ਗਏ ਸੁਣ ਕੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਨੀ ਵੀਰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ; ਮਾਲਾਵਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਨਾਗਸਾਹਵਯ ਨਗਰ ਸਜਾਇਆ।

14.70.18

पताकाभिर्विचित्राभिर्ध्वजैश्च विविधैरपि ।
वेश्मानि समलञ्चक्रुः पौराश्चापि जनेश्वरः ॥ १४.७०.१८ ॥

ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਪਤਾਕਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਨਗਰਵਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਜਨੇਸ਼ਵਰ (ਰਾਜੇ) ਨੇ ਵੀ ਘਰ ਸਜਾਏ।

14.70.19

देवतायतनानां च पूजाः सुविविधास्तथा ।
संदिदेशाथ विदुरः पाण्डुपुत्रप्रियेप्सया ॥ १४.७०.१९ ॥

ਦੇਵ-ਮੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੂਜਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਵਿਦੁਰ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।

14.70.20

राजमार्गाश्च तत्रासन्सुमनोभिरलङ्कृताः ।
शुशुभे तत्पुरं चापि समुद्रौघनिभस्वनम् ॥ १४.७०.२० ॥

ਉੱਥੇ ਦੇ ਰਾਜ-ਮਾਰਗ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ; ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਰਗੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਉਹ ਨਗਰ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ।

14.70.21

नर्तकैश्चापि नृत्यद्भिर्गायकानां च निःस्वनैः ।
आसीद्वैश्रवणस्येव निवासस्तत्पुरं तदा ॥ १४.७०.२१ ॥

ਨੱਚਦੇ ਨਰਤਕਾਂ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਨਗਰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੈਸ਼ਰਵਣ (ਕੁਬੇਰ) ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

14.70.22

बन्दिभिश्च नरै राजन्स्त्रीसहायैश्च सर्वशः ।
तत्रतत्र विविक्तेषु समन्तादुपशोभितम् ॥ १४.७०.२२ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ! ਉੱਥੇ ਥਾਂ-ਥਾਂ, ਇਕਾਂਤ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਬੰਦੀਜਨਾਂ, ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾਲ ਉਹ ਨਗਰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ।

14.70.23

पताका धूयमानाश्च समन्तान्मातरिश्वना ।
अदर्शयन्निव तदा कुरून्वै दक्षिणोत्तरान् ॥ १४.७०.२३ ॥

ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਲਹਿਰਾਉਂਦੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

14.70.24

अघोषयंस्तदा चाप पुरुषा राजमार्गतः ।
सर्वरात्रविहारोऽद्य रत्नाभरणलक्षणः ॥ १४.७०.२४ ॥

ਤਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਜ-ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅੱਜ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਰਤਨਾਂ ਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਵਿਹਾਰ (ਉਤਸਵ) ਹੋਵੇਗਾ।