महाभारत · अध्याय 15.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.14.1
एवमुक्तस्तु राज्ञा स विदुरो बुद्धिसत्तमः ।
धृतराष्ट्रमुपेत्यैव वाक्यमाह महार्थवत् ॥ १५.१४.१ ॥
राजाने असे सांगितल्यावर बुद्धिमंतांत श्रेष्ठ असलेला विदुर धृतराष्ट्राजवळ जाऊन अत्यंत अर्थपूर्ण वचने बोलला.
15.14.2
उक्तो युधिष्ठिरो राजा भवद्वचनमादितः ।
स च संश्रुत्य वाक्यं ते प्रशशंस महाद्युतिः ॥ १५.१४.२ ॥
आपले वचन सुरुवातीपासून राजा युधिष्ठिराला सांगितले गेले. त्या महातेजस्वीने ते ऐकून त्याची प्रशंसा केली.
15.14.3
बीभत्सुश्च महातेजा निवेदयति ते गृहान् ।
वसु तस्य गृहे यच्च प्राणानपि च केवलान् ॥ १५.१४.३ ॥
महातेजस्वी बीभत्सु (अर्जुन) आपल्याला आपली घरे, त्याच्या घरातील संपत्ती आणि केवळ प्राणही अर्पण करतो.
15.14.4
धर्मराजश्च पुत्रस्ते राज्यं प्राणान्धनानि च ।
अनुजानाति राजर्षे यच्चान्यदपि किञ्चन ॥ १५.१४.४ ॥
आपला पुत्र धर्मराज (युधिष्ठिर), हे राजर्षे, राज्य, प्राण, धन आणि अन्य काही असेल ते आपल्याला देण्यास अनुमती देतो.
15.14.5
भीमस्तु सर्वदुःखानि संस्मृत्य बहुलान्युत ।
कृच्छ्रादिव महाबाहुरनुजज्ञे विनिःश्वसन् ॥ १५.१४.५ ॥
परंतु महाबाहू भीमाने आपली अनेक दुःखे आठवून, मोठ्या कष्टाने दीर्घ नि:श्वास टाकत संमती दिली.
15.14.6
र राजन्धर्मशीलेन राज्ञा बीभत्सुना तथा ।
अनुनीतो महाबाहुः सौहृदे स्थापितोपि च ॥ १५.१४.६ ॥
हे राजन्, धर्मशील राजा (युधिष्ठिर) आणि बीभत्सु (अर्जुन) यांनी समजावल्यामुळे महाबाहू (भीम) देखील सौहार्दात स्थिर झाला.
15.14.7
न च मन्युस्त्वया कार्य इति त्वां प्राह धर्मराट् ।
संस्मृत्य भीमस्तद्वैरं यदन्यायवदाचरत् ॥ १५.१४.७ ॥
"तू क्रोध करू नकोस" असे धर्मराजाने तुला सांगितले; भीमाने अन्यायाने केलेले ते वैर स्मरून.
15.14.8
एवंप्रायो हि धर्मोऽयं क्षत्रियाणां नराधिप ।
शुद्धे क्षत्रियधर्मे न निरतोऽयं वृकोदरः ॥ १५.१४.८ ॥
हे नराधिपा, क्षत्रियांचा धर्म सामान्यतः असाच असतो; हा वृकोदर शुद्ध क्षत्रियधर्मात निरत नाही.
15.14.9
वृकोदरकृते चाहमर्जुनश्च पुनः पुनः ।
प्रसीद याचे नृपते भवान्प्रभुरिहास्ति यत् ॥ १५.१४.९ ॥
वृकोदरासाठी मी आणि अर्जुन वारंवार विनंती करतो; हे नृपती, प्रसन्न व्हा. येथे जे काही आहे, त्याचे आपण प्रभू आहात.
15.14.10
तद्ददातु भवान्वित्तं यावदिच्छसि पार्थिवः ।
त्वमीश्वरो नो राज्यस्य प्राणानामपि भारत ॥ १५.१४.१० ॥
आपल्याला हवे तितके धन द्यावे; हे पार्थिवा, हे भारता, आमच्या राज्याचे आणि प्राणांचेही ईश्वर आपणच आहात.
15.14.11
ब्रह्मदेयाग्रहारांश्च पुत्राणामौर्ध्वदेहिकम् ।
इतो रत्नानि गाश्चैव दासीदासमजाविकम् ॥ १५.१४.११ ॥
ब्राह्मणांना ब्रह्मदेय ग्राम, पुत्रांचे और्ध्वदेहिक कर्म, येथून रत्ने, गायी, दास-दासी, शेळ्या-मेंढ्या द्याव्यात.
15.14.12
अर्चयित्वा कुरुश्रेष्ठो ब्राह्मणेभ्यः प्रयच्छतु ।
दीनान्धकृपणेभ्यश्च तत्रतत्र नृपाज्ञया ॥ १५.१४.१२ ॥
हे कुरुश्रेष्ठा, ब्राह्मणांचा सत्कार करून त्यांना द्यावे; दीन, आंधळे आणि दुःखितांनाही राजाज्ञेने जिथे तिथे द्यावे.
15.14.13
बह्वन्नरसपानाढ्याः सभा विदुर कारय ।
गवां निपानान्यन्यच्च विविधं पुण्यकं कुरु ॥ १५.१४.१३ ॥
हे विदुरा, अन्न, रसयुक्त पदार्थ आणि पेये यांनी भरलेल्या अनेक सभागृहांची उभारणी कर. गाईंसाठी पाणवठे आणि इतर विविध पुण्यकर्मे कर.
15.14.14
इति मामब्रवीद्राजा पार्थश्चैव धनंजयः ।
यदत्रानन्तरं कार्यं तद्भवम्ववक्तुमर्हति ॥ १५.१४.१४ ॥
राजा आणि पृथेचा पुत्र धनंजय यांनी मला असे सांगितले: यानंतर जे करायचे आहे, ते तुम्हीच सांगण्यास योग्य आहात.
15.14.15
इत्युक्ते विदुरेणाथ धृतराष्ट्रोऽभिनन्द्य तान् ।
मनश्चक्रे महादाने कार्तिक्यां जनमेजय ॥ १५.१४.१५ ॥
विदुराने असे सांगितल्यावर धृतराष्ट्राने त्यांचे अभिनंदन केले आणि हे जनमेजया, कार्तिक महिन्यात महादान करण्याचा मनात निश्चय केला.