มหาภารตะ · อัธยายะ 15.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.14.1
एवमुक्तस्तु राज्ञा स विदुरो बुद्धिसत्तमः ।
धृतराष्ट्रमुपेत्यैव वाक्यमाह महार्थवत् ॥ १५.१४.१ ॥
เมื่อพระราชาตรัสดังนี้แล้ว วิทุรผู้เลิศในปัญญานั้นเข้าไปหาธฤตราษฎร์ แล้วกล่าววจนะที่มีความหมายลึกซึ้งยิ่ง
15.14.2
उक्तो युधिष्ठिरो राजा भवद्वचनमादितः ।
स च संश्रुत्य वाक्यं ते प्रशशंस महाद्युतिः ॥ १५.१४.२ ॥
คำของท่านได้ถูกบอกแก่พระเจ้ายุธิษฐิระตั้งแต่ต้น พระองค์ผู้มีพระรัศมีรุ่งโรจน์ได้ฟังและรับคำนั้นแล้ว ก็ทรงสรรเสริญ
15.14.3
बीभत्सुश्च महातेजा निवेदयति ते गृहान् ।
वसु तस्य गृहे यच्च प्राणानपि च केवलान् ॥ १५.१४.३ ॥
และพีภัตสุ ผู้มีเดชมาก คืออรชุน ขอถวายเรือนของตน ทรัพย์สมบัติในเรือนนั้น และแม้ชีวิตของตนแก่ท่าน
15.14.4
धर्मराजश्च पुत्रस्ते राज्यं प्राणान्धनानि च ।
अनुजानाति राजर्षे यच्चान्यदपि किञ्चन ॥ १५.१४.४ ॥
และพระโอรสของท่าน คือพระธรรมราชายุธิษฐิระ ขอประทานแก่ท่าน ผู้เป็นราชฤๅษี ซึ่งราชอาณาจักร ชีวิต ทรัพย์สมบัติ และสิ่งอื่นใดที่มีอยู่
15.14.5
भीमस्तु सर्वदुःखानि संस्मृत्य बहुलान्युत ।
कृच्छ्रादिव महाबाहुरनुजज्ञे विनिःश्वसन् ॥ १५.१४.५ ॥
ส่วนภีมะ ผู้มีพาหุอันใหญ่ ระลึกถึงทุกข์ต่างๆ มากมาย จึงรับคำด้วยความยากลำบาก ถอนใจใหญ่อยู่หลายครั้ง
15.14.6
र राजन्धर्मशीलेन राज्ञा बीभत्सुना तथा ।
अनुनीतो महाबाहुः सौहृदे स्थापितोपि च ॥ १५.१४.६ ॥
ข้าแต่พระราชา ภีมะผู้มีพาหุอันใหญ่ ถูกโน้มน้าวโดยพระราชาผู้ประพฤติธรรม และโดยอรชุนเช่นกัน และได้ตั้งอยู่ในความสามัคคี
15.14.7
न च मन्युस्त्वया कार्य इति त्वां प्राह धर्मराट् ।
संस्मृत्य भीमस्तद्वैरं यदन्यायवदाचरत् ॥ १५.१४.७ ॥
พระธรรมราชาได้กล่าวแก่ท่านว่า "อย่าได้โกรธเลย" ส่วนภีมะระลึกถึงเวรนั้น ที่ตนได้กระทำโดยไม่เป็นธรรม
15.14.8
एवंप्रायो हि धर्मोऽयं क्षत्रियाणां नराधिप ।
शुद्धे क्षत्रियधर्मे न निरतोऽयं वृकोदरः ॥ १५.१४.८ ॥
ข้าแต่จอมนร ธรรมของกษัตริย์โดยทั่วไปเป็นเช่นนี้แล ส่วนวฤโกทรผู้นี้ไม่ได้ยึดมั่นในธรรมกษัตริย์อันบริสุทธิ์
15.14.9
वृकोदरकृते चाहमर्जुनश्च पुनः पुनः ।
प्रसीद याचे नृपते भवान्प्रभुरिहास्ति यत् ॥ १५.१४.९ ॥
เพราะเห็นแก่วฤโกทร ข้าพเจ้าและอรชุนขอร้องซ้ำแล้วซ้ำเล่า ขอพระองค์โปรดเมตตาเถิด ข้าแต่พระราชา พระองค์ทรงเป็นใหญ่เหนือสิ่งทั้งปวงที่มีอยู่ที่นี่
15.14.10
तद्ददातु भवान्वित्तं यावदिच्छसि पार्थिवः ।
त्वमीश्वरो नो राज्यस्य प्राणानामपि भारत ॥ १५.१४.१० ॥
ขอพระองค์ทรงพระราชทานทรัพย์เท่าที่ปรารถนา ข้าแต่ท่านผู้เป็นกษัตริย์แห่งภารตะ พระองค์เป็นผู้เป็นใหญ่เหนือราชอาณาจักรของเรา และเหนือแม้ชีวิตของเรา
15.14.11
ब्रह्मदेयाग्रहारांश्च पुत्राणामौर्ध्वदेहिकम् ।
इतो रत्नानि गाश्चैव दासीदासमजाविकम् ॥ १५.१४.११ ॥
ขอพระองค์ทรงถวายหมู่บ้านพรหมไทยแก่พราหมณ์ และทรงจัดพิธีศราทธแก่บรรดาโอรส ขอทรงพระราชทานอัญมณี โค ทาสชายหญิง แพะและแกะจากคลังนี้
15.14.12
अर्चयित्वा कुरुश्रेष्ठो ब्राह्मणेभ्यः प्रयच्छतु ।
दीनान्धकृपणेभ्यश्च तत्रतत्र नृपाज्ञया ॥ १५.१४.१२ ॥
ข้าแต่ยอดแห่งกุรุ ขอพระองค์ทรงบูชาพราหมณ์แล้วพระราชทานแก่เขาเถิด และแก่คนยากจน คนตาบอด และคนยากไร้ ณ ที่นั่นนั่นเอง ตามพระราชโองการ
15.14.13
बह्वन्नरसपानाढ्याः सभा विदुर कारय ।
गवां निपानान्यन्यच्च विविधं पुण्यकं कुरु ॥ १५.१४.१३ ॥
ข้าแต่วิทุร ขอให้สร้างสภาที่เต็มไปด้วยอาหาร รสโอชา และเครื่องดื่มมากมาย ทำแหล่งน้ำสำหรับโคทั้งหลาย และกระทำบุญกุศลอื่นๆ อีกหลายอย่าง
15.14.14
इति मामब्रवीद्राजा पार्थश्चैव धनंजयः ।
यदत्रानन्तरं कार्यं तद्भवम्ववक्तुमर्हति ॥ १५.१४.१४ ॥
พระราชาและปารถะ คือธนัญชัย ได้ตรัสกับข้าพเจ้าดังนี้ ผู้ที่คู่ควรจะกล่าวว่าควรทำสิ่งใดต่อไปนั้น คือท่าน
15.14.15
इत्युक्ते विदुरेणाथ धृतराष्ट्रोऽभिनन्द्य तान् ।
मनश्चक्रे महादाने कार्तिक्यां जनमेजय ॥ १५.१४.१५ ॥
เมื่อวิทุรกล่าวดังนี้แล้ว ธฤตราษฎร์ก็ชื่นชมถ้อยคำของเขา และ ข้าแต่ชนเมชัย ได้ตั้งใจจะทำทานอันยิ่งใหญ่ในเดือนการติกะ