ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 15.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.18.1
एवमेतन्महाबाहो यथा वदसि पाण्डवः ।
कृतमुद्धरणं पूर्वं मया वः सीदतां नृपाः ॥ १५.१८.१ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਤੂੰ ਜੋ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈਂ ਉਹ ਇਵੇਂ ਹੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਿਓ, ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਦੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਬਾਰਿਆ ਸੀ।
15.18.2
द्यूतापहृतराज्यानां पतितानां सुखादपि ।
ज्ञातिभिः परिभूतानां कृतमुद्धरणं मया ॥ १५.१८.२ ॥
ਜੂਏ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਖੁੱਸ ਗਿਆ, ਸੁਖ ਤੋਂ ਜੋ ਡਿੱਗੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕੀਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਉਬਾਰਿਆ ਹੈ।
15.18.3
कथं पाण्डोर्न नश्येत संततिः पुरुषर्षभाः ।
यशश्च वो न नश्येत इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.३ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲਦੋ, ਪਾਂਡੂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਕਿਵੇਂ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਯਸ਼ ਵੀ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਉਬਾਰਿਆ।
15.18.4
यूयमिन्द्रसमाः सर्वे देवतुल्यपराक्रमाः ।
मा परेषां मुखप्रेक्षाः स्थेत्येवं तत्कृतं मया ॥ १५.१८.४ ॥
ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਹੋ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗਾ ਪਰਾਕਰਮ ਰੱਖਦੇ ਹੋ। ਦੂਜਿਆਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਤੱਕਣ ਵਾਲੇ ਨਾ ਬਣੋ, ਇਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਇਹ ਕੀਤਾ।
15.18.5
कथं धर्मभृतां श्रेष्ठो राजा त्वं वासवोपमः ।
पुनर्वने न दुःखी स्या इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.५ ॥
ਧਰਮ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਵੇਂ, ਇਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਉਬਾਰਿਆ।
15.18.6
नागायुतसमप्राणः ख्यातविक्रमपौरुषः ।
नायं भीमोत्ययं गच्छेदिति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.६ ॥
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਜਿੰਨਾ ਪ੍ਰਾਣ-ਬਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਰਾਕਰਮ ਤੇ ਪੌਰਖ ਵਾਲਾ ਇਹ ਭੀਮ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਉਬਾਰਿਆ।
15.18.7
भीमसेनादवरजस्तथाऽयं वासवोपमः ।
विजयो नावसीदेत इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.७ ॥
ਭੀਮਸੇਨ ਦਾ ਛੋਟਾ, ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਇਹ ਵਿਜੈ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
15.18.8
नकुलः सहदेवश्च तथेमौ गुरुवर्तिनौ ।
क्षुधा कथं न सीदेतामिति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.८ ॥
ਨਕੁਲ ਅਤੇ ਸਹਦੇਵ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੇ ਅਨੁਯਾਈ ਹਨ; ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਣ, ਇਹ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
15.18.9
इयं च बृहती श्यामा तथाऽत्यायतलोचना ।
वृथा सभातले क्लिष्टा मा भूदिति च तत्कृतं ॥ १५.१८.९ ॥
ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਟ ਦੇਹ ਵਾਲੀ ਇਹ ਸ਼ਿਆਮਾ ਸਭਾ ਦੇ ਫ਼ਰਸ਼ ਉੱਤੇ ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਤੜਪਾਈ ਗਈ — ਇਹ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
15.18.10
अपेक्षतामेव वो भीम वेपन्तीं कदलीमिव ।
स्त्रीधर्मिणीमरिष्टाङ्गीं तथा द्यूतपराजिताम् ॥ १५.१८.१० ॥
ਹੇ ਭੀਮ, ਕੰਬਦੇ ਕੇਲੇ ਵਾਂਗ, ਇਸਤਰੀ-ਧਰਮ ਵਾਲੀ, ਸ਼ੁਭ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਜੂਏ ਵਿੱਚ ਹਾਰੀ ਹੋਈ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖੋ।
15.18.11
दुःशासनो यदा मौर्ख्याद्दासीवत्पर्यकर्षत ।
तदैव विदितं मह्यं पराभूतमिदं कुलम् ॥ १५.१८.११ ॥
ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਮੂਰਖਤਾ ਨਾਲ ਦਾਸੀ ਵਾਂਗ ਉਸਨੂੰ ਖਿੱਚਿਆ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਹ ਕੁਲ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
15.18.12
निषण्णाः कुरवश्चैव तदा मे श्वशुरादयः ।
सा दैवं नाथमिच्छन्ती व्यलपत्कुररी यथा ॥ १५.१८.१२ ॥
ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਸਹੁਰੇ ਆਦਿ ਕੌਰਵ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ; ਉਹ ਦੈਵ-ਰੂਪ ਨਾਥ ਨੂੰ ਲੋਚਦੀ ਕੁਰਰੀ ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
15.18.13
केशपक्षे परामृष्टा पापेन् हतबुद्धिना ।
यदा दुःशासनेनैषा तदा मुह्याम्यहं नृपाः ॥ १५.१८.१३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਿਓ, ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਹਤਬੁੱਧੀ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ ਵਾਲ ਫੜ ਕੇ ਖਿੱਚੇ, ਤਦ ਮੈਂ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
15.18.14
युष्मत्तेजोविवृद्ध्यर्तं मया ह्युद्धरणं कृतम् ।
तदानीं विदुलावाक्यैरिति तद्वित्त पुत्रकाः ॥ १५.१८.१४ ॥
ਪੁੱਤਰੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਤੇਜ ਦੀ ਵਧੋਤਰੀ ਲਈ ਹੀ ਮੈਂ ਉਦੋਂ (ਵੰਸ਼ ਦਾ) ਉੱਧਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ; ਇਹ ਵਿਦੁਲਾ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਹ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।
15.18.15
कथं न राजवंशोऽयं नश्येत्प्राप्य सुतान्मम ।
पाण्डोरिति मया पुत्रस्तस्मादुद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.१५ ॥
ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਪਾਂਡੂ ਦਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਕਿਵੇਂ ਨਾਸ ਨਾ ਹੁੰਦਾ? ਇਸ ਲਈ ਪਾਂਡੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪਾ ਕੇ ਮੈਂ (ਵੰਸ਼ ਦਾ) ਉੱਧਾਰ ਕੀਤਾ।
15.18.16
न तस्य पुत्राः पौत्रा वा क्षतवंशस्य पार्थिव ।
लभ्ते सुकृताँल्लोकान्यस्माद्वंशः प्रणश्यति ॥ १५.१८.१६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਪੋਤੇ ਪੁੰਨ-ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
15.18.17
भुक्तं राज्यफलं पुत्रा भर्तुर्मे विपुलं पुरा ।
महादानानि दत्तानि पीतः सोमो यथाविधि ॥ १५.१८.१७ ॥
ਪੁੱਤਰੋ, ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੇ ਰਾਜ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫਲ ਭੋਗਿਆ ਸੀ; ਮਹਾਦਾਨ ਦਿੱਤੇ ਸਨ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸੋਮਰਸ ਪੀਤਾ ਸੀ।
15.18.18
नाहमात्मफलार्थं वै वासुदेवमचूचुदम् ।
विदुलायाः प्रलापैस्तैः पालनार्थं च तत्कृतम् ॥ १५.१८.१८ ॥
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਫਲ ਲਈ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਵਿਦੁਲਾ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੀ ਉਹ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
15.18.19
नाहं राज्यफलं पुत्राः कामये पुत्रनिर्जितम् ।
पतिलोकानहं पुण्यान्कामये तपसा पिभो ॥ १५.१८.१९ ॥
ਹੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਿੱਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤਪ ਰਾਹੀਂ ਮੈਂ ਪਤੀ ਦੇ ਪੁੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।
15.18.20
श्वश्रूश्वशुरयोः कृत्वा शुश्रूषां वनवासिनोः ।
तपसा शोषयिष्यामि युधिष्ठिर कलेवरम् ॥ १५.१८.२० ॥
ਵਣਵਾਸੀ ਸੱਸ-ਸਹੁਰੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਤਪ ਰਾਹੀਂ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁਕਾ ਦਿਆਂਗੀ।
15.18.21
निवर्तस्व कुरुश्रेष्ठ भीमसेनादिभिः सह ।
धर्मे ते धीयतां बुद्धिर्मनस्तु महदस्तु च ॥ १५.१८.२१ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਭੀਮਸੇਨ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਜਾਓ। ਤੇਰੀ ਬੁੱਧੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ, ਅਤੇ ਤੇਰਾ ਮਨ ਵੀ ਮਹਾਨ ਹੋਵੇ।