มหาภารตะ · อัธยายะ 15.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
15.18.1
एवमेतन्महाबाहो यथा वदसि पाण्डवः ।
कृतमुद्धरणं पूर्वं मया वः सीदतां नृपाः ॥ १५.१८.१ ॥
ดูกรพระเจ้าบุรุษผู้มีพาหุอันแข็งแรง กษัตริย์แห่งปาณฑพผู้อยู่ในนครนั้น ท่านกล่าวเช่นไรก็เป็นเช่นนั้น ข้าพเจ้าได้ยกท่านทั้งหลายขึ้นมาก่อนแล้ว ในเมื่อท่านกำลังจมดิ่งลง ดูกรกษัตริย์ทั้งหลาย
15.18.2
द्यूतापहृतराज्यानां पतितानां सुखादपि ।
ज्ञातिभिः परिभूतानां कृतमुद्धरणं मया ॥ १५.१८.२ ॥
เพราะท่านทั้งหลายผู้สูญเสียราชอาณาจักรไปด้วยการพนัน ผู้ตกลงมาแม้จากความสุข และผู้ถูกญาติของตนดูหมิ่น ข้าพเจ้าจึงได้ยกท่านขึ้นมาแล้ว
15.18.3
कथं पाण्डोर्न नश्येत संततिः पुरुषर्षभाः ।
यशश्च वो न नश्येत इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.३ ॥
เพื่อให้วงศ์ของปาณฑุไม่พินาศ และเพื่อให้เกียรติยศของท่านไม่พินาศ ดูกรบุรุษผู้เป็นดั่งโคอุสภะในหมู่มนุษย์ ข้าพเจ้าจึงได้ยกท่านขึ้นมาแล้ว
15.18.4
यूयमिन्द्रसमाः सर्वे देवतुल्यपराक्रमाः ।
मा परेषां मुखप्रेक्षाः स्थेत्येवं तत्कृतं मया ॥ १५.१८.४ ॥
ท่านทั้งหลายล้วนเสมอด้วยพระอินทร์ มีความกล้าหาญเทียบเท่าเทพเจ้า ข้าพเจ้าทำเช่นนี้เพื่อมิให้ท่านต้องเป็นผู้มองดูสีหน้าของผู้อื่น
15.18.5
कथं धर्मभृतां श्रेष्ठो राजा त्वं वासवोपमः ।
पुनर्वने न दुःखी स्या इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.५ ॥
ดูกรผู้ประเสริฐที่สุดในบรรดาผู้ทรงธรรม พระราชาผู้เสมอด้วยพระอินทร์ ข้าพเจ้าได้ยกท่านขึ้นมา เพื่อมิให้ท่านต้องทุกข์โศกอีกในป่า
15.18.6
नागायुतसमप्राणः ख्यातविक्रमपौरुषः ।
नायं भीमोत्ययं गच्छेदिति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.६ ॥
เพื่อมิให้ภีมะนี้ ผู้มีพละกำลังเท่าช้างหมื่นเชือก และมีความกล้าหาญกับความเป็นชายที่เลื่องลือ ต้องไปสู่ความพินาศ ข้าพเจ้าจึงได้ยกท่านขึ้นมา
15.18.7
भीमसेनादवरजस्तथाऽयं वासवोपमः ।
विजयो नावसीदेत इति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.७ ॥
อรชุนผู้นี้ซึ่งอายุน้อยกว่าภีมเสน และเสมอด้วยพระอินทร์ ไม่ควรจมดิ่งลง ข้าพเจ้าจึงได้ยกท่านขึ้นมาแล้ว
15.18.8
नकुलः सहदेवश्च तथेमौ गुरुवर्तिनौ ।
क्षुधा कथं न सीदेतामिति चोद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.८ ॥
นกุลและสหเทพทั้งสองนี้ ซึ่งเชื่อฟังผู้เป็นพี่ จะทนความหิวได้อย่างไร ข้าพเจ้าจึงได้ยกท่านขึ้นมาแล้ว
15.18.9
इयं च बृहती श्यामा तथाऽत्यायतलोचना ।
वृथा सभातले क्लिष्टा मा भूदिति च तत्कृतं ॥ १५.१८.९ ॥
สตรีผู้นี้มีผิวคล้ำ มีรูปร่างสง่า และมีดวงตายาวใหญ่ ถูกทรมานอย่างไร้ประโยชน์ในโถงประชุมสภา ขอให้มิเป็นเช่นนั้นเถิด ข้าพเจ้าได้กล่าวไว้แล้ว
15.18.10
अपेक्षतामेव वो भीम वेपन्तीं कदलीमिव ।
स्त्रीधर्मिणीमरिष्टाङ्गीं तथा द्यूतपराजिताम् ॥ १५.१८.१० ॥
ดูกรภีมะ จงมองดูนางที่กำลังสั่นเทาดุจต้นกล้วย นางผู้ประพฤติตามหน้าที่ของสตรี มีอวัยวะอันเป็นมงคล และพ่ายแพ้ในการพนัน
15.18.11
दुःशासनो यदा मौर्ख्याद्दासीवत्पर्यकर्षत ।
तदैव विदितं मह्यं पराभूतमिदं कुलम् ॥ १५.१८.११ ॥
เมื่อทุศศาสนะลากนางไปมาเหมือนสาวใช้ เพราะความโง่เขลา ในตอนนั้นเองข้าพเจ้าจึงรู้ว่าตระกูลนี้ถูกย่ำยีแล้ว
15.18.12
निषण्णाः कुरवश्चैव तदा मे श्वशुरादयः ।
सा दैवं नाथमिच्छन्ती व्यलपत्कुररी यथा ॥ १५.१८.१२ ॥
ในตอนนั้นบรรดาพ่อผัวของข้าพเจ้าและกุรุทั้งหลายนั่งอยู่ที่นั่น ส่วนนาง ผู้ปรารถนาที่พึ่งอันเป็นทิพย์ ได้คร่ำครวญดุจนกกุรรีร้องไห้
15.18.13
केशपक्षे परामृष्टा पापेन् हतबुद्धिना ।
यदा दुःशासनेनैषा तदा मुह्याम्यहं नृपाः ॥ १५.१८.१३ ॥
ดูกรกษัตริย์ทั้งหลาย เมื่อทุศศาสนะผู้ชั่วร้ายและมีจิตใจต่ำช้าคว้าผมของนาง ในตอนนั้นข้าพเจ้าก็หลงใหลไปแล้ว
15.18.14
युष्मत्तेजोविवृद्ध्यर्तं मया ह्युद्धरणं कृतम् ।
तदानीं विदुलावाक्यैरिति तद्वित्त पुत्रकाः ॥ १५.१८.१४ ॥
ดูกรบุตรทั้งหลาย ข้าพเจ้าได้ฉุดวงศ์นี้ขึ้นในครั้งนั้น เพื่อให้เดชของพวกเจ้าเจริญยิ่งขึ้น ดังที่วิทุลาได้กล่าวไว้ พวกเจ้าย่อมรู้เรื่องนี้ดี
15.18.15
कथं न राजवंशोऽयं नश्येत्प्राप्य सुतान्मम ।
पाण्डोरिति मया पुत्रस्तस्मादुद्धरणं कृतम् ॥ १५.१८.१५ ॥
วงศ์กษัตริย์นี้จะพินาศได้อย่างไร ถ้าข้าพเจ้ามีบุตรจากตนเอง ดังนั้น ข้าพเจ้าจึงได้ฉุดวงศ์ขึ้นด้วยการได้บุตรของปาณฑุ
15.18.16
न तस्य पुत्राः पौत्रा वा क्षतवंशस्य पार्थिव ।
लभ्ते सुकृताँल्लोकान्यस्माद्वंशः प्रणश्यति ॥ १५.१८.१६ ॥
ดูกรพระราชา สำหรับผู้ที่วงศ์ของตนถูกทำลายแล้ว บุตรหรือหลานย่อมไม่อาจได้โลกแห่งบุญกุศล เพราะวงศ์นั้นย่อมพินาศไป
15.18.17
भुक्तं राज्यफलं पुत्रा भर्तुर्मे विपुलं पुरा ।
महादानानि दत्तानि पीतः सोमो यथाविधि ॥ १५.१८.१७ ॥
ดูกรบุตรทั้งหลาย สามีของข้าพเจ้าในกาลก่อนได้เสวยผลแห่งราชอาณาจักรอันไพบูลย์ ได้ทรงถวายทานอันยิ่งใหญ่ และได้ดื่มโสมตามพิธีที่กำหนดไว้
15.18.18
नाहमात्मफलार्थं वै वासुदेवमचूचुदम् ।
विदुलायाः प्रलापैस्तैः पालनार्थं च तत्कृतम् ॥ १५.१८.१८ ॥
ข้าพเจ้ามิได้วิงวอนวาสุเทพเพื่อประโยชน์แก่ตนเอง การนั้นได้กระทำขึ้นด้วยคำคร่ำครวญของวิทุลา และเพื่อการคุ้มครองเท่านั้น
15.18.19
नाहं राज्यफलं पुत्राः कामये पुत्रनिर्जितम् ।
पतिलोकानहं पुण्यान्कामये तपसा पिभो ॥ १५.१८.१९ ॥
ดูกรบุตรทั้งหลาย ข้าพเจ้ามิได้ปรารถนาผลแห่งราชอาณาจักรที่บุตรพิชิตมาได้ ดูกรท่านผู้เป็นใหญ่ ด้วยตบะ ข้าพเจ้าปรารถนาโลกแห่งบุญของสามี
15.18.20
श्वश्रूश्वशुरयोः कृत्वा शुश्रूषां वनवासिनोः ।
तपसा शोषयिष्यामि युधिष्ठिर कलेवरम् ॥ १५.१८.२० ॥
เมื่อข้าพเจ้าได้ปรนนิบัติพ่อผัวและแม่ผัวผู้อยู่ในป่าทั้งสองแล้ว ดูกรยุธิษฐิระ ข้าพเจ้าจะทำให้ร่างกายนี้แห้งเหือดไปด้วยตบะ
15.18.21
निवर्तस्व कुरुश्रेष्ठ भीमसेनादिभिः सह ।
धर्मे ते धीयतां बुद्धिर्मनस्तु महदस्तु च ॥ १५.१८.२१ ॥
จงหวนกลับเถิด ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งกุรุ พร้อมด้วยภีมเสนและคนอื่นๆ ขอให้สติปัญญาของท่านตั้งมั่นในธรรม และขอให้จิตใจของท่านยิ่งใหญ่จริงๆ