ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 2.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.14.1
सर्वैर्गुणैर्महाराज राजसूयं त्वमर्हसि ।
जानतस्त्वेव ते सर्वं किञ्चिद्वक्ष्यामि भारत ॥ २.१४.१ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ। ਹੇ ਭਰਤ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਕੁਝ ਕਹਾਂਗਾ।
2.14.2
जामदग्न्येन रामेण क्षत्रं यदवशेषितम् ।
तस्मादवरजं लोके यदिदं क्षत्रसंज्ञितम् ॥ २.१४.२ ॥
ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨੇ ਜੋ ਖੱਤਰੀ ਵਰਗ ਬਾਕੀ ਛੱਡਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖੱਤਰ ਨਾਮ ਦਾ ਵਰਗ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।
2.14.3
कृतोऽयं कलुसङ्कल्पः क्षत्रियैर्वसुधाधिप ।
निदेशवाग्भिस्तत्तेह विदितं भरतर्षभ ॥ २.१४.३ ॥
ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਖੱਤਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਕਲੁਸ਼ਤ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹ ਹੁਕਮੀ ਬੋਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਥੇ ਪਤਾ ਹੈ।
2.14.4
ऐलस्येक्ष्वाकुवंशस्य प्रकृतिं परिचक्षते ।
राजानः श्रेणिबद्धाश्च तथाऽन्ये क्षत्रिया भुवि ॥ २.१४.४ ॥
ਐਲ ਅਤੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮੂਲ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਝੇ ਰਾਜੇ ਤੇ ਹੋਰ ਖੱਤਰੀ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਨ।
2.14.5
ऐलवंश्याश्च ये राजंस्तथैवेक्ष्वाकवो नृपाः ।
तानि चैकशतं विद्धि कुलानि भरतर्षभ ॥ २.१४.५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਐਲ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੌ ਕੁਲਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣੋ, ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ।
2.14.6
ययातेस्त्वेव भोजानां विस्तरो गुणतो महान् ।
भजतेऽद्य महाराज विस्तरं सचतुर्दिशम् ॥ २.१४.६ ॥
ਯਯਾਤੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਭੋਜਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਅੱਜ ਉਹ ਚਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
2.14.7
तेषां तथैव तां लक्ष्मीं सर्वक्षत्रमुपासते ।
इदानीमेव वै राजञ्जरासन्धो महीपतिः ॥ २.१४.७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਸੇ ਸ਼ੋਭਾ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਖੱਤਰੀ ਰਾਜੇ ਪੂਜਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੁਣੇ ਹੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪਤੀ ਜਰਾਸੰਧ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ (ਸੇਵਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ)।
2.14.8
अभिभूय श्रियं तेषां कुलानामभिषेचितः ।
स्थितो मूर्ध्नि नरेन्द्राणामोजसाऽऽक्रम्य सर्वशः ॥ २.१४.८ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਲਾਂ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਪਾ ਕੇ, ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਬਾ ਕੇ।
2.14.9
सोऽवनीं मध्यमां भुक्त्वा मिथो भेदममन्यत ।
प्रभुर्यस्तु परो राजा यस्मिन्नेकवशे जगत् ॥ २.१४.९ ॥
ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਭਾਗ ਭੋਗ ਕੇ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟ ਪਾਉਣ ਦਾ ਸੋਚਿਆ। ਜੋ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧੀਨ ਜਗਤ ਹੈ (ਉਹੀ)।
2.14.10
स साम्राज्यं महाराज प्राप्तो भवति योगतः ।
तं स राजा जरासन्धं संश्रित्य किल सर्वशः ॥ २.१४.१० ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸ ਨੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਸਾਮਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਜਰਾਸੰਧ ਦਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਰਾਜਾ (ਉਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ)।
2.14.11
राजन्सेनापतिर्जातः शिशुपालः प्रतापवान् ।
तमेव च महाराज शिष्यवत्समुपस्थितः ॥ २.१४.११ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਹ ਚੇਲੇ ਵਾਂਗ ਉਸੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹੈ।
2.14.12
वक्रः करूषाधिपतिर्मायायोधी महाबलः ।
अपरौ च महावीर्यौ महात्मानौ समाश्रितौ ॥ २.१४.१२ ॥
ਵਕ੍ਰ, ਕਰੂਸ਼ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ, ਮਾਇਆ-ਯੋਧਾ, ਮਹਾਬਲੀ; ਹੋਰ ਦੋ ਮਹਾਪਰਾਕ੍ਰਮੀ, ਮਹਾਤਮਾ ਵੀ ਉਸੇ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
2.14.13
जरासन्धं महावीर्यं तौ हिंसडिम्बिकावुभौ ।
वक्रदन्तः करूषस्य करभो मेघवाहनः।
मूर्ध्ना दिव्यं मणिं बिभ्रद्यमद्भुतमणिं विदुः ॥ २.१४.१३ ॥
ਮਹਾਵੀਰਜ ਜਰਾਸੰਧ ਨੂੰ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਡਿੰਬਿਕ, ਕਰੂਸ਼ ਦਾ ਵਕ੍ਰਦੰਤ, ਕਰਭ ਅਤੇ ਮੇਘਵਾਹਨ; ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਮਣੀ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ, ਜੋ ਅਦਭੁਤਮਣੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
2.14.14
मरुं च नरकं चैव शास्ति यो यवनाधिपः ।
अपर्यन्तबलो राजा प्रतीच्यां वरुणो यथा ॥ २.१४.१४ ॥
ਮਰੂ ਅਤੇ ਨਰਕ ਉੱਤੇ ਵੀ ਜੋ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਯਵਨਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ, ਅਸੀਮ ਬਲ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ, ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵਰੁਣ ਵਾਂਗ।
2.14.15
भगदत्तो महाराज वृद्धस्तव पितुः सखा ।
स वाचा प्रणतस्तस्य कर्मणा च विशेषतः ॥ २.१४.१५ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਬੁੱਢਾ ਭਗਦੱਤ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ; ਉਹ ਬੋਲ ਅਤੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਨਤਮਸਤਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
2.14.16
स्नेहबद्धश्च मनसा पितृवद्भक्तिमांस्त्वयि ।
प्रतीच्यां दक्षिणं चान्तं पृथिव्याः प्रति यो नृपः ॥ २.१४.१६ ॥
ਸਨੇਹ ਵਿੱਚ ਬੱਝਾ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਤੁਹਾਡੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਵਾਲਾ; ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਸਿਰੇ ਵੱਲ ਦਾ ਰਾਜਾ।
2.14.17
मातुलो भवतः शूरः पुरुजित्कुन्तिवर्धनः ।
स ते सन्नितिमानेकः स्नेहतः शत्रुसूदनः ॥ २.१४.१७ ॥
ਤੁਹਾਡਾ ਮਾਮਾ, ਸੂਰਮਾ ਪੁਰੁਜਿਤ, ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ; ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਚੰਗੀ ਨੀਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।
2.14.18
जरासन्धं गतस्त्वेव पुरा यो न मया हतः ।
पुरुषोत्तमविज्ञातो योसौ चेदिषु दुर्मतिः ॥ २.१४.१८ ॥
ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਜਰਾਸੰਧ ਕੋਲ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਮਾਰਿਆ, ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ (ਮੈਂ) ਨੇ ਜਾਣਿਆ; ਉਹ ਦੁਰਮਤੀ ਚੇਦੀਆਂ ਵਿੱਚ।
2.14.19
आत्मानं प्रतिजानाति लोकेऽस्मिन्पुरुषोत्तमम् ।
आदत्ते सततं मोहाद्यः स चिह्नं च मामकम् ॥ २.१४.१९ ॥
ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੋਹ ਕਾਰਨ ਸਦਾ ਮੇਰੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਧਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ।
2.14.20
वङ्गपुण्ड्रकिरातेषु राजा बलसमन्वितः ।
पौण्ड्रको वासुदेवेति योसौ लोकेऽभिविश्रुतः ॥ २.१४.२० ॥
ਵੰਗ, ਪੁੰਡ੍ਰ ਅਤੇ ਕਿਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲਵਾਨ ਰਾਜਾ ਪੌਂਡ੍ਰਕ, ਜੋ 'ਵਾਸੁਦੇਵ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਉਹੀ ਹੈ।
2.14.21
चतुर्थभाङ्महाराज भोज इन्द्रसखो बली ।
विद्याबलाद्यो व्यजयत्स पाण्ड्यक्रथकैशिकान् ॥ २.१४.२१ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ ਭੋਜ, ਜੋ ਚੌਥੇ ਭਾਗ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ; ਵਿੱਦਿਆ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਜਿਸ ਨੇ ਪਾਂਡਯਾਂ, ਕ੍ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਕੈਸ਼ਿਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ, ਉਹੀ ਹੈ।
2.14.22
भ्राता तस्याकृतिः शूरो जामदग्न्यसमोऽभवत् ।
स भक्तो मागधं राजा भीष्मकः परवीरहा ॥ २.१४.२२ ॥
ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ, ਸੂਰਮਾ ਅਤੇ ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਰਗਾ, ਮਾਗਧ ਦਾ ਭਗਤ ਰਾਜਾ ਭੀਸ਼ਮਕ—ਵੈਰੀ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ਕ।
2.14.23
प्रियाण्याचरतः प्रह्वान्सदा सम्बन्धिनस्ततः ।
भजतो न भजत्यस्मानप्रियेषु व्यवस्थितः ॥ २.१४.२३ ॥
ਜੋ ਸਦਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਿਆਰੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਐਸੇ ਨਿਮਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸਾਡੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਸਾਡੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਉਹ ਅਪ੍ਰਿਯ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੈ।
2.14.24
न कुलं सबलं राजन्नभ्यजानात्तथाऽऽत्मनः ।
पश्यमानो यशो दीप्तं जरासन्धमुपस्थितः ॥ २.१४.२४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਅਤੇ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਿਆ; ਆਪਣੀ ਚਮਕਦੀ ਕੀਰਤੀ ਵੇਖਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਜਰਾਸੰਧ ਕੋਲ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ।
2.14.25
उदीच्याश्च तथा भोजाः कुलान्यष्टादश प्रभो ।
जरासन्धभयादेव प्रतीचीं दिशमास्थिताः ॥ २.१४.२५ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉੱਤਰ ਦੇ ਭੋਜ ਅਤੇ ਅਠਾਰਾਂ ਕੁਲ ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਭੈ ਕਾਰਨ ਹੀ ਪੱਛਮ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ।
2.14.26
शूरसेना भद्रकारा बोधाः शाल्वाः पटच्चराः ।
सुस्थलाश्च सुकुट्टाश्च कुलिन्दाः कुन्तिभिः सह ॥ २.१४.२६ ॥
ਸ਼ੂਰਸੇਨ, ਭਦ੍ਰਕਾਰ, ਬੋਧ, ਸ਼ਾਲਵ, ਪਟੱਚਰ, ਸੁਸਥਲ, ਸੁਕੁੱਟ ਅਤੇ ਕੁਲਿੰਦ ਕੁੰਤੀਆਂ ਸਮੇਤ।
2.14.27
शाल्वायनाश्च राजानः सोदर्यानुचरैः सह ।
दक्षिणा ये च पञ्चालाः पूर्वाः कुन्तिषु कोसलाः ॥ २.१४.२७ ॥
ਸ਼ਾਲਵਾਇਨ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਸਮੇਤ, ਦੱਖਣ ਦੇ ਪੰਚਾਲ ਅਤੇ ਕੁੰਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੂਰਬੀ ਕੋਸਲ।
2.14.28
तथोत्तरां दिशं चापि परित्यज्य भयार्दिताः ।
मत्स्याः सन्न्यस्तपादाश्च दक्षिणां दिशमाश्रिताः ॥ २.१४.२८ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੈ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਮਤਸਯ ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵੀ ਛੱਡ ਕੇ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵਸੇ ਹਨ।
2.14.29
तथैव सर्वपञ्चाला जरासन्धभायर्दिताः ।
स्वराज्यं सम्परित्यज्य विद्रुताः सर्वतोदिशम् ॥ २.१४.२९ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਭੈ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸਾਰੇ ਪੰਚਾਲ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ।
2.14.30
अग्रतो ह्यस्य पाञ्चालास्तत्रानीके महात्मनः ।
अनिर्गते सारबले मागधेभ्यो गिरिव्रजात् ॥ २.१४.३० ॥
ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪੰਚਾਲ ਸਨ; ਮਗਧ ਗਿਰਿਵ੍ਰਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮੁੱਖ ਫੌਜ ਨਾਲ ਅਜੇ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲੇ ਸਨ।
2.14.31
उग्रसेनसुतः कंसः पुरा निर्जित्य बान्धवान् ।
बार्हद्रथसुते देव्यावुपागच्छद्वृथामतिः ॥ २.१४.३१ ॥
ਉਗਰਸੇਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕੰਸ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਮੂਰਖ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਿਹਦ੍ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਰਾਣੀਆਂ ਕੋਲ ਗਿਆ।
2.14.32
अस्तिः प्रास्तिश्च नाम्ना ते सहदेवानुजेऽबले ।
बलेन तेन स्वज्ञातीनभिभूय वृथामतिः ॥ २.१४.३२ ॥
ਅਸਤਿ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਸਤਿ ਨਾਮ ਦੇ ਸਹਦੇਵ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਨ; ਉਸ ਬਲ ਨਾਲ ਮੂਰਖ ਮਨ ਵਾਲੇ ਕੰਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾ ਲਿਆ।
2.14.33
श्रैष्ठ्यं प्राप्तः स तस्यासीदतीवापनयो महान् ।
भोजराजन्यवृद्धैश्च पीड्यमानैर्दुरात्मना ॥ २.१४.३३ ॥
ਸ੍ਰੇਸ਼ਟਤਾ ਪਾ ਕੇ ਉਸ ਦੁਰਾਤਮਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਅਨਿਆਂ ਕੀਤਾ; ਭੋਜ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਦੁੱਖ ਦਿੱਤਾ।
2.14.34
ज्ञातित्राणमभीप्सद्भिरस्मत्सम्भावना कृता ।
दत्वाऽऽक्रूराय सुतनुं तामाहुकसुतां तदा ॥ २.१४.३४ ॥
ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਹੁਕ ਦੀ ਧੀ, ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਦੇਹ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਅਕ੍ਰੂਰ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।
2.14.35
सङ्कर्षणद्वितीयेन ज्ञातिकार्यं मया कृतम् ।
हतौ कंससुनामानौ मया रामेण चाप्युत ॥ २.१४.३५ ॥
ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਬਣਾ ਕੇ ਮੈਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ; ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਕੰਸ ਦੇ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ।
2.14.36
हत्वा कंसं तथैवादौ जरासन्धस्य बिभ्यतः ।
मया रामेण चान्यत्र ज्ञातयः परिपालितः ॥ २.१४.३६ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਅਤੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਜਰਾਸੰਧ ਬਾਰੇ ਵੀ, ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।
2.14.37
भये तु समतिक्रान्ते जरासन्धे समुद्यते ।
मन्त्रोऽयं मन्त्रितो राजन्कुलैरष्टादशावरैः ॥ २.१४.३७ ॥
ਪਰ ਡਰ ਬੀਤ ਗਿਆ, ਜਰਾਸੰਧ ਉੱਠਿਆ ਤਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਠਾਰਾਂ ਛੋਟੇ ਕੁਲਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਲਾਹ ਕੀਤੀ।
2.14.38
अनारमन्तो निघ्नन्तो महास्त्रैः शत्रुघातिभिः ।
न हन्यामो वयं तस्य त्रिभिर्वर्षशतैर्बलम् ॥ २.१४.३८ ॥
ਮਹਾਂਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਅਸੀਂ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਵੀ, ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸਦੀ ਸੈਨਾ ਨਹੀਂ ਮਾਰ ਸਕਦੇ।
2.14.39
तस्य ह्यमरसङ्काशौ बलेन बलिनां वरौ ।
नामभ्यां हंसडिबिकावशस्त्रनिधनावुभौ ॥ २.१४.३९ ॥
ਉਸ ਦੇ ਦੋਵੇਂ, ਜੋ ਅਮਰਾਂ ਵਰਗੇ, ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੰਸ ਤੇ ਡਿੰਭਕ ਨਾਮ ਦੇ, ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਨਾ ਮਰਨ ਵਾਲੇ।
2.14.40
तावुभौ सहितौ वीरौ जरासन्धश्च वीर्यवान् ।
त्रयस्त्रयाणां लोकानां पर्याप्ता इति मे मतिः ॥ २.१४.४० ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਇਕੱਠੇ, ਅਤੇ ਪਰਾਕਰਮੀ ਜਰਾਸੰਧ ਵੀ, ਤਿੰਨੇ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹਨ, ਇਹ ਮੇਰੀ ਰਾਇ ਹੈ।
2.14.41
न हि केवलमस्माकं यावन्तोऽन्ये च पार्थिवाः ।
तथैव तेषामासीच्च बुद्धिर्बुद्धिमतां वर ॥ २.१४.४१ ॥
ਸਿਰਫ਼ ਸਾਡੀ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਜਿੰਨੇ ਹੋਰ ਰਾਜੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੀ ਵੀ ਉਹੀ ਬੁੱਧੀ ਸੀ, ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ।
2.14.42
अष्टादश मया तस्य सङ्ग्रामा रोमहर्षणाः ।
दत्ता न च हतो राजञ्जरासन्धो महाबलः ॥ २.१४.४२ ॥
ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਅਠਾਰਾਂ ਰੋਮਾਂਚਕ ਯੁੱਧ ਕੀਤੇ, ਪਰ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮਹਾਬਲੀ ਜਰਾਸੰਧ ਨਹੀਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
2.14.43
अथ हंस इति ख्यातः कश्चिदासीन्महान्नृपः ।
रामेण स हतस्तत्र सङ्ग्रामेऽष्टादशावरे ॥ २.१४.४३ ॥
ਤਦ ਹੰਸ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਅਠਾਰ੍ਹਵੇਂ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
2.14.44
हतो हंस इति प्रोक्तस्य केनापि भारत ।
तच्छ्रुत्वा डिबिको राजन्यमुनाम्भस्यमज्जत ॥ २.१४.४४ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਿਹਾ 'ਹੰਸ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ', ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਡਿਬਿਕ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
2.14.45
विना हसेन लोकेऽस्मिन्नाहं जीवितुमुत्सहे ।
इत्येतां मतिमास्थाय डिबिको निधनं गतः ॥ २.१४.४५ ॥
'ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੰਸ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਜੀਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ' ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਡਿਬਿਕ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।
2.14.46
तथा तु डिबिकं श्रुत्वा हंसः परुपुरञ्जयः ।
प्रपेदे यमुनामेव सोपि तस्यां न्यमज्जत ॥ २.१४.४६ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਬਿਕ ਦੀ ਮੌਤ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਗਰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੰਸ ਵੀ ਯਮੁਨਾ ਵੱਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
2.14.47
तौ स राजा जराजन्धः श्रुत्वा च निधनं गतौ ।
पुरं शून्येन मनसा प्रययौ भरतर्षभ ॥ २.१४.४७ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਖਾਲੀ ਮਨ ਨਾਲ ਨਗਰ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
2.14.48
ततो वयमित्रघ्न तस्मिन्प्रतिगते नृपे ।
पुनरान्दिनः सर्वे मधुरायां वसामहे ॥ २.१४.४८ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੇ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਸਭ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਮਥੁਰਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸੇ।
2.14.49
यदा त्वभ्येत्य पितरं सा वै राजीवलोचना ।
कंसभार्या जरासन्धं दुहिता मागधं नृपम्।
चोदयत्येव राजेन्द्र पतिव्यसनदुःखिता ॥ २.१४.४९ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਕਮਲ-ਨੈਣੀ, ਕੰਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਜਰਾਸੰਧ ਦੀ ਧੀ, ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਉਕਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
2.14.50
पतिघ्नं मे जहीत्येवं पुनः पुनररिन्दम ।
ततो वयं महाराज तं मन्त्रं पूर्वमन्त्रितम् ॥ २.१४.५० ॥
ਹੇ ਅਰਿੰਦਮ, 'ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੇ ਕਾਤਲ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਓ' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਚਾਰੀ ਹੋਈ ਉਸ ਮੰਤਰਣਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।
2.14.51
संस्मरन्तो विमनसो व्यपयाता नराधिप ।
पृथक्त्वेन महाराज सङ्क्षिप्य महतीं श्रियम् ॥ २.१४.५१ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਸਮੇਟ ਕੇ, ਮਨ ਉਦਾਸ ਕਰਕੇ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਲੇ ਗਏ।
2.14.52
पलायामो भयात्तस्य ससुतज्ञातिबान्धवाः ।
इति सञ्चिन्त्य सर्वे स्म प्रतीचीं दिशमाश्रिताः ॥ २.१४.५२ ॥
ਉਸ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਬੰਧੂਆਂ ਸਮੇਤ ਅਸੀਂ ਭੱਜ ਜਾਵਾਂਗੇ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਪੱਛਮ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
2.14.53
कुशस्थलीं पुरीं रम्यां रैवतेनोपशोभिताम् ।
ततो निवेशं तस्यां च कृतवन्तो वयं नृप ॥ २.१४.५३ ॥
ਫਿਰ ਰੈਵਤ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੋਭਿਤ ਉਸ ਰਮਣੀਕ ਕੁਸ਼ਸਥਲੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਵਸੇਬਾ ਬਣਾਇਆ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ।
2.14.54
तथैव दुर्गसंस्कारं देवैरपि दुरासदम् ।
स्त्रियोऽपि यस्यां युध्येयुः किमु वृष्णिमहारथाः ॥ २.१४.५४ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਜਿੱਤ ਕਿਲੇਬੰਦੀ ਅਸੀਂ ਕੀਤੀ; ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਲੜ ਸਕਣ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਨੀ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ।
2.14.55
तस्यां वयममित्रघ्न निवसामोऽकुतोभयाः ।
आलोच्य गिरिमुख्यं तं मागधं तीर्णमेव च ॥ २.१४.५५ ॥
ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ! ਅਸੀਂ ਉੱਥੇ ਕਿਤੋਂ ਵੀ ਡਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੱਸਦੇ ਹਾਂ; ਮਗਧ ਦੇ (ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ) ਉਸ ਮੁੱਖ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਅਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।
2.14.56
माधवाः कुरुशार्दूल परां मुदमवाप्नुवन् ।
एवं वयं जरासन्धादभितः कृतकिल्बिषाः ॥ २.१४.५६ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ! ਮਾਧਵ (ਯਾਦਵ) ਪਰਮ ਅਨੰਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਜਰਾਸੰਧ ਵੱਲੋਂ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਏ ਗਏ।
2.14.57
सामर्थ्यवन्तः सम्बन्धाद्गोमन्तं समुपाश्रिताः ।
त्रियोजनायतं सद्म त्रिस्कन्धं योजनावधि ॥ २.१४.५७ ॥
ਸਮਰੱਥ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਸੰਬੰਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਗੋਮੰਤ ਪਰਬਤ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਈ; ਉਹ ਨਿਵਾਸ ਤਿੰਨ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ, ਤਿੰਨ ਪੱਧਰਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
2.14.58
योजनान्ते शतद्वारं वीरविक्रमतोरणम् ।
अष्टादशावरैर्नद्धं क्षत्रियैर्युद्धदुर्मदैः ॥ २.१४.५८ ॥
ਇੱਕ ਯੋਜਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸੌ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਵੀਰ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਦੇ ਤੋਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਨਗਰ ਸੀ; ਯੁੱਧ-ਮਦ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਠਾਰਾਂ ਛੋਟੇ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੀ।
2.14.59
अष्टादश सहस्राणि भ्रातृणां सन्ति नः कले ।
आहुकस्य शतं पुत्रा एकैकस्त्रिदशावरः ॥ २.१४.५९ ॥
ਸਾਡੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਭਰਾ ਹਨ; ਆਹੁਕ ਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ।
2.14.60
चारुदेष्णः सह भ्रात्रा चक्रदेवोऽथ सात्यकिः ।
अहं च रोहिणेयश्च साम्बः प्रद्युम्न एव च ॥ २.१४.६० ॥
ਚਾਰੁਦੇਸ਼ਣ ਭਰਾ ਸਮੇਤ, ਚੱਕਰਦੇਵ, ਫਿਰ ਸਾਤਯਕੀ, ਮੈਂ, ਰੋਹਿਣੇਯ (ਬਲਰਾਮ), ਸਾਂਬ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਿਊਮਨ ਵੀ।
2.14.61
एवमेते रथाः सप्त राजन्नन्यान्निबोध मे ।
कृतवर्मा ह्यनाधृष्टिः समीकः समिर्तिजयः ॥ २.१४.६१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸੱਤ ਰਥੀ ਹਨ; ਹੁਣ ਬਾਕੀਆਂ ਬਾਰੇ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਸੁਣੋ। ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ, ਅਨਾਧ੍ਰਿਸ਼ਟਿ, ਸਮੀਕ ਅਤੇ ਸਮਿਤਿੰਜਯ।
2.14.62
कङ्कः शङ्कुश्च कुन्तिश्च सप्तैते वै महारथाः ।
प्रद्युम्नश्चानिरुद्धश्च भानुरक्रूरसारणौ ॥ २.१४.६२ ॥
ਕੰਕ, ਸ਼ੰਕੂ ਅਤੇ ਕੁੰਤਿ—ਇਹ ਸੱਤ ਮਹਾਰਥੀ ਹਨ; ਪ੍ਰਦਿਊਮਨ, ਅਨਿਰੁੱਧ, ਭਾਨੂ, ਅਕ੍ਰੂਰ ਅਤੇ ਸਾਰਣ।
2.14.63
निशठश्च गदश्चैव सप्त चैते महारथाः ।
विकमो झिल्लिबभ्रू च उद्धवोऽथ विदूरथः ॥ २.१४.६३ ॥
ਨਿਸ਼ਠ ਅਤੇ ਗਦ—ਇਹ ਸੱਤ ਮਹਾਰਥੀ ਹਨ; ਵਿਕ੍ਰਮ, ਝਿੱਲਿਬਭ੍ਰੂ, ਉੱਧਵ ਅਤੇ ਵਿਦੂਰਥ।
2.14.64
वसुदेवोग्रसेनौ च सप्तैते मन्त्रिपुङ्गवाः ।
प्रसेनजिच्च यमलो राजराजगुणान्वितः ॥ २.१४.६४ ॥
ਵਸੁਦੇਵ ਅਤੇ ਉਗ੍ਰਸੇਨ—ਇਹ ਸੱਤ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਮੰਤਰੀ ਹਨ; ਪ੍ਰਸੇਨਜਿਤ ਅਤੇ ਰਾਜਰਾਜ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਯਮਲ।
2.14.65
स्यमन्तको मणिर्यस्य रुक्मं निस्रुवते बहु ।
पुत्रौ चान्धकभोजस्य वृद्धो राजा च ते दश ॥ २.१४.६५ ॥
ਸਯਮੰਤਕ ਮਣੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸੋਨਾ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਅੰਧਕ ਅਤੇ ਭੋਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬੁੱਢਾ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਦਸ।
2.14.66
वज्रसंहनना वीरी वीर्यवन्तो महाबलाः ।
स्मरन्तो मध्यमं देशं वृष्णिवीरा गतज्वराः ॥ २.१४.६६ ॥
ਵਜ੍ਰ ਵਰਗੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਵੀਰ, ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ, ਮਹਾਬਲੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ-ਵੀਰ ਮੱਧ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਬੁਖ਼ਾਰ ਰਹਿਤ ਹਨ।
2.14.67
पाण्डवैश्चापि सततं नाथवन्तो वयं नृप ।
सर्वसम्पद्गुणैः सिद्धे तस्मिन्नेवं व्यवस्थिते ॥ २.१४.६७ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਦਾ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਵਾਲੇ ਹਾਂ। ਸਾਰੇ ਸੰਪਤੀ-ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਸਿੱਧ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੋਵੇ।
2.14.68
क्षत्रे सम्राजमात्मानं कर्तुमर्हसि भारत ।
दुर्योधनं शान्तनवं द्रोणं द्रौणायनिं कृपम् ॥ २.१४.६८ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਕਸ਼ੱਤ੍ਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਾਟ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੁਰਯੋਧਨ, ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ (ਭੀਸ਼ਮ), ਦ੍ਰੋਣ, ਦ੍ਰੋਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ (ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ) ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪ।
2.14.69
कर्णं च शिशुपालं च रुक्मिणं च धनुर्धरम् ।
एकलव्यं द्रुमं श्वेतं शैब्यं शकुनिमेव च ॥ २.१४.६९ ॥
ਕਰਨ, ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ, ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਰੁਕਮੀ, ਏਕਲਵਿਆ, ਦ੍ਰੁਮ, ਸ਼ਵੇਤ, ਸ਼ੈਬਯ ਅਤੇ ਸ਼ਕੁਨੀ ਵੀ।
2.14.70
एतानजित्वा सङ्ग्रामे कथं शक्नोषि तं क्रतुम् ।
तथैते गौरवेणैव न योत्स्यन्ति नराधिपाः ॥ २.१४.७० ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੇ ਬਿਨਾਂ ਤੂੰ ਉਸ ਯਗ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕੇਂਗਾ? ਅਤੇ ਇਹ ਰਾਜੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕਾਰਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲੜਣਗੇ।
2.14.71
एकस्तत्र बलोन्मत्तः कर्णो वैकर्तनो वृषा ।
योत्स्यते स परामर्षी दिव्यास्रबलगर्वितः ॥ २.१४.७१ ॥
ਉੱਥੇ ਬਲ ਨਾਲ ਮਦਮਸਤ ਇਕੱਲਾ ਵਿਕਰਤਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕਰਨ, ਵ੍ਰਿਸ਼; ਉਹ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਦਿਵਯ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਗਰਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਲੜੇਗਾ।
2.14.72
न तु शक्यं जरासन्धे जीवमाने महाबल ।
राजसूयस्त्वयाऽवाप्तुमेषा राजन्मतिर्मम ॥ २.१४.७२ ॥
ਪਰ ਹੇ ਮਹਾਬਲ, ਜਰਾਸੰਧ ਜੀਉਂਦਾ ਹੁੰਦਿਆਂ ਤੈਥੋਂ ਰਾਜਸੂਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ।
2.14.73
तेन रुद्धा हि राजानः सर्वे जित्वा गिरिव्रजे ।
कन्दरे पर्वतेन्द्रस्य सिंहेनेव महाद्विपाः ॥ २.१४.७३ ॥
ਉਸ ਨੇ ਗਿਰਿਵ੍ਰਜ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਰਬਤਰਾਜ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਮਹਾਗਜਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
2.14.74
स हि राजा जरासन्धो यियक्षुर्वसुधाधिपैः ।
अभिषिक्तः स राजन्यैः सहस्रैरुत चाष्टभिः।
महादेवं महात्मानमुमापतिमरिन्दम ॥ २.१४.७४ ॥
ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਯੱਗ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਅੱਠ ਰਾਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਦਮਨ, ਉਸ ਨੇ ਉਮਾਪਤੀ ਮਹਾਤਮਾ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਕੀਤੀ।
2.14.75
आराध्य तपसोग्रेण निर्जितास्तेन पार्थिवाः ।
प्रतिज्ञायाश्च पारं स गतः पार्थिवसत्तम ॥ २.१४.७५ ॥
ਕਠੋਰ ਤਪ ਨਾਲ ਆਰਾਧਨਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ; ਹੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
2.14.76
स हि निर्जित्य निर्जित्य पार्थिवान्पृतनागतान् ।
पुरमानीय बद्ध्वा च चकार पुरुषव्रजम् ॥ २.१४.७६ ॥
ਫ਼ੌਜਾਂ ਨਾਲ ਆਏ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਲਿਆ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
2.14.77
वयं चैव महाराज जरासन्धभयात्तदा ।
मधुरा सम्परित्यज्य गता द्वारवतीं पुरीम् ॥ २.१४.७७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਉਦੋਂ ਅਸੀਂ ਵੀ ਮਥੁਰਾ ਛੱਡ ਕੇ ਦਵਾਰਵਤੀ ਨਗਰੀ ਚਲੇ ਗਏ ਸੀ।
2.14.78
यदि त्वेनं महाराज यज्ञं प्राप्तुमभीप्ससि ।
यतस्व तेषां मोक्षाय जरासन्धवधाय च ॥ २.१४.७८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਜੇ ਤੂੰ ਇਹ ਯੱਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਵਧ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰ।
2.14.79
समारम्भो न शक्योऽयमन्यथा कुरुनन्दन ।
राजसूयस्य कार्त्स्न्येन कर्तुं मतिमतां वर ॥ २.१४.७९ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ, ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਹ ਆਰੰਭ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਪੰਨ ਕਰਕੇ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2.14.80
इत्येषा मे मती राजन्यथा वा मन्यसेऽनघ ।
एवं गते ममाचक्ष्व स्वयं निश्चित्य हेतुभिः ॥ २.१४.८० ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਮੇਰੀ ਰਾਇ ਹੈ; ਜਾਂ ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਜੇ ਤੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਸੋਚਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਖ਼ੁਦ ਕਾਰਨਾਂ ਸਹਿਤ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।