Mahābhārata · Adhyāya 2.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.8.1
कथयिष्ये सभां याम्यां युधिष्ठिर निबोध ताम् ।
वैवस्वतस्य यां पार्थ विश्वकर्मा चकार ह ॥ २.८.१ ॥
Nārada said: Yudhiṣṭhira, I will describe Yama's assembly hall; listen. O son of Pṛthā, it was built by Viśvakarman for Vaivasvata (Yama).
2.8.2
तैजसी सा सभा राजन्बभूव शतयोजना ।
विस्तारायामसम्पन्ना भूयसी चापि पाण्डव ॥ २.८.२ ॥
Nārada said: O king, that hall was made of radiant gold, a hundred yojanas in breadth and length, and O Pāṇḍava, it was exceedingly vast.
2.8.3
अर्कप्रकाशा भ्राजिष्णुः सर्वतः कामरूपिणी ।
नातिशीता च चात्युष्णा मनसश्च प्रहर्षिणी ॥ २.८.३ ॥
It shone like the sun, brilliant on every side, able to take any form at will; it was neither too cold nor too hot, and it gladdened the mind.
2.8.4
न शोको न जरा तस्यां क्षुत्पिपासे न चाप्रियम् ।
न च दैन्यं क्लमो वाऽपि प्रतिकूलं न चाप्युत ॥ २.८.४ ॥
In it there was no sorrow, no old age, no hunger or thirst, nothing unpleasant, no distress, no fatigue, nor any adversity at all.
2.8.5
सर्वे कामाः स्थितास्तस्यां ये दिव्या ये च मानुषाः ।
रसवच्च प्रभूतं च भक्ष्यं भोज्यमरिन्दम ॥ २.८.५ ॥
In it were present all desires, both divine and human, and savory food, abundant to eat and enjoy, O subduer of foes.
2.8.6
लेह्यं चोप्यं च पेयं च हृद्यं स्वादु मनोहरम् ।
पुण्यगन्धाः स्रजस्तस्य नित्यं कामफला द्रुमाः ॥ २.८.६ ॥
Things to lick, to suck and to drink, pleasing to the heart, sweet and charming to the mind; garlands of holy fragrance; and trees that always bore fruit at will—these were its.
2.8.7
रसवन्ति च तोयानि शीतान्युष्णानि चैव हि ।
तस्यां राजर्षयः पुण्यास्तथा ब्रह्मर्षयोऽमलाः ॥ २.८.७ ॥
There are flavorful waters, cool and warm; there dwell the pure royal sages and the stainless brahmin sages.
2.8.8
यमं वैवस्वतं तात प्रहृष्टाः पर्युपासते ।
ययातिर्नहुषः पुरुर्मान्धाता सोमको नुगः ॥ २.८.८ ॥
Dear one, joyfully they attend upon Yama, son of Vivasvat: Yayāti, Nahuṣa, Puru, Māndhātṛ, Somaka and Nuga.
2.8.9
त्रसदस्युश्च राजर्षिः कृतवीर्यः श्रुतश्रवाः ।
अरिष्टनेमिः सिद्धश्च कृतवेगः कृतिर्निमिः ॥ २.८.९ ॥
The royal sage Trasadasyu, Kṛtavīrya, Śrutaśravas, Ariṣṭanemi, the accomplished Siddha, Kṛtavega, Kṛti and Nimi.
2.8.10
प्रतर्दनः शिबिर्मत्स्यः पृथुलाक्षो बृहद्रथः ।
वार्तो मरुत्तः कुषिकः साङ्काश्यः साङ्कृतिर्ध्रुवः ॥ २.८.१० ॥
Pratardana, Śibi, Matsya, Pṛthulākṣa, Bṛhadratha, Vārta, Marutta, Kuṣika, Sāṅkāśya, Sāṅkṛti and Dhruva.
2.8.11
चतुरश्चः सदस्योर्मिः कार्तवीर्यश्च पार्थिवः ।
भरतः सुरथश्चैव सुनीथो निशठोऽनलः ॥ २.८.११ ॥
Caturaśras, Sadasya, Ūrmi, the king Kārtavīrya, Bharata, Suratha, Sunītha, Niśaṭha and Anala.
2.8.12
दिवोदासश्च सुमना अम्बरीषो भगीरथः ।
व्यश्वः सदश्वो वाघ्र्यश्वः पृथुवेगः पृथुश्रवाः ॥ २.८.१२ ॥
Divodāsa, Sumanas, Ambarīṣa, Bhagīratha, Vyaśva, Sadaśva, Vāghryaśva, Pṛthuvega and Pṛthuśravas.
2.8.13
पृपदश्वो वसुमनाः क्षुपश्च सुमहाबलः ।
रुषद्रुर्वृषसेनश्च पुरुकुत्सो ध्वजी रथी ॥ २.८.१३ ॥
Pṛpadaśva, Vasumanas, Kṣupa the very mighty, Ruṣadru, Vṛṣasena and Purukutsa, the banner-bearing charioteer.
2.8.14
आर्ष्टिषेणो दिलीपश्च महात्मा चाप्युशीनरः ।
औशीनरिः पुण्डरीकः शर्यातिः शरभः शुचिः ॥ २.८.१४ ॥
Ārṣṭiṣeṇa, Dilīpa, the great-souled Uśīnara as well, Auśīnari, Puṇḍarīka, Śaryāti, Śarabha and Śuci.
2.8.15
अङ्गो रिष्टश्च वेनश्च दुष्यन्तः सृञ्जयो जयः ।
भाङ्गासुरिः सुनीथश्च निषधोऽथ वहीनरः ॥ २.८.१५ ॥
Aṅga, Riṣṭa, Vena, Duṣyanta, Sṛñjaya, Jaya, the son of Bhāṅgāsuri, Sunītha, Niṣadha and then Vahīnara.
2.8.16
करन्धमो बाह्लिकश्च सुद्युम्नो बलवान्मधुः ।
ऐलो मरुत्तश्च तथा बलवान्पृथिवीपतिः ॥ २.८.१६ ॥
Karandhama, Bāhlika, Sudyumna, the mighty Madhu, Aila, Marutta, and likewise the mighty lord of the earth.
2.8.17
कपोतरोमा तृणकः सहदेवार्जुनौ तथा ।
व्यश्वः साश्वः कृशाश्वश्च शशबिन्दुश्च पार्थिवः ॥ २.८.१७ ॥
Kapotaroman, Tṛṇaka, Sahadeva and Arjuna likewise; Vyaśva, Sāśva, Kṛśāśva, and the earthly king Śaśabindu.
2.8.18
रामो दाशरथिश्चैव लक्ष्मणोऽथ प्रतर्दनः ।
अलर्कः कक्षसेनश्च गयो गौराओश्व एव च ॥ २.८.१८ ॥
Rāma, son of Daśaratha, and Lakṣmaṇa; then Pratardana, Alarka, Kakṣasena, Gaya and Gaurāśva also.
2.8.19
जामदग्न्यश्च रामश्च नाभागसगरौ तथा ।
भूरिद्युम्नो महाश्वश्च पृथाशअवो जनकस्तथा ॥ २.८.१९ ॥
Jāmadagnya and Rāma, Nābhāga and Sagara, Bhūridyumna and Mahāśva, Pṛthāśva and Janaka likewise.
2.8.20
राजा वैन्यो वारिसेनः पुरिजिज्जनमेजयः ।
ब्रह्मदत्तस्त्रिगर्तिश्च राजोपरिचरस्तथा ॥ २.८.२० ॥
King Vainya, Vārisena, Purijit, Janamejaya, Brahmadatta, Trigarti and King Uparicara likewise.
2.8.21
इन्द्रद्युम्नो भीमजानुर्गौरपृष्ठोऽनघो लयः ।
पद्मोऽथ मुचुकुन्दश्च भूरिद्युम्नः प्रसेनजित् ॥ २.८.२१ ॥
Indradyumna, Bhīmajānu, Gauraprṣṭha, Anagha, Laya, Padma, Mucukunda, Bhūridyumna and Prasenajit.
2.8.22
अरिष्टनेमिः सुद्युम्नः पृथुलाश्वोऽष्टकस्तथा ।
शतं मत्स्या नृपतयः शतं नीपाः शतं हयाः ॥ २.८.२२ ॥
Ariṣṭanemi, Sudyumna, Pṛthulāśva and Aṣṭaka likewise; a hundred Matsya kings, a hundred Nīpa kings, and a hundred Haya kings.
2.8.23
धृतराष्ट्राश्चैकशतमशीतिर्जनमेजयाः ।
शतं च ब्रह्मदत्तानां वीरिणामीरिणां शतम् ॥ २.८.२३ ॥
A hundred and eighty-one Dhṛtarāṣṭra kings, and the Janamejayas likewise; a hundred Brahmadattas, and a hundred of the Vīriṇas and Īriṇas.
2.8.24
भीष्णाणां द्वे शतेऽप्यत्र भीमानां तु तथा शतम् ।
शतं च प्रतिविन्ध्यानां शतं नागाः शतं हयाः ॥ २.८.२४ ॥
Here two hundred Bhīṣṇas, and likewise a hundred Bhīmas; a hundred Prativindhyas, a hundred elephants and a hundred horses.
2.8.25
पलाशानां शतं ज्ञेयं शतं काशकुशादयः ।
शान्तनुश्चैव राजेन्द्र पाण्डुश्चैव पिता तव ॥ २.८.२५ ॥
A hundred Palāśas are to be known, and a hundred such as Kāśa, Kuśa and others. O lord of kings, Śāntanu and your father Pāṇḍu are among them.
2.8.26
उशङ्गवः शतरथो देवराजो जयद्रथः ।
वृषदर्भश्च राजर्षिर्बुद्धिमान्सहमन्त्रिभिः ॥ २.८.२६ ॥
Uśaṅgava, Śatāratha, Devarāja, Jayadratha and the royal sage Vṛṣadarbha, wise, together with their ministers.
2.8.27
अथापरे सहस्राणि ये गताः शसबिन्दवः ।
इष्ट्वाऽश्वमेधैर्बहुभिर्महद्भिर्भूरिदक्षिणैः ॥ २.८.२७ ॥
And thousands more, such as Śaśabindu, who have passed on, having performed many great horse-sacrifices with abundant fees.
2.8.28
एते राजर्षयः पुण्याः कीर्तिमन्तो बहुश्रुताः ।
तस्यां सभायां राजेन्द्र वैवस्वतमुपासते ॥ २.८.२८ ॥
These royal sages, pure, renowned and much-learned, O lord of kings, attend upon Vaivasvata (Yama) in that assembly.
2.8.29
अगस्त्योऽथ मतङ्गश्च कालो मृत्युस्तथैव च ।
यज्वानश्चैव सिद्धाश्च ये न योगशरीरिणः ॥ २.८.२९ ॥
Agastya and Mataṅga, Time and Death likewise; and the sacrificers and the perfected ones who do not have bodies made of yoga.
2.8.30
अग्निष्वात्ताश्च पितरः फेनपाश्वोष्मपाश्च ये ।
सुधावन्तो बर्हिषदो मूर्तिमन्तस्तथाऽपरे ॥ २.८.३० ॥
Agniṣvāttas and the ancestors, the Phenapas and Uṣmapas, the nectar-possessors, the Barhiṣads, the embodied ones, and likewise others.
2.8.31
कालचक्रं च साक्षाच्च भगवान्हव्यवाहनः ।
नरा दुष्कृतकर्माणो दक्षिणायनमृत्यवः ॥ २.८.३१ ॥
The wheel of time, and the lord Havyavāhana (Agni) in person; men who have done evil deeds, and those whose death comes in the southern course of the sun.
2.8.32
कालस्य नयने युक्ता यमस्य पुरुपाश्च ये ।
तस्यां शिंशुपपालाशास्तथा काशकुशादयः ॥ २.८.३२ ॥
Those who are appointed to the two eyes of Time, and the attendants of Yama; and in that hall are the śiṃśapa and palāśa trees, and kāśa, kuśa grass and others.
2.8.33
उपासते धर्मराजं मूर्तिमन्तो जनाधिप ।
एते चान्ये च बहवः पितृराजसभासदः।
न शक्याः परिसङ्ख्यातुं नामभिः कर्मभिस्तथा । ॥ २.८.३३ ॥
O lord of men, these, embodied, and many others, who are members of the assembly of the king of the ancestors, attend upon Dharmarāja (Yama). They cannot be enumerated by name or by deeds.
2.8.34
असम्बाधा हि सा पार्थ रम्या कामगमा सभा ।
दीर्घकालं तपस्तप्त्वा निर्मिता विश्वकर्मणा। ॥ २.८.३४ ॥
O son of Pṛthā, that assembly is spacious, delightful, and able to go wherever one wishes; it was created by Viśvakarman after performing austerity for a long time.
2.8.35
ज्वलन्ती भासमाना च तेजसा स्वेन भारत ।
तामुग्रतपसो यान्ति सुव्रताः सत्यवादिनः ॥ २.८.३५ ॥
O descendant of Bharata, it blazes and shines with its own radiance. Those of severe austerity, of good vows, and who speak the truth go toward it.
2.8.36
शान्ताः सन्यासिनः शुद्धाः पूताः पुण्येन कर्मणा ।
सर्वे भास्वरदेहाश्च सर्वे च विरजोम्बराः ॥ २.८.३६ ॥
The tranquil, the renunciants, the pure, purified by meritorious deeds; all with radiant bodies, and all clad in stainless garments (go there).
2.8.37
चित्राङ्गदाश्चित्रमाल्याः सर्वे ज्वलितकुण्डलाः ।
सुकृतैः कर्मभिः पुण्यैः पारिबर्हैश्च भूषिताः ॥ २.८.३७ ॥
All wore variegated armlets and variegated garlands, with blazing earrings, adorned by their good deeds, meritorious actions and the ornaments given as gifts.
2.8.38
गन्धर्वाश्च महात्मानः सङ्घशश्चाप्सरोगणाः ।
वादित्रं नृत्तगीतं च हास्यं लास्यं च सर्वशः ॥ २.८.३८ ॥
The great-souled gandharvas in throngs, and troops of apsarases; instrumental music, dance and song, laughter and graceful dance, on all sides.
2.8.39
पुण्याश्च गन्धाः शब्दाश्च तस्यां पार्थ समन्ततः ।
दिव्यानि चैव माल्यानि उपतिष्ठन्ति नित्यशः ॥ २.८.३९ ॥
In that assembly, O Pārtha, on all sides, there are pure fragrances and sounds; divine garlands are always present.
2.8.40
शतं शतसहस्राणि धर्मिणां तं प्रजेश्वरम् ।
उपासते महात्मानं रूपयुक्ता मनस्विनः ॥ २.८.४० ॥
Hundreds of thousands of the righteous, beautiful and high-minded, attend upon that great-souled lord of beings.
2.8.41
ईदृशी सा सभा राजन्पितृराज्ञो महात्मनः ।
वरुणस्यापि वक्ष्यामि सभां पुष्करमालिनीम् ॥ २.८.४१ ॥
Such, O king, is the assembly of that great-souled king of the fathers. Now I shall also describe the assembly of Varuṇa, the Puṣkaramālinī, adorned with lotus garlands.