మహాభారతం · అధ్యాయం 2.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.8.1
कथयिष्ये सभां याम्यां युधिष्ठिर निबोध ताम् ।
वैवस्वतस्य यां पार्थ विश्वकर्मा चकार ह ॥ २.८.१ ॥
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: యుధిష్ఠిరా, యముని ఆ సభను నేను వర్ణిస్తాను, వినుము. పార్థా, వైవస్వతునికోసం విశ్వకర్మ దానిని నిర్మించాడు.
2.8.2
तैजसी सा सभा राजन्बभूव शतयोजना ।
विस्तारायामसम्पन्ना भूयसी चापि पाण्डव ॥ २.८.२ ॥
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: రాజా, ఆ సభ తేజోమయమైనది; వెడల్పు, పొడవులలో వందయోజనాలు విస్తరించినది. పాండవా, అది అత్యంత విశాలమైనది.
2.8.3
अर्कप्रकाशा भ्राजिष्णुः सर्वतः कामरूपिणी ।
नातिशीता च चात्युष्णा मनसश्च प्रहर्षिणी ॥ २.८.३ ॥
అది సూర్యునిలా ప్రకాశించింది; అన్ని వైపులా తేజరిల్లింది, ఇష్టానుసారం రూపం ధరించగలది. అది మిక్కిలి చల్లగానూ మిక్కిలి వేడిగానూ లేదు; మనసుకు ఆనందం కలిగించేది.
2.8.4
न शोको न जरा तस्यां क्षुत्पिपासे न चाप्रियम् ।
न च दैन्यं क्लमो वाऽपि प्रतिकूलं न चाप्युत ॥ २.८.४ ॥
అందులో శోకం లేదు, ముసలితనం లేదు; ఆకలి దాహాలు లేవు, అప్రియమైనదేదీ లేదు; దీనత్వం లేదు, అలసట కూడా లేదు, ఏ ప్రతికూలతా లేదు.
2.8.5
सर्वे कामाः स्थितास्तस्यां ये दिव्या ये च मानुषाः ।
रसवच्च प्रभूतं च भक्ष्यं भोज्यमरिन्दम ॥ २.८.५ ॥
అందులో దివ్యమైనవీ మానుషమైనవీ అయిన కోరికలన్నీ ఉన్నాయి; రుచికరమైన, పుష్కలమైన తినదగిన, అనుభవించదగిన ఆహార పదార్థాలూ ఉన్నాయి, అరిందమా.
2.8.6
लेह्यं चोप्यं च पेयं च हृद्यं स्वादु मनोहरम् ।
पुण्यगन्धाः स्रजस्तस्य नित्यं कामफला द्रुमाः ॥ २.८.६ ॥
నాకగలవీ, పీల్చగలవీ, తాగగలవీ; హృదయానికి ఇంపైనవీ, రుచికరమైనవీ, మనోహరమైనవీ; పవిత్ర పరిమళాల మాలలు; ఎల్లప్పుడూ కోరినట్లు ఫలాలనిచ్చే వృక్షాలు అందులో ఉండేవి.
2.8.7
रसवन्ति च तोयानि शीतान्युष्णानि चैव हि ।
तस्यां राजर्षयः पुण्यास्तथा ब्रह्मर्षयोऽमलाः ॥ २.८.७ ॥
అక్కడ రుచికరమైన జలాలు ఉన్నాయి, చల్లనివి మరియు వేడివి కూడా; అక్కడ పవిత్రులైన రాజర్షులు మరియు నిర్మలులైన బ్రహ్మర్షులు ఉన్నారు.
2.8.8
यमं वैवस्वतं तात प्रहृष्टाः पर्युपासते ।
ययातिर्नहुषः पुरुर्मान्धाता सोमको नुगः ॥ २.८.८ ॥
ఓ తాతా, సంతోషంగా వారు వైవస్వత యముని సేవిస్తున్నారు — యయాతి, నహుషుడు, పురుడు, మాంధాత, సోమకుడు, నుగుడు.
2.8.9
त्रसदस्युश्च राजर्षिः कृतवीर्यः श्रुतश्रवाः ।
अरिष्टनेमिः सिद्धश्च कृतवेगः कृतिर्निमिः ॥ २.८.९ ॥
రాజర్షి త్రసదస్యుడు, కృతవీర్యుడు, శ్రుతశ్రవుడు, అరిష్టనేమి, సిద్ధుడు, కృతవేగుడు, కృతి, నిమి.
2.8.10
प्रतर्दनः शिबिर्मत्स्यः पृथुलाक्षो बृहद्रथः ।
वार्तो मरुत्तः कुषिकः साङ्काश्यः साङ्कृतिर्ध्रुवः ॥ २.८.१० ॥
ప్రతర్దనుడు, శిబి, మత్స్యుడు, పృథులాక్షుడు, బృహద్రథుడు, వార్తుడు, మరుత్తుడు, కుషికుడు, సాంకాశ్యుడు, సాంకృతి, ధ్రువుడు.
2.8.11
चतुरश्चः सदस्योर्मिः कार्तवीर्यश्च पार्थिवः ।
भरतः सुरथश्चैव सुनीथो निशठोऽनलः ॥ २.८.११ ॥
చతురశ్రుడు, సదస్యుడు, ఊర్మి, పార్థివుడు కార్తవీర్యుడు, భరతుడు, సురథుడు, సునీథుడు, నిశఠుడు, అనలుడు.
2.8.12
दिवोदासश्च सुमना अम्बरीषो भगीरथः ।
व्यश्वः सदश्वो वाघ्र्यश्वः पृथुवेगः पृथुश्रवाः ॥ २.८.१२ ॥
దివోదాసుడు, సుమనుడు, అంబరీషుడు, భగీరథుడు, వ్యశ్వుడు, సదశ్వుడు, వాఘ్ర్యశ్వుడు, పృథువేగుడు, పృథుశ్రవుడు.
2.8.13
पृपदश्वो वसुमनाः क्षुपश्च सुमहाबलः ।
रुषद्रुर्वृषसेनश्च पुरुकुत्सो ध्वजी रथी ॥ २.८.१३ ॥
పృపదశ్వుడు, వసుమనుడు, క్షుపుడు, అత్యంత బలవంతుడు, రుషద్రుడు, వృషసేనుడు, పురుకుత్సుడు — ధ్వజధారియైన రథికుడు.
2.8.14
आर्ष्टिषेणो दिलीपश्च महात्मा चाप्युशीनरः ।
औशीनरिः पुण्डरीकः शर्यातिः शरभः शुचिः ॥ २.८.१४ ॥
ఆర్ష్టిషేణుడు, దిలీపుడు, మహాత్ముడు ఉశీనరుడు కూడా, ఔశీనరి, పుండరీకుడు, శర్యాతి, శరభుడు, శుచి.
2.8.15
अङ्गो रिष्टश्च वेनश्च दुष्यन्तः सृञ्जयो जयः ।
भाङ्गासुरिः सुनीथश्च निषधोऽथ वहीनरः ॥ २.८.१५ ॥
అంగుడు, రిష్టుడు, వేనుడు, దుష్యంతుడు, సృంజయుడు, జయుడు, భాంగాసురి, సునీథుడు, నిషధుడు, తరువాత వహీనరుడు.
2.8.16
करन्धमो बाह्लिकश्च सुद्युम्नो बलवान्मधुः ।
ऐलो मरुत्तश्च तथा बलवान्पृथिवीपतिः ॥ २.८.१६ ॥
కరంధముడు, బాహ్లికుడు, సుద్యుమ్నుడు, బలవంతుడు మధువు, ఐలుడు, మరుత్తుడు, అలాగే బలవంతుడైన పృథ్వీపతి.
2.8.17
कपोतरोमा तृणकः सहदेवार्जुनौ तथा ।
व्यश्वः साश्वः कृशाश्वश्च शशबिन्दुश्च पार्थिवः ॥ २.८.१७ ॥
కపోతరోముడు, తృణకుడు, సహదేవుడు, అర్జునుడు అలాగే; వ్యశ్వుడు, సాశ్వుడు, కృశాశ్వుడు, భూపతి శశబిందుడు.
2.8.18
रामो दाशरथिश्चैव लक्ष्मणोऽथ प्रतर्दनः ।
अलर्कः कक्षसेनश्च गयो गौराओश्व एव च ॥ २.८.१८ ॥
దశరథ కుమారుడు రాముడు, లక్ష్మణుడు, తరువాత ప్రతర్దనుడు, అలర్కుడు, కక్షసేనుడు, గయుడు, గౌరాశ్వుడు కూడా.
2.8.19
जामदग्न्यश्च रामश्च नाभागसगरौ तथा ।
भूरिद्युम्नो महाश्वश्च पृथाशअवो जनकस्तथा ॥ २.८.१९ ॥
జామదగ్న్యుడు, రాముడు, నాభాగుడు, సగరుడు, భూరిద్యుమ్నుడు, మహాశ్వుడు, పృథాశ్వుడు, జనకుడు కూడా అలాగే.
2.8.20
राजा वैन्यो वारिसेनः पुरिजिज्जनमेजयः ।
ब्रह्मदत्तस्त्रिगर्तिश्च राजोपरिचरस्तथा ॥ २.८.२० ॥
రాజు వైన్యుడు, వారిసేనుడు, పురిజిత్తు, జనమేజయుడు, బ్రహ్మదత్తుడు, త్రిగర్తుడు, రాజు ఉపరిచరుడు కూడా అలాగే.
2.8.21
इन्द्रद्युम्नो भीमजानुर्गौरपृष्ठोऽनघो लयः ।
पद्मोऽथ मुचुकुन्दश्च भूरिद्युम्नः प्रसेनजित् ॥ २.८.२१ ॥
ఇంద్రద్యుమ్నుడు, భీమజానుడు, గౌరపృష్ఠుడు, అనఘుడు, లయుడు, పద్ముడు, ముచుకుందుడు, భూరిద్యుమ్నుడు, ప్రసేనజిత్తు.
2.8.22
अरिष्टनेमिः सुद्युम्नः पृथुलाश्वोऽष्टकस्तथा ।
शतं मत्स्या नृपतयः शतं नीपाः शतं हयाः ॥ २.८.२२ ॥
అరిష్టనేమి, సుద్యుమ్నుడు, పృథులాశ్వుడు, అష్టకుడు కూడా అలాగే; మత్స్యుల నూరు రాజులు, నీపుల నూరు, హయుల నూరు.
2.8.23
धृतराष्ट्राश्चैकशतमशीतिर्जनमेजयाः ।
शतं च ब्रह्मदत्तानां वीरिणामीरिणां शतम् ॥ २.८.२३ ॥
ధృతరాష్ట్రులు నూటయెనభై రాజులు, జనమేజయులు కూడా; బ్రహ్మదత్తుల నూరు, వీరిణుల, ఈరిణుల నూరు.
2.8.24
भीष्णाणां द्वे शतेऽप्यत्र भीमानां तु तथा शतम् ।
शतं च प्रतिविन्ध्यानां शतं नागाः शतं हयाः ॥ २.८.२४ ॥
ఇక్కడ భీష్ణుల రెండువందలు, భీములు కూడా అంతే నూరు; ప్రతివింధ్యుల నూరు, నూరు ఏనుగులు, నూరు గుర్రాలు.
2.8.25
पलाशानां शतं ज्ञेयं शतं काशकुशादयः ।
शान्तनुश्चैव राजेन्द्र पाण्डुश्चैव पिता तव ॥ २.८.२५ ॥
పలాశులు వందమంది అని తెలుసుకోవాలి; కాశ-కుశాదులు మరో వందమంది. ఓ రాజేంద్రా, శంతనుడు, నీ తండ్రి పాండుడు కూడా (వారిలో ఉన్నారు).
2.8.26
उशङ्गवः शतरथो देवराजो जयद्रथः ।
वृषदर्भश्च राजर्षिर्बुद्धिमान्सहमन्त्रिभिः ॥ २.८.२६ ॥
ఉశంగవుడు, శతరథుడు, దేవరాజుడు, జయద్రథుడు, రాజర్షి వృషదర్భుడు — బుద్ధిమంతులు, తమ మంత్రులతో కూడి (అక్కడ ఉన్నారు).
2.8.27
अथापरे सहस्राणि ये गताः शसबिन्दवः ।
इष्ट्वाऽश्वमेधैर्बहुभिर्महद्भिर्भूरिदक्षिणैः ॥ २.८.२७ ॥
తరువాత శశబిందువు మొదలైన వేలాది మంది — అనేక గొప్ప అశ్వమేధ యాగాలు చేసి, విస్తారమైన దక్షిణలతో వెళ్లినవారు.
2.8.28
एते राजर्षयः पुण्याः कीर्तिमन्तो बहुश्रुताः ।
तस्यां सभायां राजेन्द्र वैवस्वतमुपासते ॥ २.८.२८ ॥
ఈ రాజర్షులు పుణ్యాత్ములు, కీర్తిమంతులు, బహుశ్రుతులు — ఓ రాజేంద్రా, ఆ సభలో వైవస్వతుడిని (యముడిని) ఉపాసిస్తున్నారు.
2.8.29
अगस्त्योऽथ मतङ्गश्च कालो मृत्युस्तथैव च ।
यज्वानश्चैव सिद्धाश्च ये न योगशरीरिणः ॥ २.८.२९ ॥
అగస్త్యుడు, మతంగుడు, కాలుడు, మృత్యువు కూడా అలాగే; యజ్ఞం చేసేవారు, సిద్ధులు — యోగశరీరం లేనివారు కూడా.
2.8.30
अग्निष्वात्ताश्च पितरः फेनपाश्वोष्मपाश्च ये ।
सुधावन्तो बर्हिषदो मूर्तिमन्तस्तथाऽपरे ॥ २.८.३० ॥
అగ్నిష్వాత్తులు, పితరులు, ఫేనపులు, ఊష్మపులు; అమృతవంతులు, బర్హిషదులు, మూర్తిమంతులు, ఇంకా ఇతరులు కూడా.
2.8.31
कालचक्रं च साक्षाच्च भगवान्हव्यवाहनः ।
नरा दुष्कृतकर्माणो दक्षिणायनमृत्यवः ॥ २.८.३१ ॥
కాలచక్రమూ, సాక్షాత్తు భగవానుడైన హవ్యవాహనుడు (అగ్ని)యూ; దుష్కర్మలు చేసిన మనుషులూ, దక్షిణాయనంలో మరణించేవారూ.
2.8.32
कालस्य नयने युक्ता यमस्य पुरुपाश्च ये ।
तस्यां शिंशुपपालाशास्तथा काशकुशादयः ॥ २.८.३२ ॥
కాలం యొక్క రెండు కళ్లపై నియమితులైనవారూ, యముని సేవకులూ; అక్కడ శింశుప, పలాశ వృక్షాలూ, కాశ, కుశ మొదలైన గడ్డి జాతులూ ఉన్నాయి.
2.8.33
उपासते धर्मराजं मूर्तिमन्तो जनाधिप ।
एते चान्ये च बहवः पितृराजसभासदः।
न शक्याः परिसङ्ख्यातुं नामभिः कर्मभिस्तथा । ॥ २.८.३३ ॥
ఓ జనాధిపా, మూర్తిమంతులుగా ఉన్న వీరూ, ఇతర అనేకులూ, పితృరాజ సభా సభ్యులూ ధర్మరాజు (యముడు)ను సేవిస్తున్నారు. పేర్లతోనూ కర్మలతోనూ వారిని లెక్కించలేము.
2.8.34
असम्बाधा हि सा पार्थ रम्या कामगमा सभा ।
दीर्घकालं तपस्तप्त्वा निर्मिता विश्वकर्मणा। ॥ २.८.३४ ॥
ఓ పృథాపుత్రా, ఆ సభ ఇరుకులేనిది, రమ్యమైనది, ఇష్టమైనచోటికి వెళ్లగలది; దీర్ఘకాలం తపస్సు చేసి విశ్వకర్మచే నిర్మితమైనది.
2.8.35
ज्वलन्ती भासमाना च तेजसा स्वेन भारत ।
तामुग्रतपसो यान्ति सुव्रताः सत्यवादिनः ॥ २.८.३५ ॥
ఓ భరతవంశీయా, అది తన స్వంత తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ మెరుస్తుంది. ఉగ్రతపస్సు చేసినవారూ, సుందర వ్రతాలు ఆచరించినవారూ, సత్యవాదులూ దానివైపు వెళ్తారు.
2.8.36
शान्ताः सन्यासिनः शुद्धाः पूताः पुण्येन कर्मणा ।
सर्वे भास्वरदेहाश्च सर्वे च विरजोम्बराः ॥ २.८.३६ ॥
శాంతులూ, సన్యాసులూ, శుద్ధులూ, పుణ్యకర్మలతో పావనులూ అయినవారు; అందరూ ప్రకాశించే దేహాలు కలవారు, అందరూ మలినరహిత వస్త్రాలు ధరించినవారు (అక్కడికి వెళ్తారు).
2.8.37
चित्राङ्गदाश्चित्रमाल्याः सर्वे ज्वलितकुण्डलाः ।
सुकृतैः कर्मभिः पुण्यैः पारिबर्हैश्च भूषिताः ॥ २.८.३७ ॥
అందరూ విచిత్రమైన భుజకీర్తులు, విచిత్రమైన మాలలు ధరించినవారు; ప్రకాశించే కుండలాలు కలవారు; సత్కర్మలు, పుణ్యకర్మల ఫలంగా లభించిన ఆభరణాలతో అలంకరించబడినవారు.
2.8.38
गन्धर्वाश्च महात्मानः सङ्घशश्चाप्सरोगणाः ।
वादित्रं नृत्तगीतं च हास्यं लास्यं च सर्वशः ॥ २.८.३८ ॥
మహాత్ములైన గంధర్వులు గుంపులుగా, అప్సరసల గణాలు; వాద్యం, నృత్యగీతాలు, హాస్యం, లాస్యం—అన్నీ చుట్టూ.
2.8.39
पुण्याश्च गन्धाः शब्दाश्च तस्यां पार्थ समन्ततः ।
दिव्यानि चैव माल्यानि उपतिष्ठन्ति नित्यशः ॥ २.८.३९ ॥
ఆ సభలో, ఓ పార్థా, అన్నివైపులా పుణ్యమైన సుగంధాలు, శబ్దాలు; దివ్యమైన మాలలు నిత్యం ఉపస్థితమై ఉంటాయి.
2.8.40
शतं शतसहस्राणि धर्मिणां तं प्रजेश्वरम् ।
उपासते महात्मानं रूपयुक्ता मनस्विनः ॥ २.८.४० ॥
లక్షల కొద్దీ ధర్మాత్ములు, రూపవంతులైన మనస్విలు ఆ ప్రజాపతి, మహాత్ముని ఉపాసిస్తారు.
2.8.41
ईदृशी सा सभा राजन्पितृराज्ञो महात्मनः ।
वरुणस्यापि वक्ष्यामि सभां पुष्करमालिनीम् ॥ २.८.४१ ॥
ఓ రాజా, పితృరాజు మహాత్ముని సభ ఇలాంటిదే. ఇప్పుడు వరుణుని సభను కూడా—పుష్కరమాలలతో అలంకరించబడిన దానిని—వర్ణిస్తాను.