മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.8.1
कथयिष्ये सभां याम्यां युधिष्ठिर निबोध ताम् ।
वैवस्वतस्य यां पार्थ विश्वकर्मा चकार ह ॥ २.८.१ ॥
നാരദൻ പറഞ്ഞു: യുധിഷ്ഠിരാ, യമന്റെ ആ സഭയെ ഞാൻ വർണ്ണിക്കാം, കേൾക്കുക. പാർത്ഥാ, വൈവസ്വതനുവേണ്ടി വിശ്വകർമ്മാവ് അത് നിർമ്മിച്ചു.
2.8.2
तैजसी सा सभा राजन्बभूव शतयोजना ।
विस्तारायामसम्पन्ना भूयसी चापि पाण्डव ॥ २.८.२ ॥
നാരദൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ആ സഭ തേജസ്സുറ്റതായിരുന്നു; വീതിയിലും നീളത്തിലും നൂറു യോജന വിസ്തൃതമായിരുന്നു. പാണ്ഡവാ, അത് അതിവിപുലമായിരുന്നു.
2.8.3
अर्कप्रकाशा भ्राजिष्णुः सर्वतः कामरूपिणी ।
नातिशीता च चात्युष्णा मनसश्च प्रहर्षिणी ॥ २.८.३ ॥
അത് സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു; എല്ലാ വശത്തും തിളങ്ങി, ഇഷ്ടം പോലെ രൂപം കൊള്ളാൻ കഴിയുന്നതായിരുന്നു. അത് അതിശീതമോ അതിചൂടോ ആയിരുന്നില്ല; മനസ്സിന് സന്തോഷം നൽകുന്നതായിരുന്നു.
2.8.4
न शोको न जरा तस्यां क्षुत्पिपासे न चाप्रियम् ।
न च दैन्यं क्लमो वाऽपि प्रतिकूलं न चाप्युत ॥ २.८.४ ॥
അവിടെ ശോകമില്ല, വാർദ്ധക്യമില്ല; വിശപ്പും ദാഹവും ഇല്ല, അപ്രിയമായതൊന്നുമില്ല; ദൈന്യമോ ക്ഷീണമോ, ഒരു പ്രതികൂലവുമില്ല.
2.8.5
सर्वे कामाः स्थितास्तस्यां ये दिव्या ये च मानुषाः ।
रसवच्च प्रभूतं च भक्ष्यं भोज्यमरिन्दम ॥ २.८.५ ॥
അവിടെ ദിവ്യവും മാനുഷവുമായ എല്ലാ കാമനകളും നിലകൊണ്ടിരുന്നു; രുചിയേറിയതും സമൃദ്ധവുമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളും ഭോജ്യങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു, അരിന്ദമാ.
2.8.6
लेह्यं चोप्यं च पेयं च हृद्यं स्वादु मनोहरम् ।
पुण्यगन्धाः स्रजस्तस्य नित्यं कामफला द्रुमाः ॥ २.८.६ ॥
നക്കിത്തിന്നുന്നവയും, ഊറ്റിക്കുടിക്കുന്നവയും, കുടിക്കാവുന്നവയും; ഹൃദയത്തിന് ഇമ്പമുള്ളതും രുചികരവും മനോഹരവുമായവ; പുണ്യഗന്ധമുള്ള മാലകൾ; എപ്പോഴും ഇഷ്ടം പോലെ ഫലം നൽകുന്ന മരങ്ങൾ — ഇവ അതിനുണ്ടായിരുന്നു.
2.8.7
रसवन्ति च तोयानि शीतान्युष्णानि चैव हि ।
तस्यां राजर्षयः पुण्यास्तथा ब्रह्मर्षयोऽमलाः ॥ २.८.७ ॥
അവിടെ രസമുള്ള ജലങ്ങളുണ്ട്, തണുത്തവയും ചൂടുള്ളവയും; അവിടെ പുണ്യരായ രാജർഷികളും നിർമ്മലരായ ബ്രഹ്മർഷികളും വസിക്കുന്നു.
2.8.8
यमं वैवस्वतं तात प्रहृष्टाः पर्युपासते ।
ययातिर्नहुषः पुरुर्मान्धाता सोमको नुगः ॥ २.८.८ ॥
പ്രിയനേ, സന്തോഷത്തോടെ അവർ വൈവസ്വത യമനെ ഉപാസിക്കുന്നു — യയാതി, നഹുഷൻ, പുരു, മാന്ധാതാവ്, സോമകൻ, നുഗൻ.
2.8.9
त्रसदस्युश्च राजर्षिः कृतवीर्यः श्रुतश्रवाः ।
अरिष्टनेमिः सिद्धश्च कृतवेगः कृतिर्निमिः ॥ २.८.९ ॥
രാജർഷി ത്രസദസ്യു, കൃതവീര്യൻ, ശ്രുതശ്രവസ്, അരിഷ്ടനേമി, സിദ്ധൻ, കൃതവേഗൻ, കൃതി, നിമി.
2.8.10
प्रतर्दनः शिबिर्मत्स्यः पृथुलाक्षो बृहद्रथः ।
वार्तो मरुत्तः कुषिकः साङ्काश्यः साङ्कृतिर्ध्रुवः ॥ २.८.१० ॥
പ്രതർദനൻ, ശിബി, മത്സ്യൻ, പൃഥുലാക്ഷൻ, ബൃഹദ്രഥൻ, വാർതൻ, മരുത്തൻ, കുഷികൻ, സാങ്കാശ്യൻ, സാങ്കൃതി, ധ്രുവൻ.
2.8.11
चतुरश्चः सदस्योर्मिः कार्तवीर्यश्च पार्थिवः ।
भरतः सुरथश्चैव सुनीथो निशठोऽनलः ॥ २.८.११ ॥
ചതുരശ്രൻ, സദസ്യൻ, ഊർമി, പാർഥിവ കാർത്തവീര്യൻ, ഭരതൻ, സുരഥൻ, സുനീഥൻ, നിശഠൻ, അനലൻ.
2.8.12
दिवोदासश्च सुमना अम्बरीषो भगीरथः ।
व्यश्वः सदश्वो वाघ्र्यश्वः पृथुवेगः पृथुश्रवाः ॥ २.८.१२ ॥
ദിവോദാസൻ, സുമനസ്, അംബരീഷൻ, ഭഗീരഥൻ, വ്യശ്വൻ, സദശ്വൻ, വാഘ്ര്യശ്വൻ, പൃഥുവേഗൻ, പൃഥുശ്രവസ്.
2.8.13
पृपदश्वो वसुमनाः क्षुपश्च सुमहाबलः ।
रुषद्रुर्वृषसेनश्च पुरुकुत्सो ध्वजी रथी ॥ २.८.१३ ॥
പൃപദശ്വൻ, വസുമനസ്സ്, ക്ഷുപൻ, മഹാബലവാനായ ക്ഷുപൻ, രുഷദ്രു, വൃഷസേനൻ, പുരുകുത്സൻ — ധ്വജധാരിയായ രഥീ.
2.8.14
आर्ष्टिषेणो दिलीपश्च महात्मा चाप्युशीनरः ।
औशीनरिः पुण्डरीकः शर्यातिः शरभः शुचिः ॥ २.८.१४ ॥
ആർഷ്ടിഷേണൻ, ദിലീപൻ, മഹാത്മാവായ ഉശീനരനും, ഔശീനരി, പുണ്ഡരീകൻ, ശര്യാതി, ശരഭൻ, ശുചി.
2.8.15
अङ्गो रिष्टश्च वेनश्च दुष्यन्तः सृञ्जयो जयः ।
भाङ्गासुरिः सुनीथश्च निषधोऽथ वहीनरः ॥ २.८.१५ ॥
അംഗൻ, രിഷ്ടൻ, വേനൻ, ദുഷ്യന്തൻ, സൃഞ്ജയൻ, ജയൻ, ഭാങ്ഗാസുരി, സുനീഥൻ, നിഷധൻ, പിന്നെ വഹീനരൻ.
2.8.16
करन्धमो बाह्लिकश्च सुद्युम्नो बलवान्मधुः ।
ऐलो मरुत्तश्च तथा बलवान्पृथिवीपतिः ॥ २.८.१६ ॥
കരന്ധമൻ, ബാഹ്ലികൻ, സുദ്യുമ്നൻ, ബലവാനായ മധു, ഐലൻ, മരുത്തൻ, അതുപോലെ ബലവാനായ പൃഥ്വീപതി.
2.8.17
कपोतरोमा तृणकः सहदेवार्जुनौ तथा ।
व्यश्वः साश्वः कृशाश्वश्च शशबिन्दुश्च पार्थिवः ॥ २.८.१७ ॥
കപോതരോമൻ, തൃണകൻ, സഹദേവൻ, അർജുനൻ, അതുപോലെ; വ്യശ്വൻ, സാശ്വൻ, കൃശാശ്വൻ, പാർത്ഥിവനായ ശശബിന്ദു.
2.8.18
रामो दाशरथिश्चैव लक्ष्मणोऽथ प्रतर्दनः ।
अलर्कः कक्षसेनश्च गयो गौराओश्व एव च ॥ २.८.१८ ॥
ദശരഥപുത്രനായ രാമനും ലക്ഷ്മണനും, പിന്നെ പ്രതർദനൻ, അലർകൻ, കക്ഷസേനൻ, ഗയൻ, ഗൗരാശ്വൻ എന്നിവരും.
2.8.19
जामदग्न्यश्च रामश्च नाभागसगरौ तथा ।
भूरिद्युम्नो महाश्वश्च पृथाशअवो जनकस्तथा ॥ २.८.१९ ॥
ജാമദഗ്ന്യനും രാമനും, നാഭാഗനും സഗരനും, ഭൂരിദ്യുമ്നനും മഹാശ്വനും, പൃഥാശ്വനും ജനകനും അപ്രകാരം തന്നെ.
2.8.20
राजा वैन्यो वारिसेनः पुरिजिज्जनमेजयः ।
ब्रह्मदत्तस्त्रिगर्तिश्च राजोपरिचरस्तथा ॥ २.८.२० ॥
രാജാവായ വൈന്യനും വാരിസേനനും പുരിജിത്തും ജനമേജയനും ബ്രഹ്മദത്തനും ത്രിഗർത്തനും രാജാവായ ഉപരിചരനും അപ്രകാരം തന്നെ.
2.8.21
इन्द्रद्युम्नो भीमजानुर्गौरपृष्ठोऽनघो लयः ।
पद्मोऽथ मुचुकुन्दश्च भूरिद्युम्नः प्रसेनजित् ॥ २.८.२१ ॥
ഇന്ദ്രദ്യുമ്നൻ, ഭീമജാനു, ഗൗരപൃഷ്ഠൻ, അനഘൻ, ലയൻ, പദ്മൻ, മുചുകുന്ദൻ, ഭൂരിദ്യുമ്നൻ, പ്രസേനജിത്ത്.
2.8.22
अरिष्टनेमिः सुद्युम्नः पृथुलाश्वोऽष्टकस्तथा ।
शतं मत्स्या नृपतयः शतं नीपाः शतं हयाः ॥ २.८.२२ ॥
അരിഷ്ടനേമി, സുദ്യുമ്നൻ, പൃഥുലാശ്വൻ, അഷ്ടകൻ എന്നിവരും അപ്രകാരം; മത്സ്യരാജാക്കന്മാർ നൂറ്, നീപന്മാർ നൂറ്, ഹയന്മാർ നൂറ്.
2.8.23
धृतराष्ट्राश्चैकशतमशीतिर्जनमेजयाः ।
शतं च ब्रह्मदत्तानां वीरिणामीरिणां शतम् ॥ २.८.२३ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ നൂറ്റെൺപത്തൊന്ന് രാജാക്കന്മാരും ജനമേജയരും അപ്രകാരം; ബ്രഹ്മദത്തരുടെ നൂറ്, വീരിണരുടെയും ഈരിണരുടെയും നൂറ്.
2.8.24
भीष्णाणां द्वे शतेऽप्यत्र भीमानां तु तथा शतम् ।
शतं च प्रतिविन्ध्यानां शतं नागाः शतं हयाः ॥ २.८.२४ ॥
ഇവിടെ ഭീഷ്ണന്മാരുടെ ഇരുനൂറും ഭീമന്മാരുടെ അപ്രകാരം നൂറും; പ്രതിവിന്ധ്യന്മാരുടെ നൂറ്, നൂറ് ആനകൾ, നൂറ് കുതിരകൾ.
2.8.25
पलाशानां शतं ज्ञेयं शतं काशकुशादयः ।
शान्तनुश्चैव राजेन्द्र पाण्डुश्चैव पिता तव ॥ २.८.२५ ॥
പലാശന്മാർ നൂറുപേർ എന്നറിയണം; കാശ-കുശാദികൾ നൂറുപേർ. രാജേന്ദ്രാ, ശന്തനുവും നിന്റെ പിതാവ് പാണ്ഡുവും (അവരിലുണ്ട്).
2.8.26
उशङ्गवः शतरथो देवराजो जयद्रथः ।
वृषदर्भश्च राजर्षिर्बुद्धिमान्सहमन्त्रिभिः ॥ २.८.२६ ॥
ഉശങ്ഗവൻ, ശതരഥൻ, ദേവരാജൻ, ജയദ്രഥൻ, രാജർഷി വൃഷദർഭൻ — ബുദ്ധിമാന്മാർ, മന്ത്രിമാരോടുകൂടി (അവിടെയുണ്ട്).
2.8.27
अथापरे सहस्राणि ये गताः शसबिन्दवः ।
इष्ट्वाऽश्वमेधैर्बहुभिर्महद्भिर्भूरिदक्षिणैः ॥ २.८.२७ ॥
പിന്നെ ശശബിന്ദു മുതലായ ആയിരങ്ങൾ — അനേകം മഹത്തായ അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ ചെയ്ത്, ധാരാളം ദക്ഷിണയോടെ പോയവർ.
2.8.28
एते राजर्षयः पुण्याः कीर्तिमन्तो बहुश्रुताः ।
तस्यां सभायां राजेन्द्र वैवस्वतमुपासते ॥ २.८.२८ ॥
ഈ രാജർഷികൾ പുണ്യവാന്മാർ, കീർത്തിമാന്മാർ, ബഹുശ്രുതന്മാർ — രാജേന്ദ്രാ, ആ സഭയിൽ വൈവസ്വതനെ (യമനെ) ഉപാസിക്കുന്നു.
2.8.29
अगस्त्योऽथ मतङ्गश्च कालो मृत्युस्तथैव च ।
यज्वानश्चैव सिद्धाश्च ये न योगशरीरिणः ॥ २.८.२९ ॥
അഗസ്ത്യനും മതംഗനും, കാലനും മൃത്യുവും അങ്ങനെതന്നെ; യാഗം ചെയ്യുന്നവരും സിദ്ധന്മാരും — യോഗശരീരമില്ലാത്തവരും.
2.8.30
अग्निष्वात्ताश्च पितरः फेनपाश्वोष्मपाश्च ये ।
सुधावन्तो बर्हिषदो मूर्तिमन्तस्तथाऽपरे ॥ २.८.३० ॥
അഗ്നിഷ്വാത്തന്മാരും പിതൃക്കളും, ഫേനപന്മാരും ഊഷ്മപന്മാരും; അമൃതവാന്മാർ, ബർഹിഷദന്മാർ, രൂപധാരികൾ, മറ്റുള്ളവരും.
2.8.31
कालचक्रं च साक्षाच्च भगवान्हव्यवाहनः ।
नरा दुष्कृतकर्माणो दक्षिणायनमृत्यवः ॥ २.८.३१ ॥
കാലചക്രവും, സാക്ഷാൽ ഭഗവാനായ ഹവ്യവാഹനനും (അഗ്നി); ദുഷ്കർമ്മം ചെയ്ത മനുഷ്യരും, ദക്ഷിണായനത്തിൽ മരിക്കുന്നവരും.
2.8.32
कालस्य नयने युक्ता यमस्य पुरुपाश्च ये ।
तस्यां शिंशुपपालाशास्तथा काशकुशादयः ॥ २.८.३२ ॥
കാലത്തിന്റെ രണ്ടു കണ്ണുകളിൽ നിയുക്തരായവരും, യമന്റെ ഭൃത്യരും; അവിടെ ശിംശുപ, പലാശ വൃക്ഷങ്ങളും കാശം, കുശം മുതലായ പുല്ലുകളും ഉണ്ട്.
2.8.33
उपासते धर्मराजं मूर्तिमन्तो जनाधिप ।
एते चान्ये च बहवः पितृराजसभासदः।
न शक्याः परिसङ्ख्यातुं नामभिः कर्मभिस्तथा । ॥ २.८.३३ ॥
ജനാധിപാ, രൂപം ധരിച്ച ഇവരും മറ്റു പലരും, പിതൃരാജസഭയിലെ അംഗങ്ങളും ധർമ്മരാജനെ (യമനെ) ഉപാസിക്കുന്നു. പേരുകൾ കൊണ്ടും കർമ്മങ്ങൾ കൊണ്ടും അവരെ എണ്ണുവാൻ സാധ്യമല്ല.
2.8.34
असम्बाधा हि सा पार्थ रम्या कामगमा सभा ।
दीर्घकालं तपस्तप्त्वा निर्मिता विश्वकर्मणा। ॥ २.८.३४ ॥
പൃഥാപുത്രാ, ആ സഭ ഇടുക്കമില്ലാത്തതും രമ്യവും ഇഷ്ടമുള്ളിടത്തേക്കു പോകാവുന്നതുമാണ്; ദീർഘകാലം തപസ്സ് ചെയ്ത് വിശ്വകർമ്മാവ് നിർമ്മിച്ചതാണ്.
2.8.35
ज्वलन्ती भासमाना च तेजसा स्वेन भारत ।
तामुग्रतपसो यान्ति सुव्रताः सत्यवादिनः ॥ २.८.३५ ॥
ഭാരതാ, അത് സ്വന്തം തേജസ്സിനാൽ ജ്വലിച്ചു പ്രകാശിക്കുന്നു. ഉഗ്രതപസ്സ് ചെയ്തവരും സുവ്രതരും സത്യവാദികളും അതിലേക്കു പോകുന്നു.
2.8.36
शान्ताः सन्यासिनः शुद्धाः पूताः पुण्येन कर्मणा ।
सर्वे भास्वरदेहाश्च सर्वे च विरजोम्बराः ॥ २.८.३६ ॥
ശാന്തരും സംന്യാസികളും ശുദ്ധരും പുണ്യകർമ്മത്താൽ പവിത്രരുമായവർ; എല്ലാവരും തേജസ്സുള്ള ശരീരമുള്ളവരും, മാലിന്യമില്ലാത്ത വസ്ത്രം ധരിച്ചവരും (അവിടേക്കു പോകുന്നു).
2.8.37
चित्राङ्गदाश्चित्रमाल्याः सर्वे ज्वलितकुण्डलाः ।
सुकृतैः कर्मभिः पुण्यैः पारिबर्हैश्च भूषिताः ॥ २.८.३७ ॥
എല്ലാവരും വിചിത്രമായ തോൾവളകളും വിചിത്രമായ മാലകളും ധരിച്ചവരാണ്; തിളങ്ങുന്ന കുണ്ഡലങ്ങളുള്ളവർ; സുകൃതങ്ങളാലും പുണ്യകർമങ്ങളാലും ലഭിച്ച അലങ്കാരങ്ങളാൽ വിഭൂഷിതർ.
2.8.38
गन्धर्वाश्च महात्मानः सङ्घशश्चाप्सरोगणाः ।
वादित्रं नृत्तगीतं च हास्यं लास्यं च सर्वशः ॥ २.८.३८ ॥
മഹാത്മാക്കളായ ഗന്ധർവന്മാർ കൂട്ടം കൂട്ടമായും അപ്സരസ്സുകളുടെ ഗണങ്ങളും; വാദ്യം, നൃത്തഗീതം, ഹാസ്യം, ലാസ്യം—എല്ലായിടത്തും.
2.8.39
पुण्याश्च गन्धाः शब्दाश्च तस्यां पार्थ समन्ततः ।
दिव्यानि चैव माल्यानि उपतिष्ठन्ति नित्यशः ॥ २.८.३९ ॥
ആ സഭയിൽ, പാർത്ഥാ, എല്ലായിടത്തും പുണ്യഗന്ധങ്ങളും ശബ്ദങ്ങളും; ദിവ്യമായ മാലകൾ നിത്യവും ഉപസ്ഥിതമാകുന്നു.
2.8.40
शतं शतसहस्राणि धर्मिणां तं प्रजेश्वरम् ।
उपासते महात्मानं रूपयुक्ता मनस्विनः ॥ २.८.४० ॥
നൂറായിരം ധർമ്മിഷ്ഠന്മാരും രൂപവാന്മാരായ മനസ്വികളും ആ പ്രജേശ്വരനായ മഹാത്മാവിനെ ഉപാസിക്കുന്നു.
2.8.41
ईदृशी सा सभा राजन्पितृराज्ञो महात्मनः ।
वरुणस्यापि वक्ष्यामि सभां पुष्करमालिनीम् ॥ २.८.४१ ॥
രാജാവേ, പിതൃരാജാവായ ആ മഹാത്മാവിന്റെ സഭ ഇങ്ങനെയാണ്. ഇനി വരുണന്റെ സഭയും—താമരമാലകളണിഞ്ഞ പുഷ്കരമാലിനിയെ—ഞാൻ വർണ്ണിക്കാം.