Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.155

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.155.1

पाण्डवो भीमसेनोऽहं धर्मराजादनन्तरः ।
विशालां बदरीं प्राप्तो भ्रातृभिः सह राक्षसाः ॥ ३.१५५.१ ॥

ମୁଁ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଭୀମସେନ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ପରେ ଜନ୍ମିତ। ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ବିଶାଳା ବଦରୀରେ ପହଞ୍ଚିଛି, ହେ ରାକ୍ଷସଗଣ।

3.155.2

अपश्यत्तत्रपाञ्चाली सौगन्धिकमनुत्तमम् ।
अनिलोढमितो नूनं सा बहूनि परीप्सति ॥ ३.१५५.२ ॥

ସେଠାରେ ପାଞ୍ଚାଳୀ ଅନୁତ୍ତମ ସୌଗନ୍ଧିକ କମଳ ଦେଖିଲେ। ପବନ ତାହାକୁ ଏଠାରୁ ଉଡ଼ାଇ ନେଇଥିଲା; ନିଶ୍ଚୟ ସେ ଏପରି ଅନେକ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।

3.155.3

तस्या मामनवद्याङ्ग्या धर्मपत्न्याः प्रिये स्थितम् ।
पुष्पाहारमिह प्राप्तं निबोधत निशाचराः ॥ ३.१५५.३ ॥

ସେହି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବତୀ ଧର୍ମପତ୍ନୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ପାଇଁ ଫୁଲ ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ମୁଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି; ଏହା ଜାଣ, ହେ ନିଶାଚରଗଣ।

3.155.4

आक्रीडोऽयं कुबेरस्य दयितः पुरुषर्षभ ।
नेह शक्यं मनुष्येण विहर्तुं मर्त्यधर्मणा ॥ ३.१५५.४ ॥

ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା କୁବେରଙ୍କ ପ୍ରିୟ କ୍ରୀଡ଼ାଉଦ୍ୟାନ। ମରଣଧର୍ମୀ ମନୁଷ୍ୟ ଏଠାରେ ବିହାର କରିପାରିବ ନାହିଁ।

3.155.5

देवर्षयस्तथा यक्षा देवाश्चात्र वृकोदर ।
आमन्त्र्य यक्षप्रवरं पिबन्ति च हरन्ति च ॥ ३.१५५.५ ॥

ହେ ବୃକୋଦର, ଏଠାରେ ଦେବର୍ଷି, ଯକ୍ଷ ଓ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯକ୍ଷଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କଠାରୁ ଅନୁମତି ନେଇ ପିଅନ୍ତି ଓ ନେଇଯାଆନ୍ତି।

3.155.6

गन्धर्वाप्सरसश्चैव विहरन्त्यत्र पाण्डव ।
यक्षाधिपस्यानुमते कुबेरस् महात्मनः ॥ ३.१५५.६ ॥

ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଏଠାରେ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯକ୍ଷାଧିପତି ମହାତ୍ମା କୁବେରଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ବିହାର କରନ୍ତି।

3.155.7

अन्यायेनेह यः कश्चिदवमन्य धनेश्वरम् ।
विहर्तुमिच्छेद्दुर्वृत्तः स विनश्येन्न संशयः ॥ ३.१५५.७ ॥

ଏଠାରେ ଅନ୍ୟାୟରେ ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଅପମାନ କରି ଯେଉଁ ଦୁରାଚାରୀ ବିହାର କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ସେ ବିନଷ୍ଟ ହେବ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

3.155.8

तमनादृत्य पद्मानि जिहीर्षसि बलादिह ।
धर्मराजस्य चात्मानं ब्रवीषि भ्रातरं कथम् ॥ ३.१५५.८ ॥

ତାଙ୍କୁ ଅନାଦର କରି ଏଠାରେ ବଳପୂର୍ବକ ପଦ୍ମ ହରଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ; ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଭାଇ ବୋଲି ନିଜକୁ କିପରି କହୁଛ?

3.155.9

आमन्त्र्य यक्षराजं वै ततः पिव हरस्व च ।
नातोऽन्यथा त्वया शक्यं किंचित्पुष्करमीक्षितुं ॥ ३.१५५.९ ॥

ଯକ୍ଷରାଜଙ୍କୁ ଅନୁମତି ନେଇ ତା'ପରେ ପିଅ, ନିଅ; ଏହା ବ୍ୟତୀତ ତୁମ ପକ୍ଷରେ ପଦ୍ମ ଦେଖିବା ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

3.155.10

राक्षसास्तं न पश्यामि धनेश्वरमिहान्तिके ।
दृष्ट्वाऽपिच महाराजं नाहं याचितुमुत्सहे ॥ ३.१५५.१० ॥

ହେ ରାକ୍ଷସଗଣ, ଏଠାରେ ନିକଟରେ ସେ ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ; ମହାରାଜଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଯାଚିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନୁହେଁ।

3.155.11

न हि याचन्ति राजान एष धर्मः सनातनः ।
न चाहं हातुमिच्छामि क्षात्रधर्मं कथंचन ॥ ३.१५५.११ ॥

ରାଜାମାନେ ଯାଚନା କରନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହା ସନାତନ ଧର୍ମ। ମୁଁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ ନାହିଁ।

3.155.12

इयं च नलिनी रम्या जाता पर्वतनिर्झरे ।
नेयं भवनमासाद्यकुबेरस्य महात्मनः ॥ ३.१५५.१२ ॥

ଏହି ସୁନ୍ଦର କମଳିନୀ ପର୍ବତ ନିର୍ଝରରେ ଜନ୍ମିଛି; ଏହା ମହାତ୍ମା କୁବେରଙ୍କ ଭବନରେ ପହଞ୍ଚି ଜନ୍ମିନାହିଁ।

3.155.13

तुल्या हि सर्वभूतानामियं वैश्रवणस्य च ।
एवं गतेषु द्रव्येषु कः कं याचितुमर्हति ॥ ३.१५५.१३ ॥

ଏହି ସରୋବର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏବଂ ବୈଶ୍ରବଣ (କୁବେର) ପାଇଁ ସମାନ। ଦ୍ରବ୍ୟସବୁ ଏପରି (ସମସ୍ତଙ୍କର) ହୋଇଯିବା ପରେ, କିଏ କାହାଠାରୁ ମାଗିବାର ଅଧିକାରୀ?

3.155.14

इत्युक्त्वा राक्षसान्सर्वान्भीमसेनो व्यगाहत ।
तां तु पुष्करिणीं वीरः प्रभिन्न इव कुञ्जरः ॥ ३.१५५.१४ ॥

ଏହା କହି, ଭୀମସେନ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ କହି, ସେହି ପଦ୍ମ-ସରୋବରରେ ମଦମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ବୀରତାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

3.155.15

ततः स राक्षसैर्वाचा प्रतिषिद्धः प्रतापवान् ।
मा मैवमिति सक्रोधैर्भर्त्सयद्भिः समन्ततः ॥ ३.१५५.१५ ॥

ତେବେ ପ୍ରତାପୀ ଭୀମଙ୍କୁ ରାକ୍ଷସମାନେ ବାକ୍ୟରେ ରୋକିଲେ — 'ଏପରି କର ନାହିଁ, ଏପରି କର ନାହିଁ' — କ୍ରୋଧରେ ଚାରିପାଶରୁ ତାଙ୍କୁ ଧମକାଇଲେ।

3.155.16

कदर्थीकृत्यतु स तान्राक्षसान्भीमविक्रमः ।
व्यगाहत महातेजास्ते तं सर्वे न्यवारयन् ॥ ३.१५५.१६ ॥

କିନ୍ତୁ ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ସେହି ମହାତେଜସ୍ୱୀ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ତୁଚ୍ଛ କରି (ସରୋବରରେ) ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।

3.155.17

गृह्णीत बध्नीत विकर्ततेमं ।
पचाम खादाम च भीमसेनम्।
क्रुद्धा ब्रुवन्तोऽभिययुर्द्रतं ते ।
शस्त्राणि चोद्यम्य विवृत्तनेत्राः ॥ ३.१५५.१७ ॥

'ଏହାକୁ ଧର, ବାନ୍ଧ, ଚିରିଦିଅ! ଭୀମସେନଙ୍କୁ ରାନ୍ଧି ଖାଇବା!' — କ୍ରୋଧରେ ଏହା କହି ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଅସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ, ଆଖି ଗୋଲାଇ।

3.155.18

प्रगृह्यतानभ्यपतत्तरस्वी ।
ततोऽब्रवीत्तिष्ठत तिष्ठतेति
ते तं तदा तोमरपट्टसाद्यै-
र्व्याविद्धशस्त्रैः सहसा निपेतुः। ॥ ३.१५५.१८ ॥

ତେବେ ବେଗବାନ ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ଧରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ପରେ କହିଲେ — 'ଠିଆ ହୁଅ, ଠିଆ ହୁଅ!' — ତେବେ ସେମାନେ ତୋମର, ପଟ୍ଟିଶ ଓ ଖଡ୍ଗରେ ଘୂରାଇ ଧରିଥିବା ଅସ୍ତ୍ର ସହ ହଠାତ୍ ପଡ଼ିଗଲେ।

3.155.19

जिघांसवः क्रोधवशाः सुभीमा ।
भीमं समन्तात्परिवव्रुरुग्राः।
जिघांसवः क्रोधवशाः सुभीमा ।
भीमं समन्तात्परिवब्रुरुग्राः ॥ ३.१५५.१९ ॥

ମାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ, କ୍ରୋଧର ବଶୀଭୂତ, ଅତି ଭୟଙ୍କର, ଉଗ୍ର ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଭୀମଙ୍କୁ ଚାରିପାଖରୁ ଘେରି ଦେଲେ।

3.155.20

वातेन कुन्त्यां बलवान्सुजातः ।
शूरस्तरस्वी द्विषतां निहन्ता।
सत्ये च धर्मे च रतः सदैव ।
पराक्रमे शत्रुभिरप्रधृष्यः ॥ ३.१५५.२० ॥

ବାୟୁଙ୍କ ଔରସରୁ କୁନ୍ତୀଙ୍କଠାରେ ଜାତ, ବଳବାନ, ସୁଜାତ, ଶୂର, ତେଜସ୍ୱୀ, ଶତ୍ରୁସଂହାରକ, ସଦା ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ରତ, ପରାକ୍ରମରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଜେୟ।

3.155.21

तेषां स मार्गान्विविधान्महात्मा ।
निहत्य शस्त्राणि च शास्त्रवाणाम्।
यथा प्रवीरान्निजघान भीमः ।
परश्शतान्पुष्करिणीसमीपे ॥ ३.१५५.२१ ॥

ସେମାନଙ୍କର ବିବିଧ ପଥ, ଶସ୍ତ୍ର ଓ ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ନଷ୍ଟ କରି ସେହି ମହାତ୍ମା ଭୀମ ପୁଷ୍କରିଣୀ ନିକଟରେ ଶତ ଶତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀରଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।

3.155.22

ते तस्य वीर्यं च बलं च दृष्ट्वा ।
विद्याबलंबाहुबलं तथैव।
अशक्नुवन्तः सहितं समन्ता-
द्द्रुतं प्रवीरा सहसा निवृत्ताः ॥ ३.१५५.२२ ॥

ତାଙ୍କର ବୀର୍ଯ୍ୟ, ବଳ, ବିଦ୍ୟାବଳ ଓ ବାହୁବଳ ଦେଖି, ଚାରିପାଖରୁ ଏକତ୍ର ତାଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରିପାରି ନ ଥିବାରୁ, ବୀରମାନେ ସହସା ଦ୍ରୁତ ପଛକୁ ଫେରିଗଲେ।

3.155.23

विदीर्यमाणास्तत एव तूर्ण-
माकाशमास्थाय विमूढसंज्ञाः।
कैलासशृङ्गाण्यभिदुद्रुवुस्ते ।
भीमार्दिताः क्रोधवशाः प्रभग्नाः ॥ ३.१५५.२३ ॥

ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ, କ୍ରୋଧର ବଶୀଭୂତ, ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଆକାଶକୁ ଉଠି, ବିମୂଢ଼ ଚେତନାରେ ସେମାନେ କୈଳାସ ଶିଖର ଆଡ଼କୁ ଦୌଡ଼ିଗଲେ, ପରାଜିତ ହୋଇ।

3.155.24

स शक्रवद्दानवदैत्यसङ्घान् ।
विक्रम्य जित्वा च रणेऽरिसङ्घान्।
विगाह्यतां पुष्करीणीं जितारिः ।
कामं स जग्राह ततोऽम्बुजानि ॥ ३.१५५.२४ ॥

ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଦାନବ ଓ ଦୈତ୍ୟ ସମୂହକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାକ୍ରମରେ ଜିଣି, ଶତ୍ରୁ ସମୂହକୁ ପରାସ୍ତ କରି, ସେହି ପଦ୍ମପୁଷ୍କରିଣୀରେ ପଶି ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ପଦ୍ମ ନେଲେ।

3.155.25

ततः स पीत्वाऽमृतकल्पमम्भो ।
भूयो बभूवोत्तमवीर्यतेजाः।
उत्पाट्य जग्राह ततोऽम्बुजानि ।
सौगन्धिकान्युत्तमगन्धवन्ति ॥ ३.१५५.२५ ॥

ତା'ପରେ ସେ ଅମୃତ ସଦୃଶ ଜଳ ପାନ କରି ପୁଣି ଉତ୍ତମ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ତେଜରେ ଯୁକ୍ତ ହେଲା; ପଦ୍ମ ଉପାଡ଼ି ଉତ୍ତମ ସୁଗନ୍ଧ ଯୁକ୍ତ ସୌଗନ୍ଧିକ ପଦ୍ମ ନେଲା।

3.155.26

ततस्तु ते क्रोधवशाः समेत्य ।
धनेश्वरं भीमबलप्रणुन्नाः।
भीमस्य वीर्यं च बलं च संख्ये ।
यथावदाचख्युरतीव दीनाः ॥ ३.१५५.२६ ॥

ତାପରେ କ୍ରୋଧବଶ ସେମାନେ, ଭୀମଙ୍କ ବଳରେ ତଡ଼ି ହୋଇ, ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳ ଯେପରି ଥିଲା ସେପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀନ ହୋଇ କହିଲେ।

3.155.27

तेषां वचस्तत्तु निशाम्य देवः ।
प्रहस्य रक्षांसि ततोऽभ्युवाच।
गृह्णातु भीमो जलजानि कामं ।
कृष्णानिमित्तं विदितं ममैतत् ॥ ३.१५५.२७ ॥

ସେମାନଙ୍କ ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଦେବତା ହସି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ କହିଲେ: "ଭୀମ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ପଦ୍ମ ନେଉ; କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ନିମିତ୍ତ ଏହା ମୋତେ ପୂର୍ବରୁ ଜଣା।"

3.155.28

ततोऽभ्यनुज्ञाय धनेश्वरं ते ।
जग्मुः कुरूणां प्रवरं विरोषाः।
भीमं च तस्यां ददृशुर्नलिन्यां ।
यथोपजोषं विहरन्तमेकम् ॥ ३.१५५.२८ ॥

ତାପରେ ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ ସେମାନେ କ୍ରୋଧ ବିନା ଚାଲିଗଲେ; କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମଙ୍କୁ ସେହି ପଦ୍ମପୁଷ୍କରିଣୀରେ ଏକାକୀ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବିହାର କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।