ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.155
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.155.1
पाण्डवो भीमसेनोऽहं धर्मराजादनन्तरः ।
विशालां बदरीं प्राप्तो भ्रातृभिः सह राक्षसाः ॥ ३.१५५.१ ॥
ਮੈਂ ਪਾਂਡਵ ਭੀਮਸੇਨ ਹਾਂ, ਧਰਮਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਨਮਿਆ। ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਬਦਰੀ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਖਸ਼ੋ।
3.155.2
अपश्यत्तत्रपाञ्चाली सौगन्धिकमनुत्तमम् ।
अनिलोढमितो नूनं सा बहूनि परीप्सति ॥ ३.१५५.२ ॥
ਉੱਥੇ ਪਾਂਚਾਲੀ ਨੇ ਅਨੁੱਤਮ ਸੌਗੰਧਿਕ ਕਮਲ ਵੇਖਿਆ। ਹਵਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਉਡਾ ਲਿਆ ਸੀ; ਯਕੀਨਨ ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।
3.155.3
तस्या मामनवद्याङ्ग्या धर्मपत्न्याः प्रिये स्थितम् ।
पुष्पाहारमिह प्राप्तं निबोधत निशाचराः ॥ ३.१५५.३ ॥
ਉਸ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਧਰਮਪਤਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਮੈਂ ਫੁੱਲ ਲੈਣ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਇਹ ਜਾਣ ਲਵੋ, ਹੇ ਰਾਤ ਦੇ ਵਿਚਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਖਸ਼ੋ।
3.155.4
आक्रीडोऽयं कुबेरस्य दयितः पुरुषर्षभ ।
नेह शक्यं मनुष्येण विहर्तुं मर्त्यधर्मणा ॥ ३.१५५.४ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਹ ਕੁਬੇਰ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਕ੍ਰੀੜਾ-ਬਾਗ਼ ਹੈ। ਮੌਤ-ਧਰਮੀ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਇੱਥੇ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
3.155.5
देवर्षयस्तथा यक्षा देवाश्चात्र वृकोदर ।
आमन्त्र्य यक्षप्रवरं पिबन्ति च हरन्ति च ॥ ३.१५५.५ ॥
ਹੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ, ਇੱਥੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਯਕਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਤੋਂ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਪੀਂਦੇ ਅਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
3.155.6
गन्धर्वाप्सरसश्चैव विहरन्त्यत्र पाण्डव ।
यक्षाधिपस्यानुमते कुबेरस् महात्मनः ॥ ३.१५५.६ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਇੱਥੇ ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵੀ ਯਕਸ਼ਾਧਿਪਤੀ ਮਹਾਤਮਾ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਵਿਚਰਦੀਆਂ ਹਨ।
3.155.7
अन्यायेनेह यः कश्चिदवमन्य धनेश्वरम् ।
विहर्तुमिच्छेद्दुर्वृत्तः स विनश्येन्न संशयः ॥ ३.१५५.७ ॥
ਇਥੇ ਅਨਿਆਂ ਨਾਲ ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਕੇ ਜੋ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੇ, ਉਹ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
3.155.8
तमनादृत्य पद्मानि जिहीर्षसि बलादिह ।
धर्मराजस्य चात्मानं ब्रवीषि भ्रातरं कथम् ॥ ३.१५५.८ ॥
ਉਸਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਕੇ ਇਥੇ ਬਲ ਨਾਲ ਕਮਲ ਚੁੱਕਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ; ਧਰਮਰਾਜ ਦਾ ਭਰਾ ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈਂ?
3.155.9
आमन्त्र्य यक्षराजं वै ततः पिव हरस्व च ।
नातोऽन्यथा त्वया शक्यं किंचित्पुष्करमीक्षितुं ॥ ३.१५५.९ ॥
ਯਕਸ਼ਰਾਜ ਤੋਂ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਫਿਰ ਪੀ, ਲੈ ਲੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਤੈਥੋਂ ਕਮਲ ਵੱਲ ਵੇਖਣਾ ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
3.155.10
राक्षसास्तं न पश्यामि धनेश्वरमिहान्तिके ।
दृष्ट्वाऽपिच महाराजं नाहं याचितुमुत्सहे ॥ ३.१५५.१० ॥
ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸੋ, ਇਥੇ ਨੇੜੇ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ; ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਮੈਂ ਮੰਗਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
3.155.11
न हि याचन्ति राजान एष धर्मः सनातनः ।
न चाहं हातुमिच्छामि क्षात्रधर्मं कथंचन ॥ ३.१५५.११ ॥
ਰਾਜੇ ਮੰਗਦੇ ਨਹੀਂ; ਇਹੀ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਹੈ। ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਸ਼ਤ੍ਰੀ ਧਰਮ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।
3.155.12
इयं च नलिनी रम्या जाता पर्वतनिर्झरे ।
नेयं भवनमासाद्यकुबेरस्य महात्मनः ॥ ३.१५५.१२ ॥
ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਕਮਲਨੀ ਪਹਾੜੀ ਝਰਨੇ ਵਿੱਚ ਉਗੀ ਹੈ; ਇਹ ਮਹਾਤਮਾ ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਭਵਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਨਹੀਂ ਉਗੀ।
3.155.13
तुल्या हि सर्वभूतानामियं वैश्रवणस्य च ।
एवं गतेषु द्रव्येषु कः कं याचितुमर्हति ॥ ३.१५५.१३ ॥
ਇਹ ਸਰੋਵਰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਰਵਣ (ਕੁਬੇਰ) ਲਈ ਵੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਸਤਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ (ਸਭ ਦੀਆਂ) ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਕੌਣ ਕਿਸ ਤੋਂ ਮੰਗਣ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ?
3.155.14
इत्युक्त्वा राक्षसान्सर्वान्भीमसेनो व्यगाहत ।
तां तु पुष्करिणीं वीरः प्रभिन्न इव कुञ्जरः ॥ ३.१५५.१४ ॥
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਮਦ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਵੀਰਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
3.155.15
ततः स राक्षसैर्वाचा प्रतिषिद्धः प्रतापवान् ।
मा मैवमिति सक्रोधैर्भर्त्सयद्भिः समन्ततः ॥ ३.१५५.१५ ॥
ਤਦ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭੀਮ ਨੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ — 'ਐਸਾ ਨਾ ਕਰ, ਐਸਾ ਨਾ ਕਰ' — ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਉਸਨੂੰ ਝਿੜਕਣ ਲੱਗੇ।
3.155.16
कदर्थीकृत्यतु स तान्राक्षसान्भीमविक्रमः ।
व्यगाहत महातेजास्ते तं सर्वे न्यवारयन् ॥ ३.१५५.१६ ॥
ਪਰ ਭਿਆਨਕ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਉਸ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਤੁੱਛ ਜਾਣ ਕੇ (ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ) ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲੱਗੇ।
3.155.17
गृह्णीत बध्नीत विकर्ततेमं ।
पचाम खादाम च भीमसेनम्।
क्रुद्धा ब्रुवन्तोऽभिययुर्द्रतं ते ।
शस्त्राणि चोद्यम्य विवृत्तनेत्राः ॥ ३.१५५.१७ ॥
'ਇਸਨੂੰ ਫੜੋ, ਬੰਨ੍ਹੋ, ਪਾੜ ਦਿਓ! ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਵਾਂਗੇ!' — ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਇਹ ਆਖਦੇ ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਝਪਟ ਪਏ; ਸ਼ਸਤਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਘੁਮਾ ਕੇ।
3.155.18
प्रगृह्यतानभ्यपतत्तरस्वी ।
ततोऽब्रवीत्तिष्ठत तिष्ठतेति
ते तं तदा तोमरपट्टसाद्यै-
र्व्याविद्धशस्त्रैः सहसा निपेतुः। ॥ ३.१५५.१८ ॥
ਤਦ ਵੇਗਵਾਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਕਿਹਾ — 'ਖੜ੍ਹੋ, ਖੜ੍ਹੋ!' — ਤਦ ਉਹ ਤੋਮਰ, ਪੱਟਸ਼ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹਿਲਾਏ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਅਚਾਨਕ ਡਿੱਗ ਪਏ।
3.155.19
जिघांसवः क्रोधवशाः सुभीमा ।
भीमं समन्तात्परिवव्रुरुग्राः।
जिघांसवः क्रोधवशाः सुभीमा ।
भीमं समन्तात्परिवब्रुरुग्राः ॥ ३.१५५.१९ ॥
ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋਏ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ, ਉਗਰ ਯੋਧਿਆਂ ਨੇ ਭੀਮ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਲਿਆ।
3.155.20
वातेन कुन्त्यां बलवान्सुजातः ।
शूरस्तरस्वी द्विषतां निहन्ता।
सत्ये च धर्मे च रतः सदैव ।
पराक्रमे शत्रुभिरप्रधृष्यः ॥ ३.१५५.२० ॥
ਵਾਯੂ ਤੋਂ ਕੁੰਤੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ, ਬਲਵਾਨ, ਸੁਜਾਤ, ਸੂਰਮਾ, ਤੇਜਸਵੀ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਸੱਚ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀਆਂ ਤੋਂ ਅਜਿੱਤ।
3.155.21
तेषां स मार्गान्विविधान्महात्मा ।
निहत्य शस्त्राणि च शास्त्रवाणाम्।
यथा प्रवीरान्निजघान भीमः ।
परश्शतान्पुष्करिणीसमीपे ॥ ३.१५५.२१ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਹਾਂ, ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਕੇ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਭੀਮ ਨੇ ਪੁਸ਼ਕਰਿਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
3.155.22
ते तस्य वीर्यं च बलं च दृष्ट्वा ।
विद्याबलंबाहुबलं तथैव।
अशक्नुवन्तः सहितं समन्ता-
द्द्रुतं प्रवीरा सहसा निवृत्ताः ॥ ३.१५५.२२ ॥
ਉਸ ਦਾ ਵੀਰਜ, ਬਲ, ਵਿਦਿਆ-ਬਲ ਅਤੇ ਬਾਹੂ-ਬਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਇਕੱਠੇ ਉਸਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋਏ, ਯੋਧੇ ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਗਏ।
3.155.23
विदीर्यमाणास्तत एव तूर्ण-
माकाशमास्थाय विमूढसंज्ञाः।
कैलासशृङ्गाण्यभिदुद्रुवुस्ते ।
भीमार्दिताः क्रोधवशाः प्रभग्नाः ॥ ३.१५५.२३ ॥
ਭੀਮ ਦੁਆਰਾ ਪੀੜਤ, ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੱਸ, ਖਿੰਡਦੇ ਹੋਏ, ਤੁਰੰਤ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਭੰਬਲਭੂਸੇ ਵਿੱਚ ਪਏ ਉਹ ਕੈਲਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ, ਹਾਰ ਕੇ।
3.155.24
स शक्रवद्दानवदैत्यसङ्घान् ।
विक्रम्य जित्वा च रणेऽरिसङ्घान्।
विगाह्यतां पुष्करीणीं जितारिः ।
कामं स जग्राह ततोऽम्बुजानि ॥ ३.१५५.२४ ॥
ਉਹ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਦਾਨਵਾਂ ਅਤੇ ਦੈਂਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਰਾਕਰਮ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ, ਉਸ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਉਤਰਿਆ ਅਤੇ ਮਨ ਮੁਤਾਬਕ ਕਮਲ ਲਏ।
3.155.25
ततः स पीत्वाऽमृतकल्पमम्भो ।
भूयो बभूवोत्तमवीर्यतेजाः।
उत्पाट्य जग्राह ततोऽम्बुजानि ।
सौगन्धिकान्युत्तमगन्धवन्ति ॥ ३.१५५.२५ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਮੁੜ ਉੱਤਮ ਵੀਰਜ ਤੇ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਹੋਇਆ; ਕਮਲ ਪੁੱਟ ਕੇ ਉੱਤਮ ਸੁਗੰਧ ਵਾਲੇ ਸੌਗੰਧਿਕ ਕਮਲ ਲਏ।
3.155.26
ततस्तु ते क्रोधवशाः समेत्य ।
धनेश्वरं भीमबलप्रणुन्नाः।
भीमस्य वीर्यं च बलं च संख्ये ।
यथावदाचख्युरतीव दीनाः ॥ ३.१५५.२६ ॥
ਫਿਰ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋਏ ਉਹ, ਭੀਮ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਭਜਾਏ ਹੋਏ, ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਦਾ ਵੀਰਜ ਤੇ ਬਲ ਜਿਵੇਂ ਸੀ ਤਿਵੇਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਦੱਸਿਆ।
3.155.27
तेषां वचस्तत्तु निशाम्य देवः ।
प्रहस्य रक्षांसि ततोऽभ्युवाच।
गृह्णातु भीमो जलजानि कामं ।
कृष्णानिमित्तं विदितं ममैतत् ॥ ३.१५५.२७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਦੇਵਤਾ ਹੱਸ ਕੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ: "ਭੀਮ ਮਨ ਮੁਤਾਬਕ ਕਮਲ ਲੈ ਲਵੇ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਤਾ ਹੈ।"
3.155.28
ततोऽभ्यनुज्ञाय धनेश्वरं ते ।
जग्मुः कुरूणां प्रवरं विरोषाः।
भीमं च तस्यां ददृशुर्नलिन्यां ।
यथोपजोषं विहरन्तमेकम् ॥ ३.१५५.२८ ॥
ਫਿਰ ਧਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਚਲੇ ਗਏ; ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਭੀਮ ਨੂੰ ਉਸ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਾ ਮਨ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ।