Mahābhārata · Adhyāya 3.281
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.281.1
मार्कण्डेय उवाच ।
ततोऽविदूरे नलिनीं रप्रभूतकमलोत्पलाम्।
सीताहरणदुःखार्तः पम्पां रामः समासदत् ॥ ३.२८१.१ ॥
Mārkaṇḍeya dijo: Entonces Rāma, atormentado por el dolor del rapto de Sītā, llegó a Pampā, no lejos del estanque Nalinī, rico en loto y nenúfares.
3.281.2
मारुतेन सुशीतेन सुखेनामृतगन्धिना ।
सेव्यमानो वने तस्मिञ्जगाम मनसा प्रियाम् ॥ ३.२८१.२ ॥
En aquel bosque, acariciado por un viento muy fresco, agradable y fragante como el néctar, Rāma fue con la mente hacia su amada.
3.281.3
विललाप सराजेन्द्रस्तत्रकान्तानुस्मरन् ।
कामबाणाभिसंतप्तं सौमित्रिस्तमथाब्रवीत् ॥ ३.२८१.३ ॥
Allí, el rey de reyes Rāma se lamentó recordando a su amada; atormentado por las flechas del deseo, Saumitri (Lakṣmaṇa) le habló entonces.
3.281.4
न त्वामेवंविधो भावः स्प्रष्टुमर्हति मानद ।
आत्मवन्तमिव व्याधिः पुरुषंवृद्धसेविनम् ॥ ३.२८१.४ ॥
Oh dador de honor, un sentimiento de este tipo no debería tocar a alguien como tú, como la enfermedad no toca al hombre dueño de sí que sirve a los ancianos.
3.281.5
प्रवृत्तिरुपलब्धा ते वैदेह्या रावणस्य च ।
तां त्वं पुरुषकारेण बुद्ध्या चैवोपपादय ॥ ३.२८१.५ ॥
Ya has obtenido noticias de Vaidehī (Sītā) y de Rāvaṇa; llévalo a cabo con esfuerzo viril e inteligencia.
3.281.6
अभिगच्छाव सुग्रीवं शैलस्थं हरिपुङ्गवम् ।
मयि शिष्ये च भृत्ये च सहाये च समाश्वस ॥ ३.२८१.६ ॥
Vayamos a Sugrīva, el mejor de los monos, que habita en la montaña; consuélate confiando en mí, tu discípulo, servidor y aliado.
3.281.7
एवं बहुविधैर्वाक्यैर्लक्ष्मणेन स राघवः ।
उक्तः प्रकृतिमापेदे कार्ये चानन्तरोऽभवत् ॥ ३.२८१.७ ॥
Así habló Lakṣmaṇa con muchas clases de palabras; el descendiente de Raghu recobró su estado natural y de inmediato se dispuso a la tarea.
3.281.8
निषेव्य वारि पम्पायास्तर्पयित्वा पितृनपि ।
प्रतस्थतुरभौ वीरौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ॥ ३.२८१.८ ॥
Tras beber del agua del lago Pampā y ofrecer libaciones también a los antepasados, los dos valientes hermanos, Rāma y Lakṣmaṇa, partieron.
3.281.9
तावृश्यमूकमभ्येत्य बहुमूलफलद्रुमम् ।
गिर्यग्रे वानरान्पञ्वीरौ ददृशतुस्तदा ॥ ३.२८१.९ ॥
Los dos llegaron al monte Ṛśyamūka, rico en árboles de muchas raíces y frutos, y entonces los héroes vieron cinco monos en la cima.
3.281.10
सुग्रीवः प्रेषयामास सचिवं वानरं तयोः ।
बुद्धिमन्तं हनूमन्तं हिमवन्तमिव स्थितम् ॥ ३.२८१.१० ॥
Sugrīva envió hacia ellos a un ministro mono: el sabio Hanumān, que se mantenía firme como el Himālaya.
3.281.11
तेन संभाष्य पूर्वं तौ सुग्रीवमभिजग्मतुः ।
रसख्यं वानरराजेन चक्रे रामस्तदा नृप ॥ ३.२८१.११ ॥
Tras conversar primero con él, los dos fueron ante Sugrīva; y entonces, oh rey, Rāma selló amistad con el rey de los monos.
3.281.12
ततः सीतां हृतां श्रुत्वा सुग्रीवो वालिना कृतम् ।
दुःखमाख्यातवान्सर्वं रामायामिततेजसे ॥ ३.२८१.१२ ॥
Entonces Sugrīva, al oír que Sītā había sido raptada y lo que Vālin había hecho, contó a Rāma, de esplendor inconmensurable, todo su dolor.
3.281.13
तद्वासो दर्शयामास तस् कार्ये निवेदिते ।
वानराणां तु यत्सीता ह्रियमाणा व्यपासृजत् ॥ ३.२८१.१३ ॥
Cuando se le informó del asunto, mostró la prenda que Sītā había arrojado entre los vānaras mientras era llevada.
3.281.14
तत्प्रत्ययकरं लब्ध्वा सुग्रीवं प्लवगाधिपम् ।
पृथिव्यां वानरैश्वर्ये स्वयंरामोऽभ्यषेचयत् ॥ ३.२८१.१४ ॥
Habiendo obtenido aquella prueba que daba certeza, Rāma mismo ungió a Sugrīva, señor de los monos, para el dominio de los vānaras en la tierra.
3.281.15
प्रतिजज्ञे चकाकुत्स्थः समरे वालिनो वधम् ।
सुग्रीवश्चापि वैदेह्याः पुनरानयनं नृप ॥ ३.२८१.१५ ॥
Rāma, el Kākutstha, prometió dar muerte a Vālin en batalla; y Sugrīva también, oh rey, prometió traer de nuevo a Vaidehī.
3.281.16
इत्येवं समयं कृत्वाविश्वास्य च परस्परम् ।
अभ्येत्य सर्वकिष्किन्धां तस्थुर्युद्धाभिकाङ्क्षिणः ॥ ३.२८१.१६ ॥
Habiendo así pactado y generado confianza mutua, todos llegaron a Kiṣkindhā y se quedaron allí, deseosos de combate.
3.281.17
सुग्रीवः प्राप्यकिष्किन्धां ननादौघनिभस्वनः ।
नसाय् तन्ममृषे वाली तारा तं प्रत्यषेधयत् ॥ ३.२८१.१७ ॥
Sugrīva llegó a Kiṣkindhā y rugió con un sonido como de una inundación. Vālin no lo soportó, y Tārā lo contuvo.
3.281.18
यथानदतिसुग्रीवो बलवानेष वानरः ।
मन्ये चाश्रयवान्प्राप्तो न त्वं निष्क्रान्तुमर्हसि ॥ ३.२८१.१८ ॥
Por cómo ruge este mono Sugrīva, es fuerte; creo que ha encontrado un protector. No deberías salir.
3.281.19
हेममाली ततो वाली तारां ताराधिपाननाम् ।
प्रोवाच वचनं वाग्मी तां वानरपतिः पतिः ॥ ३.२८१.१९ ॥
Entonces Vālin, con su guirnalda de oro, elocuente señor de los monos y su esposo, dirigió estas palabras a Tārā, cuyo rostro era como el del señor de las estrellas.
3.281.20
सर्वभूतरुतज्ञा शृणु सर्वं कपीश्वर ।
केन चाश्रयवान्प्राप्तो ममैप भ्रातृगन्धिकः ॥ ३.२८१.२० ॥
Conocedora del habla de todas las criaturas, reina de los monos, escucha todo: ¿con el apoyo de quién ha llegado este que huele a hermano mío?
3.281.21
चिन्तयित्वा मुहूर्तं तु तारा ताराधिपप्रभा ।
पतिमित्यब्रवीत्प्राज्ञा शृणु सर्वं कपीश्वर ॥ ३.२८१.२१ ॥
Tras pensar un momento, Tārā, sabia y radiante como la luna, dijo a su esposo: Escucha todo, señor de los monos.
3.281.22
हृतदारो महासत्वोरामो दशरथात्मजः ।
रतुल्यारिमित्रतां प्राप्तः सुग्रीवेण धनुर्धरः ॥ ३.२८१.२२ ॥
Rāma, hijo de Daśaratha, de gran valor, portador del arco, cuya esposa fue arrebatada, ha ganado la amistad de Sugrīva.
3.281.23
भ्राता चास्य महाबाहुः सौमित्रिरपराजितः ।
लक्ष्मणो नाम मेधावी स्थितः कार्यार्थसिद्धये ॥ ३.२८१.२३ ॥
Su hermano, el de brazos poderosos e invencible Saumitri llamado Lakṣmaṇa, el inteligente, se mantiene firme para cumplir la tarea.
3.281.24
मैन्दश्च द्विविदश्चापि हनूमांश्चानिलात्मजः ।
जाम्बवानृक्षराजश्च सुग्रीवसचिवाः स्थिताः ॥ ३.२८१.२४ ॥
Maindа y Dvivida, Hanumān hijo del Viento y Jāmbavān, rey de los osos: los consejeros de Sugrīva están allí.
3.281.25
सर्व एते महात्मानो बुद्धिमन्तो महाबलाः ।
अलं तव विनाशाय रामवीर्यव्यपाश्रयाः ॥ ३.२८१.२५ ॥
Todos estos magnánimos, sabios y muy poderosos, que se apoyan en el valor de Rāma, bastan para tu perdición.
3.281.26
तस्यास्तदाक्षिप्य वचो हितमुक्तं कपीश्वरः ।
पर्यशङ्कत तामीर्षुः सुग्रीवगतमानसाम् ॥ ३.२८१.२६ ॥
Entonces el señor de los monos, desechando sus palabras benéficas y lleno de celos, sospechó de ella, cuyo corazón estaba puesto en Sugrīva.
3.281.27
तारां परुषमुक्त्वा तु निर्जगाम गुहामुखात् ।
स्थितं माल्यवतोऽभ्याशे सुग्रीवं सोभ्यभाषत ॥ ३.२८१.२७ ॥
Tras hablar duramente a Tārā, salió por la boca de la cueva y se dirigió a Sugrīva, que estaba de pie cerca de Mālyavat.
3.281.28
असकृत्त्वं मया क्लीव निर्जितो जीवितप्रियः ।
मुक्तो गच्छसि दुर्बुद्धे कथंकारं रणे पुनः ॥ ३.२८१.२८ ॥
¡Cobarde! Te he vencido una y otra vez, y tú, apegado a la vida, te vas libre. ¡Oh, mal intencionado!, ¿cómo vuelves a combatir?
3.281.29
इत्युक्तः प्राहसुग्रीवो भ्रातरं हेतुमद्वचः ।
प्राप्तकालममित्रघ्नं रामं सम्बोधयन्निव ॥ ३.२८१.२९ ॥
Así interpelado, Sugrīva habló palabras razonadas a su hermano, como si despertara a Rāma, matador de enemigos, en el momento oportuno.
3.281.30
हृतराज्यस्य मे राजन्हृतदारस्य च त्वया ।
किं मे जीवितसामर्थ्यमिति विद्धि समागतम् ॥ ३.२८१.३० ॥
¡Oh rey! Me has arrebatado mi reino y mi esposa; sabe, pues, qué capacidad de vivir me queda.
3.281.31
एवमुक्त्वाबहुविधं ततस्तौ सन्निपेततुः ।
समरे वालिसुग्रीवौ सालतालशिलायुधौ ॥ ३.२८१.३१ ॥
Tras hablar así de muchas maneras, los dos se enfrentaron en combate: Vāli y Sugrīva, cuyas armas eran árboles sāla y tāla y rocas.
3.281.32
उभौ जघ्नतुरन्योन्यमुभौ भूमौ निपेततुः ।
उभौ ववल्गतुश्चित्रं मुष्टिभिश्च निजघ्नतुः ॥ ३.२८१.३२ ॥
Cada uno golpeó al otro; ambos cayeron al suelo. Ambos saltaron maravillosamente y se golpearon con los puños.
3.281.33
उभौ रुधिरसंसिक्तौ नखदन्तपरिक्षतौ ।
शुशुभाते तदा वीरौ पुष्पिताविव किंशुकौ ॥ ३.२८१.३३ ॥
Empapados en sangre, heridos por uñas y dientes, los dos héroes resplandecían entonces como dos árboles kiṃśuka en flor.
3.281.34
न विशेषस्तयोर्युद्धे यदा कश्चन दृश्यते ।
सुग्रीवस् तदा मालां हनुमान्कण्ठ आसजत् ॥ ३.२८१.३४ ॥
Cuando en la batalla no se vio diferencia alguna entre ellos, Hanumān puso una guirnalda en el cuello de Sugrīva.
3.281.35
स मालया तदा वीरः शुशुभे कण्ठसक्तया ।
श्रीमानिव महाशैलो मलयो मेघमालया ॥ ३.२८१.३५ ॥
Con aquella guirnalda colgando de su cuello, el héroe resplandeció entonces como el glorioso gran monte Malaya ceñido por una cadena de nubes.
3.281.36
कृतचिह्नं तु सुग्रीवं रामो दृष्ट्वा महाधनुः ।
विचकर्ष धनुःश्रेष्ठं वालिमुद्दिश्य लक्षयन् ॥ ३.२८१.३६ ॥
Al ver a Sugrīva señalado, Rāma, el gran arquero, tensó el mejor arco apuntando a Vāli y tomó puntería.
3.281.37
विष्फारस्तस् धनुषो यन्त्रस्येव तदा बभौ ।
वितत्रास तदा वाली शरेणाभिहतो हृदि ॥ ३.२८१.३७ ॥
El tañido de aquel arco resonó entonces como una máquina; y Vāli, herido en el corazón por la flecha, quedó aterrorizado.
3.281.38
स भिन्नहृदयो वाली वक्राच्छोणितमुद्वमन् ।
ददर्शावस्थितं रामं ततः सौमित्रिणा सह ॥ ३.२८१.३८ ॥
Vāli, con el corazón atravesado, vomitando sangre por la boca, vio entonces a Rāma de pie junto a Saumitri.
3.281.39
गर्हयित्वास काकुत्स्थं पपात भुवि मूर्च्छितः ।
तारा ददर्श तं भूमौ तारापतिमिव च्युतम् ॥ ३.२८१.३९ ॥
Tras reprochar a Rāma, descendiente de Kakutstha, cayó al suelo desmayado; Tārā lo vio tendido en la tierra como la luna caída.
3.281.40
हते वालिनि सुग्रीवः किष्किन्धां प्रत्यपद्यत ।
तां तारापतिमुखीं तारां निपतितेश्वराम् ॥ ३.२८१.४० ॥
Muerto Vāli, Sugrīva regresó a Kiṣkindhā, y tomó a Tārā, de rostro lunar, cuyo señor había caído.
3.281.41
रामस्तु चतुरो मासान्पृष्ठे माल्यवतः शुभे ।
निवासमकरोद्धीमान्सुग्रीवेणाभ्युपस्थितः ॥ ३.२८१.४१ ॥
Pero el sabio Rāma, atendido por Sugrīva, fijó su morada durante cuatro meses en la auspiciosa ladera del monte Mālyavat.
3.281.42
रावणोऽपिपुरीं गत्वालङ्कां कामबलात्कृतः ।
सीतां निवेशयामास भवने नन्दनोपमे ॥ ३.२८१.४२ ॥
También Rāvaṇa, tras ir a la ciudad de Laṅkā, impulsado por la fuerza del deseo, instaló a Sītā en una morada semejante al jardín de Nandana.
3.281.43
अशोकवनिकाभ्यासे तापसास्रमसन्निभे ।
भर्तृस्मरणतन्वङ्गी तापसीवेषधारिणी ॥ ३.२८१.४३ ॥
Cerca del bosque de Aśoka, en un lugar semejante al eremitorio de los ascetas, Sītā, de miembros esbeltos y pensando en su esposo, vestía el atuendo de una asceta.
3.281.44
उपवासतपःशीला ततः सा पृथुलेक्षणा ।
उवास दुःखवसतिं फलमूलकृताशना ॥ ३.२८१.४४ ॥
Dedicada al ayuno y a la penitencia, Sītā de ojos grandes habitaba entonces una morada de dolor, comiendo frutos y raíces.
3.281.45
दिदेश राक्षसीस्तत्ररक्षणे राक्षसाधिपः ।
प्रासासिशूलपरशुमुद्गरालातधारिणीः ॥ ३.२८१.४५ ॥
Allí el señor de los rākṣasas destinó a rākṣasīs para vigilarla, armadas con lanzas, espadas, tridentes, hachas, mazas y antorchas ardientes.
3.281.46
द्व्यक्षीं त्र्यक्षीं ललाटक्षीं दीर्घजिह्वामजिह्विकाम् ।
त्रिस्तनीमेकपादां च त्रिजटामेकलोचनाम् ॥ ३.२८१.४६ ॥
De dos ojos, de tres ojos, con un ojo en la frente, de lengua larga, sin lengua, de tres pechos, de un solo pie, de tres trenzas y de un solo ojo.
3.281.47
एताश्चान्याश्च दीप्ताक्ष्यः करभोत्कटमूर्धजाः ।
परिवार्यासते सीतां दिवारात्रमतन्द्रिताः ॥ ३.२८१.४७ ॥
Estas y otras, de ojos ardientes y cabellos altos como la joroba de un camello, se sentaban rodeando a Sītā día y noche sin cansancio.
3.281.48
तास्तु तामायतापाङ्गीं पिशाच्यो दारुणस्वराः ।
तर्जयन्ति सदा रौद्राः परुषव्यञ्जनस्वराः ॥ ३.२८१.४८ ॥
Aquellas piśācī de voz terrible amenazaban siempre a Sītā, la de ojos largos, con palabras duras y ásperas.
3.281.49
खादाम पाटयामैनां तिलशः प्रविभज्यताम् ।
येयं भर्तारमस्माकमवमत्येह जीवति ॥ ३.२८१.४९ ॥
Comámosla, despedacémosla y repartámosla en trozos del tamaño de granos de sésamo, ella que vive aquí tras despreciar a nuestro señor.
3.281.50
इत्येवं परिभर्त्सन्तीस्त्रासयानाः पुनः पुनः ।
भर्तृशोकसमाविष्टा निःश्वस्येदमुवाच ताः ॥ ३.२८१.५० ॥
Así, mientras ellas la amenazaban y aterrorizaban una y otra vez, ella, abrumada por el dolor de su esposo, suspiró profundamente y les habló de esta manera.
3.281.51
आर्याः खादत मां शीघ्रं न मे लोभोस्ति जीविते ।
विना तं पुण्डरीकाक्षं नीलकुञ्चितमूर्धजम् ॥ ३.२८१.५१ ॥
Nobles señoras, cómanme pronto; no tengo deseo de vivir sin él, el de ojos de loto y cabellos negros y rizados.
3.281.52
अद्यैवाहं निराहारा जीवितप्रियवर्जिता ।
शोषयिष्यामि गात्राणि बल्ली तलगता यथा ॥ ३.२८१.५२ ॥
Hoy mismo, en ayunas y privada de lo que me es querido en la vida, secaré mis miembros como una liana tendida en el suelo.
3.281.53
न त्वन्यमभिगच्छेयं पुमांसं राघवादृते ।
इति जानीत सत्यं मेक्रियतां यदनन्तरम् ॥ ३.२८१.५३ ॥
No iré a ningún otro hombre que no sea Rāghava. Sabed que esta es mi verdad; ahora haced lo que haya que hacer después.
3.281.54
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा राक्षस्यस्ताः खरस्वनाः ।
आख्यातुं राक्षसेन्द्राय जन्मुस्तत्सर्वमादितः ॥ ३.२८१.५४ ॥
Habiendo oído sus palabras, aquellas rakshasis de voz áspera fueron a contar al señor de los rakshasas todo desde el principio.
3.281.55
गतासु तासु सर्वासु त्रिजटा नाम राक्षसी ।
सान्त्वयामास वैदेहीं धर्मज्ञा प्रियवादिनी ॥ ३.२८१.५५ ॥
Cuando todas ellas se marcharon, la rakṣasī llamada Trijaṭā, conocedora del dharma y de palabras agradables, consoló a Vaidehī.
3.281.56
सीते वक्ष्यामि ते किंचिद्विश्वासं करु मे सखि ।
भयं त्वं त्यज वामोरु शृणु चेदं वचो मम ॥ ३.२८१.५६ ॥
Sītā, te diré algo; amiga, confía en mí. Mujer de hermosos muslos, deja el miedo y escucha estas palabras mías.
3.281.57
अविन्ध्यो नाम मेधावी वृद्धो राक्षसपुङ्गवः ।
स रामस्य हितान्वेषी त्वदर्थे मामचूचुदत् ॥ ३.२८१.५७ ॥
El sabio y anciano mejor de los rākṣasas, llamado Avindhya, que busca el bien de Rāma, me instó por tu causa.
3.281.58
सीता मद्वचनाद्वाच्या समाश्वास्य प्रसाद्य च ।
भर्ता तेकुशली रामोलक्ष्मणानुगतो बली ॥ ३.२८१.५८ ॥
Que se le diga a Sītā de mi parte, consolándola y apaciguándola: tu esposo, el poderoso Rāma, acompañado de Lakṣmaṇa, está bien.
3.281.59
सख्यं वानरराजेन शक्रप्रतिमतेजसा ।
कृतवान्राघवः श्रीमांस्त्वदर्थे च समुद्यतः ॥ ३.२८१.५९ ॥
El glorioso Rāghava hizo amistad con el rey de los monos, de esplendor semejante al de Indra, y está dispuesto por tu causa.
3.281.60
मा च ते भूद्भयं भीरु रावणाल्लोकगर्हितात् ।
नलकूबरशापेन रक्षिता ह्यसि नन्दिनि ॥ ३.२८१.६० ॥
No tengas miedo, tímida, de Rāvaṇa, condenado por el mundo; oh hija, estás protegida por la maldición de Nalakūbara.
3.281.61
शप्तो ह्येष पुरा पापो वधूं रम्भां परामृशन् ।
न शक्रोत्यवशां नारीमुपैतुमजितेन्द्रियः ॥ ३.२८१.६१ ॥
Este pecador fue maldecido en el pasado, cuando intentó tomar a la nuera Rambhā. Carente de dominio sobre sus sentidos, no puede acercarse a una mujer que no lo desea.
3.281.62
क्षिप्रमेष्यति ते भर्ता सुग्रीवेणाभिरक्षितः ।
सौमित्रिसहितो धीमांस्त्वां चेतो मोक्षयिष्यति ॥ ३.२८१.६२ ॥
Tu esposo, protegido por Sugrīva, llegará pronto y, junto con el sabio Saumitri (Lakṣmaṇa), liberará tu corazón.
3.281.63
स्वप्ना हि सुमहाघोरा दृष्टा मेऽनिष्टदर्शनाः ।
विनाशायास्य दुर्बुद्धेः पौलस्त्यस्य कुलस्य च ॥ ३.२८१.६३ ॥
He visto sueños muy terribles, que anuncian desgracia, presagiando la destrucción de este malvado Paulastya (Rāvaṇa) y de su linaje.
3.281.64
दारुणो ह्येष दुष्टात्मा क्षुद्रकर्मा निशाचरः ।
स्वभावाच्छीलदोषेण सर्वेषां भयवर्धनः ॥ ३.२८१.६४ ॥
Este habitante de la noche es cruel, malvado de alma y vil en sus acciones. Por su naturaleza y por su falta de conducta, aumenta el temor de todos.
3.281.65
स्पर्धते सर्वदेवैर्यः कालोपहतचेतनः ।
मया विनासलिङ्गानि स्वप्ने दृष्टानि तस्य वै ॥ ३.२८१.६५ ॥
Aquel que rivaliza con todos los dioses, cuya mente ha sido herida por el tiempo: en sueños he visto las señales de su destrucción.
3.281.66
तैलाभिषिक्तो विकचो मज्जनप्के दशाननः ।
असकृत्स्वरयुक्ते तु रथे नृत्यन्निव स्थितः ॥ ३.२८१.६६ ॥
Ungido de aceite, con el cabello desordenado, el de diez rostros se encuentra en el lugar de baño; una y otra vez, sobre un carro uncido a asnos, está de pie como si danzara.
3.281.67
कुम्भकर्णादयश्चेमे नग्नाः पतितमूर्धजाः ।
गच्छन्ति दक्षिणामाशां रक्तमाल्यानुलेपनाः ॥ ३.२८१.६७ ॥
Kumbhakarṇa y los demás, todos desnudos, con el cabello suelto, adornados con guirnaldas rojas y ungüentos rojos, se dirigen hacia la región del sur.
3.281.68
श्वेतातपत्रः सोष्णीषः शुक्लमाल्यानुलेपनः ।
श्वेतपर्वतमारूढ एक एव विभीषणः ॥ ३.२८१.६८ ॥
Vibhīṣaṇa, con sombrilla blanca y turbante, adornado con guirnaldas y ungüentos blancos, está solo, subido a la montaña blanca.
3.281.69
सचिवाश्चास्य चत्वारः शुक्लमाल्यानुलेपनाः ।
श्वेतपर्वतमारूढा मोक्ष्यन्तेऽस्मान्महाभयात् ॥ ३.२८१.६९ ॥
Sus cuatro ministros también, con guirnaldas y ungüentos blancos, han subido a la montaña blanca; serán liberados de este gran peligro.
3.281.70
रामस्यास्त्रेण पृथिवी परिक्षिप्ता ससागरा ।
यशसा पृथिवीं कृत्स्नां पूरयिष्यति ते पतिः ॥ ३.२८१.७० ॥
Por el arma de Rāma la tierra, con sus océanos, ha sido rodeada; tu señor llenará toda la tierra con su gloria.
3.281.71
हस्तिसक्थिसमारूढो भुञ्जानो मधुपायसम् ।
लक्ष्मणश्च मया दृष्टो दिधक्षुः सर्वतो दिशम् ॥ ३.२८१.७१ ॥
También he visto a Lakṣmaṇa, montado sobre un elefante, comiendo miel y arroz con leche, deseoso de quemar todas las direcciones.
3.281.72
रुदती रुधिरार्द्राङ्गी व्याघ्रेण परिरक्षिता ।
असकृत्त्वं मया दृष्टा गच्छन्ती दिशमुत्तराम् ॥ ३.२८१.७२ ॥
Llorando, con el cuerpo empapado en sangre, protegida por un tigre, te he visto una y otra vez dirigirte hacia la región del norte.
3.281.73
हर्षमेष्यसि वैदेहि क्षिप्रं भर्त्रा समन्विता ।
राघवेण सहभ्रात्रा सीते त्वमचिरादिव ॥ ३.२८१.७३ ॥
Oh Vaidehī, pronto alcanzarás la alegría, unida a tu esposo. Oh Sītā, pronto te reunirás con Rāghava y su hermano, como si fuera ahora mismo.
3.281.74
इत्येतन्मृगशावाक्षी तच्छ्रुत्वा त्रिजटावचः ।
बभूवाशावती बाला पुनर्भर्तृसमागमे ॥ ३.२८१.७४ ॥
Habiendo oído estas palabras de Trijaṭā, la joven de ojos de cervatillo se llenó de esperanza de volver a reunirse con su esposo.
3.281.75
तावदभ्यागता रौद्र्यः पिशाच्यस्ताःसुदारुणाः ।
ददृशुस्तां त्रिजटया सहासीनां यथापुरम् ॥ ३.२८१.७५ ॥
Entonces las feroces y terribles demonios hembra que se habían acercado la vieron sentada junto a Trijaṭā, como antes.