Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.305

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.305.1

ब्राह्मणं यन्त्रिता राजन्नुपस्थास्यामि पूजया ।
यथाप्रतिज्ञं राजेन्द्रन च मिथ्या ब्रवीम्यहम् ॥ ३.३०५.१ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ସଂଯମରେ ସମ୍ମାନ ସହ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସେବା କରିବି। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ ଯେପରି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଛି ସେପରି କରିବି; ମୁଁ ମିଥ୍ୟା କହୁନି।

3.305.2

एष चैव स्वभावो मे पूजयेयं द्विजानिति ।
तव चैव प्रियं कार्यं श्रेयश्च परमं मम ॥ ३.३०५.२ ॥

ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ମୋ ସ୍ୱଭାବ। ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାବି ଆବଶ୍ୟକ; ତାହା ହିଁ ମୋର ପରମ କଲ୍ୟାଣ।

3.305.3

यद्येवैष्यति सायाह्ने यदि प्रातरथो निशि ।
यद्यर्धरात्रे भगवान्न मे कोपं करिष्यति ॥ ३.३०५.३ ॥

ଭଗବାନ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଆସନ୍ତୁ, ପ୍ରାତଃକାଳରେ ଆସନ୍ତୁ, ରାତ୍ରିରେ ଆସନ୍ତୁ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରେ ଆସନ୍ତୁ, ସେ ମୋ ଉପରେ କ୍ରୋଧ କରିବେ ନାହିଁ।

3.305.4

लाभो ममैष राजेन्द्र यद्वैपूजयितुं द्विजान् ।
आदेशे तव तिष्ठन्ती हितं कुर्यां नरोत्तम ॥ ३.३०५.४ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ମୋ ପାଇଁ ଲାଭ। ହେ ନରୋତ୍ତମ, ଆପଣଙ୍କ ଆଦେଶରେ ରହି ମୁଁ ହିତକର କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି।

3.305.5

विस्रब्धो भवराजेन्द्र न व्यलीकं द्विजोत्तमः ।
वसन्प्राप्स्यति ते गेहे सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ३.३०५.५ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ରହନ୍ତୁ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ କୌଣସି ଅପରାଧ ହେବ ନାହିଁ। ସେ ଆପଣଙ୍କ ଗୃହରେ ରହିବେ—ଏହା ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ସତ୍ୟ କହୁଛି।

3.305.6

यत्प्रियं च द्विजस्यास्य हितं चैव तवानघ ।
यतिष्यामि तथा राजन्व्येतु ते मानसो ज्वरः ॥ ३.३०५.६ ॥

ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ, ଏହି ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ପାଇଁ ଯାହା ପ୍ରିୟ ଓ ହିତକର ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେପରି—ତା ପାଇଁ ମୁଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବି। ହେ ରାଜନ, ଆପଣଙ୍କ ମାନସିକ ଜ୍ବର ଦୂର ହେଉ।

3.305.7

ब्राह्मणा हि महाभागाः पूजिताः पृथिवीपते ।
तारणाय समर्थाः स्युर्विपरीते वधाय च ॥ ३.३०५.७ ॥

ହେ ପୃଥିବୀପତି, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସମର୍ଥ, ଏବଂ ଅବମାନିତ ହେଲେ ବିନାଶ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥ।

3.305.8

रसाऽहमेतद्विजानन्ती तोषयिष्ये द्विजोत्तमम् ।
न मत्कृतेव्यथां राजन्प्राप्स्यसि द्विजसत्तमात् ॥ ३.३०५.८ ॥

ଏହା ଜାଣି ମୁଁ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବି। ହେ ରାଜନ୍, ମୋ କାରଣରୁ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଙ୍କଠାରୁ ତୁମେ ବ୍ୟଥା ପାଇବ ନାହିଁ।

3.305.9

अपराधेऽपि राजेन्द्र राज्ञामश्रेयसे द्विजाः ।
भवन्ति च्यवनो यद्वत्सुकन्यायाः कृते पुरा ॥ ३.३०५.९ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଅପରାଧ ଘଟିଲେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନେ ରାଜାମାନଙ୍କର ଅହିତକାରୀ ହୁଅନ୍ତି; ପୂର୍ବେ ସୁକନ୍ୟା ସକାଶେ ଚ୍ୟବନ ଯେପରି ହୋଇଥିଲେ।

3.305.10

नियमेन परेणाहमुपस्थास्ये द्विजोत्तमम् ।
यथा त्वया नरेन्द्रेदं भापितं ब्राह्मणं प्रति ॥ ३.३०५.१० ॥

ହେ ନରେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯେପରି କହିଛ, ମୁଁ ପରମ ନିୟମରେ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ସେବା କରିବି।

3.305.11

एवं ब्रुवन्तीं बहुशः परिष्वज्य समर्थ्य च ।
इतिचेति च क्रतव्यं राजा सर्वमथादिशत् ॥ ३.३०५.११ ॥

ଏପରି ବାରମ୍ବାର କହୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଓ ଉତ୍ସାହିତ କରି ରାଜା 'ଏହା କର, ତାହା କର' ବୋଲି ସବୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।

3.305.12

एवमेतत्त्वया भद्रे कर्तव्यमविशङ्कया ।
मद्धितार्थं तथाऽऽत्मार्थंकुलार्थं चाप्यनिन्दिते ॥ ३.३०५.१२ ॥

ହେ ଭଦ୍ରେ, ଏହା ତୁମେ ସନ୍ଦେହ ନକରି କରିବା ଉଚିତ — ମୋ ହିତ ପାଇଁ, ତୁମ ନିଜ ହିତ ପାଇଁ, ଏବଂ କୁଳ ହିତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ହେ ଅନିନ୍ଦିତା।

3.305.13

एवमुक्त्वा तु तां कन्यां कुन्तिभोजो महायशाः ।
पृथां परिददौ तस्मै द्विजाय द्विजवत्सलः ॥ ३.३०५.१३ ॥

ଏପରି କହି ମହାଯଶସ୍ୱୀ କୁନ୍ତିଭୋଜ, ବ୍ରାହ୍ମଣବତ୍ସଳ, ସେ କନ୍ୟା ପୃଥାକୁ ସେହି ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ।

3.305.14

इयं ब्रह्मन्मम सुता बाला सुखविवर्धिता ।
अपराध्येत यत्किंचिन्न कार्यं हृदि तत्त्वया ॥ ३.३०५.१४ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏ ମୋ କନ୍ୟା, ବାଳିକା, ସୁଖରେ ବଢ଼ିଛି। ଏ ଯଦି କିଛି ଅପରାଧ କରେ, ତୁମେ ତାହା ହୃଦୟରେ ରଖିବ ନାହିଁ।

3.305.15

द्विजातयो महाभागा वृद्धबालतपस्विषु ।
भवन्त्यक्रोधनाः प्रायो ह्यपराद्धेषु नित्यदा ॥ ३.३०५.१५ ॥

ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଦ୍ୱିଜମାନେ ବୃଦ୍ଧ, ବାଳକ ଓ ତପସ୍ୱୀଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରାୟ କ୍ରୋଧହୀନ ହୁଅନ୍ତି; ଅପରାଧୀଙ୍କ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସର୍ବଦା ସେପରି।

3.305.16

सुमहत्यपराधेऽपि क्षान्तिः कार्या द्विजातिभिः ।
यथाशक्ति यथोत्साहं पूजा ग्राह्या द्विजोत्तम ॥ ३.३०५.१६ ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ଅତି ବଡ଼ ଅପରାଧରେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନେ କ୍ଷମା ଦେବା ଉଚିତ; ନିଜ ଶକ୍ତି ଓ ଉତ୍ସାହ ଅନୁସାରେ କରାଯାଇଥିବା ପୂଜା ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।

3.305.17

तथेति ब्राह्मणेनोक्ते स राजा प्रीतमानसः ।
हंसचन्द्रांशुसंकाशं गृहमस्मै न्यवेदयत् ॥ ३.३०५.१७ ॥

"ସେହିପରି ହେଉ" ବୋଲି ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିବାରୁ, ସେହି ରାଜା ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ, ହଂସ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ଗୃହ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କଲେ।

3.305.18

तत्राग्निशरणे क्लृप्तमासनं तस्य भानुमत् ।
आहारादि च सर्वं तत्तथैव प्रत्यवेदयत् ॥ ३.३०५.१८ ॥

ସେଠାରେ ଅଗ୍ନିଶାଳାରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆସନ ସଜାଯାଇଥିଲା; ଭୋଜନ ଆଦି ସବୁ ସେହିପରି ତାଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।

3.305.19

निक्षिप्य राजपुत्री तु तन्द्रीं मानं तथैव च ।
आतस्थे परमं यत्नं ब्राह्मणस्याभिराधने ॥ ३.३०५.१९ ॥

ରାଜକୁମାରୀ ଆଳସ୍ୟ ଓ ଅଭିମାନ ତ୍ୟାଗ କରି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାରେ ପରମ ଯତ୍ନ କଲେ।

3.305.20

तत्रसा ब्राह्मणं गत्वा पृथा शौचपरा सती ।
विधिवत्परिचारार्हं देववत्पर्यतोषयत् ॥ ३.३०५.२० ॥

ସେଠାରେ ଶୌଚରେ ନିରତା ସତୀ ପୃଥା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ସେବାର ଯୋଗ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ବିଧିବତ୍ ଦେବତା ପରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କଲେ।