Mahābhārata · Adhyāya 3.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.37.1
कस्यचित्त्वथ कालस्य धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
संस्मृत्य मुनिसंदेशमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ३.३७.१ ॥
Después de cierto tiempo, Yudhiṣṭhira, el rey del dharma, recordando el mensaje del sabio, pronunció estas palabras.
3.37.2
विविक्ते विदितप्रज्ञमर्जुनं पुरुषर्षभ ।
सान्त्वपूर्वं स्मितं कृत्वापाणिना परिसंस्पृशन् ॥ ३.३७.२ ॥
Toro entre los hombres, en privado, a Arjuna, cuya sabiduría es conocida, primero con palabras suaves y una sonrisa, tocándolo con la mano.
3.37.3
स मुहूर्तमिव ध्यात्वा वनवासमरिंदमः ।
धनंजयंधर्मराजो रहसीदमुवाच ह ॥ ३.३७.३ ॥
Aquel rey del dharma, domador de enemigos, tras reflexionar un momento, habló en secreto a Arjuna sobre el exilio en el bosque.
3.37.4
भीष्मे द्रोणे कृपे कर्णे द्रोणपुत्रे च भारत ।
धनुर्वेदश्चतुष्पाद एतेष्वद्य प्रतिष्ठितः ॥ ३.३७.४ ॥
Oh Bhārata, en Bhīṣma, Droṇa, Kṛpa, Karṇa y el hijo de Droṇa, la ciencia del arco de cuatro partes está hoy establecida.
3.37.5
दैवं ब्राह्मं चासुरं च सप्रयोगचिकित्सितम् ।
सर्वास्त्राणां प्रयोगं च अभिजानन्ति कृत्स्नशः ॥ ३.३७.५ ॥
Conocen por completo las armas divinas, brahmánicas y demoníacas, junto con su empleo y sus contramedidas, y el empleo de todas las armas.
3.37.6
ते सर्वे धृतराष्ट्रस्य पुत्रेण परिसान्त्विताः ।
संविभक्ताश्च तुष्टाश्च गुरुवत्तेषु वर्तते।
सर्वयोधेषु चैवास्य सदा प्रीतिरनुत्तमा ॥ ३.३७.६ ॥
Todos ellos han sido bien apaciguados por el hijo de Dhṛtarāṣṭra; están satisfechos, habiendo recibido su parte; él se comporta con ellos como con maestros, y su afecto hacia todos los guerreros es siempre incomparable.
3.37.7
आचार्या मानितास्तुष्टाः शान्तिं व्यवहरन्न्युत ।
शक्तिं न हापयिष्यन्ति ते काले प्रतिपूजिताः ॥ ३.३७.७ ॥
Honrados y satisfechos, los maestros se comportaron con paz; siendo debidamente venerados a su tiempo, no disminuirán su fuerza.
3.37.8
अद्य चेयं मही कृत्स्ना दुर्याधनवशानुगा ।
सग्रामनगरा पार्थ ससागरवनाकरा ॥ ३.३७.८ ॥
Hoy toda esta tierra, con sus aldeas y ciudades, sus mares, bosques y minas, obedece la voluntad de Duryodhana, oh Pārtha.
3.37.9
भवानेव प्रियोऽस्माकं त्वयि भारः समाहितः ॥ ३.३७.९ ॥
Solo tú nos eres querido; la carga ha sido puesta sobre ti.
3.37.10
अत्र कृत्यं प्रपश्यामि प्राप्तकालमरिंदम ।
कृष्णद्वैपायनात्तात गृहीतोपनिषन्मया ॥ ३.३७.१० ॥
Aquí veo un deber propio del momento, oh domador de enemigos. Querido hijo, he recibido esta enseñanza secreta de Kṛṣṇa Dvaipāyana.
3.37.11
गृहीतया तया सम्यग्जगत्सर्वं प्रकाशते ।
तेन त्वं ब्रह्मणा तात संयुक्तः सुसमाहितः ॥ ३.३७.११ ॥
Cuando se capta correctamente, ilumina todo el mundo. Así pues, querido hijo, únete a ese Brahman y mantente bien concentrado.
3.37.12
देवतानां यथाकालं प्रसादं प्रतिपालय ।
तपसा योजयात्मानमुग्रेण भरतर्षभ ॥ ३.३७.१२ ॥
Mantén el favor de los dioses a su debido tiempo. Oh toro de los Bharatas, únete a ellos mediante austeridad feroz.
3.37.13
धनुष्मान्कवची खङ्गी मुनिः साधुव्रते स्थितः ।
न कस्यचिद्ददन्मार्गं गच्छ तातोत्तरां दिशम् ॥ ३.३७.१३ ॥
Portando arco, coraza y espada, como un asceta firme en un voto virtuoso, sin ceder el paso a nadie, ve, querido hijo, hacia la dirección norte.
3.37.14
इनद्रे ह्यस्त्राणि दिव्यानि समस्तानि धनंजय ।
वृत्राद्भीतैर्बलं देवैस्तदा शक्रे समर्पितम् ॥ ३.३७.१४ ॥
Oh Dhanaṃjaya, en Indra están todas las armas divinas. Entonces los dioses, aterrados por Vṛtra, entregaron su fuerza a Śakra.
3.37.15
तान्येकस्थानि सर्वाणि ततस्त्वं प्रतिपत्स्यसे ।
अनेन ब्रह्मणा तात सर्वं संप्रतिपद्यते ॥ ३.३७.१५ ॥
Todas están reunidas en un solo lugar, y entonces las obtendrás. Querido hijo, por medio de este brahman se alcanza todo.
3.37.16
शक्रमेव प्रपद्यस्व स तेऽस्त्राणि प्रदास्यति ।
दीक्षितोऽद्यैव गच्छ त्वं द्रष्टुं देवं पुरंदरम् ॥ ३.३७.१६ ॥
Refúgiate en el mismo Śakra; él te dará las armas. Consagrado hoy mismo, ve a ver al dios Purandara.
3.37.17
एवमुक्त्वा धर्मराजस्तमध्यापयत प्रभुः ॥ ३.३७.१७ ॥
Habiendo dicho así, el señor Dharmarāja le hizo estudiar (el mantra).
3.37.18
दीक्षितं विधिना तेन यतवाक्कायमानसम् ।
अनुजज्ञे तदा वीरं भ्राता भ्रातरमग्रजः ॥ ३.३७.१८ ॥
Así consagrado según el rito, con la palabra, el cuerpo y la mente dominados, el héroe recibió entonces permiso de su hermano mayor para partir.
3.37.19
निदेशाद्धर्मराजस्य द्रष्टुकामः पुरंदरम् ।
धनुर्गाण्डीवमादाय तथाऽक्षय्ये महेषुधी ॥ ३.३७.१९ ॥
Por orden del rey del dharma, deseando ver a Puraṃdara (Indra), tomó el arco Gāṇḍīva y dos grandes carcajes inagotables.
3.37.20
कवची सतलत्राणो बद्धगोधाङ्गुलित्रवान् ।
हत्वाऽग्निं ब्राह्मणान्निष्कैः स्वस्तिवाच्य मह्यभुज ॥ ३.३७.२० ॥
Vistiendo armadura, con cubierta protectora y protectores de dedos de piel de lagarto atados, habiendo hecho ofrendas al fuego y dado monedas de oro a los brahmanes, habiendo oído las bendiciones pronunciadas, el de grandes brazos.
3.37.21
प्रातिष्ठत महाबाहुः प्रगृहीतशरासनः ।
वधाय धार्तराष्ट्राणां निःश्वस्योर्ध्वमुदैक्षत ॥ ३.३७.२१ ॥
El de grandes brazos partió, con el arco preparado, para la matanza de los hijos de Dhṛtarāṣṭra; tras suspirar, miró hacia arriba.
3.37.22
तं दृष्ट्वा तत्रकौन्तेयं प्रगृहीतशरासनम् ।
अब्रुवन्ब्रह्मणाः सिद्धा भूतान्यन्तर्हितानि च ॥ ३.३७.२२ ॥
Al ver allí al hijo de Kuntī con el arco preparado, los brahmanes, los perfectos y los seres ocultos hablaron.
3.37.23
क्षिप्रमाप्नुहि कौन्तेय मनसा यद्यदिच्छसि ।
संसाधयस्व कौन्तेय ध्रुवोस्तु विजयस्तव ॥ ३.३७.२३ ॥
Hijo de Kuntī, obtén rápidamente lo que desees en tu mente. Hijo de Kuntī, cúmplelo; que tu victoria sea segura.
3.37.24
अब्रुवन्ब्राह्मणाः पार्थमिति कृत्वा जयाशिषः ।
सिद्धचारणसङ्घाश्च गन्धर्वाश्च तमब्रुवन् ॥ ३.३७.२४ ॥
Los brahmanes, dando bendiciones de victoria, hablaron así a Pārtha; y las huestes de perfectos y cāraṇas y los gandharvas también le hablaron.
3.37.25
स्वस्तिव्रतमुपाधत्स्व सङ्कल्पस्तव सिद्ध्यताम् ।
मनोरथाश्च ते सर्वे समृद्ध्यन्तां महारथ ॥ ३.३७.२५ ॥
Toma el voto de bienestar; que tu propósito se cumpla. Oh gran guerrero de carro, que todos tus deseos prosperen.
3.37.26
एवमुक्तोऽभिवाद्यैतान्बद्धाञ्जलिपुटस्तथा ।
तपोयोगमनाः पार्थः पुरोहितमवन्दत ॥ ३.३७.२६ ॥
Así interpelado, Pārtha los saludó con las palmas unidas, con la mente puesta en la austeridad y el yoga, e hizo una reverencia al sacerdote doméstico.
3.37.27
ततः प्रीतमना जिष्णुस्तावुभावभ्यवन्दत ।
सहोदरावतिरथौ युधिष्ठिरवृकोदरौ ॥ ३.३७.२७ ॥
Entonces Jiṣṇu, con el ánimo complacido, se inclinó ante ambos — Yudhiṣṭhira y Vṛkodara, sus propios hermanos, dos grandes guerreros de carro.
3.37.28
तं क्लान्तमनसौ पूर्णमभिगम्य महारथौ ।
यमौ गाण्डीवधन्वानमभ्यवादयतामुभौ ॥ ३.३७.२८ ॥
Entonces los dos gemelos, grandes guerreros de carro, con el ánimo cansado, se acercaron al arquero del Gāṇḍīva, el completo, y ambos se inclinaron ante él.
3.37.29
अभिवाद्य तु तौ वीरावूचतुः पाकशासनिम् ।
अवाप्तव्यानि सर्वाणि दिव्यान्यस्त्राणि वासवात्।
अस्त्राण्याप्नुहि कौन्तेय मनसा यद्यदिच्छसि ॥ ३.३७.२९ ॥
Tras saludarlo, los dos héroes hablaron a Pākaśāsani (Arjuna): todas las armas divinas deben obtenerse de Vāsava. Oh hijo de Kuntī, obtén las armas que tu mente desee.
3.37.30
गिरो ह्यशिथिलाः सर्वा निर्दोषाः संमताः सताम् ।
त्वमेकः पाण्डवेष्वद्य संप्राप्तोसि धनञ्जय ॥ ३.३७.३० ॥
Todas estas palabras, aprobadas por los buenos, son firmes e intachables. Oh Dhanañjaya, hoy tú solo entre los Pāṇḍavas las has alcanzado.
3.37.31
न चाधर्मविदं देवा नासिद्धं नातपस्विनम् ।
द्रष्टुमिच्छन्ति कौन्तेय चलचित्तं शठं न च ॥ ३.३७.३१ ॥
Oh hijo de Kuntī, los dioses no desean ver a quien conoce la adharma, ni al no realizado, ni al que carece de austeridad, ni al de mente voluble o engañoso.
3.37.32
रोरूयमाणः कटुकमीर्ष्यकः कटुकाक्षरः ।
शठकः श्लाघकः क्षेप्ता हन्ता च विचिकित्सिता ॥ ३.३७.३२ ॥
El que llora y se lamenta, habla con amargura, es envidioso, pronuncia palabras duras, es tramposo, se alaba a sí mismo, injuria, mata y es suspicaz.
3.37.33
विश्वस् हन्ता मायावी क्रोधनोऽनृतभाषिता ।
अत्याशी नास्तिकोऽदाता मित्रध्रुक्सर्वशङ्कितः ॥ ३.३७.३३ ॥
El indigno de confianza, el asesino, el embaucador, el iracundo, el mentiroso, el glotón, el ateo, el que no da, el traidor de amigos y el que desconfía de todos.
3.37.34
आक्रोष्टा चातिमानी च रौद्रो लुब्धोऽथ लोलुपः ।
स्तेनश्च मद्यपश्चैव भ्रूणहा गुरुतल्पगः ॥ ३.३७.३४ ॥
El injuriador, el excesivamente orgulloso, el cruel, el avaro, el codicioso, el ladrón, el bebedor de licor, el asesino de un embrión y el que profana el lecho del maestro.
3.37.35
संभावितात्मा चात्यर्थं नृशंसः पुरुषश्च यः ।
नैते लोकानाप्नुवन्ति निर्लोकास्ते धनञ्जय ॥ ३.३७.३५ ॥
El hombre excesivamente vanidoso y cruel no alcanza estos mundos; oh Dhanañjaya, esos son sin mundos.
3.37.36
आनृशंस्यमनुक्रोशः सत्यं करुणवेदिता ।
दमः स्थितिर्धृतिर्धर्मः क्षमा कृत्यमनुत्तमम् ॥ ३.३७.३६ ॥
No crueldad, compasión, veracidad, sensibilidad a la piedad, dominio de sí, firmeza, fortaleza, dharma y perdón: este es el deber supremo.
3.37.37
दया शमश्च धर्मश्च गुरुपूजा कृतज्ञता ।
मैत्रता द्विजभक्तिश्च वसन्ति त्वयि फल्गुन।
व्यपेक्षा सर्वभूतेषु कृपा दानं मतिः स्मृतिः ॥ ३.३७.३७ ॥
La compasión, la serenidad, el dharma, el honor a los maestros, la gratitud, la amistad y la devoción a los dvijas moran en ti, oh Phalguna. También la atención a todos los seres, la piedad, la generosidad, el juicio y la memoria.
3.37.38
तस्मात्कौरव्य शक्रेण समेष्यसि धनञ्जय ।
त्वादृशेन हि देवानां श्लाघनीयः समागमः ॥ ३.३७.३८ ॥
Por tanto, oh descendiente de Kuru, Dhanañjaya, te encontrarás con Śakra (Indra). En verdad, el encuentro de los dioses con alguien como tú es digno de alabanza.
3.37.39
सुहृदां सोदराणां च सर्वेषां भरतर्षभ ।
त्वं गतिः परमा तात वृत्रहा मरुतामिव ॥ ३.३७.३९ ॥
Oh toro de los Bharatas, para amigos, hermanos y todos, tú eres el refugio supremo, querido, como el matador de Vṛtra lo es para los Marutas.
3.37.40
तस्मिंस्त्रयोदशे वर्षे भ्रातरः सुहृदश्च ते ।
सर्वे हिसंश्रयिष्यन्ति बाहुवीर्यं महाबल ॥ ३.३७.४० ॥
En aquel decimotercer año, tus hermanos y todos tus amigos se refugiarán en el valor de tus brazos, oh poderoso.
3.37.41
स पार्थ पितरं गच्छ सहस्राक्षमरिन्दम ।
मुष्टिग्रहणमादत्स्व सर्वाण्यस्त्राणि वासवात् ॥ ३.३७.४१ ॥
Por tanto, oh hijo de Pṛthā, oh domador de enemigos, ve a tu padre, el de los mil ojos, y recibe de Vāsava todas las armas mediante el rito de la empuñadura.
3.37.42
शतशृङ्गे महाबाहो मघवानिदमब्रवीत् ।
शृण्वतां सर्वभूतानां त्वामुपाघ्राय मूर्धनि ॥ ३.३७.४२ ॥
Oh de brazos poderosos, en la montaña de cien picos, Maghavān (Indra) habló esto, mientras todos los seres escuchaban, habiéndote besado la cabeza.
3.37.43
विदितः सर्वभूतानां दिवं तात गमिष्यसि ।
प्राप्य पुण्यकृतां लोकान्रंस्यसे जयतांवर ॥ ३.३७.४३ ॥
Querido hijo, conocido por todos los seres, irás al cielo. Habiendo alcanzado los mundos de los que hicieron méritos, el mejor de los vencedores, te deleitarás.
3.37.44
मानितस्त्रिदशैः पार्थ विहृत्य सुसुखं दिवि ।
अवाप्यपरमास्त्राणि पृथिवीं पुनरेष्यसि ॥ ३.३७.४४ ॥
Hijo de Pṛthā, honrado por los dioses, habiendo morado en el cielo con gran dicha y obtenido las armas supremas, volverás de nuevo a la tierra.
3.37.45
गुणांस्ते वासवस्तात खाण्डवं दहति त्वयि ।
शृण्वतां सर्वभूतानां पुनः पुनरभाषत ॥ ३.३७.४५ ॥
Querido hijo, Vāsava habló una y otra vez de tus virtudes y de tu quema de Khāṇḍava, mientras todos los seres escuchaban.
3.37.46
तां प्रतिज्ञां नरश्रेष्ठ कर्तुमर्हसि वासवीम् ।
कंचिद्देशमितः प्राप्य तपोयोगमना भव ॥ ३.३७.४६ ॥
Mejor de los hombres, debes cumplir aquella promesa de Vāsava. Yendo desde aquí a algún lugar, fija tu mente en la austeridad y el yoga.
3.37.47
कर्तुमर्हसि कौरव्य मघवद्वचनं हितम् ।
दीक्षित्वाऽद्यैव गच्छ त्वं द्रष्टाऽसि त्वं पुरन्दरम् ॥ ३.३७.४७ ॥
Descendiente de Kuru, debes cumplir la palabra beneficiosa de Maghavan. Recibe hoy mismo la iniciación y ve; verás a Purandara.
3.37.48
तौ परिष्वज्य बीभत्सुः कृष्णामामन्त्र्य चाप्युभौ ।
मनांस्यादाय सर्वेषां प्रयातः पुरुषर्षभः ॥ ३.३७.४८ ॥
Bībhatsu los abrazó a ambos, se despidió de Kṛṣṇā y de ambos, y, tomando los corazones de todos, el toro entre los hombres partió.
3.37.49
तं तथा प्रस्थितं वीरं सिंहस्कन्धोरसं तदा ।
प्राञ्जलिः पाण्डवंकृष्णा देवानां कुर्वती नमः।
वाग्भिः परमशुद्धाभिर्मङ्गलाभिरभाषत् ॥ ३.३७.४९ ॥
Entonces, mientras aquel héroe, de hombros de león y pecho ancho, se ponía en marcha, Kṛṣṇā, con las palmas unidas y saludando a los dioses, le habló al Pāṇḍava con palabras purísimas y auspiciosas.
3.37.50
नमो धात्रे विधात्रे च स्वस्ति गच्छ वनाद्वनम् ।
धर्मस्त्वां जुषतां पार्थ भास्करश्च विभावसुः।
ब्रह्मा त्वां ब्राह्मणाश्चैव पालयन्तु धनञ्जय ॥ ३.३७.५० ॥
Homenaje a Dhātṛ y Vidhātṛ. Que te vaya bien mientras vas de bosque en bosque, Pārtha. Que Dharma te ame, y también el sol y Vibhāvasu (el fuego); que Brahmā y los brahmanes te protejan, Dhanañjaya.
3.37.51
ज्येष्ठापचायी ज्येष्ठस्य भ्रातुर्वचनमास्थितः ।
प्रपद्येथा वसूव्रुद्रानादित्यान्समरुद्गणान्।
विश्वेदेवांस्तथा साध्याञ्शान्त्यर्थं भरतर्षभ ॥ ३.३७.५१ ॥
Mejor de los Bharatas, honrando a tu mayor y obedeciendo la palabra de tu hermano mayor, acude a los Vasus, los Rudras, los Ādityas y las huestes de Marutas, los Viśvedevas y los Sādhyas, en busca de paz.
3.37.52
स्वस्ति तेस्त्वान्तरिक्षेभ्यो दिव्येभ्यो भरतर्षभ ।
पार्थिवेभ्यश्च सर्वेभ्यो ये केचित्परिपन्थिनः ॥ ३.३७.५२ ॥
Mejor de los Bharatas, que te vaya bien desde el cielo, desde los reinos divinos y desde todos los seres de la tierra; y desde cualquiera que sea tu enemigo en el camino.
3.37.53
अवरोधाद्वने वासात्सर्वस्वहरणादपि ।
इदं दुःखतरं मन्ये पुत्रेभ्यश्च विवासनात् ॥ ३.३७.५३ ॥
Ser recluida en el harén, vivir en el bosque, incluso perder toda la fortuna: creo que esto es más doloroso, ser desterrada, apartada de sus hijos.
3.37.54
मास्माकं क्षत्रियकुले जातुचित्पुनरुद्भवः ।
ब्राह्मणेभ्यो नमस्यामि येषां नायुधजीविका ॥ ३.३७.५४ ॥
Que nunca más surja de nuevo nuestro linaje kṣatriya. Me inclino ante los brāhmaṇas, cuyo sustento no proviene de las armas.
3.37.55
इदं मे परमं दुःखं यः स पापः सुयोधनः ।
दृष्ट्वा मां गौरिति प्राह प्रहसन्राजसंसदि ॥ ३.३७.५५ ॥
Este es mi mayor dolor: que el malvado Suyodhana, al verme, rió en la asamblea real y dijo: '¡Vaca!'
3.37.56
तस्माद्दुःखादिदं दुःखं गरीय इतिमे मतिः ।
यत्तत्परिषदो मध्ये बह्वयुक्तमभाषत ॥ ३.३७.५६ ॥
Por eso, a mi juicio, este dolor es mayor que aquel, porque en medio de la asamblea pronunció muchas palabras indebidas.
3.37.57
ध्वंसितः स्वगृहेभ्यश्च राष्ट्राच्च भरतर्षभ ।
वने प्रतिष्ठितो भूत्वा सौहार्दादवतिष्ठसे ॥ ३.३७.५७ ॥
Toro de los Bharatas, has sido expulsado de tus propias moradas y del reino; establecido en el bosque, permaneces aquí por afecto.
3.37.58
जेता यः सर्वशत्रूणां यः पावकमतर्पयः ।
जनस्त्वां पश्यतीदानीं गच्छन्तं भरतर्षभ ॥ ३.३७.५८ ॥
Tú, vencedor de todos los enemigos, que saciaste al Fuego; toro de los Bharatas, ahora la gente te ve marchar.
3.37.59
अस्मिन्नूनं महारण्ये भ्रातरः सुहृदश्च ते ।
त्वत्कथाः कथयिष्यन्ति चारणा ऋषयस्तथा ॥ ३.३७.५९ ॥
Seguramente en este gran bosque tus hermanos y amigos, y los cantores y los sabios, contarán tus historias.
3.37.60
यत्ते कुन्ती महाबाहो जातस्यैच्छद्धनञ्जय ।
तत्तेऽस्तु सर्वं कौन्तेय यथा च स्वयमिच्छसि ॥ ३.३७.६० ॥
¡Oh Dhanañjaya, de poderosos brazos! Todo lo que Kuntī deseó para ti cuando naciste, oh hijo de Kuntī, sea tuyo, y también lo que tú mismo desees.
3.37.61
वसुदेवस्वसा देवी त्वामार्या पुनरागतम् ।
पश्यतु त्वां पृथा पार्थ सहस्राक्षमिवादितिः ॥ ३.३७.६१ ॥
Que la noble diosa Pṛthā, hermana de Vasudeva, te contemple de vuelta, oh Pārtha, como Aditi contempla al de mil ojos.
3.37.62
नूनं ते भ्रातरः सर्वे त्वत्कथाभिः प्रजागरे ।
रंस्यन्ते तव कर्माणि कीरत्यन्तः पुनः पुनः ॥ ३.३७.६२ ॥
Sin duda, todos tus hermanos, en las noches de vigilia, se deleitarán con tus historias, relatando tus hazañas una y otra vez.
3.37.63
न च नः पार्थ भोगेषु न धने नोत जीविते ।
तुष्टिर्बुद्धिर्भवित्री वा त्वयि दीर्घप्रवासिनि ॥ ३.३७.६३ ॥
Oh Pārtha, mientras estés en un largo exilio, para nosotros no habrá contento ni firmeza de juicio en los placeres, en la riqueza ni en la vida.
3.37.64
त्वयि नः पार्थ सर्वेषां सुखदुःखे प्रतिष्ठते ।
जीवितं मरणं चैव राज्यमैश्वर्यमेव च ॥ ३.३७.६४ ॥
Oh Pārtha, la felicidad y el dolor de todos nosotros descansan en ti; la vida y la muerte, el reino y el poder también están fundados en ti.
3.37.65
आपृष्टो नोसि कौन्तेय स्वस्ति प्राप्नुहि पाण्डव ।
कृतास्त्रं स्वस्तिमन्तं त्वां द्रक्ष्यामि पुनरागतम् ॥ ३.३७.६५ ॥
Oh hijo de Kuntī, no se te ha despedido todavía; oh Pāṇḍava, que alcances bienestar. Diestro en las armas, colmado de bienestar, te volveré a ver cuando regreses.
3.37.66
बलवद्भिर्विरुद्धं न कार्यमेतत्त्वयाऽनघ ।
प्रयाह्यविघ्नेयैवाशु विजयाय महाबल ॥ ३.३७.६६ ॥
¡Oh tú, sin mácula! No debes actuar contra los poderosos. ¡Oh de gran fuerza, parte pronto y sin obstáculos hacia la victoria.
3.37.67
ह्रीः श्रीः कीर्तिर्धृतिः पुष्टिरुमा लक्ष्मीः सरस्वती ।
इमा वै तव पान्थस् पालयन्तु धनञ्जय ॥ ३.३७.६७ ॥
Que la modestia, la fortuna, la fama, la firmeza, el sustento, Umā, Lakṣmī y Sarasvatī, todas ellas, te protejan, oh Dhanañjaya, viajero.
3.37.68
एवमुक्त्वाऽऽशिषः कृष्णा विरराम यशस्विनी। ॥ ३.३७.६८ ॥
Tras pronunciar estas bendiciones, la gloriosa Kṛṣṇā (Draupadī) calló.
3.37.69
ततःप्रदक्षिणं कृत्वा भ्रातॄन्धौम्यं च पाण्डवः ।
प्रातिष्ठत महाबाहुः प्रगृह्य रुचिरं धनुः ॥ ३.३७.६९ ॥
Entonces, tras dar la vuelta por la derecha a sus hermanos y a Dhaumya, el de poderosos brazos tomó su hermoso arco y partió.
3.37.70
शनैरिव दिशं वीर उदीचीं भरतर्षभ ।
संहरंस्तरसा वृक्षाँल्लता वल्लीश्च भारत।
असज्जमानो वृक्षेषु जगाम सुमहाबलः ॥ ३.३७.७० ॥
Oh toro de los Bhāratas, el héroe avanzó despacio hacia la región del norte, arrancando con fuerza árboles y enredaderas, sin detenerse entre los árboles; el de gran poder siguió adelante.
3.37.71
तस्य मार्गादपाक्रामन्सर्वभूतानि गच्छतः ।
युक्तस्यैन्द्रेण योगेन पराक्रान्तस्य शुष्मिणः ॥ ३.३७.७१ ॥
Todas las criaturas se apartaban de su camino mientras él avanzaba, el valiente y poderoso, dotado del poder de Indra.
3.37.72
सोऽगच्छत्पर्वतांस्तात तपोधननिषेवितान् ।
दिव्यं हैमवतं पुण्यं देवजुष्टं परंतपः ॥ ३.३७.७२ ॥
Querido, fue a las montañas frecuentadas por los ricos en ascetismo, divinas, sagradas del Himālaya, amadas por los dioses, abrasador de enemigos.
3.37.73
अगच्छत्पर्वतं पुण्यमेकाह्नैव महामनाः ।
मनोजवगतिर्भूत्वा योगयुक्तो यथाऽनिलः ॥ ३.३७.७३ ॥
El de gran mente llegó a aquella montaña sagrada en un solo día, moviéndose con la velocidad del pensamiento, unido al yoga, como el viento.
3.37.74
हिमवन्तमतिक्रम्य गन्धमादनमेव च ।
अत्यक्रामत्स दुर्गाणि दिवारात्रमतन्द्रितः ॥ ३.३७.७४ ॥
Tras cruzar el Himavat y también Gandhamādana, atravesó los lugares difíciles día y noche, sin fatiga.
3.37.75
इन्द्रिकीलं समासाद्य ततोऽतिष्ठद्धनंजयः ।
गत्वा स षडहोरात्रान्सप्तमेऽहनि पाण्डवः ॥ ३.३७.७५ ॥
Habiendo llegado a Indrakīla, entonces Dhanaṃjaya se detuvo allí. Tras caminar seis días y noches, en el séptimo día se detuvo aquel Pāṇḍava.
3.37.76
प्रस्थेन्द्रकीलस्य शुभे तपोयोगपरोऽभवत् ।
ऊर्ध्वबाहुर्न चाङ्गानि प्रास्पन्दयत किंचन ॥ ३.३७.७६ ॥
En la auspiciosa pendiente de Indrakīla se dedicó al yoga de la austeridad; con los brazos en alto, no movió en absoluto ninguno de sus miembros.
3.37.77
समाहितात्मा नियतः सहस्राक्षसुतोऽच्युतः ।
अन्तरिक्षे स शुश्राव तिष्ठेति स वचस्तदा ॥ ३.३७.७७ ॥
Con el yo recogido, dominado, hijo del de mil ojos, el inmutable, entonces oyó en el cielo aquellas palabras: "Detente."
3.37.78
तच्छ्रुत्वा सर्वतो दृष्टिं चारयामास रपाण्डवः ।
अथापश्यत्सव्यसाची वृक्षमूले तपस्विनम् ॥ ३.३७.७८ ॥
Al oír eso, Arjuna, el Pāṇḍava, dirigió la mirada a todas partes. Entonces Savyasācin vio a un asceta al pie de un árbol.
3.37.79
ब्राह्म्या श्रिया दीप्यमानं पिङ्गलं जटिलं कृशम् ।
सोऽब्रवीदर्जुनं तत्रस्थितं दृष्ट्वा महातपाः ॥ ३.३७.७९ ॥
Aquel gran asceta, resplandeciente con el esplendor brahmánico, de color leonado, de cabellos enmarañados y delgado, vio a Arjuna que estaba allí y le habló.
3.37.80
कस्त्वं तातेह संप्राप्तो धनुष्मान्कवची शरी ।
निबद्धाऽसितलत्राणः क्षत्रधर्ममनुव्रतः ॥ ३.३७.८० ॥
¿Quién eres tú, querido hijo, que has venido aquí portando arco, coraza y flechas, con espada y escudo de cuero atado, siguiendo el deber del guerrero?
3.37.81
नेह शस्त्रेण कर्तव्यं शान्तानामेष आलयः ।
विनीतक्रोधहर्षाणां ब्राह्मणानां तपस्विनाम् ॥ ३.३७.८१ ॥
Aquí no se debe usar arma alguna. Esta es la morada de los pacíficos, de los brahmanes y ascetas que han dominado la ira y la alegría.
3.37.82
नेहास्ति धनुषा कार्यं न संग्रामोऽत्र कर्हिचित् ।
निक्षिपैतद्धनुस्तात प्राप्तोसि परमां गतिम् ॥ ३.३७.८२ ॥
Aquí no hay necesidad de arco, y aquí nunca hay combate. Deja este arco, querido hijo; has alcanzado la meta suprema.
3.37.83
इत्यनन्तौजसं वीरं यथा चान्यं पृथग्जनम् ।
तथा हसन्निवाभीक्ष्णं ब्राह्मणोऽर्जुनमब्रवीत्।
न चैनं चालयामास धैर्यात्सुधृतनिश्चयम् ॥ ३.३७.८३ ॥
Así el brahmán hablaba una y otra vez al héroe de vigor sin límites, Arjuna, como si fuera un hombre cualquiera, riendo; pero no logró conmover, por su firmeza, a quien estaba firmemente decidido.
3.37.84
तमुवाच ततः प्रीतः स द्विजः प्रहसन्निव ।
वरं वृणीष्व भद्रं ते शक्रोऽहमरिसूदन ॥ ३.३७.८४ ॥
Entonces el brahmán, complacido y casi riendo, le dijo: Elige un don, que te vaya bien. Destructor de enemigos, yo soy Śakra.
3.37.85
एवमुक्तः सहस्राक्षं प्रत्युवाच धनंजयः ।
प्राञ्जलिः प्रणतो भूत्वा सूरः कुरुकुलोद्वहः ॥ ३.३७.८५ ॥
Así interpelado, Dhanaṃjaya respondió al de los mil ojos; con las manos juntas y profundamente inclinado, aquel héroe, sostén del linaje de los Kuru.
3.37.86
ईप्सितो ह्येष वै कामो वरं चैनं प्रयच्छ मे ।
त्वत्तोऽद्य भगवन्नस्त्रंकृत्स्नमिच्छामि वेदितम् ॥ ३.३७.८६ ॥
Este es, en efecto, el deseo que anhelo; concédeme este don. Oh venerable señor, hoy deseo conocer de ti la ciencia completa de las armas.
3.37.87
प्रत्युवाच महेन्द्रस्तं प्रीतात्मा प्रहसन्निव ।
इह प्राप्तस्य किं कार्यमस्त्रैस्तव धनंजय ॥ ३.३७.८७ ॥
Mahendra, complacido en su ánimo y casi riendo, le respondió: Oh Dhanaṃjaya, ¿qué necesidad tienes de las armas tú, que has llegado aquí?
3.37.88
कामान्वृणीष्व लोकांस्त्वं प्राप्तोसि परमां गतिम् ।
एवमुक्तः प्रत्युवाच सहस्राक्षं धनंजयः ॥ ३.३७.८८ ॥
Elige deseos, elige mundos; has alcanzado el destino supremo. Así interpelado, Dhanaṃjaya respondió al de los mil ojos.
3.37.89
न लोभान्न पुनः कामान्न देवत्वं पुनः सुखम् ।
न च सर्वामरैश्वर्यं कामये त्रिदशाधिप ॥ ३.३७.८९ ॥
Ni por codicia, ni de nuevo por deseos; ni la divinidad, ni de nuevo la felicidad; ni tampoco deseo el señorío de todos los inmortales, oh señor de los treinta dioses.
3.37.90
भ्रातॄंस्तान्विपिने त्यक्त्वा वैरमप्रतियात्य च ।
अकीर्तिं सर्वलोकेषु गच्छेयं शाश्वतीः समाः ॥ ३.३७.९० ॥
Tras abandonar a aquellos hermanos en el bosque y regresar sin vengar la enemistad, incurriría en infamia en todos los mundos durante años sin fin.
3.37.91
एवमुक्तः प्रत्युवाच वृत्रहा पाण्डुनन्दनम् ।
सान्त्वयञ्श्लक्ष्णया वाचा सर्वलोकनमस्कृतः ॥ ३.३७.९१ ॥
Así interpelado, Indra, matador de Vṛtra, venerado por todos los mundos, respondió al hijo de Pāṇḍu consolándolo con palabras suaves.
3.37.92
यदा द्रक्ष्यसि भूतेशं त्र्यक्षं शूलधरं शिवम् ।
तदा दाताऽस्मि ते तात दिव्यान्यस्त्राणि सर्वशः ॥ ३.३७.९२ ॥
Cuando veas al señor de los seres, el de tres ojos, portador del tridente, el auspicioso Śiva, entonces, querido hijo, te daré todas las armas divinas.
3.37.93
क्रियतां दर्शने यत्नो देवस्य परमेष्ठिनः ।
दर्शनात्तस्य कौन्तेय संसिद्धः स्वर्गमेष्यसि ॥ ३.३७.९३ ॥
Esfuérzate por ver al supremo señor de los dioses; oh hijo de Kuntī, al verlo serás perfeccionado e irás al cielo.
3.37.94
इत्युक्त्वा फल्गुनं शक्रो जगामादर्शनं पुनः ।
अर्जुनोप्यथ तत्रैव तस्थौ योगसमन्वितः ॥ ३.३७.९४ ॥
Dicho esto, Śakra volvió a desaparecer de la vista de Phalguna; y Arjuna también permaneció de pie allí mismo, unido al yoga.