Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.92

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.92.1

न वै निर्गुणमात्मानं मन्ये देवर्षिसत्तम ।
तथाऽस्मि दुःखसंतप्तो यथा नान्यो महीपतिः ॥ ३.९२.१ ॥

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ: ହେ ଦେବର୍ଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ନିଜକୁ ଗୁଣହୀନ ମନେ କରେ ନାହିଁ; ତଥାପି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରାଜାଙ୍କ ପରି ନୁହେଁ, ମୁଁ ଦୁଃଖରେ ସନ୍ତପ୍ତ ।

3.92.2

परांश्च निर्गुणान्मन्ये न च ध्रमगतानपि ।
ते च लोमश लोकेऽस्मिन्नृध्यन्ते के न हेतुना ॥ ३.९२.२ ॥

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ: ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଗୁଣହୀନ ମନେ କରେ ନାହିଁ, ନା ଧର୍ମମାର୍ଗରେ ଚାଲୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କୁ। ହେ ଲୋମଶ, ଏ ଜଗତରେ ବିନା କାରଣରେ କିଏ ସମୃଦ୍ଧ ହୁଏ?

3.92.3

नात्र दुःखं त्वया राजन्कार्यं पार्थ कथंचन ।
यदधर्मेण वर्धेयुरधर्मरुचयो जनाः ॥ ३.९२.३ ॥

ଲୋମଶ କହିଲେ: ହେ ରାଜନ୍, ହେ ପାର୍ଥ, ଏଥିପାଇଁ ତୁମେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଦୁଃଖ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଅଧର୍ମରେ ରୁଚି ରଖୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଅଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ବଢ଼ନ୍ତି।

3.92.4

वर्धत्यधर्मेण नरस्ततो भद्राणि पश्यति ।
ततः सपत्नाञ्जयति समूलस्तु विनश्यति ॥ ३.९२.४ ॥

ମଣିଷ ଅଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବଢ଼େ, ତା'ପରେ ସେ ଶୁଭ ଦେଖେ; ପରେ ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଜିଣେ, କିନ୍ତୁ ମୂଳ ସହିତ ସେ ବିନଷ୍ଟ ହୁଏ।

3.92.5

यत्र धर्मेण वर्धन्ते राजानो राजसत्तम ।
सर्वान्सपत्नान्वाधन्ते राज्यं चैषां विवर्धते ॥ ३.९२.५ ॥

ହେ ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେଉଁଠାରେ ରାଜାମାନେ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବଢ଼ନ୍ତି, ସେଠାରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦମନ କରନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।

3.92.6

मया हि दृष्टा दैतेया दानवाश्च महीपते ।
वर्धमाना ह्यधर्मेण क्षयं चोपगताः पुनः ॥ ३.९२.६ ॥

ଲୋମଶ କହିଲେ: ହେ ମହୀପତି, ମୁଁ ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଛି; ସେମାନେ ଅଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବଢ଼ିଲେ, କିନ୍ତୁ ପୁଣି ବିନାଶ ପାଇଲେ।

3.92.7

पुरा देवयुगे चैव दृष्टं सर्वं मया विभो ।
अरोचयन्सुरा धर्मं धर्मं तत्यजिरेऽसुराः ॥ ३.९२.७ ॥

ପୂର୍ବେ ଦେବଯୁଗରେ ମଧ୍ୟ, ହେ ବିଭୋ, ଏ ସବୁ ମୁଁ ଦେଖିଛି। ଦେବତାମାନେ ଧର୍ମକୁ ପସନ୍ଦ କଲେ; ଅସୁରମାନେ ଧର୍ମକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ।

3.92.8

तीर्तानि देवा विविशुर्नाविशन्भारतासुराः ।
तानधर्मकृतो दर्पः पूर्वमेव समाविशत् ॥ ३.९२.८ ॥

ଦେବତାମାନେ ତୀର୍ଥରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ହେ ଭାରତ, ଅସୁରମାନେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ନାହିଁ। ଅଧର୍ମରୁ ଜାତ ଦର୍ପ ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଆବୃତ କରିଥିଲା।

3.92.9

दर्पान्मानः समभवन्मानात्क्रोधो व्यजायत ।
क्रोधादहीस्ततोऽलञ्जा वृत्तं तेषां ततोऽनशत् ॥ ३.९२.९ ॥

ଦର୍ପରୁ ମାନ ଜନ୍ମିଲା; ମାନରୁ କ୍ରୋଧ ଜନ୍ମିଲା। କ୍ରୋଧରୁ ନିର୍ଲଜ୍ଜତା ଆସିଲା; ତା'ପରେ ସେମାନଙ୍କର ଆଚରଣ ନଷ୍ଟ ହେଲା।

3.92.10

तानलज्जान्गतश्रीकान्हीनवृत्तान्वृथाव्रतान् ।
क्षमा लक्ष्मीः स्वधर्मश्च नचिरात्प्रजहुस्ततः ॥ ३.९२.१० ॥

ନିର୍ଲଜ୍ଜ, ଶ୍ରୀହୀନ, ହୀନ ଆଚରଣ ଓ ବୃଥା ବ୍ରତଧାରୀ ସେମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ସ୍ୱଧର୍ମ ଶୀଘ୍ର ତ୍ୟାଗ କଲେ।

3.92.11

लक्ष्मीस्तु देवानगमदलक्ष्मीरसुरान्नृप ॥ ३.९२.११ ॥

କିନ୍ତୁ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ; ହେ ନୃପ, ଅଲକ୍ଷ୍ମୀ ଅସୁରମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।

3.92.12

तानलक्ष्मीसमाविष्टान्दर्पोपहतचेतसः ।
दैतेयान्दानवांश्चैव कलिरप्याविशत्ततः ॥ ३.९२.१२ ॥

ଅଲକ୍ଷ୍ମୀରେ ଆବିଷ୍ଟ, ଦର୍ପରେ ବିକୃତ ମନର ସେହି ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତହିଁରେ କଲି ମଧ୍ୟ ପ୍ରବେଶ କଲା।

3.92.13

तानलक्ष्मीसमाविष्टान्दानवान्कलिनाहतान् ।
दर्पाभिभूतान्कौन्तेय क्रियाहीनानचेतसः
मानाभिभूतानचिराद्विनाशः समपद्यत ॥ ३.९२.१३ ॥

ଅଲକ୍ଷ୍ମୀରେ ଆବିଷ୍ଟ, କଳିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହତ, ଦର୍ପରେ ଅଭିଭୂତ, ହେ କୌନ୍ତେୟ, କ୍ରିୟାହୀନ ଓ ଅଚେତନ, ମାନରେ ଅଭିଭୂତ ସେମାନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ବିନାଶ ଆସିଲା ।

3.92.14

निर्यशस्कास्तथा दैत्याः कृत्स्नशो विलयं गताः ।
अधर्मरुचयोराजन्नलक्ष्म्या समधिष्ठिताः ॥ ३.९२.१४ ॥

ଏହିପରି ନିର୍ଯଶସ୍କ ଦୈତ୍ୟମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ଅଧର୍ମରେ ରୁଚି ଥିବା ସେମାନେ ଅଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧିଷ୍ଠିତ ଥିଲେ ।

3.92.15

देवास्तु सागरांश्चैव सरितश्च सरांसि च ।
अभ्यगच्छन्धर्मशीलाः पुण्यान्यावतनानि च ॥ ३.९२.१५ ॥

କିନ୍ତୁ ଧର୍ମଶୀଳ ଦେବତାମାନେ ସାଗର, ନଦୀ, ସରୋବର ଓ ପବିତ୍ର ଆବାସ ପ୍ରତି ଗଲେ ।

3.92.16

तपोभिः क्रतुभिर्दानैराशीर्वादैश्च पाण्डव ।
प्रजहुः सर्वपापानि श्रेयश्च प्रतिपेदिरे ॥ ३.९२.१६ ॥

ତପସ୍ୟା, ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦ୍ୱାରା, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପ ତ୍ୟାଗ କରି ଶ୍ରେୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ।

3.92.17

एवमादानवन्तश् निरादानाश्च सर्वशः ।
तीर्थान्यगच्छन्विबुधास्तेनापुर्भूतिमुत्तमाम् ॥ ३.९२.१७ ॥

ଏହିପରି ସମ୍ପତ୍ତିଥିବା ଓ ସମ୍ପତ୍ତିହୀନ ସମସ୍ତ ଦେବତା ତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ; ତଦ୍ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଉତ୍ତମ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଲେ ।

3.92.18

तथा त्वमपि राजेन्द्र स्नात्वा तीर्थेषु सानुजः ।
पुनर्वेत्स्वसि तां लक्ष्मीमेष पन्थाः सनातनः ॥ ३.९२.१८ ॥

ସେହିପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି ସେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ପାଇବ; ଏହା ସନାତନ ପଥ ।

3.92.19

यथैव हि नृगो राजा शिविरौशीनरो यथा ।
भगीरयो वसुमना गयः पूरुः पुरूरवाः ॥ ३.९२.१९ ॥

ରାଜା ନୃଗ, ଉଶୀନରପୁତ୍ର ଶିବି, ଭଗୀରଥ, ବସୁମନା, ଗୟ, ପୂରୁ ଓ ପୁରୂରବା ଭଳି।

3.92.20

चरमाणास्तपो नित्यंस्पर्शनादम्भसश्च ते ।
तीर्थामिगमनात्पूता दर्शनाच्च महात्मनाम् ॥ ३.९२.२० ॥

ନିତ୍ୟ ତପସ୍ୟା କରି, ଜଳ ସ୍ପର୍ଶ ଦ୍ୱାରା, ତୀର୍ଥଗମନ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ପବିତ୍ର ହେଲେ।

3.92.21

अलभन्त यशः पुण्यं धनानि च विशांपते ।
तथा त्वमपि राजेन्द्र लब्ध्वा सुविपुलां श्रियम् ॥ ३.९२.२१ ॥

ହେ ନରାଧିପ, ସେମାନେ ପୁଣ୍ୟ ଯଶ ଓ ଧନ ଲାଭ କଲେ। ସେହିପରି ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଅତି ବିପୁଳ ଶ୍ରୀ ଲାଭ କରି।

3.92.22

यथा चेक्ष्वाकुरभवत्सपुत्रजनबान्धवः ।
मुचुकुन्दोऽथ मांधाता मरुत्तश्च महीपतिः ॥ ३.९२.२२ ॥

ଇକ୍ଷ୍ବାକୁ ଯେପରି ପୁତ୍ର, ପ୍ରଜା ଓ ବାନ୍ଧବଙ୍କ ସହିତ ହେଲେ, ଏବଂ ମୁଚୁକୁନ୍ଦ, ମାନ୍ଧାତା ଓ ମହୀପତି ମରୁତ୍ତ।

3.92.23

कीर्तिं पुण्यामविन्दन्त यथा देवास्तपोबलात् ।
देवर्षयश्च कार्त्स्न्येन तथा त्वमपि वेत्स्यसि ॥ ३.९२.२३ ॥

ଦେବତାମାନେ ତପୋବଳରେ ଯେପରି ପୁଣ୍ୟ କୀର୍ତ୍ତି ଲାଭ କଲେ, ଦେବର୍ଷିମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଯେପରି, ସେପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଜାଣିବ।

3.92.24

धार्तराष्ट्रास्त्वधर्मेण मोहिन च वशीकृताः ।
नचिराद्वै विनङ्क्ष्यन्ति दैत्या इव न संशयः ॥ ३.९२.२४ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଅଧର୍ମ ଓ ମୋହ ଦ୍ୱାରା ବଶୀଭୂତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ପରି ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ବିନଷ୍ଟ ହେବେ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।