Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.58

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.58.1

तत्प्रभग्नं बलं सर्वं विपुलौघस्वनं तथा ।
भीष्ममासाद्य संतस्थौ वेलामिव महोदधिः ॥ ४.५८.१ ॥

ସେହି ସମସ୍ତ ଭଗ୍ନ ସେନା, ବିଶାଳ ସ୍ରୋତ ପରି ଗର୍ଜନ କରି, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚି ମହାସାଗର କୂଳ ପରି ସ୍ଥିର ହେଲା।

4.58.2

तानि सर्वाणि गाङ्गेयः समाश्वास्य परंतपः ।
ततो व्यूह्य महाबाहुः समरेष्वपराजितः ॥ ४.५८.२ ॥

ଗଙ୍ଗାପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ସେମାନଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ; ତା'ପରେ ଶତ୍ରୁ-ତାପନ, ମହାବାହୁ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଜିତ ସେ ସେନାକୁ ବ୍ୟୂହରେ ସଜାଇଲେ।

4.58.3

रथनागाश्वकलिकं युयुजे युद्धकोविदः ।
अभेद्यं पंरसैन्यानां शूरैरपि समीक्षितम् ॥ ४.५८.३ ॥

ଯୁଦ୍ଧକୁଶଳ ସେ ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେନାକୁ ଏପରି ସଜାଇଲେ ଯେ ଶତ୍ରୁସେନା ପାଇଁ ତାହା ଅଭେଦ୍ୟ ଥିଲା ଏବଂ ଶୂରମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖି ଥମକି ଯାଉଥିଲେ।

4.58.4

आचार्यदुर्योधनसूतपुत्रैः कृपेण भीष्मेण च पालितानि ।
अवध्यकल्पानि दुरासदानि रथाश्वमातङ्गसमाकुलानि च ॥ ४.५८.४ ॥

ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ସୂତପୁତ୍ର, କୃପ ଓ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେ ସେନା ଅବଧ୍ୟ ଓ ଦୁର୍ଗମ ପରି ଥିଲା, ରଥ, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।

4.58.5

तेषामनीकानि किरीटमाली व्यूढानि दृष्ट्वा विपुलध्वजानि ।
गाण्डीवधन्वा द्विषतां निहन्ता वैराटिमामन्त्र्य ततोऽभ्युवाच ॥ ४.५८.५ ॥

ସେମାନଙ୍କର ବିଶାଳ ଧ୍ୱଜାଯୁକ୍ତ ବ୍ୟୂହିତ ସେନା ଦେଖି, କିରୀଟମାଳୀ, ଗାଣ୍ଡୀବଧନ୍ୱା, ଶତ୍ରୁସଂହାରକ ଅର୍ଜୁନ ବୈରାଟି (ଉତ୍ତର)ଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି ତା'ପରେ କହିଲେ।

4.58.6

सुसंगृहीतैरथ रश्मिभिस्त्वं हयान्नियम्य प्रसमीक्ष्य यत्तः ।
संप्रेषयाशु प्रतिवीरमेनं वैकर्तनं योधयितुं वृणोमि ॥ ४.५८.६ ॥

ବର୍ତ୍ତମାନ ଲଗାମ ଭଲ ଭାବେ ଧରି, ଘୋଡ଼ାଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଯମ କରି, ସାବଧାନରେ ଦେଖି, ଶୀଘ୍ର ଏହି ପ୍ରତିବୀର ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ) ଆଡ଼କୁ ରଥ ଚଳାଅ; ମୁଁ ତାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ବାଛୁଛି।

4.58.7

यां हस्तिकक्ष्यां बहुधा विचित्रां स्तम्भे रथे पश्यसि दर्शनीयाम् ।
विवर्तमानां ज्वलनप्रकाशां वैकर्तनस्यैतदनीकमग्र्यम् ॥ ४.५८.७ ॥

ହାତୀର କଟିବନ୍ଧ ପରି ବହୁ ପ୍ରକାରର ବିଚିତ୍ର, ସ୍ତମ୍ଭ ଓ ରଥରେ ଦେଖିବାଯୋଗ୍ୟ, ଘୂର୍ଣ୍ଣାୟମାନ, ଅଗ୍ନି ଆଲୋକ ପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଯାହା ତୁମେ ଦେଖୁଛ, ତାହା ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ)ଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେନା।

4.58.8

एतेन शीघ्रं प्रतिपादयेमान् श्वेतान्हयान्काञ्चनजालकक्ष्यान् ।
सर्वं जवं तत्र विदर्शयिष्ये ह्यासादयैतद्रथवीरवृन्दम् ॥ ४.५८.८ ॥

ଏହି ରଥ ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜାଲିକଟିବନ୍ଧ ଯୁକ୍ତ ଏହି ଧଳା ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କୁ ଆଗକୁ ନିଅ। ସେଠାରେ ମୁଁ ମୋର ସମସ୍ତ ବେଗ ଦେଖାଇବି; ଏହି ରଥବୀରଙ୍କ ସମୂହ ନିକଟକୁ ନେଇଚଲ।

4.58.9

गजो गजनेव हि योद्धुकामो मया सदा काङ्क्षति सूतपुत्रः ।
तमेव मां प्रापय सूतपुत्रं दुर्योधनोपाश्रयजातदर्पम् ।
तं पातयिष्यामि रथस्य मध्ये सहस्रनेत्रोऽशनिनेव वृत्रम् ॥ ४.५८.९ ॥

ଯେପରି ହାତୀ ଅନ୍ୟ ହାତୀ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କାମନା କରେ, ସେହିପରି ସୂତପୁତ୍ର (କର୍ଣ୍ଣ) ସର୍ବଦା ମୋ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କାମନା କରେ। ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଗର୍ବିତ ସେହି ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ହିଁ ମୋତେ ନେଇଯାଅ। ସହସ୍ରନେତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର ବଜ୍ରରେ ବୃତ୍ରଙ୍କୁ ଯେପରି ପାଡ଼ିଥିଲେ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ରଥ ମଧ୍ୟରେ ସେହିପରି ପାଡ଼ିବି।

4.58.10

स तैर्हयैर्जातजवैर्बृहद्भिः पुत्रो विराटस्य हिरण्यकक्ष्यै ।
विध्वंसयंस्तद्रथिनामनीकं ततोऽवहत्पाण्डवमाजिमध्ये ॥ ४.५८.१० ॥

ସେହି ବିରାଟପୁତ୍ର ଜନ୍ମରୁ ବେଗବାନ ସେହି ବଡ଼ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଟିବନ୍ଧ ଯୁକ୍ତ ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ରଥୀମାନଙ୍କ ସେହି ସେନାକୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରି କରି ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟକୁ ନେଇଗଲା।

4.58.11

तमापतन्तं परमेण तेजसा समीक्ष्य वैकर्तनमभ्यरक्षन् ।
अभ्यद्रवंस्ते रथवीरवृन्दा व्याघ्रेण चाक्रान्तमिवर्षभं रणे ॥ ४.५८.११ ॥

ପରମ ତେଜରେ ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଦେଖି ରଥବୀରମାନଙ୍କର ଦଳ ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ)ଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଧାଇଁଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ବାଘ ଷଣ୍ଢ ଉପରେ ଝାସ ଦେଲା ପରି ସେମାନେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ।

4.58.12

चित्राङ्गदश्चित्ररथश्च वीरः संग्रामजिद्दुःसहचित्रसेनौ ।
विविंशतिर्दुर्मुखदुर्जयौ च विकर्णदुःशासनसौबलाश्च।
शोणो निषेधश्च तमन्वयुस्ते वैकर्तनं शीघ्रतरं युवानः ॥ ४.५८.१२ ॥

ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦ, ଚିତ୍ରରଥ, ବୀର ସଂଗ୍ରାମଜିତ୍, ଦୁଃସହ ଓ ଚିତ୍ରସେନ, ବିବିଂଶତି, ଦୁର୍ମୁଖ ଓ ଦୁର୍ଜୟ, ବିକର୍ଣ୍ଣ, ଦୁଃଶାସନ ଓ ସୌବଳ, ଏବଂ ଶୋଣ ଓ ନିଷେଧ — ଏହି ଯୁବ ବୀରମାନେ ଅତି ଶୀଘ୍ର ବୈକର୍ତନଙ୍କ ପଛେ ଧାଇଁଲେ।

4.58.13

पुत्रा ययुस्ते सहसोदराश्च वैकर्तनं पार्थगतं समीक्ष्य ।
प्रगृह्य चापानि महाबला रणे धनंजयं पर्यकिरञ्शरार्चिभिः ॥ ४.५८.१३ ॥

ପାର୍ଥ ଆଡ଼କୁ ଯାଉଥିବା ବୈକର୍ତନଙ୍କୁ ଦେଖି ପୁତ୍ରମାନେ ନିଜ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ଧାଇଁଲେ। ମହାବଳୀମାନେ ଧନୁ ଉଠାଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଉପରେ ବାଣର ଅଗ୍ନିଶିଖା ବର୍ଷାଇଲେ।

4.58.14

तेषां धनुर्ज्याकृतनैकतन्त्रीं प्रासोपवीणां शरसङ्घकोणाम् ।
कराग्रयन्त्रां स्थिरचापदण्डां वीणामुपावादयदाशु पार्थः ॥ ४.५८.१४ ॥

ସେମାନଙ୍କ ଧନୁ-ଜ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ବହୁ-ତନ୍ତ୍ରୀ, ପ୍ରାସ ଯାହାର ଗଳା, ଶରସମୂହ ଯାହାର କୋଣ, ଅଙ୍ଗୁଳିଅଗ୍ରରେ ଟାଣି ହେଉଥିବା, ସ୍ଥିର ଧନୁଦଣ୍ଡଯୁକ୍ତ ବୀଣାକୁ ପାର୍ଥ ଶୀଘ୍ର ବଜାଇଲେ।

4.58.15

तस्मिंस्तु युद्धे तुमुले प्रवृत्ते पार्थं विकर्णोऽतिरथं रथेन ।
विपाठवर्षेण कुरुप्रवीरो भीमेन भीमानुजमाससाद ॥ ४.५८.१५ ॥

ସେହି ତୁମୁଳ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବାରୁ କୁରୁବୀରଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିକର୍ଣ୍ଣ ନିଜ ରଥରେ ଭେଦକ ବାଣବର୍ଷଣ କରି ଅତିରଥୀ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ; ଭୀମଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କ ନିକଟରେ ସେ ପହଞ୍ଚିଲେ।

4.58.16

ततो विकर्णस्य धनुर्विकृत्य जाम्बुनदेनोपहितं दृढज्यम् ।
न्यपातयत्तद्ध्वजमस्य विद्ध्वा छिन्नध्वजः सोऽप्यपयाञ्जवेन ॥ ४.५८.१६ ॥

ଏବେ ବିକର୍ଣ୍ଣର ସୁବର୍ଣ୍ଣଖଚିତ, ଦୃଢ଼ ଜ୍ୟା ଥିବା ଧନୁ କାଟି, ତାର ଧ୍ୱଜକୁ ବାଣ ବିଦ୍ଧ କରି ପାତିତ କଲା; ଧ୍ୱଜ ଛିନ୍ନ ସେ ମଧ୍ୟ ବେଗରେ ଅପସୃତ ହେଲା।

4.58.17

तं शात्रवाणां गणवाधितारं कर्माणि कुर्वाणममानुपाणि ।
शत्रुंतपो वैरममृष्यमाणः समार्पयत्कूर्मनखेन पार्थम् ॥ ४.५८.१७ ॥

ଶତ୍ରୁସେନା ସଂହାରକାରୀ, ଅମାନୁଷିକ କର୍ମ କରୁଥିବା ସେହି ପାର୍ଥଙ୍କୁ, ଶତ୍ରୁତାପନ ସେ ବୈର ସହି ନ ପାରି କୂର୍ମନଖ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲା।

4.58.18

स तेन राज्ञाऽतिरथेन विद्धो विगाहमानो ध्वजिनीं पेरपाम् ।
शत्रुंतपं पञ्चभिराशु विद्ध्वा ततोऽस्य सूतं दशभिर्जघान ॥ ४.५८.१८ ॥

ସେହି ରାଜା ଅତିରଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ଧ ହୋଇ, ଶତ୍ରୁସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଶତ୍ରୁତାପନ ତାକୁ ଶୀଘ୍ର ପାଞ୍ଚ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲା, ତା'ପରେ ତାର ସାରଥିକୁ ଦଶ ବାଣରେ ବଧ କଲା।

4.58.19

ततः स विद्धो भरतर्षभेण बाणेन कायावरणातिगेन ।
गतासुराजौ निपपात राजन्नगो नगाग्रादिव वातरुग्णः ॥ ४.५८.१९ ॥

ତା'ପରେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ସେହି ବାଣରେ, ଯାହା କବଚ ଭେଦି ଗଲା, ବିଦ୍ଧ ହୋଇ, ପ୍ରାଣହୀନ ହୋଇ ସେ ରଣରେ ପଡ଼ିଗଲା, ହେ ରାଜନ୍, ପବନରେ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଗଛ ପର୍ବତ ଶିଖରରୁ ପଡ଼ିଲା ପରି।

4.58.20

रथर्षभास्ते तु रथर्षभेण वीरा रणे वीरतरेण भग्नाः ।
चकम्पिरे वातवशेन काले प्रकम्पितानीव महावनानि ॥ ४.५८.२० ॥

ସେହି ରଥଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀରମାନେ, ସେହି ବୀରତର ରଥଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଣରେ ଭଗ୍ନ ହୋଇ, ପବନ ବଶରେ ସମୟରେ କମ୍ପିତ ମହାବନ ପରି କମ୍ପିଲେ।

4.58.21

हताश्च पार्थेन नरप्रवीरा भूमौ युवानः सुष्रुषुः सुवेषाः ।
वसुप्रदा वासवतुल्यवीर्याः पराजिता वासवजेन सङ्ख्ये।
सुवर्णकार्ष्णायसवर्भनद्धा नागा यथा हैमवते प्रवृद्धाः ॥ ४.५८.२१ ॥

ପାର୍ଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୁବ ବୀରମାନେ, ସୁନ୍ଦର ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ, ଧନଦାତା, ଇନ୍ଦ୍ରତୁଲ୍ୟ ପରାକ୍ରମୀ, ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିଲେ; ସୁନା, ଲୁହା ଓ ପିତଳର ବର୍ମରେ ବାନ୍ଧି ହସ୍ତୀ ପରି, ହିମାଳୟରେ ବଢ଼ିଥିବା ହସ୍ତୀ ପରି।

4.58.22

तथा स शत्रून्समरे विनिघ्नन् गाण्डीवधन्वा पुरुषप्रवीरः ।
चचार सङ्ख्ये विदिशो दिशश्च दहन्निवाग्निर्वनमातपान्ते ॥ ४.५८.२२ ॥

ସେହିପରି ଗାଣ୍ଡୀବଧନ୍ୱା ପୁରୁଷବୀର ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ଦିଗ ଓ ବିଦିଗରେ ବିଚରଣ କଲେ; ଗ୍ରୀଷ୍ମର ଶେଷରେ ଅଗ୍ନି ବନକୁ ଦହନ କରିବା ପରି।

4.58.23

सुजीर्णपर्णानि यथा वसन्ते विशातयित्वा तु रजो नुदन्खे ।
तथा सपत्नान्विकिरन्किरीटी चचार सङ्ख्येऽतिरथो रथेन ॥ ४.५८.२३ ॥

ବସନ୍ତରେ ଅତି ଜୀର୍ଣ୍ଣ ପତ୍ର ଝାଡ଼ି ଧୂଳିକୁ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ାଇବା ପରି, କିରୀଟୀ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ କରି, ଅତିରଥୀ ହୋଇ ନିଜ ରଥରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଚରଣ କଲେ।

4.58.24

शोणाश्ववाहस्य हयान्निहत्य वैकर्तनभ्रातुरदीनसत्वः ।
एकेन संग्रामजितः शरेण शिरो जहाराथ किरीटमाली ॥ ४.५८.२४ ॥

ଶୋଣାଶ୍ୱଙ୍କ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ବୈକର୍ତନଙ୍କ ଭାଇର, ଅଦୀନସତ୍ତ୍ୱ, ଯୁଦ୍ଧବିଜୟୀ କିରୀଟମାଳୀ ଏକ ଶରରେ ତାଙ୍କ ମସ୍ତକ କାଟିଲେ।

4.58.25

तस्मिन्हते भ्रातरि सूतपुत्रो वैकर्तनो वीर्यमदप्रतापी ।
प्रगृह्य दन्ताविव नागराजो महाबलः सिंहमिवाजगाम ॥ ४.५८.२५ ॥

ସେହି ଭାଇ ହତ ହେଲେ, ବୀର୍ଯ୍ୟମଦରେ ପ୍ରତାପୀ ସୂତପୁତ୍ର ବୈକର୍ତନ, ମହାବଳ, ଗଜରାଜ ପରି ଦନ୍ତ ଉଠାଇ, ସିଂହ ପରି ଆଗକୁ ଆସିଲେ।

4.58.26

स पाण्डवं द्वादशभिः पृषत्कैर्वैकर्तनः पार्थमुपाजघान् ।
विव्याध गात्रेषु हयांश्च सर्वान्विराटपुत्रं च शरैर्विजघ्ने ॥ ४.५८.२६ ॥

ସେ ବାରଟି ବାଣରେ ପାଣ୍ଡବ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲା। ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ) ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗରେ ବିଦ୍ଧ କଲା, ସମସ୍ତ ଘୋଡାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ, ଏବଂ ବିରାଟପୁତ୍ରକୁ ବାଣରେ ବଧ କଲା।

4.58.27

तमापतन्तं समरे किरीटी वैकर्तनं सर्वसमृद्धतेजाः ।
प्रच्छादयामास महाधनुष्मान्न्यषेधयच्छत्रुगणांश्च वीरः ॥ ४.५८.२७ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ବୈକର୍ତନକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତେଜସ୍ୱୀ କିରୀଟୀ (ଅର୍ଜୁନ) ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ; ସେ ମହାଧନୁର୍ଧର ବୀର ଶତ୍ରୁଗଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନିବାରଣ କଲେ।

4.58.28

निहत्य कर्णस्य ततः किरीटी पुरश्चरांश्चापि च पृष्ठगोपान् ।
समीपमभ्यागमदप्रमेयो वितत्य पक्षौ गरुडो यथोरगम् ॥ ४.५८.२८ ॥

କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଆଗ ଓ ପଛ ରକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ଅପ୍ରମେୟ କିରୀଟୀ (ଅର୍ଜୁନ) ପକ୍ଷ ବିସ୍ତାର କରି ସାପ ନିକଟକୁ ଆସୁଥିବା ଗରୁଡ ପରି ନିକଟ ହେଲେ।

4.58.29

तावुत्तमौ सर्वधनुर्धराणां महाबलौ सर्वसपत्नसाहौ ।
कर्णं च पार्थं च निशम्य युद्धे दिदृक्षमाणाः कुरवोऽवतस्थुः ॥ ४.५८.२९ ॥

ସମସ୍ତ ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ, ମହାବଳୀ, ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଜୟୀ ସେହି ଦୁଇଜଣ—କର୍ଣ୍ଣ ଓ ପାର୍ଥ—ଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣି, ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି କୁରୁଗଣ ଠିଆ ହେଲେ।

4.58.30

तं पाण्डवः स्पष्टमुदीर्णकोपं कृतागसं कर्णमुदीक्ष्य कोपात् ।
क्षणेन साश्वं सरथं ससूतमन्तर्दधे मेघ इवातिवृष्ट्या ॥ ४.५८.३० ॥

ପାଣ୍ଡବ ଉଠୁଥିବା କ୍ରୋଧରେ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଅପରାଧୀ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରତି କ୍ରୋଧରେ ଚାହିଁ, ଏକ କ୍ଷଣରେ ଘୋଡା, ରଥ ଓ ସାରଥି ସହିତ ତାଙ୍କୁ ଅଦୃଶ୍ୟ କଲେ; ଅତିବୃଷ୍ଟିରେ ମେଘ ଲୁଚିଯିବା ପରି।

4.58.31

ततः सयुग्याः सरथाः सनागा योधा विनेदुर्भरतर्षभाणाम् ।
अन्तर्हितं भीष्ममुखाः समीक्ष्य किरीटिना कर्णरथं पृषत्कैः ॥ ४.५८.३१ ॥

ଏବେ ରଥ, ଅଶ୍ୱ ଓ ହସ୍ତୀ ସହିତ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ଅଗ୍ରରେ ରଖି, କିରୀଟୀ (ଅର୍ଜୁନ) ବାଣରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ରଥ ଲୁଚାଇଥିବା ଦେଖି ଗର୍ଜନ କଲେ।

4.58.32

स चापि तानर्जुनबाहुमुक्ताञ्शराञ्शरौघैः प्रतिहत्य तूर्णम् ।
बभौ महात्मा सधनुः सबाणः सविष्फुलिङ्गोऽग्निरिवाथ कर्णः ॥ ४.५८.३२ ॥

ସେହି ମହାତ୍ମା କର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବାହୁରୁ ଛଡ଼ା ସେହି ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ବାଣବର୍ଷାରେ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରତିହତ କରି, ଧନୁ ଓ ବାଣ ସହିତ ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗଯୁକ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି ଚମକିଲେ।

4.58.33

ततस्तु जज्ञे करतालघोषः सशङ्खभेरीपणवाकुलस्तु ।
प्रक्ष्वेलितास्फोटितसिंहनादैर्वैकर्तनं पूजयतां कुरूणाम् ॥ ४.५८.३३ ॥

ତା'ପରେ ଶଙ୍ଖ, ଭେରୀ, ପଣବ ଧ୍ୱନିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହସ୍ତତାଳିର ଶବ୍ଦ ଉଠିଲା; ବୈକର୍ତନଙ୍କୁ (କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ) ପୂଜା କରୁଥିବା କୁରୁମାନେ ସିଂହନାଦ, ଡେଇଁବା ଓ ତାଳି ସହିତ ଗର୍ଜନ କଲେ।

4.58.34

आधूतलाङ्गूलमहापताकं रथोत्तमं श्रेष्ठतमं कुरूणाम् ।
ततः सगाण्डीवकृतप्रणादं किरीटिनं प्रेक्ष्य ननाद कर्णः ॥ ४.५८.३४ ॥

କୁରୁଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥରେ, ମହାପତାକା ଦୋଳାଯାଉଥିବା ସମୟରେ, ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁର ଶବ୍ଦ ସହିତ କିରୀଟୀ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କୁ ଦେଖି କର୍ଣ୍ଣ ଗର୍ଜନ କଲେ।

4.58.35

पार्थोपि वैकर्तनमर्दयित्वा साश्वं सकेतुं सरथं ससूतम् ।
ननाद हर्षात्सहसा किरीटी पितामहं द्रोणकृपौ च दृष्ट्वा ॥ ४.५८.३५ ॥

ପାର୍ଥ ମଧ୍ୟ ବୈକର୍ତନଙ୍କୁ (କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ) ପୀଡ଼ିତ କରି, ତାଙ୍କର ଅଶ୍ୱ, ଧ୍ୱଜା, ରଥ ଓ ସାରଥି ସହିତ, ହର୍ଷରେ ହଠାତ୍ ଗର୍ଜନ କଲେ; ପିତାମହ (ଭୀଷ୍ମ), ଦ୍ରୋଣ ଓ କୃପଙ୍କୁ ଦେଖି କିରୀଟୀ ଗର୍ଜନ କଲେ।

4.58.36

सिषेच पार्थं बहुभिः शरौघैर्वैकर्तनः संयति तीक्ष्णवेगैः ।
वैकर्तनश्चापि किरीटमाली प्रच्छादयामास शितैः शरौघैः ॥ ४.५८.३६ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ) ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବେଗଯୁକ୍ତ ବହୁ ଶରବର୍ଷଣରେ ପାର୍ଥଙ୍କୁ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ) ସିଞ୍ଚନ କଲେ। ଏବଂ କିରୀଟମାଳୀ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ମଧ୍ୟ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରସମୂହରେ ବୈକର୍ତନଙ୍କୁ ଢାଙ୍କି ଦେଲେ।

4.58.37

तयोरमोघन्सृजतोः शरौघानस्त्रज्ञयोरास महान्विमर्दः ।
राहुप्रमुक्ताविव चन्द्रसूर्यौ क्षणान्तरेणानुददर्श लोकः ॥ ४.५८.३७ ॥

ସେହି ଦୁଇ ଅସ୍ତ୍ରଜ୍ଞଙ୍କ ଅମୋଘ ଶରସମୂହ ନିକ୍ଷେପ ସମୟରେ ମହା ସଂଘର୍ଷ ହେଲା। କ୍ଷଣେ ପରେ ଲୋକେ ସେମାନଙ୍କୁ ରାହୁଙ୍କ ଗ୍ରାସରୁ ମୁକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦେଖିଲେ।

4.58.38

हतास्तु पार्थेन रथप्रवीरा भूमौ युवानः सुपुपुः सुकेशाः ।
सुवर्णलोहायसवर्मगात्रा वृक्षा यथा हैमवते निकृत्ताः ॥ ४.५८.३८ ॥

ପାର୍ଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ରଥବୀର ଯୁବକମାନେ ସୁନ୍ଦର କେଶ ସହ, ସୁନା ଓ ଲୌହ କବଚରେ ଆବୃତ ଦେହରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିଲେ — ହିମାଳୟରେ କଟା ଗଛ ପରି।

4.58.39

तथा स शत्रून्समरे विनिघ्नन्गाण्डीवधन्वा व्यधमत्सपत्नान् ।
चचार सङ्ख्ये विदिशो दिशश्च दहन्निवाग्निर्वनमातपान्ते ॥ ४.५८.३९ ॥

ସେହିପରି ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁଧର ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ପ୍ରତିପକ୍ଷଙ୍କୁ ବିନାଶ କଲେ। ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଶେଷରେ ଅଗ୍ନି ଜଙ୍ଗଲ ଦହନ କରେ, ସେହିପରି ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦିଗ ଓ ଉପଦିଗରେ ବିଚରଣ କଲେ।

4.58.40

सुशीर्णपर्णानि यथा वसन्ते विधूनयन्वायुरिवाल्पसारान् ।
तथा सपत्नान्विधमन्किरीटी चचार सङ्ख्येऽतिरथो रथेन ॥ ४.५८.४० ॥

ବସନ୍ତରେ ପବନ ଶୁଖିଲା ପତ୍ରସବୁ ଝଡ଼ାଇ ଦିଏ, ସେହିପରି କିରୀଟୀ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ କରି ଯୁଦ୍ଧରେ ରଥରେ ଅତିରଥୀ ପରି ବିଚରଣ କଲେ।

4.58.41

शत्रूनिवेन्द्रः समरे किरीटी विद्रावयंस्तद्रथवीरबृन्दम् ।
प्राच्छादयच्चरुकिरीटमाली वरेषुभिः शत्रुगणाननेकान् ॥ ४.५८.४१ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି, କିରୀଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ ସେହି ରଥବୀରମାନଙ୍କ ଦଳକୁ ପଳାଇ ଦେଇ ଉତ୍ତମ ବାଣରେ ଅନେକ ଶତ୍ରୁଗଣକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।

4.58.42

कर्णं तदोवाच किरीटमाली शूरः कुरूणां प्रवरोऽभिगर्जन् ॥ ४.५८.४२ ॥

ସେତେବେଳେ କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶୂର କିରୀଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ ଗର୍ଜନ କରି କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

4.58.43

कर्ण यस्त्वं सभामध्ये बह्वबद्धं प्रभाषसे ।
न मे युधि समोस्तीति तदिदं प्रत्युपस्थितम् ॥ ४.५८.४३ ॥

ହେ କର୍ଣ୍ଣ! ସଭା ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ 'ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ସମ କେହି ନାହିଁ' ବୋଲି ଅସଂଯତ କଥା କହିଥିଲ; ତାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥିତ।

4.58.44

सभायां पौरुषं प्रोच्य धर्ममुत्सृज्य केवलम् ।
कर्तुमिच्छसि यत्कर्म तन्मन्ये दुष्करं त्वया। ॥ ४.५८.४४ ॥

ସଭାରେ ପୌରୁଷର ଗର୍ବ କରି, ଧର୍ମକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତ୍ୟାଗ କରି ତୁମେ ଯେଉଁ କର୍ମ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର, ତାହା ତୁମ ପାଇଁ କଷ୍ଟକର ବୋଲି ମୁଁ ମନେ କରେ।

4.58.45

यत्त्वया कथितं पूर्वं नास्ति मत्सम इत्यपि ।
तत्सत्यं कुरु राधेय कुरुमध्ये मया सह ॥ ४.५८.४५ ॥

'ମୋ ସମ କେହି ନାହିଁ' ବୋଲି ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ଯାହା କହିଥିଲ, ହେ ରାଧେୟ, କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୋ ସହ ତାହାକୁ ସତ୍ୟ କରି ଦେଖାଅ।

4.58.46

सभायां यस्तु पाञ्चालीं क्लिश्यमानां तदा त्वया ।
दृष्टवानस्मि तस्याद्य फलमश्रुहि केवलम् ॥ ४.५८.४६ ॥

ସେହି ସଭାରେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତା ପାଞ୍ଚାଳୀଙ୍କୁ ମୁଁ ସେତେବେଳେ ଦେଖିଥିଲି; ଆଜି ତାହାର ଫଳ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୋଗ କର।

4.58.47

धर्मपाशनिबद्धेन यन्मया मर्षितं तव ।
तस्य पापस्य राधेय फलं प्राप्नुहि दुर्मते ॥ ४.५८.४७ ॥

ଧର୍ମପାଶରେ ବନ୍ଧା ହୋଇ ମୁଁ ତୁମର ଯାହା ସହିଲି, ହେ ରାଧେୟ, ହେ ଦୁର୍ମତି, ସେହି ପାପର ଫଳ ଏବେ ଭୋଗ।

4.58.48

एहि कर्ण मया सार्धमिहाद्य कुरु वैशसम् ।
प्रेक्षका कुरवः सन्तु सर्वे ते सहसैनिकाः ॥ ४.५८.४८ ॥

ଆ କର୍ଣ, ମୋ ସହିତ ଏଠାରେ ଆଜି ସଂହାର କର; କୌରବମାନେ ଓ ତୁମର ସମସ୍ତ ସୈନିକ ଦର୍ଶକ ହୁଅନ୍ତୁ।

4.58.49

इदानीमेव तावत्त्वमपयातो रणान्मम ।
कस्माज्जीवसि राधेय निहतस्त्वनुजस्तव ॥ ४.५८.४९ ॥

ଏବେ ହିଁ ତୁମେ ମୋ ସମ୍ମୁଖରୁ ରଣ ଛାଡ଼ି ପଳାଇଛ; ହେ ରାଧେୟ, ତୁମ ସାନ ଭାଇ ନିହତ ହୋଇଛି, ତଥାପି ତୁମେ କାହିଁକି ବଞ୍ଚିଛ?

4.58.50

यो भ्रातरं पातयित्वा कस्त्यक्त्वा च रणाजिरम् ।
त्वदन्यः पुरुषः सत्सु ब्रूयादेवं व्यवस्थितः ॥ ४.५८.५० ॥

ଭାଇକୁ ପକାଇ ରଣଭୂମି ଛାଡ଼ିଥିବା, ତୁମ ଛଡ଼ା କେଉଁ ପୁରୁଷ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ଠିଆ ହୋଇ କହିବ?

4.58.51

ब्रवीषि वाचा यत्पार्थ कर्मणा तत्समाचर ।
विशेषितो हि त्वं वाचा कर्मणाप्रतिमं भुवि ॥ ४.५८.५१ ॥

ହେ ପାର୍ଥ, ତୁମେ ବାଣୀରେ ଯାହା କହୁଛ, କର୍ମରେ ତାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କର; ତୁମେ ବାଣୀ ଓ କର୍ମ ଉଭୟରେ ପୃଥିବୀରେ ଅତୁଳନୀୟ।

4.58.52

यत्त्वया मर्षितं पूर्वं तदशक्तेन मर्षितम् ।
इति गृह्णीम ते पार्थ तमदृष्ट्वा पराक्रमम् ॥ ४.५८.५२ ॥

ପୂର୍ବରେ ତୁମେ ଯାହା ସହିଛ, ତାହା ଅକ୍ଷମ ହୋଇ ସହିଛ ବୋଲି ଆମେ ଗ୍ରହଣ କରୁ; ହେ ପାର୍ଥ, ତୁମ ପରାକ୍ରମ ନ ଦେଖି।

4.58.53

धर्मपाशनिबद्धेन यत्त्वया मर्षितं पुरा ।
तथैव बद्धमात्मानमबद्ध इति मन्यसे ॥ ४.५८.५३ ॥

ଧର୍ମପାଶରେ ବନ୍ଧା ପଡ଼ି ତୁମେ ପୂର୍ବରେ ଯାହା ସହିଥିଲ, ସେହିପରି ବନ୍ଧା ଥାଇ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ନିଜକୁ ଅବନ୍ଧ ଭାବୁଛ।

4.58.54

न हि तावद्वने वासो यथोक्तं चरितस्त्वया ।
क्लिष्टस्त्वमर्थलोभात्तु समयं छेत्तुमिच्छसि ॥ ४.५८.५४ ॥

ବନରେ ବାସ ଯେପରି କୁହାଯାଇଥିଲା, ତୁମେ ସେପରି କାଟିଲ ନାହିଁ; ଧନଲୋଭରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ତୁମେ ଚୁକ୍ତି ଭାଙ୍ଗିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ।

4.58.55

यदि चेन्द्रः स्वयं पार्थ तव युद्ध्येत कारणात् ।
तथाऽपिन व्यथा काचिन्मम स्याद्विक्रमिष्यतः ॥ ४.५८.५५ ॥

ହେ ପାର୍ଥ, ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜେ ତୁମ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ ମଧ୍ୟ ପରାକ୍ରମ କରୁଥିବା ମୋତେ କୌଣସି ବ୍ୟଥା ହେବ ନାହିଁ।

4.58.56

अयं कौन्तेयकामस्ते नचिरात्समुपस्थितः ।
योत्स्यसे हि मया सार्धमत्र पश्यामि ते बलम् ॥ ४.५८.५६ ॥

ହେ କୌନ୍ତେୟ, ତୁମର ଏହି ଇଚ୍ଛା ଶୀଘ୍ର ପୂରଣ ହେବାର ସମୟ ଆସିଗଲାଣି; ଏଠାରେ ମୋ ସହିତ ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବ, ଏଠାରେ ହିଁ ମୁଁ ତୁମର ବଳ ଦେଖିବି।

4.58.57

इति कर्णो ब्रुवन्नेव बीभत्सुमपराजितम् ।
अभ्ययाद्विसृजन्बाणान्कायावरणभेदिनः ॥ ४.५८.५७ ॥

ଏହା କହୁ କହୁ କର୍ଣ୍ଣ ଅପରାଜିତ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଆଗେଇଗଲା ଏବଂ ଶରୀର କବଚ ଭେଦକାରୀ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲା।

4.58.58

प्रतिजग्राह तान्पार्थः प्रीयमाणो महारथः ॥ ४.५८.५८ ॥

ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମହାରଥୀ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ସେହି ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ।

4.58.59

शरवर्षेण महता पर्जन्य इव वृष्टिमान् ।
अभीयाय हि बीभत्सुर्गाण्डीवं विक्षिपन्धनुः ॥ ४.५८.५९ ॥

ମେଘ ବର୍ଷା ବର୍ଷାଇବା ପରି ମହା ଶରବର୍ଷଣ ସହିତ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଦୋହଲାଇ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।

4.58.60

जिघांसुः समरे कर्णं विससर्ज शरान्बहून् ।
तान्कर्णः प्रतिजग्राह वायुवेगमिवाचलः ॥ ४.५८.६० ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ଅନେକ ଶର ନିକ୍ଷେପ କଲେ; କର୍ଣ୍ଣ ପବନର ବେଗକୁ ପର୍ବତ ଯେପରି ସହେ, ସେପରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ।

4.58.61

तयोर्दैवासुरसमः सन्निपातोऽभवन्महान् ।
किरतोः शरजालानि कृत्स्नं व्योम निरन्तरं ॥ ४.५८.६१ ॥

ସେ ଦୁହିଁଙ୍କର ସେହି ସଂଘର୍ଷ ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧ ପରି ମହାନ ହେଲା; ଶରଜାଲ ବିସ୍ତାର କରି ସେମାନେ ସମଗ୍ର ଆକାଶ ନିରନ୍ତର ଆବୃତ କଲେ।

4.58.62

उत्पेतुर्मेघजालानि घोररूपाणि सर्वशः ।
ववर्ष च रजो भौमं कर्णपार्थसमागमे ॥ ४.५८.६२ ॥

ଭୟଙ୍କର ରୂପର ମେଘ-ସମୂହ ସବୁଦିଗରୁ ଉଠିଲା; କର୍ଣ୍ଣ ଓ ପାର୍ଥଙ୍କ ସେହି ସଂଗମରେ ଭୂମିର ଧୂଳି ବର୍ଷିଲା।

4.58.63

न स्म सूर्यः प्रतपति न च वाति समीरणः ।
शरप्रच्छादितं व्योम छायाभूतमिवाभवत् ॥ ४.५८.६३ ॥

ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାପିଲେ ନାହିଁ, ପବନ ବହିଲା ନାହିଁ; ଶରରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଆକାଶ ଛାୟା ପରି ହୋଇଗଲା।

4.58.64

गाण्डीवस्य च निर्घोषः कर्णस्य धनुषस्तथा ।
दह्यतामिव वेणूनामासीत्परमदारुणः ॥ ४.५८.६४ ॥

ଗାଣ୍ଡୀବର ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଧନୁର ଘୋଷ ଜଳୁଥିବା ବାଉଁଶର ଫଟଣ ପରି ଅତି ଭୟଙ୍କର ଥିଲା।

4.58.65

अर्जुनस्तु हयान्नागान्रथांश्च विनिपातयन् ।
क्षोभयामास तत्सैन्यं कर्णं विव्याध चासकृत् ॥ ४.५८.६५ ॥

ମାତ୍ର ଅର୍ଜୁନ ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଓ ରଥ ପକାଇ ସେହି ସେନାକୁ ବିଚଳିତ କଲେ; କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ବାଣରେ ବିନ୍ଧିଲେ।

4.58.66

ततः पार्थो महाबाहुः कर्णस्य धनुरच्छिनत् ।
छिन्नधन्वा ततः कर्णः शक्तिं चिक्षेप वेगवान्
तां शक्तिं समरे पार्थश्चिच्छेद निशितैः शरैः ॥ ४.५८.६६ ॥

ତା'ପରେ ମହାବାହୁ ପାର୍ଥ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଧନୁ କାଟିଦେଲେ। ଧନୁ ଛିନ୍ନ ହେବାରୁ ବେଗବାନ କର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ପାର୍ଥ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ସେହି ଶକ୍ତି ଛେଦନ କଲେ।

4.58.67

ततो निपेतुर्बहुशो राधेयस्य पदानुगाः ।
तांश्च गाण्डीवनिर्मुक्तैः प्राहिणोद्यमसादनम् ॥ ४.५८.६७ ॥

ତା'ପରେ ରାଧେୟ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ବହୁ ପଦାତିକ ଅନୁଚର ପଡ଼ିଗଲେ; ଗାଣ୍ଡୀବରୁ ଛୁଟିଥିବା ବାଣରେ ଅର୍ଜୁନ ସେମାନଙ୍କୁ ଯମଲୋକ ପଠାଇଲେ।

4.58.68

अशेरतावृत्य महीं समग्रां पार्थेषुमार्गे निहता द्विपेन्द्राः ।
हिरण्यकक्ष्यां शरजालचित्रा यथा नगाः पावकजालनद्धाः ॥ ४.५८.६८ ॥

ପାର୍ଥଙ୍କ ବାଣପଥରେ ନିହତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀମାନେ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ଆବୃତ କରି ପଡ଼ିଥିଲେ; ସୁନାର ପଟ୍ଟାଯୁକ୍ତ, ବାଣଜାଲରେ ଚିତ୍ରିତ ସେମାନେ ଅଗ୍ନିଜାଲରେ ବାନ୍ଧି ହୋଇଥିବା ପର୍ବତ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।

4.58.69

तं शत्रुसेनाङ्गनिबर्हणानि कर्माणि कुर्वाणममानुषाणि ।
वैकर्तनः पूर्वममृष्यमाणः समार्पयल्लक्ष्यमिवाशु पार्थम् ॥ ४.५८.६९ ॥

ଶତ୍ରୁସେନାର ଅଙ୍ଗ ବିନାଶକାରୀ, ଅମାନୁଷିକ କର୍ମ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ବୈକର୍ତନ କର୍ଣ୍ଣ ସହି ପାରିଲେ ନାହିଁ; ଲକ୍ଷ୍ୟ ଉପରେ ଯେପରି, ସେହିପରି ଶୀଘ୍ର ପାର୍ଥଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

4.58.70

ततश्चतुर्भिस्तुरगान्विकृष्य विव्याध कर्णोऽथ धनंजयस्य ।
षङ्भिश्च सूतं दशभिर्हयांश्च षष्ट्या च पार्थं त्रिभिरस्य केतुम् ॥ ४.५८.७० ॥

ତା'ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ଚାରିଟି ଘୋଡ଼ା ଟାଣି ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଘୋଡ଼ାଗୁଡ଼ିକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ; ଛଅଟିରେ ସାରଥିକୁ, ଦଶଟିରେ ଘୋଡ଼ାଗୁଡ଼ିକୁ, ଷାଠିଏଟିରେ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଓ ତିନିଟିରେ ତାଙ୍କ ଧ୍ୱଜାକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

4.58.71

सविष्फुलिङ्गोज्ज्वलभीमघोषः कोपेन्धनः केतुशिखः शरार्चिः ।
कर्णाग्निरस्त्रानिलभीमवातो बभौ दिधक्षन्निव पार्थकक्षम् ॥ ४.५८.७१ ॥

ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଭୟଙ୍କର ଘୋଷ କରୁଥିବା, କ୍ରୋଧ ଯାହାର ଇନ୍ଧନ, ଧ୍ୱଜା ଯାହାର ଶିଖା, ବାଣ ଯାହାର ଦୀପ୍ତି, ଅସ୍ତ୍ରର ଭୟଙ୍କର ବାୟୁରେ ଚାଳିତ କର୍ଣ୍ଣ-ଅଗ୍ନି ପାର୍ଥଙ୍କ ବନକୁ ଦହନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ପରି ଜ୍ୱଳି ଉଠିଲା।

4.58.72

स्वनेमिशङ्खस्वनभीमघोषश्चलत्पताकोज्ज्वलभीमविद्युत् ।
पार्थाम्बुदः शस्त्रशराम्बुधारः कर्णानलं संशमयांचकार ॥ ४.५८.७२ ॥

ନିଜ ରଥଚକ୍ର ଓ ଶଙ୍ଖର ଧ୍ୱନିରେ ଭୀଷଣ ଘୋଷ କରୁଥିବା, ଉଡୁଥିବା ପତାକାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭୟଙ୍କର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଥିବା, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବାଣର ଜଳଧାରା ବର୍ଷାଉଥିବା ପାର୍ଥ-ରୂପୀ ମେଘ କର୍ଣ୍ଣ-ଅଗ୍ନିକୁ ଶାନ୍ତ କଲା।

4.58.73

तेनातिविद्धः समरे किरीटी प्रबोधितः सिंह इव प्रसुप्तः ।
गाण्डीवधन्वा प्रवरः कुरूणां प्रतत्वरे कर्णवधाय जिष्णुः ॥ ४.५८.७३ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତିଶୟ ବିଦ୍ଧ ହୋଇ କିରୀଟୀ ଶୋଇଥିବା ସିଂହ ପରି ଜାଗିଲେ; ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଧାରଣକାରୀ, କୁରୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜିଷ୍ଣୁ କର୍ଣ୍ଣ ବଧ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।

4.58.74

स ब्राह्ममस्त्रं समरे किरीटी प्रादुश्चकाराद्भुतवीर्यकर्मा ।
सन्तापयन्कर्णरथं शरौघैर्लोकानिमान्त्सूर्य इवांशुमाली ॥ ४.५८.७४ ॥

ଅଦ୍ଭୁତ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ କର୍ମବିଶିଷ୍ଟ ସେହି କିରୀଟୀ ଯୁଦ୍ଧରେ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ପ୍ରକାଶ କଲେ; ବାଣର ଧାରାରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ରଥକୁ ତାପିତ କରି, କିରଣମାଳୀ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପରି ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କୁ ତାପିତ କଲେ।

4.58.75

स हस्तिनेवाभिहतो गजेन्द्रः प्रगृह्य भल्लान्निशितान्निषङ्गात् ।
आकर्णपूर्णे तु धनुर्विकृष्य विव्याध बाणैरथ सूतपुत्रम् ॥ ४.५८.७५ ॥

ହସ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ଆହତ ଗଜେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି, ସେ ତୂଣୀରରୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଭଲ୍ଲ ନେଇ, କାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧନୁ ଟାଣି ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବାଣରେ ବିନ୍ଧିଲେ।

4.58.76

अथास्य बाहू सशिरो ललाटं ग्रीवामुरः स्कन्धभुजान्तरं च ।
कर्णस्य पार्थो युधि निर्बिभेद वज्रैरिवाद्रिं भगवान्महेन्द्रः ॥ ४.५८.७६ ॥

ତା'ପରେ ପାର୍ଥ ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଦୁଇ ବାହୁ, ମସ୍ତକ, ଲଲାଟ, ଗ୍ରୀବା, ବକ୍ଷ ଓ ସ୍କନ୍ଧ-ବାହୁ ମଧ୍ୟ ଭାଗ ବଜ୍ରରେ ପର୍ବତ ଭେଦକାରୀ ଭଗବାନ ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବିଦ୍ଧ କଲେ।

4.58.77

स पार्थमुक्तानविषह्य बाणान् गजो गजेनेव जितस्तरस्वी ।
विहाय संग्रामशिरोपयातो वैकर्तनः पार्थशराभितप्तः ॥ ४.५८.७७ ॥

ପାର୍ଥଙ୍କ ନିକ୍ଷିପ୍ତ ବାଣ ସହ୍ୟ ନକରି, ଯେପରି ଏକ ହସ୍ତୀ ଅନ୍ୟ ହସ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହୁଏ, ସେ ବେଗବାନ ବୀର ଯୁଦ୍ଧର ଅଗ୍ରଭାଗ ଛାଡ଼ି ପଛକୁ ଫେରିଗଲେ; ପାର୍ଥଙ୍କ ବାଣରେ ତପ୍ତ ବୈକର୍ତନ (କର୍ଣ୍ଣ) ସେପରି ହେଲେ।