మహాభారతం · అధ్యాయం 5.22
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.22.1
प्राप्तानाहुः सञ्जय पाण्डुपुत्रा-
नुपप्लव्ये तान्विजानीहि गत्वा।
अजातशत्रुं च सभाजयेथा ।
दिष्ट्या वनाद्ग्राममुपस्थितस्त्वम् ॥ ५.२२.१ ॥
సంజయా, పాండుపుత్రులు ఉపప్లవ్యానికి చేరుకున్నారని అంటున్నారు. వెళ్లి వారి స్థితిని తెలుసుకో; అజాతశత్రువును గౌరవించు. అదృష్టవశాత్తు నీవు అడవి నుండి గ్రామానికి తిరిగి వచ్చావు.
5.22.2
सर्वान्वदेः सञ्जय स्वस्तिमन्तः ।
कृच्छ्रं वासमतदर्हा निरुष्य।
तेषां शान्तिर्विद्यतेऽस्मासु शीघ्रं ।
मिथ्यापेतानामुपकारिणां सताम् ॥ ५.२२.२ ॥
సంజయా, వారందరితో క్షేమంగా ఉండమని చెప్పు. వారు ఇంత కఠినమైన వాసానికి అర్హులు కారు, అయినా దానిని భరించారు. అసత్యానికి దూరంగా ఉండి ఉపకారం చేసే సజ్జనులైన వారితో మనకు త్వరగా శాంతి కుదరవచ్చు.
5.22.3
नाहं क्वचित्सञ्जय पाण्डवानां ।
मिथ्यावृत्तिं कांचन जात्वपश्यम्।
सर्वां श्रियं ह्यात्मवीर्येण लब्धां ।
पर्याकार्षुः पाण्डवा मह्यमेव ॥ ५.२२.३ ॥
సంజయా, పాండవుల్లో ఏ మోసపూరిత ప్రవర్తననూ నేను ఎప్పుడూ చూడలేదు. తమ స్వపరాక్రమంతో సంపాదించిన సంపదనంతటినీ పాండవులు నాకే ఇచ్చారు.
5.22.4
दोषं ह्येषां नाध्यगच्छं परीच्छ-
न्सूक्ष्मं कंचिद्येन गर्हेय पार्थान्।
धर्मार्थाभ्यां कर्म कुर्वन्ति नित्यं ।
सुखप्रिये नानुरुध्यन्ति कामात् ॥ ५.२२.४ ॥
వారిలో ఏదైనా దోషం ఉందేమో అని సూక్ష్మంగా వెదికాను; పృథ కుమారులను నిందించగలిగేంత ఏ చిన్న దోషమూ నాకు దొరకలేదు. వారు ఎల్లప్పుడూ ధర్మార్థాలకు అనుగుణంగా పనిచేస్తారు; సుఖప్రియులైనప్పటికీ కామానికి లొంగరు.
5.22.5
धर्मं शीतं क्षुत्पिपासे तथैव ।
निद्रां तन्द्रीं क्रोधहर्षौ प्रमादम्।
धृत्या चैव प्रज्ञया चाभिभूय ।
धर्मार्थयोगान्प्रयतन्ति पार्थाः ॥ ५.२२.५ ॥
ధర్మం, చలి, ఆకలి, దాహం, అలాగే నిద్ర, మందత, కోపం, హర్షం, ప్రమాదం—వీటిని ధైర్యంతో, ప్రజ్ఞతో జయించి పార్థులు ధర్మార్థాల సమన్వయం కోసం ప్రయత్నిస్తారు.
5.22.6
र्दुर्योधनात्क्षुद्रतराच्च कर्णात् ॥ ५.२२.६ ॥
దుర్యోధనుని నుండి, అతనికంటె మరింత అల్పుడైన కర్ణుని నుండి.
5.22.7
पुत्रो मह्यं मृत्युवशं जगाम ।
दुर्योधनः सञ्जय रागबुद्धिः।
तेषां हीमौ हीनसुखप्रियाणां ।
महात्मनां संजनयतो हि तेजः ॥ ५.२२.७ ॥
నా కుమారుడు దుర్యోధనుడు, సంజయా, రాగబుద్ధితో మృత్యువశమయ్యాడు. సుఖప్రియులను కోల్పోయిన ఆ మహాత్ములకు తేజస్సును పెంచుతూ ఈ ఇద్దరు…
5.22.8
उत्थानवीर्यः सुखमेधमानो ।
दुर्योधः सुकृतं मन्यते तत्।
तेषां भागं यच्च मन्येत बालः ।
शक्यं हर्तुं जीवतां पाण्डवानाम् ॥ ५.२२.८ ॥
ప్రయత్నశక్తితో సుఖంగా వృద్ధి చెందుతున్న దుర్యోధనుడు దానిని సుకృతంగా భావిస్తాడు; పాండవులు జీవించి ఉండగానే, బాలుడు వారి భాగాన్ని తాను భావించినదంతా లాక్కోవడం సాధ్యమే.
5.22.9
यस्यार्जुनः पदवीं केशवश्च ।
वृकोदरः सात्यकोऽजातशत्रोः ।
माद्रीपुत्रौ सृञ्जयाश्चापि यान्ति ।
पुरा युद्धात्साधु तस्य प्रदानम् ॥ ५.२२.९ ॥
అర్జునుడు, కేశవుడు, వృకోదరుడు, సాత్యకి, అజాతశత్రువు, మాద్రి ఇద్దరు కుమారులు, సృంజయులు ఎవరి మార్గంలో నడుస్తారో — యుద్ధానికి ముందే వారికి మంచిగా ఇవ్వడం మేలు.
5.22.10
सह्येवैकः पृथिवीं सव्यसाची ।
गाण्डीवधन्वा प्रणुदेद्रथस्थः।
तथा जिष्णुः केशवोऽप्यप्रधृष्यो ।
लोकत्रयस्याधिपतिर्महात्मा ॥ ५.२२.१० ॥
ఒంటరిగానే సవ్యసాచి భూమిని భరించగలడు; గాండీవ ధనువును ధరించి రథంపై నిలిచి అతడు దానిని కదిలించగలడు. అలాగే జయించేవాడు కేశవుడు కూడా, అజేయుడు, మూడు లోకాలకు అధిపతియైన మహాత్ముడు.
5.22.11
तिष्ठेत कस्तस्य मर्त्यः पुरस्ता-
द्यः सर्वलोकेषु वरेण्य एकः।
पर्जन्यघोषान्प्रवपञ्शरौघा-
न्पतङ्गसङ्घानिव शीघ्रवेगान् ॥ ५.२२.११ ॥
ఉరుము గర్జనలా ధ్వనించి, వేగంగా ఎగిరే మిడతల గుంపుల్లా బాణాల ప్రవాహాలను కురిపించే, సర్వలోకాలలోనూ ఒంటరిగా శ్రేష్ఠుడైన అతని ఎదుట ఏ మర్త్యుడు నిలబడగలడు?
5.22.12
दिशं ह्युदीचीमपि चोत्तरान्कुरून् ।
गाण्डीवधन्वैकरथो जिगाय।
धनं चैपामाहरत्सव्यसाची ।
सेनानुगान्द्रविडांश्चैव चक्रे ॥ ५.२२.१२ ॥
గాండీవ ధనువును ధరించి ఒకే రథంతో ఉత్తర దిశను, ఉత్తర కురువులను కూడా జయించాడు; సవ్యసాచి వారి ధనాన్ని తెచ్చాడు, సైన్యాలతో ద్రవిడులను కూడా లొంగదీసుకున్నాడు.
5.22.13
यश्चैव देवान्खाण्डवे सव्यसाची ।
गाण्डीवधन्वा प्रजिगाय सेन्द्रान्।
उपाहरत्पाण्डवो जातवेदसे ।
यशो मानं वर्धयन्पाण्डवानाम् ॥ ५.२२.१३ ॥
ఖాండవవనంలో గాండీవ ధనువును ధరించి ఇంద్రునితో సహా దేవతలను జయించినవాడు; పాండవుడు దానిని జాతవేదసునికి సమర్పించాడు, పాండవుల కీర్తిని మానాన్ని పెంచుతూ.
5.22.14
गदाभृतां नास्ति समोऽत्र भीमा-
द्धस्त्यारोहो नास्ति समश्च तस्य।
रथेऽर्जुनादाहुरहीनमेनं ।
बाह्वोर्वलेनायुतनागवीर्यम् ॥ ५.२२.१४ ॥
గదాధారులలో భీముడితో సమానుడు ఇక్కడ లేడు; ఏనుగుపై ఎక్కడంలో అతనితో సమానుడు లేడు. రథంపై అతడు అర్జునునికంటే తక్కువ కాదని అంటారు; తన బాహుబలంతో పదివేల ఏనుగుల పరాక్రమం కలవాడు.
5.22.15
सुशिक्षितः कृतवैरस्तरस्वी ।
दहेत्क्षुद्रांस्तरसा धार्तराष्ट्रान् ।
सदाऽत्यमर्षी न वलात्स शक्यो ।
युद्धे जेतुं वासवेनापि साक्षात् ॥ ५.२२.१५ ॥
అతడు బాగా శిక్షణ పొందినవాడు, వైరం పెంచుకున్నవాడు, తేజస్వి. అతడు అల్ప ధృతరాష్ట్ర పుత్రులను బలంగా దహించివేయగలడు. అతడు ఎల్లప్పుడూ అసహనశీలి; యుద్ధంలో బలంతో అతడిని సాక్షాత్తు ఇంద్రుడైనా జయించలేడు.
5.22.16
सुतेजसौ वलिनौ शीघ्रहस्तौ ।
सुशिक्षितौ भ्रातरौ फाल्गुनेन।
श्येनौ यथा पक्षिपूगान्रुजन्तौ ।
माद्रीपुत्रौ शेपयेतां न शत्रून् ॥ ५.२२.१६ ॥
ఆ ఇద్దరు సోదరులు అత్యంత తేజస్వులు, బలవంతులు, వేగమైన చేతులవారు; ఫాల్గునుని (అర్జునుని) వల్ల బాగా శిక్షణ పొందినవారు. డేగలు పక్షి సమూహాలను చితకగొట్టినట్లు, మాద్రి కుమారులు శత్రువులను చితకగొట్టి మిగలనివ్వరు.
5.22.17
एतद्बलं पूर्णमस्माकमेवं ।
यत्सत्यं तान्प्राप्य नास्तीति मन्ये।
तेषां मध्ये वर्तमानस्तरस्वी ।
धृष्टद्युम्नः पाण्डवानामिहैकः ॥ ५.२२.१७ ॥
ఈ మన సైన్యం సంపూర్ణమైనదని నేను భావిస్తున్నాను; నిజంగా వారిని ఎదుర్కొన్నప్పుడు ఇది ఏమీ కాదని అనిపిస్తుంది. వారి మధ్య ఉన్న తేజస్వి ధృష్టద్యుమ్నుడు పాండవులలో ఇక్కడ ఒక్కడే.
5.22.18
सहामात्यः सोमकानां प्रबर्हः ।
सन्त्यक्तात्मा पाण्डवार्थे श्रुतो मे।
अजातशत्रुं प्रसहेत कोऽन्यो ।
येषां स स्यादग्रणीर्वृष्णिसिंह ॥ ५.२२.१८ ॥
మంత్రులతో కూడిన, సోమకులలో శ్రేష్ఠుడైన, పాండవుల కోసం తన ప్రాణాన్ని అర్పించిన వాడిని నేను విన్నాను. అజాతశత్రువు (యుధిష్ఠిరుడు)ను ఎదుర్కొనగలవాడు ఇంకెవరు? వారికి అగ్రణి అయినవాడు వృష్ణి సింహుడు (కృష్ణుడు).
5.22.19
सहोषितश्चरितार्थो वयस्थो ।
मात्स्येयानामधिपो वै विराटः।
स वै सपुत्रः पाण्डवार्थे च शश्व-
द्युधिष्ठिरे भक्त इति श्रुतं मे ॥ ५.२२.१९ ॥
కలిసి నివసించినవాడు, కార్యసిద్ధి పొందినవాడు, వృద్ధుడు అయిన మత్స్యుల అధిపతి విరాటుడే. ఆయన తన పుత్రులతో కలిసి పాండవుల కొరకు ఎల్లప్పుడూ యుధిష్ఠిరునిపై భక్తితో ఉన్నాడని నేను విన్నాను.
5.22.20
अवरुद्धा रथिनः केकयेभ्यो ।
महेष्वासा भ्रातरः पञ्च सन्ति।
केकयेभ्यो राज्यमाकाङ्क्षमाणा ।
युद्धार्थिनश्रानुवसन्ति पार्थान् ॥ ५.२२.२० ॥
కేకయుల వలన అడ్డగించబడిన, గొప్ప విలుకాండ్రైన రథికులు ఐదుగురు సోదరులు ఉన్నారు. కేకయుల నుండి రాజ్యాన్ని కోరుతూ, యుద్ధాన్ని ఆశిస్తూ వారు పార్థులతో ఉంటున్నారు.
5.22.21
सर्वांश्च वीरान्पृथिवीपतीनां ।
समागतान्पाण्डवार्थे निविष्टान्।
शूरानहं भक्तिमतः शृणोमि ।
प्रीत्या युक्तान्संश्रितान्धर्मराजन् ॥ ५.२२.२१ ॥
పాండవుల కొరకు వచ్చి వారి పక్షాన నిలిచిన రాజుల వీరులందరినీ, భక్తితో కూడిన శూరులను నేను వింటున్నాను. ధర్మరాజా, వారు ప్రీతితో కూడి వారిపైనే ఆధారపడి ఉన్నారు.
5.22.22
गिर्याश्रया दुर्गनिवासिनश्च ।
योधाः पृथिव्यां कुलजातिशुद्धाः।
म्लेच्छाश्च नानायुधवीर्यवन्तः ।
समागताः पाण्डवार्थे निविष्टाः ॥ ५.२२.२२ ॥
పర్వతాలను ఆశ్రయించినవారు, దుర్గాలలో నివసించేవారు, భూమిపై కులజాతిలో శుద్ధులైన యోధులు, అనేక ఆయుధాల పరాక్రమం కలిగిన మ్లేచ్ఛులు పాండవుల కొరకు సమకూడి అక్కడ నిలిచి ఉన్నారు.
5.22.23
पाण्ड्यश्च राजा समितीन्द्रकल्पो ।
योधप्रवीरैर्बहुभिः समेतः।
समागतः पाण्डवार्थे महात्मा ।
लोकप्रवीरोऽप्रतिवीर्यतेजाः ॥ ५.२२.२३ ॥
సభలలో ఇంద్రునితో సమానుడైన పాండ్య రాజు, అనేక వీర యోధులతో కలిసి పాండవుల కోసం వచ్చాడు. మహాత్ముడు, లోకవీరుడు, సాటిలేని పరాక్రమ తేజస్సు గలవాడు.
5.22.24
अस्त्रं द्रोणादर्जुनाद्वासुदेवा-
त्कृपाद्भीष्माद्येन कृतं शृणोमि।
यं तं कार्ष्णिप्रतिममाहुरेकं ।
स सात्यकिः पाण्डवार्थे निविष्टः ॥ ५.२२.२४ ॥
ద్రోణుడు, అర్జునుడు, వాసుదేవుడు, కృపుడు, భీష్ముడు వీరి నుండి అస్త్ర విద్యను పొందినవాడని వింటున్నాను. కృష్ణుని కుమారునితో సమానుడని ఎవరిని అంటారో, ఆ సాత్యకి పాండవుల కోసం నిలిచాడు.
5.22.25
उपाश्रिताश्चेदिकरूशकाश्च ।
सर्वोद्योगैर्भूमिपालाः समेताः।
तेषां मध्ये सूर्यमिवातपन्तं ।
श्रिया वृतं चेदिपतिं ज्वलन्तम् ॥ ५.२२.२५ ॥
చేదులు, కరూషులు పూర్ణ ప్రయత్నంతో ఆశ్రయం పొంది సమావేశమైన రాజులు. వారి మధ్య సూర్యునిలా తపిస్తూ, వైభవంతో చుట్టబడి, ప్రకాశించే చేదిపతి.
5.22.26
अस्तम्भनीयं युधि मन्यमान्यो ।
ज्यां कर्षतां श्रेष्ठतमं पृथिव्याम् ।
सर्वोत्साहं क्षत्रियाणां निहत्य ।
प्रसह्य कृष्णस्तरसा संममर्द ॥ ५.२२.२६ ॥
యుద్ధంలో ఆపలేనివాడని భావింపబడిన, భూమిపై ధనుస్సు నారిని లాగేవారిలో అత్యుత్తముడైన వాడు, క్షత్రియుల సర్వోత్సాహాన్ని చంపి, కృష్ణుడు బలంగా, వేగంగా వారిని నలిపివేశాడు.
5.22.27
यशोमानौ वर्धयन्पाण्डवानां ।
पुराऽभिनच्छिशुपालं समीक्ष्य।
यस्य सर्वे वर्धयन्ति स्म मानं ।
करूशराजप्रमुखा नरेन्द्राः ॥ ५.२२.२७ ॥
పాండవుల యశస్సును, గౌరవాన్ని పెంచినవాడు; పూర్వం శిశుపాలుని చూసి అతన్ని సంహరించినవాడు; ఎవరి గౌరవాన్ని అందరు రాజులు, కరూశరాజు ప్రముఖులుగా, పెంచేవారో.
5.22.28
तमसह्यं केशवं तत्र मत्वा ।
सुग्रीवयुक्तेन रथेन कृष्णम्।
संप्राद्रवंश्चेदिपतिं विहाय ।
सिंहं दृष्ट्वा क्षुद्रमृगा इवान्ये ॥ ५.२२.२८ ॥
అక్కడ కేశవుడిని ఎదుర్కోలేనివాడిగా భావించి, సుగ్రీవుడు కట్టిన రథంపై కృష్ణుని చూచి, చేదిపతిని విడిచి వారు పారిపోయారు; సింహాన్ని చూసిన చిన్న జింకల వలె.
5.22.29
यस्तं प्रतीपस्तरसा प्रत्युदीया-
दाशंसमानो द्वैरथे वासुदेवम् ।
सोऽशेत कृष्णेन हतः परासु-
र्वातेनेवोन्मथितः कर्णिकारः ॥ ५.२२.२९ ॥
అతనిని ఎదిరించి వేగంగా ముందుకు సాగినవాడు, ద్వంద్వయుద్ధంలో వాసుదేవుని జయించాలనే ఆశతో; కృష్ణునిచే హతుడై ప్రాణం లేకుండా పడి ఉన్నాడు, గాలికి వేరు పీకిన కర్ణికార వృక్షంలా.
5.22.30
पराक्रमं मे यदवेदयन्त ।
तेषामर्थे सञ्जय केशवस्य।
अनुस्मरंस्तस्य कर्माणि विष्णो-
र्गावल्गणे नाधिगच्छामि शान्तिम् ॥ ५.२२.३० ॥
సంజయా, వారి గురించి నాకు తెలిపిన పరాక్రమాన్ని, కేశవుడు, విష్ణువు చేసిన ఆ కర్మలను స్మరిస్తూ, గవల్గణుని కుమారా, నాకు శాంతి లభించడం లేదు.
5.22.31
न जातु ताञ्छत्रुरन्यः सहेत ।
येषां स स्यादग्रणीर्वृष्णिसिंहः ।
प्रवेपते मे हृदयं भयेन ।
श्रुत्वा कृष्णावेकरथे समेतौ ॥ ५.२२.३१ ॥
వారిని మరే శత్రువూ ఎన్నడూ తట్టుకోలేడు; ఎవరికి ఆ వృష్ణిసింహుడు నాయకుడో. ఇద్దరు కృష్ణులు ఒకే రథంపై కలిసారని విని, నా హృదయం భయంతో వణుకుతోంది.
5.22.32
न चेद्गच्छेत्सङ्गरं मन्दबुद्धि-
स्ताभ्यां लभेच्छर्म तदा सुतो मे।
नो चेत्कुरून्सञ्जय निर्दहेता-
मिन्द्राविष्णू दैत्यसेनां यथैव ॥ ५.२२.३२ ॥
ఆ మందబుద్ధి యుద్ధానికి వెళ్లకపోతే, అప్పుడు వారిద్దరి నుండి నా కుమారుడు శాంతిని పొందగలడు. లేదంటే, సంజయా, ఇంద్రుడు మరియు విష్ణువు దైత్యసేనను దహించినట్లు వారు కురువంశీయులను దహించివేస్తారు.
5.22.33
मते हि मे शक्रसमो धनञ्जयः ।
सनातनो वृष्णिवीरश्च विष्णुः।
धर्मारामो ह्रीनिषेवस्तरस्वी ।
कुन्तीपुत्रः पाण्डवोऽजातशत्रुः ॥ ५.२२.३३ ॥
నా అభిప్రాయంలో ఇంద్రునితో సమానుడు ధనంజయుడు; శాశ్వతుడైన వృష్ణివీరుడు విష్ణువు కూడా. ధర్మంలో ఆనందించే, లజ్జను పాటించే, వేగవంతుడైన కుంతీపుత్రుడు పాండవుడు అజాతశత్రువు.
5.22.34
दुर्योधनेन निकृतो मनस्वी ।
नो चेत्क्रुद्धः प्रदहेद्धार्तराष्ट्रान् ।
नाहं तथा ह्यर्जुनाद्वासुदेवा-
द्भीमाद्वाऽहं यमयोर्वा बिभेमि ॥ ५.२२.३४ ॥
దుర్యోధనుడిచే అవమానితుడైన ఆ మనస్వి కోపించి ధృతరాష్ట్ర కుమారులను దహించకపోతే, నేను అంతగా భయపడను; ఎందుకంటే అర్జునుడి నుండి, వాసుదేవుడి నుండి, భీముడి నుండి, లేదా యముని ఇద్దరు కుమారుల నుండి నేను అంతగా భయపడను.
5.22.35
यथा राज्ञः क्रोधदीप्तस्य सूत ।
मन्योरहं भीततरः सदैव ।
महातपा ब्रह्मचर्येण युक्तः ।
सङ्कल्पोऽयं मानसस्तस्य सिद्ध्येत् ॥ ५.२२.३५ ॥
ఓ సూతా, కోపంతో మండుతున్న రాజు ఆగ్రహం నుండి నేను ఎప్పుడూ మరింత భయపడతాను. మహాతపస్వి, బ్రహ్మచర్యంతో కూడినవాడైన అతని ఈ మానస సంకల్పం సిద్ధించుగాక.
5.22.36
तस्य क्रोधं सञ्जयाहं समीक्ष्य ।
स्थाने जानन्भृशमस्म्यद्य भीतः।
स गच्छ शीघ्रं प्रहितो रथेन ।
पाञ्चालराजस्य चमूनिवेशनम् ॥ ५.२२.३६ ॥
సంజయా, అతని కోపాన్ని చూసి, సరిగ్గానే తెలిసి నేడు నేను ఎంతో భయపడుతున్నాను. రథంపై వేగంగా వెళ్ళు, పాంచాల రాజు సైన్య శిబిరానికి పంపబడినవాడివై.
5.22.37
अजातशत्रुं कुशलं स्म पृच्छेः ।
पुनः पुनः प्रीतियुक्तं वदेस्त्वम्।
जनार्दनं चापि समेत्य तात ।
महामात्रं वीर्यवतामुदारम् ॥ ५.२२.३७ ॥
అజాతశత్రువు యోగక్షేమాలు తప్పక అడుగు, మళ్లీ మళ్లీ ప్రేమతో మాట్లాడు. తాతా, జనార్దనుడిని కూడా కలిసి, వీరులలో శ్రేష్ఠుడైన, ఉదారుడైన మహామాత్యుడితో.
5.22.38
अनामयं मद्वचनेन पृच्छे-
र्धृतराष्ट्रः पाण्डवैः शान्तिमीप्सुः ।
न तस्य किंचिद्वचनं न कुर्यात् ।
कुन्तीपुत्रो वासुदेवस्य सूत ॥ ५.२२.३८ ॥
నా మాటతో వారి క్షేమం అడుగుతున్నాను, పాండవులతో శాంతిని కోరే ధృతరాష్ట్రుడు. అతని మాటలు ఏమీ చేయకూడదు, సూతా, కుంతీపుత్రుడు వాసుదేవుని (మాటలు).
5.22.39
प्रियश्चैषामात्मसमश्च कृष्णो ।
विद्वांश्चैषां कर्मणि नित्ययुक्तः ।
समानीतान्पाण्डवान्सृञ्जयांश्च ।
जनार्दनं युयुधानं विराटम् ॥ ५.२२.३९ ॥
కృష్ణుడు వారికి ప్రియుడు, ఆత్మసముడు; విద్వాంసుడు, ఎల్లప్పుడూ వారి కార్యాలలో నిమగ్నుడు. పాండవులను, సృంజయులను, జనార్దనుడిని, యుయుధానుడిని, విరాటుడిని ఒకచోట చేర్చబడినవారు.
5.22.40
न मूर्च्छयेद्यन्न च युद्धहेतुः ॥ ५.२२.४० ॥
ఏది రెచ్చగొట్టకూడదో, యుద్ధానికి కారణం కాకూడదో (అదే).