Mahābhārata · Adhyāya 6.75
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.75.1
विहृत्य तु ततो राजन्सहिताः कुरुपाण्डवाः ।
व्यतीतायां तु शर्वर्यां पुनर्युद्धाय निर्ययुः ॥ ६.७५.१ ॥
Oh rey, tras descansar, cuando la noche hubo pasado, los Kurus y los Pāṇḍavas, juntos, salieron de nuevo a la batalla.
6.75.2
ततः शब्दो महानासीत्तव तेषां च भारत ।
युज्यतां रथमुख्यानां कल्प्यतां चैव दन्तिनाम् ॥ ६.७५.२ ॥
Entonces, oh Bhārata, surgió un gran clamor entre los tuyos y los suyos: '¡Unced los carros principales, preparad los elefantes!'
6.75.3
संनह्यतां पदातीनां हयानां चैव भारत ।
शङ्खदुन्दुभिनादश्च तुमुलः सर्वतोऽभवत् ॥ ६.७५.३ ॥
Oh Bhārata, que los infantes y los caballos se armen. Y un tumultuoso estruendo de caracolas y tambores surgió por todas partes.
6.75.4
ततो युधिष्ठिरो राजा धृष्टद्युम्नमभाषत ।
व्यूहं व्यूहस्व पाञ्चाल मकरं शत्रुनाशनम् ॥ ६.७५.४ ॥
Entonces el rey Yudhiṣṭhira dijo a Dhṛṣṭadyumna: 'Oh Pāñcāla, forma la disposición makara, destructora de enemigos.'
6.75.5
एवमुक्तस्तु पार्थेन धृष्टद्युम्नो महारथः ।
व्यादिदेश यथान्यायं रथिनो रथिनां वरः ॥ ६.७५.५ ॥
Así exhortado por Pārtha, Dhṛṣṭadyumna, gran auriga, el mejor de los guerreros en carro, dispuso debidamente a los guerreros en carro.
6.75.6
शिरोऽभूद्द्रुपदस्तस्य पाण्डवश्च धनञ्जयः ।
चक्षुषी सहदेवश्च नकुलश्च महारथः ॥ ६.७५.६ ॥
La cabeza de aquella disposición era Drupada, y el Pāṇḍava Dhanañjaya su parte; Sahadeva y el gran auriga Nakula eran sus dos ojos.
6.75.7
तुण्डमासीन्महाराज भीमसेनो महाबलः ।
सौभद्रो द्रौपदेयाश्च राक्षसश्च घटोत्कचः ॥ ६.७५.७ ॥
Oh gran rey, el poderoso Bhīmasena estaba en la punta de aquella formación, y también Saubhadra, los hijos de Draupadī y el rākṣasa Ghaṭotkaca.
6.75.8
सात्यकिर्धर्मराजश्च व्यूहग्रीवां समास्थिताः ।
पृष्ठमासीन्महाराज विराटो वाहिनीपतिः ॥ ६.७५.८ ॥
Sātyaki y el rey Dharma se mantenían firmes en el cuello de la formación; y, oh gran rey, Virāṭa, comandante del ejército, estaba en la retaguardia.
6.75.9
ृष्टद्युम्नो महाराज महत्या सेनया वृतः ।
केकया भ्रातरः पञ्च वामपार्श्वं समाश्रिताः ॥ ६.७५.९ ॥
Oh gran rey, Dhṛṣṭadyumna estaba rodeado por un gran ejército; los cinco hermanos de Kekaya se situaron en el flanco izquierdo.
6.75.10
धृष्टकेतुर्नरव्याघ्रश्चेकितानश्च वीर्यवान् ।
दक्षिणं पक्षमाश्रित्य स्थितौ व्यूहस्य रक्षणे ॥ ६.७५.१० ॥
Dhṛṣṭaketu, Cekitāna, tigre entre los hombres, y el valiente, tomaron el ala derecha y se mantuvieron en la defensa de la formación.
6.75.11
पादयोस्तु महाराज स्थितः श्रीमान्महारथः ।
कुन्तिभोजः शतानीको महत्या सेनया वृतः ॥ ६.७५.११ ॥
Oh gran rey, el glorioso gran auriga Kuntibhoja y Śatānīka, rodeados de un gran ejército, estaban en los pies de la formación.
6.75.12
शिखण्डी तु महेष्वासः सोमकैः संवृतो बली ।
इरावांश्च ततः पुच्छे मकरस्य व्यवस्थितौ ॥ ६.७५.१२ ॥
El gran arquero Śikhaṇḍī, el fuerte rodeado por los Somaka, y luego Irāvān: estos dos se situaron en la cola de la formación makara.
6.75.13
एवमेतं महाव्यूहं व्यूह्य भारत पाण्डवाः ।
सूर्योदये महाराज पुनर्युद्धाय दंशिताःक ॥ ६.७५.१३ ॥
Así, oh Bhārata, los Pāṇḍavas formaron aquella gran disposición de batalla, y al amanecer, oh gran rey, se alistaron de nuevo para la lucha.
6.75.14
कौरवानभ्ययुस्तूर्णं हस्त्यश्वरथपत्तिभिः ।
समुच्छ्रितैर्ध्वजैश्छत्रैः शस्त्रैश्च विमलैः शितैः ॥ ६.७५.१४ ॥
Con elefantes, caballos, carros e infantes avanzaron rápidamente contra los Kauravas, con sus altos estandartes y sombrillas en alto y sus armas brillantes y afiladas.
6.75.15
व्यूढं दृष्ट्वा तु तत्सैन्यं पिता देवव्रतस्तव ।
कौञ्चेन महता राजन्प्रत्यव्यूहत वाहिनीम् ॥ ६.७५.१५ ॥
Al ver aquel ejército dispuesto en orden de batalla, vuestro padre Devavrata (Bhīṣma), oh rey, opuso su propio ejército con la gran formación Kraunca.
6.75.16
तस्य तुण्डे महेष्वासो भारद्वाजो व्यरोचत ।
अश्वत्थामा कृपश्चैव चक्षुरास्तां जनेश्वर ॥ ६.७५.१६ ॥
En su pico brilló el gran arquero, hijo de Bharadvāja (Droṇa); sus ojos eran Aśvatthāman y Kṛpa, oh señor de los hombres.
6.75.17
कृतवर्मा तु सहितः काम्भोजैरथ बाह्लिकैः ।
शिरस्यासीन्नरश्रेष्ठः श्रेष्ठः सर्वधनुष्मताम् ॥ ६.७५.१७ ॥
Kṛtavarman, junto con los Kāmboja y los Bāhlika, estaba en la cabeza, el mejor de los hombres y el primero de todos los arqueros.
6.75.18
ग्रीवायां शूरसेनश्च तव पुत्रश्च मारिष ।
दुर्योधनो महाराज राजभिर्बहुभिर्वृतः ॥ ६.७५.१८ ॥
En el cuello estaban los Śūrasena y vuestro hijo Duryodhana, oh venerado, oh gran rey, rodeado de muchos reyes.
6.75.19
प्राग्जोतिषस्तु सहितो मद्रसौवीरकेकयैः ।
उरस्यभून्नरश्रेष्ठ महत्या सेनया वृतः ॥ ६.७५.१९ ॥
Oh, mejor de los hombres, el rey de Prāgjyotiṣa, junto con los madras, sauvīras y kekayas, se situó en el centro de la formación, rodeado de un gran ejército.
6.75.20
पृष्ठे चास्तां महेष्वासावावन्त्यौ सपदानुगौः ।
स्वसेनया च सहितः शुशर्मा प्रस्थलाधिपः ।
वामं पक्षं समाश्रित्य दंशितः समवस्थितः ॥ ६.७५.२० ॥
En la retaguardia estaban los dos grandes arqueros, los Āvantya, con sus infantes y seguidores; y Śuśarman, señor de Prasthala, con su propio ejército, armado, tomó el ala izquierda y se mantuvo firme.
6.75.21
तुषारा यवनाश्चैव शकाश्च सह चूचुपैः ।
दक्षिणं पक्षमाश्रित्य स्थिता व्यूहस्त भारत ॥ ६.७५.२१ ॥
Los tuṣāra, los yavana y los saka, junto con los cūcupa, se situaron sosteniendo el ala derecha; así, oh Bhārata, era la formación.
6.75.22
श्रुतायुश्च शातायुश्च सौमदत्तिश्च मारिष ।
व्यूहस्य जघने तस्थू रक्षमाणाः परस्परम् ॥ ६.७५.२२ ॥
Oh señor, Śrutāyus, Śatāyus y el hijo de Somadatta se situaron en la retaguardia de la formación, protegiéndose mutuamente.
6.75.23
ततो युद्धाय संजग्मुः पाण्डवाः कौरवैः सह ।
सूर्योदये महाराज प्रावर्तत जनक्षयः ॥ ६.७५.२३ ॥
Entonces los pāṇḍava se enfrentaron a los kaurava para la batalla; y al amanecer, gran rey, comenzó la matanza de hombres.
6.75.24
प्रतीयू रथिनो नामान्नागाश्च रथिनो ययुः ।
हयारोहान्रथारोहा रथिनश्चापि सादिनः ॥ ६.७५.२४ ॥
Los guerreros de carro avanzaron contra los elefantes, y los guerreros de carro salieron; jinetes, aurigas, guerreros de carro y también los de a caballo.
6.75.25
सादिनश्च हयान्राजन्रथिनश्च महारणे ।
हस्त्यारोहान्हयारोहा रथिनः सादिनस्तथा ॥ ६.७५.२५ ॥
Oh rey, en la gran batalla los jinetes avanzaron con sus caballos, los auriga con sus carros, los jinetes de elefantes con sus elefantes, los jinetes de caballos con sus caballos, y los aurigas y jinetes igualmente.
6.75.26
रथिनः पत्तिभिः सार्धं सादिनश्चापि पत्तिभिः ।
अन्योन्यं समरे राजन्प्रत्यधावन्नमर्षिताः ॥ ६.७५.२६ ॥
Los aurigas junto con la infantería, y también los jinetes con la infantería, oh rey, se lanzaron unos contra otros en la batalla, encolerizados.
6.75.27
भीमसेनार्जुनयमैर्गुप्ता चान्यैर्महारथैः ।
शुशुभे पाण्डवी सेना नक्षत्रैरिव शर्वरी ॥ ६.७५.२७ ॥
El ejército pāṇḍava, protegido por Bhīmasena, Arjuna, los gemelos y otros grandes guerreros de carro, resplandeció como la noche adornada de estrellas.
6.75.28
तथा भीष्मकृपद्रोणशल्यदुर्योधनादिभिः ।
तवापि च बभौ सेना ग्रहैर्द्यौरिव संवृताः ॥ ६.७५.२८ ॥
Asimismo, vuestro ejército, rodeado por Bhīṣma, Kṛpa, Droṇa, Śalya, Duryodhana y otros, resplandeció como el cielo rodeado de planetas.
6.75.29
भीमसेनस्तु कौन्तेयो द्रोणं दृष्ट्वा पराक्रमी ।
अभ्ययाञ्जवनैरश्वैर्भारद्वाजस्य वाहिनीम् ॥ ६.७५.२९ ॥
Pero Bhīmasena, hijo de Kuntī, el valiente, al ver a Droṇa, avanzó con caballos veloces contra el ejército de Bhāradvāja.
6.75.30
द्रोणास्तु समरे क्रुद्धो भीमं नवभिरायसैः ।
विव्याध समरश्लाघी मर्माण्युद्दिष्य वीर्यवान् ॥ ६.७५.३० ॥
Pero Droṇa, enfurecido en la batalla, orgulloso de su valor en la guerra y poderoso, apuntando a los puntos vitales, hirió a Bhīma con nueve flechas de hierro.
6.75.31
दृढाहतस्तो भीमो भारद्वाजस्य संयुगे ।
सारथिं प्रेषयामास यमस्य सदनं प्रति ॥ ६.७५.३१ ॥
En la batalla, herido por los duros golpes de Bhāradvāja (Droṇa), Bhīma envió a su auriga a la morada de Yama.
6.75.32
स संगृह्य स्कवयं वाहान्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
व्यधमत्पाण्डवीं सेनां तूलराशिमिवानलः ॥ ६.७५.३२ ॥
Aquel poderoso Bhāradvāja (Droṇa), tomando las riendas de los caballos, arrasó el ejército pāṇḍava como el fuego a un montón de algodón.
6.75.33
ते वद्यमाना द्रोणेन भीष्मेण च नरोत्तमाः ।
सृञ्जयाः तावकं सैन्यं भीमार्जुनपरिक्षतम् ॥ ६.७५.३३ ॥
Los Sṛñjaya, los mejores de los hombres, abatidos por Droṇa y Bhīṣma, y tu ejército, herido por Bhīma y Arjuna.
6.75.34
तथैव तावकं सैन्यं भीमार्जुनपरिक्षतम् ।
मुह्यते तत्रतत्रैव समदेव वराङ्गना ॥ ६.७५.३४ ॥
Asimismo, tu ejército, herido por Bhīma y Arjuna, se desconcertaba aquí y allá, como excelentes mujeres confundidas.
6.75.35
अभिद्येतां ततो व्यूहौ तस्मिन्वीरवरक्षये ।
आसीद्व्यतिकरो घोरस्तव तेषां च भारत ॥ ६.७५.३५ ॥
Entonces, en aquella destrucción de los mejores héroes, ambas formaciones de batalla se quebraron, y, oh Bhārata, surgió una espantosa mezcla entre los tuyos y los suyos.
6.75.36
तदद्भुतमपश्याम तावकानां परैः सह ।
एकायनगताः सर्वे यदयुध्यन्त भारत ॥ ६.७५.३६ ॥
Vimos aquel prodigio: tus hombres, junto con el enemigo, todos ellos yendo por un mismo camino, lucharon, oh Bhārata.
6.75.37
प्रतिसंवार्य चास्त्राणि तेऽन्योन्यस्य विशांपते ।
युयुधुः पाण्डवाश्चैव कौरवाश्च महाबलाः ॥ ६.७५.३७ ॥
¡Oh señor de los pueblos! Rechazando las armas del otro, los Pāṇḍavas y los Kauravas, guerreros de gran fuerza, combatieron.