Mahābhārata · Adhyāya 6.78
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.78.1
ततो दुर्योधनो राजा महोत्प्रत्यागतस्मृतिः ।
शरवर्षैः पुनर्भीमं प्रत्यवारयदच्युतम् ॥ ६.७८.१ ॥
Entonces el rey Duryodhana, recobrado pronto el sentido, volvió a contener a Bhīma, el inmutable, con una lluvia de flechas.
6.78.2
एकीभूतास्ततश्चैव तव पुत्रा महारथाः ।
समेत्य समरे भीमं योधयामासुरुद्यताः ॥ ६.७८.२ ॥
Entonces vuestros hijos, grandes guerreros de carro, unidos, se encontraron con Bhīma en la batalla y, dispuestos, combatieron contra él.
6.78.3
भीमसेनोऽपि समरे संप्राप्य स्वरथं पुनः ।
समारुह्य महाबाहुर्ययौ येन तवात्मजः ॥ ६.७८.३ ॥
Bhīmasena, el de brazos poderosos, habiendo alcanzado de nuevo su carro en la batalla y subido a él, marchó hacia donde estaba vuestro hijo.
6.78.4
प्रगृह्य च महावेगं परासुकरणं दृढम् ।
सज्यं शरासनं सङ्ख्ये शरैर्विव्याध ते सुतम् ॥ ६.७८.४ ॥
Tomando su arco fuerte, de gran velocidad y poder letal, con la cuerda tensada, en la batalla hirió con flechas a vuestro hijo.
6.78.5
ततो दुर्योधनो राजा भीमसेनं महाबलम् ।
नाराचेन सुतीक्ष्णेन भृशं मर्मण्यताडयत् ॥ ६.७८.५ ॥
Entonces el rey Duryodhana hirió con furia al poderoso Bhīmasena en un punto vital con una flecha nārāca muy afilada.
6.78.6
सोऽतिविद्धो महेष्वासस्तव पुत्रेण धन्विना ।
क्रोधसंरक्तनयनो वेगेनाक्षिप्य कार्मुकम् ॥ ६.७८.६ ॥
Gravemente herido por vuestro hijo, el arquero, el gran arquero de ojos enrojecidos por la ira, con fuerza tensó su arco...
6.78.7
दुर्योधनं त्रिभिर्बाणैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ।
स तत्र शुशुभे राजा शिखरैर्गिरिराडिव ॥ ६.७८.७ ॥
Con tres flechas hirió a Duryodhana en los brazos y en el pecho; allí el rey resplandeció como los picos del rey de las montañas.
6.78.8
तौ दष्ट्वा समरे क्रुद्धौ विनिघ्नन्तौ परस्परम् ।
दुर्योधनानुजाः सर्वे शूराः संत्यक्तजीविताः ॥ ६.७८.८ ॥
Al ver a esos dos, enfurecidos, golpeándose mutuamente en la batalla, todos los hermanos menores de Duryodhana, héroes que habían abandonado sus vidas, [avanzaron].
6.78.9
संस्मृत्य मन्त्रितं पूर्वं निग्रहे भीमकर्मणः ।
निश्चयं परमं कृत्वा निग्रहीतुं प्रचक्रमुः ॥ ६.७८.९ ॥
Recordando el consejo acordado antes sobre cómo contener al de hechos terribles (Bhīma), tomaron una firme decisión y se dispusieron a detenerlo.
6.78.10
तानापतत एवाजौ भीमसेनो महाबलः ।
प्रत्युद्ययौ महाराज गजः प्रतिगजानिव ॥ ६.७८.१० ॥
Efectivamente, mientras ellos se lanzaban contra él en la batalla, el poderoso Bhīmasena avanzó a su encuentro, oh gran rey, como un elefante avanza contra elefantes rivales.
6.78.11
भृशं क्रुद्धश्च तेजस्वी नाराचेन समार्पयत् ।
चित्रसेनं महाराज तव पुत्रं महायशाः ॥ ६.७८.११ ॥
Muy enfurecido y brillante, el de gran renombre Bhīmasena, oh gran rey, hirió por completo a tu hijo Citrasena con una flecha de hierro.
6.78.12
तथेतरांस्तव सुतांस्ताडयामास भारत ।
शरैर्बहुविधैः सङ्ख्ये रुक्मपुङ्खैः सुतेजनैः ॥ ६.७८.१२ ॥
Asimismo, oh Bhārata, golpeó a tus otros hijos en la batalla con flechas de muchas clases, de plumas doradas y bien afiladas.
6.78.13
ततः संप्रेक्ष्य पुत्रैस्ते भीमसेनं समावृतम् ।
अभिमन्युप्रभृतयस्ते द्वदश महारथाः ॥ ६.७८.१३ ॥
Entonces, al ver a Bhīmasena rodeado por tus hijos, los doce grandes guerreros de carro encabezados por Abhimanyu (avanzaron).
6.78.14
प्रेषिता धर्मराजेन भीमसेनपदानुगाः ।
प्रतिजग्मुर्महाराज तव पुत्रान्महाबलान् ॥ ६.७८.१४ ॥
Enviados por el rey del dharma, siguiendo las huellas de Bhīmasena, regresaron contra tus poderosos hijos, oh gran rey.
6.78.15
दृष्ट्वा रथस्थांस्ताञ्शूरान्सूर्याग्निसमतेजसः ।
सर्वानेव महेष्वासान्भ्राजमानाञ्श्रिया वृतान् ॥ ६.७८.१५ ॥
Al ver a aquellos héroes de pie en sus carros, iguales en esplendor al sol y al fuego, todos grandes arqueros, resplandecientes, rodeados de gloria,
6.78.16
महाहवे दीष्यमानान्सुवर्णमकुटोञ्ज्वलान् ।
तत्यजुः समरे भीमं तव पुत्रा महाबलाः ॥ ६.७८.१६ ॥
Al verlos resplandecer en la gran batalla, radiantes con coronas de oro, tus poderosos hijos abandonaron a Bhīma en el combate.
6.78.17
तान्नामृष्यत कौन्तेयो जीवमाना गता इति ।
अन्वीय च पुनः सर्वांस्तव पुत्रानपीडयत् ॥ ६.७८.१७ ॥
El hijo de Kuntī no pudo soportar que se hubieran ido con vida; persiguiéndolos, volvió a hostigar a todos tus hijos.
6.78.18
अथाभिमन्युः समरे भीमसेनेन संगतः ।
पार्षतेन च ते सर्वे कैकया द्रौपदीसुताः ॥ ६.७८.१८ ॥
Entonces Abhimanyu, unido a Bhīmasena en la batalla, junto con el hijo de Pṛṣata, y todos los príncipes kaikeya y los hijos de Draupadī.
6.78.19
तादृष्ट्वा समरे क्रुद्धांस्तव सैन्ये महारथाः ।
दुर्योधनप्रभृतयः प्रगृहीतशरासनाः।
भृशमर्श्वैः प्रजवितैः प्रययुर्यत्र ते रथाः ॥ ६.७८.१९ ॥
Al ver a los furiosos en la batalla, tus grandes guerreros de carro, encabezados por Duryodhana, con los arcos alzados, impulsaron sus veloces caballos hacia donde estaban sus carros.
6.78.20
अपराह्णे महाराज प्रावर्तत महारणः ।
तावकानां च बलिनां परेषां चैव भारत ॥ ६.७८.२० ॥
Por la tarde, gran rey, descendiente de Bharata, comenzó aquella gran batalla entre tus guerreros poderosos y los enemigos.
6.78.21
अभिमन्युर्विकर्णस्य हयान्हत्वा महाहवे ।
अथैनं पञ्चविंशत्या क्षुद्रकाणां समार्पयत् ॥ ६.७८.२१ ॥
En la gran batalla Abhimanyu mató los caballos de Vikarṇa; luego fue atacado por veinticinco de los guerreros menores.
6.78.22
हताश्वं रथमुत्सृज्य विकर्णस्तु महारथः ।
आरुरोह रथं राजंश्चित्रसेनस्य भारत ।
योधयामास समरे तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.७८.२२ ॥
Tras abandonar su carro cuyos caballos habían muerto, el gran guerrero de carro Vikarṇa, oh rey, descendiente de Bharata, subió al carro de Citrasena y combatió en la batalla; aquello fue como algo asombroso.
6.78.23
स्थितावेकरथे तौ तु भ्रातरौ कुलवर्धनौ ।
आर्जिनिः शरजालेन च्छादयामास भारत ॥ ६.७८.२३ ॥
Aquellos dos hermanos, acrecentadores del linaje, de pie en un mismo carro, oh descendiente de Bharata, el hijo de Arjuna los cubrió con una red de flechas.
6.78.24
चित्रसेनो विकर्णश्च कार्ष्णिं पञ्चभिरायसैः ।
विव्यधाते न चाकम्पत्कार्ष्णिर्मेरुरिव स्थितः ॥ ६.७८.२४ ॥
Citrasena y Vikarṇa atravesaron al hijo de Kṛṣṇa con cinco flechas de hierro, pero el hijo de Kṛṣṇa, firme como el monte Meru, no tembló.
6.78.25
दुःशासनस्तु समरे केकयान्पञ्च मारिप ।
योधयामास राजेन्द्र तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.७८.२५ ॥
En la batalla, Duḥśāsana luchó contra cinco príncipes kekaya, oh señor; aquello resultó asombroso, oh soberano de reyes.
6.78.26
द्रौपदेया रणे क्रुद्धा दुर्योधनमवारयन् ।
शरैराशीविषाकारैः पुत्रं तव विशांपते ॥ ६.७८.२६ ॥
En la batalla, los hijos de Draupadī, airados, detuvieron a Duryodhana; con flechas como serpientes venenosas, oh señor del pueblo, contuvieron a tu hijo.
6.78.27
पुत्रोऽपि तव दुर्धर्षो द्रौपद्यास्तनयान्रणे ।
सायकैर्निशितै राजन्नाजघान पृथक्पृथक् ॥ ६.७८.२७ ॥
Tu hijo también era invencible; en la batalla, oh rey, hirió a los hijos de Draupadī uno por uno con flechas afiladas.
6.78.28
तैश्चापि विद्धः शुशुभे रुधिरेम समुक्षितः ।
गिरिः प्रस्रवणैर्यद्वद्गैरिकादिविमिश्रितैः ॥ ६.७८.२८ ॥
Herido por ellos y cubierto de sangre, brillaba como una montaña con arroyos mezclados con ocre rojo y similares.
6.78.29
भीष्मोऽपि समरे राजन्पाण्डवानामनीकिनीम् ।
कालयामास बलवान्पालः पशुगणानिव ॥ ६.७८.२९ ॥
Oh rey, también Bhīṣma, poderoso en la batalla, destruyó el ejército de los Pāṇḍavas como un pastor arrea un rebaño de ganado.
6.78.30
ततो गाण्डीवनिर्घोषः प्रादुरासीद्विशांपते ।
दक्षिणेन वरूथिन्याः पार्थस्यरीन्विनिघ्नतः ॥ ६.७८.३० ॥
Entonces, oh señor del pueblo, desde el flanco derecho del ejército surgió el estruendo del Gāṇḍīva de Pārtha mientras abatía a sus enemigos.
6.78.31
उत्तस्थुः समरे तत्र कबन्धानि समन्ततः ।
कुरूणां चैव सैन्येषु पाण्डवानां च भारत ॥ ६.७८.३१ ॥
Oh descendiente de Bharata, en aquella batalla, por todas partes entre los ejércitos de los Kurus y de los Pāṇḍavas, se levantaron troncos sin cabeza.
6.78.32
शोणितोदं शरावर्तं गजद्वीपं हयोर्मिणम् ।
रथनौभिर्नरव्याघ्राः प्रतेरुः सैन्यसागरम् ॥ ६.७८.३२ ॥
Cruzando aquel océano de ejércitos —un río de sangre, remolinos de flechas, islas de elefantes, olas de caballos—, los tigres entre los hombres lo atravesaron en barcas hechas de carros.
6.78.33
छिन्नहस्ता विकवचा विदेहाश्च नरोत्तमाः ।
दृश्यन्ते पतितास्तत्र शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.७८.३३ ॥
Allí se veían caídos, por centenares y por millares, los mejores de los hombres, con las manos cortadas y sin coraza.
6.78.34
निहतैर्मत्तमातङ्गैः शोणितौघपरिप्लुतैः ।
भूर्भाति भरतश्रेष्ठ पर्वतैराचिता यथा ॥ ६.७८.३४ ॥
Oh mejor de los Bharatas, la tierra resplandece como si estuviera sembrada de montañas: elefantes furiosos muertos, empapados en torrentes de sangre.
6.78.35
तत्राद्भुतमपश्याम तव तेषां च भारत ।
न तत्रासीत्पुमान्कश्चिद्यो युद्धं नाभिकाङ्क्षति ॥ ६.७८.३५ ॥
Oh descendiente de Bharata, allí vimos una maravilla, tanto de tu lado como del suyo: no había allí hombre alguno que no deseara la batalla.
6.78.36
एवं युयुधिरे वीराः प्रार्थयाना महद्यशः ।
तावकाः पाण्डवैः सार्धमाकाङ्क्षन्तो जयं युधि ॥ ६.७८.३६ ॥
Así combatieron los héroes, buscando gran gloria: los tuyos lucharon con los Pāṇḍavas, deseando la victoria en la batalla.