మహాభారతం · అధ్యాయం 7.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.113.1
प्रयाते तव सैन्यं तु युयुधाने युयुत्सया ।
धर्मराजो महाराज स्वेनानीकेन संवृतः।
प्रायाद्द्रोणरथं प्रेप्सुर्युयुधानस्य पृष्ठतः ॥ ७.११३.१ ॥
మహారాజా, నీ సైన్యం యుయుధానునితో యుద్ధం చేయాలనే కోరికతో ముందుకు సాగింది. ధర్మరాజు తన సేనతో చుట్టుముట్టబడి, యుయుధానుని వెనుక నుండి ద్రోణుని రథాన్ని చేరాలని కోరుతూ ముందుకు వెళ్ళాడు.
7.113.2
ततः पाञ्चालराजस्य पुत्रः समरदुर्मदः ।
प्रयाते माधवे राजन्निदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.११३.२ ॥
అప్పుడు పాంచాల రాజు కుమారుడు, యుద్ధ మదంతో ఉన్నవాడు, మాధవుడు వెళ్ళినప్పుడు, ఓ రాజా, ఈ మాటను పలికాడు.
7.113.3
प्राक्रोशत्पाण्डवानीके वसुदानश्च पार्थिवः ।
आगच्छत प्रहरत द्रुतं विपरिधावत ॥ ७.११३.३ ॥
పాండవ సేనలో రాజు వసుదానుడు బిగ్గరగా అరిచాడు: రండి, కొట్టండి, త్వరగా పరుగెత్తండి, చుట్టూ పరుగిడండి.
7.113.4
यथा सुखेन गच्छेत सात्यकिर्युद्धदुर्मदः ।
महारथा हि बहवो यतिष्यन्तेऽस्य निर्जये ॥ ७.११३.४ ॥
యుద్ధ మదంతో ఉన్న సాత్యకి సుఖంగా వెళ్ళగలిగేలా — ఎందుకంటే అతన్ని జయించడానికి అనేక మహారథులు ప్రయత్నిస్తారు.
7.113.5
सेनापतिवचः श्रुत्वा पाण्डवेयाः समन्ततः ।
अभ्युद्ययुर्महाराज तव सैन्यं समन्ततः ॥ ७.११३.५ ॥
సేనాపతి మాటలు విన్న పాండవులు, మహారాజా, నీ సైన్యం వైపు నలువైపుల నుండి దూసుకెళ్ళారు.
7.113.6
जहि प्रहर गृह्णीहि विध्य विद्रव चाद्रव ।
इति ब्रुवन्तौ वेगेन निपेतुस्ते महारथाः ॥ ७.११३.६ ॥
చంపండి, కొట్టండి, పట్టుకోండి, గుచ్చండి, పారదోలండి, దూకండి — అని అరుస్తూ ఆ మహారథులు వేగంగా దూకారు.
7.113.7
वयं प्रतिजिगीषन्तस्तत्र तान्समभिद्रुताः ।
बाणशङ्खरवान्कृत्वा विमिश्रान्वाद्यनिस्वनैः ॥ ७.११३.७ ॥
మేము వారిని జయించాలనే కోరికతో అక్కడ వారిపై దూకాము; బాణాల శబ్దం, శంఖధ్వని వాద్యధ్వనులతో కలిసిపోయాయి.
7.113.8
युयुधानरथं दृष्ट्वा तावका अभिदुद्रुवुः ।
ततः शब्दो महानासीद्युयुधानरथं प्रति ॥ ७.११३.८ ॥
యుయుధానుని రథాన్ని చూసి మీ వారు దానిపైకి దూకారు; అప్పుడు యుయుధానుని రథం వైపు గొప్ప కోలాహలం లేచింది.
7.113.9
आकीर्यमाणा धावन्ती तव पुत्रस्य वाहिनी ।
सात्वतेन महाराज शतधाऽभिव्यशीर्यत ॥ ७.११३.९ ॥
మహారాజా, మీ కుమారుని సైన్యం చెదరి పారిపోతుండగా సాత్వతుడు (సాత్యకి) చేత వందల విధాలుగా ఛిన్నాభిన్నమైంది.
7.113.10
तस्यां विदीर्यमाणायां शिनेः पुत्रो महारथः ।
सप्तवीरान्महेष्वासानग्रानीकेष्वपोथयत् ॥ ७.११३.१० ॥
ఆ సైన్యం చెదురుతుండగా, శిని కుమారుడైన ఆ మహారథుడు ముందు వరుసలలోని ఏడుగురు గొప్ప విలుకాండ్ల వీరులను చితకొట్టాడు.
7.113.11
अथान्यानपि राजेन्द्र नानाजनपदेश्वरान् ।
शरैरनलसङ्काशैर्निन्ये वीरान्यमक्षयम् ॥ ७.११३.११ ॥
అప్పుడు, ఓ రాజేంద్రా, అగ్నిసమానమైన బాణాలతో అతడు వివిధ దేశాధిపతులైన ఇతర వీరులను యమలోకానికి పంపాడు.
7.113.12
शतमेकेन विव्याध शतेनैकं च पत्रिणाम् ।
द्विपारोहान्द्विपांश्चैव हयारोहान्हयांस्तथा।
रथिनः साश्वसूतांश्च जघानेशः पशूनिव ॥ ७.११३.१२ ॥
ఒకడిని నూరు బాణాలతో, నూరుమందిని ఒక బాణంతో గుచ్చాడు. ఏనుగు స్వారీదారులను, ఏనుగులను, గుర్రపు స్వారీదారులను, గుర్రాలను, అలాగే రథికులను గుర్రాలు, సారథులతో కలిపి ఆ ప్రభువు పశువులను చంపినట్లు చంపాడు.
7.113.13
तं तथाऽद्भुतकर्माणं शरसम्पातवर्षिणम् ।
न केचनाभ्यधावन्वै सात्यकिं तव सैनिकाः ॥ ७.११३.१३ ॥
అద్భుత కార్యములు చేసి, బాణవర్షం కురిపిస్తున్న అతడిని చూసి మీ సైనికులలో ఎవరూ సాత్యకి వైపు పరుగెత్తలేదు.
7.113.14
ते भीता मृद्यमानाश्च प्रमृष्टा दीर्घबाहुना ।
आयोधनं जहुर्वीरा दृष्टा तमतिमानिनम् ॥ ७.११३.१४ ॥
భయపడి, నలిగిపోతూ, దీర్ఘబాహువు చేత కొట్టబడిన ఆ వీరులు, ఆ గర్విష్ఠుడిని చూసి యుద్ధభూమిని విడిచిపెట్టారు.
7.113.15
तमेकं बहुधा पश्यन्मोहितास्तस्य तेजसा ॥ ७.११३.१५ ॥
ఒక్కడైనా అతడిని అనేక రూపాలుగా చూసి, అతని తేజస్సుతో మోహితులై (వారు కలవరపడ్డారు).
7.113.16
रथैर्विमथितैश्चैव भग्ननीडैश्च मारिष ।
चक्रैर्विमथितैश्छत्रैर्ध्वजैश्च विनिपातितैः ॥ ७.११३.१६ ॥
ఓ మహనీయా, నలిగిపోయిన రథాలతో, విరిగిన ఆసనాలు గల రథాలతో, నలిగిన చక్రాలతో, ఛత్రాలతో, కూలిన ధ్వజాలతో (రణభూమి నిండింది).
7.113.17
अनुकर्षैः पताकाभिः शिरस्त्राणैः सकाञ्चनैः ।
बाहुभिश्चन्दनादिग्धैः साङ्गदैश्च विशाम्पते ॥ ७.११३.१७ ॥
కట్టు పట్టీలు, పతాకలు, బంగారు శిరస్త్రాణాలు, చందనం పూసిన బాహువులు, భుజకీర్తులతో (రణభూమి నిండింది), ఓ ప్రజాపతీ.
7.113.18
हस्तिहस्तोपमैश्चापि भुजङ्गाभोगसन्निभैः ।
ऊरुभिः पृथिवी च्छन्ना मनुजानां नराधिप ॥ ७.११३.१८ ॥
ఏనుగు తొండం వంటి, పాము చుట్టల వంటి తొడలతో (మనుషుల భూమి కప్పబడింది), ఓ నరాధిపా.
7.113.19
शशाङ्कुसन्निभैश्चैव वदनैश्चारुकुण्डलैः ।
पतितैर्ऋषभाक्षाणां बभौ भारत मेदिनी ॥ ७.११३.१९ ॥
చంద్రుని వంటి ముఖాలు, అందమైన కుండలాలు కలిగిన, వృషభాక్షుల పడిపోయిన శరీరాలతో, ఓ భారతా, భూమి ప్రకాశించింది.
7.113.20
गजैश्च बहुधा छिन्नैः शयानैः पर्वतोपमैः ।
रराजातिभृशं भूमिर्विकीर्णैरिव पर्वतैः ॥ ७.११३.२० ॥
అనేక విధాలుగా ఛేదించబడి, పర్వతాల వలె పడి ఉన్న ఏనుగులతో, చెదరిన పర్వతాల వలె భూమి అత్యంత ప్రకాశించింది.
7.113.21
तपनीयमयैर्योक्त्रैर्मुक्ताजालविभूषितैः ।
उरश्छदैर्विचित्रैश्च व्यशोभन्त तुरङ्गमाः।
गतसत्वा महीं प्राप्य प्रमृष्टा दीर्घबाहुना ॥ ७.११३.२१ ॥
బంగారు పట్టీలు, ముత్యాల వలలతో అలంకరించబడిన, విచిత్రమైన రొమ్ము కవచాలు కలిగిన గుర్రాలు ప్రకాశించాయి; ప్రాణం పోయి, దీర్ఘబాహువు చేత కొట్టబడి అవి నేలను చేరాయి.
7.113.22
नानाविधानि सैन्यानि तव हत्वा तु सात्वतः ।
प्रविष्टस्तावकं सैन्यं द्रावयित्वा चमूं भृशम् ॥ ७.११३.२२ ॥
నీ అనేక రకాల సేనలను చంపి, సాత్వతుడు (సాత్యకి) నీ సైన్యంలో ప్రవేశించి, ఆ సేనను పూర్తిగా చెదరగొట్టాడు.
7.113.23
ततस्तेनैव मार्गेण येन यातो धनञ्जयः ।
इयेष सात्यकिर्गन्तुं ततो द्रोणेन वारितः ॥ ७.११३.२३ ॥
అప్పుడు, ధనంజయుడు వెళ్ళిన అదే మార్గం గుండా వెళ్లాలని సాత్యకి కోరాడు; అప్పుడు ద్రోణుడు అతనిని అడ్డుకున్నాడు.
7.113.24
भारद्वाजं समासाद्य युयुधानश्च सात्यकिः ।
न न्यवर्तत सङ्क्रुद्धो वेलामिव जलाशयः ॥ ७.११३.२४ ॥
భారద్వాజుని (ద్రోణుని) సమీపించిన యుయుధానుడైన సాత్యకి, కోపోద్రిక్తుడై, జలాశయం తన తీరాన్నుండి వెనుకకు మరలనట్లు మరలలేదు.
7.113.25
निवार्य तु रणे द्रोणो युयुधानं महारथम् ।
विव्याध निशितैर्बाणैः पञ्चभिर्मर्मभेदिभिः ॥ ७.११३.२५ ॥
యుద్ధంలో మహారథుడైన యుయుధానుడిని అడ్డుకొని, ద్రోణుడు మర్మస్థానాలను చీల్చే తీక్షణమైన ఐదు బాణాలతో అతడిని కొట్టాడు.
7.113.26
सात्यकिस्तु रणे द्रोणं राजन्विव्याध सप्तभिः ।
हेमपुङ्घैः शिलाधौतैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ७.११३.२६ ॥
రాజా! యుద్ధంలో సాత్యకి ద్రోణుడిని ఏడు బాణాలతో కొట్టాడు; అవి బంగారు రెక్కలు, రాతిపై సాన పెట్టినవి, కంక మరియు నెమలి ఈకలతో అలంకరించినవి.
7.113.27
षं षड्भिः सायकैर्द्रोणः साश्वयन्तारमार्दयत् ।
स तं न ममृषे द्रोणं युयुधानो महारथः ॥ ७.११३.२७ ॥
…ఆరు బాణాలతో ద్రోణుడు గుర్రాలతో సహా సారథిని బాధించాడు. ఆ మహారథుడు యుయుధానుడు దానిని సహించలేదు.
7.113.28
सिंहनादं ततः कृत्वा द्रोणं विव्याध सात्यकिः ।
दशभिः सायकैश्चान्यैः षड्भिरष्टाभिरेव च ॥ ७.११३.२८ ॥
అప్పుడు సింహనాదం చేసి సాత్యకి ద్రోణుడిని పది బాణాలతో, మరికొన్ని ఆరు మరియు ఎనిమిది బాణాలతో కొట్టాడు.
7.113.29
युयुधानः पुनर्द्रोणं विव्याध दशभिः शरैः ।
एकेन सारथिं चास्य चतुर्भिश्चतुरो हयान्।
ध्वजमेकेन बाणेन विव्याध युधि मारिष ॥ ७.११३.२९ ॥
యుయుధానుడు మళ్లీ ద్రోణుడిని పది బాణాలతో కొట్టాడు; ఒకదానితో అతని సారథిని, నాలుగింటితో నాలుగు గుర్రాలను, ఒక బాణంతో ధ్వజాన్ని కొట్టాడు — ఓ మారిష, యుద్ధంలో అలా చేశాడు.
7.113.30
तं द्रोणः साश्वयन्तारं सरथध्वजमाशुगैः ।
त्वरन्प्राच्छादयद्बाणैः शलभानामिव व्रजैः ॥ ७.११३.३० ॥
ద్రోణుడు ఆ సారథిని, గుర్రాలను, రథధ్వజాన్ని త్వరగా వేగవంతమైన బాణాలతో కప్పివేశాడు, మిడతల గుంపు కప్పినట్లు.
7.113.31
तथैव युयुधानोऽपि द्रोणं बहुभिराशुगैः ।
प्राच्छादयदसम्भ्रान्तस्त्वरमाणो महारथः ॥ ७.११३.३१ ॥
అలాగే యుయుధానుడు కూడా ద్రోణుడిని అనేక వేగమైన బాణాలతో కప్పివేశాడు; ఆ మహారథుడు కలతచెందక, వేగంగా ముందుకు సాగాడు.
7.113.32
द्रोणस्तु परमक्रुद्धः सात्यकिं परवीरहा ।
अवाक्रिच्छितैर्बाणैर्वासुदेवपराक्रमम् ॥ ७.११३.३२ ॥
అత్యంత కోపంతో శత్రువీరులను సంహరించే ద్రోణుడు, వాసుదేవుని పరాక్రమశాలి అయిన సాత్యకిపై విచిత్రమైన బాణాలను కురిపించాడు.
7.113.33
तं तथा शरजालेन प्रच्छाद्य महता पुनः ।
द्रोणः प्रहस्य शैनेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.११३.३३ ॥
అతనిని ఈ విధంగా బాణజాలంతో మళ్లీ గొప్పగా కప్పి, ద్రోణుడు నవ్వుతూ శైనేయుడు సాత్యకితో ఈ మాట చెప్పాడు.
7.113.34
तवाचार्यो रणं हित्वा गतः कापुरुषो यथा ।
युध्यमानं च मां हित्वा प्रदक्षिणमवर्तत ॥ ७.११३.३४ ॥
నీ ఆచార్యుడు యుద్ధాన్ని వదిలి పిరికివాడిలా వెళ్లిపోయాడు; పోరాడుతున్న నన్ను వదిలి ప్రదక్షిణంగా మళ్లాడు.
7.113.35
त्वं हि मे युध्यतो नाद्य जीवन्यास्यसि माधव ।
यदि मां त्वं रणे हित्वा न यास्याचार्यवद्द्रुतम् ॥ ७.११३.३५ ॥
మాధవా! నీవు పోరాడుతున్న నన్ను వదిలి ఆచార్యుడిలా త్వరగా వెళ్లిపోకపోతే, ఈ రోజు నీవు ప్రాణాలతో వెళ్లవు.
7.113.36
धनञ्जयस्य पदवीं धर्मराजस्य शासनात् ।
गच्छामि स्वस्ति ते ब्रह्मन्न मे कालात्ययो भवेत् ॥ ७.११३.३६ ॥
ధర్మరాజు ఆజ్ఞతో ధనంజయుని మార్గంలో వెళ్తున్నాను. బ్రాహ్మణా, నీకు శుభం కలుగుగాక; నాకు కాలవిలంబం కాకూడదు.
7.113.37
आचार्यानुगतो मार्गः शिष्यैरन्वास्यते सदा ।
तस्मादेव व्रजाम्याशु यथा मे स गुरुर्गतः ॥ ७.११३.३७ ॥
ఆచార్యుడు వెళ్ళిన మార్గాన్నే శిష్యులు ఎల్లప్పుడూ అనుసరిస్తారు. కాబట్టి నా గురువు వెళ్ళిన దారిలోనే నేను త్వరగా వెళ్తాను.
7.113.38
एतावदुक्त्वा शैनेय आचार्यं परिवर्जयन् ।
प्रयातः सहसा राजन्सारथिं चेदमब्रवीत् ॥ ७.११३.३८ ॥
ఇంతవరకు చెప్పి, శైనేయుడు ఆచార్యుడిని విడిచి వెంటనే బయలుదేరాడు; ఓ రాజా, అతడు తన సారథితో ఇలా అన్నాడు.
7.113.39
द्रोणः करिष्यते यत्नं सर्वथा मम वारणे ।
यत्तो याहि रणे सूत शृणु चेदं वचः परम् ॥ ७.११३.३९ ॥
ద్రోణుడు నన్ను అడ్డగించడానికి అన్ని విధాలుగా ప్రయత్నిస్తాడు. ఓ సూతా, జాగ్రత్తగా యుద్ధంలోకి వెళ్ళు; ఈ పరమ వచనాన్ని విను.
7.113.40
एतदालोक्यते सैन्यमावन्त्यानां महाप्रभम् ।
अस्यानन्तरतस्त्वेतद्दाक्षिणात्यं महद्बलम् ॥ ७.११३.४० ॥
ఇదిగో ఆవంత్యుల మహా తేజస్సుగల సైన్యం కనిపిస్తోంది. దీనికి వెంటనే ఇదిగో దక్షిణ దేశపు మహా బలం.
7.113.41
तदनन्तरमेतच्च बाह्लिकानां महद्बलम् ।
बाह्लिकाभ्याशतो युक्तं कर्णस्य च महद्बलम् ॥ ७.११३.४१ ॥
దాని తరువాత ఇదిగో బాహ్లీకుల మహా సైన్యం; బాహ్లీకుల సమీపంలో కలిసి ఉన్న కర్ణుని మహా సైన్యం కూడా ఉంది.
7.113.42
अन्योन्येन हि सैन्यानि भिन्नान्येतानि सारथे ।
अन्योन्यं समुपाश्रित्य न त्यक्ष्यन्ति रणाजिरम् ॥ ७.११३.४२ ॥
ఓ సారథీ, ఈ సైన్యాలు ఒకదానికొకటి వేరుగా కనిపిస్తున్నాయి; కానీ ఒకదానిపై ఒకటి ఆధారపడి అవి రణభూమిని వదలవు.
7.113.43
एतदन्तरमासाद्य चोदयाश्वान्प्रहृष्टवत् ।
मध्यमं जवमास्थाय वह मामत्र सारथे ॥ ७.११३.४३ ॥
ఈ అంతరాన్ని చేరి, ఉల్లాసంగా ఉన్నవాడిలా గుర్రాలను నడిపించు. మధ్యమ వేగాన్ని అవలంబించి, ఓ సారథీ, నన్ను ఇక్కడికి తీసుకెళ్లు.
7.113.44
बाह्लिका यत्र दृश्यन्ते नानाप्रहरणोद्यताः ।
दाक्षिणात्याश्च बहवः सूतपुत्रपुरोगमाः ॥ ७.११३.४४ ॥
బాహ్లికులు వివిధ ఆయుధాలు ఎత్తి ఉన్న చోట, దక్షిణ దేశీయులు చాలామంది, సూతపుత్రుడు (కర్ణుడు) ముందున్న చోట కనిపిస్తున్నారు.
7.113.45
हस्त्यश्वरथसम्बाधं यच्चानीकं विलोक्यते ।
नानादेशसमुत्थैश्च पदातिभिरधिष्ठितम् ॥ ७.११३.४५ ॥
ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలతో నిండిన, వివిధ దేశాలనుండి వచ్చిన కాలాళ్లతో ఆక్రమించబడిన సైన్యం కనిపిస్తోంది.
7.113.46
ततः शक्यो महाव्यूहो भेत्तुं स सहसा रणे ।
तं देशं त्वरिता यामो मृद्ग्रन्तो युधि शात्रवान् ॥ ७.११३.४६ ॥
అప్పుడు ఆ మహావ్యూహాన్ని యుద్ధంలో ఒక్కసారిగా ఛేదించడం సాధ్యమే. ఆ ప్రదేశం వైపు త్వరగా వెళ్దాం, యుద్ధంలో శత్రువులను నలిపివేస్తూ.
7.113.47
तत्रैते सम्प्रहृष्टत्वान्नास्मान्प्रति युयुत्सवः ॥ ७.११३.४७ ॥
అక్కడ వీరు మిక్కిలి ఉల్లాసంతో ఉన్నందున మనతో యుద్ధం చేయగోరరు.
7.113.48
अयुध्यमानो बहुभिरेकं प्राप्य सुदुर्बलम् ।
बलं प्रमथ्य गच्छामि मिषतां सर्वधन्विनाम् ॥ ७.११३.४८ ॥
అనేకులతో పోరాడక, ఒక్కడు, చాలా బలహీనుడైన వానిని చేరి, అన్ని విలుకాండ్రూ చూస్తుండగా ఆ సేనను మథించి ముందుకు వెళ్తాను.
7.113.49
मध्यतो याहि यत्रोग्रं कर्णस्य सुमहद्बलम् ।
यत्रैते परमक्रुद्धा दाक्षिणात्या महारथाः।
एतान्विजित्य सङ्ग्रामे ततो यामो धनञ्जयम् ॥ ७.११३.४९ ॥
మధ్యం నుండి వెళ్ళు, కర్ణుని అత్యంత భయంకరమైన గొప్ప సేన ఎక్కడ ఉందో అక్కడికి; ఈ పరమ కోపోద్రిక్తులైన దక్షిణ మహారథులు ఎక్కడ ఉన్నారో అక్కడికి. వీరిని యుద్ధంలో జయించిన తర్వాత మనం ధనంజయుని వద్దకు వెళ్దాం.
7.113.50
युयुधानवचः श्रुत्वा युयुधानस्य सारथिः ।
यथोक्तमगमद्राजन्वर्जयन्द्रोणमाहवे ॥ ७.११३.५० ॥
యుయుధానుని మాటలు విని, యుయుధానుని సారథి, ఓ రాజా, చెప్పినట్లుగానే వెళ్ళాడు; యుద్ధంలో ద్రోణుని తప్పించుకుంటూ.
7.113.51
तं द्रोणोऽनुययौ क्रुद्धो विकिरन्विशिखान्बहून् ।
युयुधानं महाभागं गच्छन्तमनिवर्तिनम् ॥ ७.११३.५१ ॥
అతనిని ద్రోణుడు కోపంతో వెంబడించాడు, అనేక బాణాలను చల్లుతూ; మహాభాగుడైన యుయుధానుడు ముందుకు వెళ్తూ, వెనక్కి తిరగకుండా ఉన్నాడు.
7.113.52
स च सैन्यं महद्भित्त्वा दाक्षिणात्यबलं च तत् ।
कर्णस्य सैन्यं सुमहदभिहत्य शितैः शरैः ॥ ७.११३.५२ ॥
ఆ మహాసేనను ఛేదించి, ఆ దక్షిణ బలాన్ని కూడా, కర్ణుని అతిపెద్ద సేనను వాడి బాణాలతో కొట్టి, అతను వెళ్ళిపోయాడు.
7.113.53
प्राविशद्भारतीं सेनामपर्यन्तां स सात्यकिः ।
सात्यको हि ततः सैन्यं द्रावयन्स समन्ततः ॥ ७.११३.५३ ॥
సాత్యకి భారతుల అంతులేని సేనలో ప్రవేశించాడు; తరువాత సాత్యకి అన్నివైపులా సేనను పారిపోయేలా చేస్తూ ముందుకు వెళ్ళాడు.
7.113.54
प्रविष्टे युयुधाने तु सैनिकेषु द्रुतेषु च ।
अमर्षी कृतवर्मा तु सात्यकिं पर्यवारयत् ॥ ७.११३.५४ ॥
యుయుధానుడు ప్రవేశించగా, సైనికులు పారిపోగా, కానీ అసహనంతో ఉన్న కృతవర్మ సాత్యకిని చుట్టుముట్టాడు.
7.113.55
तमापतन्तं विशिखैः षड्भिराहत्य सात्यकिः ।
चतुर्भिश्चतुरोऽस्याश्वानाजघानाशु वीर्यवान् ॥ ७.११३.५५ ॥
అతడు దాడి చేస్తుండగా ఆరు బాణాలతో కొట్టి, పరాక్రమవంతుడైన సాత్యకి నాలుగు బాణాలతో వెంటనే అతని నాలుగు గుర్రాలను కొట్టాడు.
7.113.56
ततः पुनः षोडशभिर्नतपर्वभिराशुगैः ।
सात्यकिः कृतवर्माणं प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ७.११३.५६ ॥
తర్వాత సాత్యకి వంగిన కీళ్ల పదహారు వేగమైన బాణాలతో కృతవర్మను అతని రొమ్ము మధ్యలో గుచ్చాడు.
7.113.57
स ताड्यमानो विशिखैर्बहुभिस्तिग्मतेजनैः ।
सात्वतेन महाराज कृतवर्मा न चक्षमे ॥ ७.११३.५७ ॥
మహారాజా, సాత్వతుడైన సాత్యకి పదునైన అనేక బాణాలతో కొట్టబడిన కృతవర్మ దాన్ని సహించలేకపోయాడు.
7.113.58
स वत्सन्दतं सन्धाय तिग्मांश्वनलसप्रभम् ।
आकृष्य राजन्नाकर्णाद्विव्याधोरसि सात्यकिम् ॥ ७.११३.५८ ॥
అతడు వత్సదంతం అనే బాణాన్ని సంధించి, అగ్నిలా మెరిసే పదునైన బాణాన్ని చెవి వరకు లాగి, రాజా, సాత్యకి రొమ్ములో గుచ్చాడు.
7.113.59
स तस्य देहावरणं भित्त्वा देहं च सायकः ।
सपुङ्खपत्रः पृथिवीं विवेश रुधिरोक्षितः ॥ ७.११३.५९ ॥
ఆ బాణం అతని దేహకవచాన్ని చీల్చి శరీరంలోకీ దూసుకుపోయింది; రెక్కలు, కొనతో సహా రక్తంతో తడిసి అది భూమిలో దిగబడింది.
7.113.60
अथास्य बहुभिर्बाणैरच्छिनत्परमास्त्रवित् ।
स मार्गणगणं राजन्कृतवर्मा शरासनम् ॥ ७.११३.६० ॥
అప్పుడు పరమాస్త్రాలు తెలిసిన కృతవర్మ అనేక బాణాలతో అతని విల్లును ఖండించాడు, రాజా.
7.113.61
विव्याध च रणे राजन्सात्यकिं सत्यविक्रमम् ।
दशभिर्विशिखैस्तीक्ष्णैरभिक्रुद्धः स्तनान्तरे ॥ ७.११३.६१ ॥
రాజా, యుద్ధంలో అత్యంత కోపంతో అతడు సత్యపరాక్రముడైన సాత్యకిని పది పదునైన బాణాలతో ఛాతీలో కొట్టాడు.
7.113.62
ततः प्रशीर्णे धनुषि शक्त्या शक्तिमतां वरः ।
जघान दक्षिणं बहुं सात्यकिः कृतवर्मणः ॥ ७.११३.६२ ॥
అప్పుడు అతని ధనుస్సు విరిగిపోగా, శక్తిమంతులలో శ్రేష్ఠుడైన సాత్యకి శక్తితో కృతవర్మ కుడి భుజాన్ని కొట్టాడు.
7.113.63
ततोऽन्यत्सुदृढं चापं पूर्णमायम्य सात्यकिः ।
व्यसृजद्विशिखांस्तूर्णं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.११३.६३ ॥
అప్పుడు సాత్యకి మరో అతి దృఢమైన విల్లును పూర్తిగా లాగి, వేగంగా వందలు, వేలు బాణాలను ప్రయోగించాడు.
7.113.64
सरथं कृतवर्माणं समन्तात्पर्यवारयत् ।
छादयित्वा रणे राजन्हार्दिक्यं स तु सात्यकिः।
अथास्य भल्लेन शिरः सारथेः समकृन्तत ॥ ७.११३.६४ ॥
అతడు కృతవర్మను, అతని రథాన్ని అన్ని వైపుల నుండి చుట్టుముట్టాడు. రాజా, యుద్ధంలో బాణాలతో కప్పి సాత్యకి హార్దిక్యుని అడ్డుకున్నాడు; తరువాత భల్లంతో అతని సారథి తలను పూర్తిగా ఖండించాడు.
7.113.65
स पपात हतः सूतो हार्दिक्यस्य महारथात् ।
ततस्ते यन्तृरहिताः प्राद्रवंस्तुरगा भृशम् ॥ ७.११३.६५ ॥
హార్దిక్యుని ఆ మహారథం నుండి చంపబడిన సారథి పడిపోయాడు. అప్పుడు సారథి లేని ఆ గుర్రాలు తీవ్రంగా పరుగెత్తాయి.
7.113.66
अथ भोजस्तु सम्भ्रान्तो निगृह्य तुरगामन्स्वयम् ।
तस्थौ वीरो धनुष्पाणिस्तत्सैन्यान्यभ्यपूजयन् ॥ ७.११३.६६ ॥
అప్పుడు భోజుడు కలతచెంది, స్వయంగా గుర్రాలను అదుపు చేసి, చేతిలో ధనుస్సుతో ఆ వీరుడు నిలిచాడు; ఆ సేనలు అతడిని ప్రశంసించాయి.
7.113.67
स मुहूर्तमिवाश्वास्य सदश्वान्समनोदयत् ।
व्यपेत भीरमित्राणामावहत्सुमहद्भयम् ॥ ७.११३.६७ ॥
అతను క్షణకాలం విశ్రమించి, మంచి గుర్రాలను తోలాడు; పిరికి మిత్రుల్లో గొప్ప భయాన్ని కలిగించాడు.
7.113.68
सात्यकिश्चात्यगात्तस्मात्स तु भीममुपाद्रवत् ॥ ७.११३.६८ ॥
సాత్యకి ఆ ప్రదేశాన్ని దాటి వెళ్లాడు; అతను భీముని వైపు పరుగెత్తాడు.
7.113.69
युयुधानोऽपि राजेन्द्र भोजानीकाद्विनिःसृतः ।
प्रययौ त्वरितस्तूर्णं काम्भोजानां महाचमूम् ॥ ७.११३.६९ ॥
రాజేంద్రా, యుయుధానుడు కూడా భోజ సైన్యం నుండి బయటపడి, వేగంగా కాంబోజుల గొప్ప సైన్యం వైపు వెళ్లాడు.
7.113.70
स तत्र बहुभिः शूरैः सन्निरुद्धो महारथैः ।
न चचाल तदा राजन्सात्यकिः सत्यविक्रमः ॥ ७.११३.७० ॥
రాజా, అక్కడ అనేక శూర మహారథులచే చుట్టుముట్టబడినా, సత్యపరాక్రముడైన సాత్యకి అప్పుడు చలించలేదు.
7.113.71
सन्धाय च चमूं द्रोणो भोजे भारं निवेश्य च ।
अभ्यधावद्रणे यत्तो युयुधानं युयुत्सया ॥ ७.११३.७१ ॥
ద్రోణుడు సైన్యాన్ని వ్యూహంగా నిలిపి, భోజులపై భారాన్ని ఉంచి, యుద్ధానికి సిద్ధమై యుయుధానుని వైపు పరుగెత్తాడు.
7.113.72
तथा तमनुधावन्तं युयुधानस्य पृष्ठतः ।
न्यवारयन्त संहृष्टाः पाण्डुसैन्ये ब्रृहत्तमाः।
समासाद्य तु हार्दिक्यं रथानां प्रवरं रथम् ॥ ७.११३.७२ ॥
ఈ విధంగా యుయుధానుని వెనుక పరుగెత్తుతున్న అతన్ని, పాండవ సైన్యంలోని ఆనందించిన మహారథులు అడ్డుకోలేదు. తరువాత వారు రథికులలో శ్రేష్ఠుడైన హార్దిక్యుని రథాన్ని చేరుకున్నారు.
7.113.73
पाञ्चाला विगतोत्साहा भीमसेनपुरोगमाः ।
विक्रम्य वारिता राजन्वीरेण कृतवर्मणा ॥ ७.११३.७३ ॥
రాజా, భీమసేనుని నాయకత్వంలోని పాంచాలులు ఉత్సాహం కోల్పోయి, వీరుడైన కృతవర్మ చేత అడ్డగించబడ్డారు.
7.113.74
यतमानांश्च तान्सर्वानीषद्विगतचेतसः ।
अभितस्ताञ्शरौघेण क्लान्तवाहानकारयत् ॥ ७.११३.७४ ॥
ప్రయత్నిస్తున్న వారందరినీ, కొంచెం కలతచెందిన మనస్సుతో ఉన్నవారిని, అన్ని వైపుల నుండి బాణాల ప్రవాహంతో అలసిన గుర్రాలు కలవారిగా చేశాడు.
7.113.75
निगृहीतास्तु भोजेन भोजानीकेप्सवो रणे ।
अतिष्ठन्नार्यवद्वीराः प्रार्थयन्तो महद्यशः।
हार्दिक्यं समरे यत्ता न शेकुः प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.११३.७५ ॥
భోజుని చేత అడ్డగించబడి, భోజ సైన్యాన్ని చేరాలనుకున్న ఆ వీరులు యుద్ధంలో ఆర్యుల వలె నిలబడ్డారు; గొప్ప కీర్తిని కోరుతూ, యుద్ధంలో ప్రయత్నిస్తూ కూడా హార్దిక్యుని ఎదుర్కొని చూడలేకపోయారు.