มหาภารตะ · อัธยายะ 7.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.113.1
प्रयाते तव सैन्यं तु युयुधाने युयुत्सया ।
धर्मराजो महाराज स्वेनानीकेन संवृतः।
प्रायाद्द्रोणरथं प्रेप्सुर्युयुधानस्य पृष्ठतः ॥ ७.११३.१ ॥
ข้าแต่มหาราช เมื่อกองทัพของพระองค์เคลื่อนออกไปด้วยใจปรารถนาจะรบกับยุยุธานะ พระเจ้าธรรมราชพร้อมด้วยกองทัพของพระองค์เองก็เคลื่อนไป ปรารถนาจะไปถึงรถของโทรณะจากด้านหลังของยุยุธานะ
7.113.2
ततः पाञ्चालराजस्य पुत्रः समरदुर्मदः ।
प्रयाते माधवे राजन्निदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.११३.२ ॥
ครั้งนั้น พระโอรสของกษัตริย์แห่งปาญจาละ ผู้มัวเมาในการรบ เมื่อมาธวะได้เคลื่อนไปแล้ว ข้าแต่พระราชา ก็ตรัสถ้อยคำเหล่านี้
7.113.3
प्राक्रोशत्पाण्डवानीके वसुदानश्च पार्थिवः ।
आगच्छत प्रहरत द्रुतं विपरिधावत ॥ ७.११३.३ ॥
ในกองทัพของปาณฑพ พระเจ้าวสุทานะร้องเสียงดังว่า มาเถิด! จงโจมตี! รีบวิ่งเข้าไปเถิด!
7.113.4
यथा सुखेन गच्छेत सात्यकिर्युद्धदुर्मदः ।
महारथा हि बहवो यतिष्यन्तेऽस्य निर्जये ॥ ७.११३.४ ॥
เพื่อให้สาตยกีผู้มัวเมาในการรบเคลื่อนไปได้โดยสะดวก เพราะมหารถจำนวนมากจะพยายามเพื่อจะปราบเขา
7.113.5
सेनापतिवचः श्रुत्वा पाण्डवेयाः समन्ततः ।
अभ्युद्ययुर्महाराज तव सैन्यं समन्ततः ॥ ७.११३.५ ॥
ข้าแต่มหาราช เมื่อได้ฟังถ้อยคำของแม่ทัพแล้ว ปาณฑพทั้งหลายก็ถาโถมเข้าใส่กองทัพของพระองค์จากทุกทิศ
7.113.6
जहि प्रहर गृह्णीहि विध्य विद्रव चाद्रव ।
इति ब्रुवन्तौ वेगेन निपेतुस्ते महारथाः ॥ ७.११३.६ ॥
ร้องว่า จงฆ่า! จงโจมตี! จงจับ! จงแทง! จงไล่ตี! จงบุกเข้าไป! มหารถเหล่านั้นพุ่งเข้าใส่ด้วยความเร็ว
7.113.7
वयं प्रतिजिगीषन्तस्तत्र तान्समभिद्रुताः ।
बाणशङ्खरवान्कृत्वा विमिश्रान्वाद्यनिस्वनैः ॥ ७.११३.७ ॥
พวกเราปรารถนาจะเอาชนะกลับคืน จึงพุ่งเข้าใส่พวกเขาที่นั่น ทำให้เสียงลูกศรและสังข์ปนเปไปกับเสียงดังของเครื่องดนตรี
7.113.8
युयुधानरथं दृष्ट्वा तावका अभिदुद्रुवुः ।
ततः शब्दो महानासीद्युयुधानरथं प्रति ॥ ७.११३.८ ॥
เมื่อเห็นรถของยุยุธานะ ทหารของพระองค์ก็พุ่งเข้าใส่ ครั้งนั้นเกิดเสียงอึกทึกใหญ่หลวงขึ้นมุ่งไปยังรถของยุยุธานะ
7.113.9
आकीर्यमाणा धावन्ती तव पुत्रस्य वाहिनी ।
सात्वतेन महाराज शतधाऽभिव्यशीर्यत ॥ ७.११३.९ ॥
ข้าแต่มหาราช กองทัพของพระโอรสของพระองค์ซึ่งกระจัดกระจายและวิ่งหนี ถูกสาตวตะ (สาตยกี) ฉีกกระจุยเป็นร้อยส่วน
7.113.10
तस्यां विदीर्यमाणायां शिनेः पुत्रो महारथः ।
सप्तवीरान्महेष्वासानग्रानीकेष्वपोथयत् ॥ ७.११३.१० ॥
เมื่อกองทัพนั้นถูกฉีกกระจุย โอรสของศินี มหารถผู้นั้น ก็บดขยี้วีรบุรุษเจ็ดคน ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ในแนวหน้าของกองทัพ
7.113.11
अथान्यानपि राजेन्द्र नानाजनपदेश्वरान् ।
शरैरनलसङ्काशैर्निन्ये वीरान्यमक्षयम् ॥ ७.११३.११ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ต่อจากนั้นเขาก็ใช้ลูกศรที่ลุกโชนดุจไฟ ส่งวีรบุรุษอื่นๆ ซึ่งเป็นเจ้าเมืองต่างๆ อีกมากมายไปสู่แดนของพระยม
7.113.12
शतमेकेन विव्याध शतेनैकं च पत्रिणाम् ।
द्विपारोहान्द्विपांश्चैव हयारोहान्हयांस्तथा।
रथिनः साश्वसूतांश्च जघानेशः पशूनिव ॥ ७.११३.१२ ॥
เขายิงคนหนึ่งด้วยลูกศรหนึ่งร้อยดอก และยิงอีกร้อยคนด้วยลูกศรดอกเดียว ผู้เป็นใหญ่ได้สังหารผู้ขี่ช้างและช้าง ผู้ขี่ม้าและม้า และมหารถพร้อมด้วยม้าและสารถี ดุจการฆ่าสัตว์เลี้ยง
7.113.13
तं तथाऽद्भुतकर्माणं शरसम्पातवर्षिणम् ।
न केचनाभ्यधावन्वै सात्यकिं तव सैनिकाः ॥ ७.११३.१३ ॥
เมื่อผู้กระทำการมหัศจรรย์ผู้นั้นโปรยฝนลูกศรเช่นนั้น ไม่มีทหารของพระองค์แม้แต่คนเดียวที่พุ่งเข้าไปเผชิญหน้ากับสาตยกี
7.113.14
ते भीता मृद्यमानाश्च प्रमृष्टा दीर्घबाहुना ।
आयोधनं जहुर्वीरा दृष्टा तमतिमानिनम् ॥ ७.११३.१४ ॥
วีรบุรุษเหล่านั้นหวาดกลัว ถูกบดขยี้และถูกโจมตีล้มลงโดยผู้มีแขนยาว เมื่อเห็นผู้มีความทะนงตนนั้น จึงละทิ้งสนามรบไป
7.113.15
तमेकं बहुधा पश्यन्मोहितास्तस्य तेजसा ॥ ७.११३.१५ ॥
เมื่อเห็นเขาผู้เดียวปรากฏเป็นหลายร่าง พวกเขาก็งุนงงด้วยรัศมีของเขา
7.113.16
रथैर्विमथितैश्चैव भग्ननीडैश्च मारिष ।
चक्रैर्विमथितैश्छत्रैर्ध्वजैश्च विनिपातितैः ॥ ७.११३.१६ ॥
ข้าแต่ท่านผู้เคารพ สนามรบเต็มไปด้วยรถที่ถูกบดขยี้ รถที่ที่นั่งหักพัง ล้อที่ถูกบดขยี้ ร่ม และธงที่ถูกโค่นล้ม
7.113.17
अनुकर्षैः पताकाभिः शिरस्त्राणैः सकाञ्चनैः ।
बाहुभिश्चन्दनादिग्धैः साङ्गदैश्च विशाम्पते ॥ ७.११३.१७ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน สนามรบเต็มไปด้วยสายรัดม้า ธงปลิว หมวกเกราะทองคำ แขนที่ทาด้วยจันทน์ และกำไลแขน
7.113.18
हस्तिहस्तोपमैश्चापि भुजङ्गाभोगसन्निभैः ।
ऊरुभिः पृथिवी च्छन्ना मनुजानां नराधिप ॥ ७.११३.१८ ॥
ข้าแต่จอมมนุษย์ แผ่นดินของมนุษย์ถูกปกคลุมด้วยต้นขาที่ดุจงวงช้าง และดุจขดของงู
7.113.19
शशाङ्कुसन्निभैश्चैव वदनैश्चारुकुण्डलैः ।
पतितैर्ऋषभाक्षाणां बभौ भारत मेदिनी ॥ ७.११३.१९ ॥
ข้าแต่ภารตะ แผ่นดินเรืองรองด้วยวีรบุรุษตาดุจโคผู้ที่ล้มลงนอนอยู่ มีใบหน้าดุจจันทร์และต่างหูอันงดงาม
7.113.20
गजैश्च बहुधा छिन्नैः शयानैः पर्वतोपमैः ।
रराजातिभृशं भूमिर्विकीर्णैरिव पर्वतैः ॥ ७.११३.२० ॥
ผืนดินเรืองรองยิ่งนัก เกลื่อนกล่นด้วยช้างที่ถูกตัดเป็นชิ้นๆ นอนอยู่ดุจภูเขา ราวกับว่าถูกโปรยไว้ด้วยภูเขาที่กระจัดกระจาย
7.113.21
तपनीयमयैर्योक्त्रैर्मुक्ताजालविभूषितैः ।
उरश्छदैर्विचित्रैश्च व्यशोभन्त तुरङ्गमाः।
गतसत्वा महीं प्राप्य प्रमृष्टा दीर्घबाहुना ॥ ७.११३.२१ ॥
ม้าเหล่านั้นสวมเครื่องประดับทองคำและตาข่ายประดับมุก พร้อมเกราะอกลวดลายหลากสี ต่างเปล่งรัศมีงดงาม แต่ไร้ชีวิตแล้ว ถูกผู้มีแขนยาวฟาดลงสู่พื้นดิน
7.113.22
नानाविधानि सैन्यानि तव हत्वा तु सात्वतः ।
प्रविष्टस्तावकं सैन्यं द्रावयित्वा चमूं भृशम् ॥ ७.११३.२२ ॥
สาตวตะ (สาตยกิ) สังหารกองทัพของท่านซึ่งมีหลายประเภท แล้วบุกเข้าสู่กองทัพของท่าน ทำลายไพร่พลจนแตกกระจัดกระจายไปทั้งหมด
7.113.23
ततस्तेनैव मार्गेण येन यातो धनञ्जयः ।
इयेष सात्यकिर्गन्तुं ततो द्रोणेन वारितः ॥ ७.११३.२३ ॥
ครั้นแล้วสาตยกิประสงค์จะไปตามทางเดียวกับที่ธนัญชัยได้ผ่านไป แต่โทรณะห้ามไว้
7.113.24
भारद्वाजं समासाद्य युयुधानश्च सात्यकिः ।
न न्यवर्तत सङ्क्रुद्धो वेलामिव जलाशयः ॥ ७.११३.२४ ॥
สาตยกิผู้ยุทธนะเข้าประจันหน้าภารัทวาชะ (โทรณะ) ด้วยความโกรธแค้น ไม่ยอมถอยกลับ ดุจอ่างน้ำไม่ถอยห่างจากฝั่ง
7.113.25
निवार्य तु रणे द्रोणो युयुधानं महारथम् ।
विव्याध निशितैर्बाणैः पञ्चभिर्मर्मभेदिभिः ॥ ७.११३.२५ ॥
ในการรบ โทรณะยับยั้งรถศึกผู้ยิ่งใหญ่คือยุยุธานไว้ได้ แล้วยิงด้วยลูกศรคมห้าดอกที่ทะลุจุดสำคัญในร่างกาย
7.113.26
सात्यकिस्तु रणे द्रोणं राजन्विव्याध सप्तभिः ।
हेमपुङ्घैः शिलाधौतैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ७.११३.२६ ॥
ข้าแต่พระราชา สาตยกิในการรบยิงโทรณะด้วยลูกศรเจ็ดดอก มีขนปีกทองคำ ลับบนหิน และติดขนนกกังและนกยูง
7.113.27
षं षड्भिः सायकैर्द्रोणः साश्वयन्तारमार्दयत् ।
स तं न ममृषे द्रोणं युयुधानो महारथः ॥ ७.११३.२७ ॥
...โทรณะยิงลูกศรหกดอก ทำให้สารถีพร้อมทั้งม้าได้รับความทุกข์ทรมาน รถศึกผู้ยิ่งใหญ่ยุยุธานทนการกระทำของโทรณะนั้นไม่ได้
7.113.28
सिंहनादं ततः कृत्वा द्रोणं विव्याध सात्यकिः ।
दशभिः सायकैश्चान्यैः षड्भिरष्टाभिरेव च ॥ ७.११३.२८ ॥
ครั้นแล้ว สาตยกิคำรามดุจสิงโตแล้วยิงโทรณะด้วยลูกศรสิบดอก และด้วยลูกศรอื่นอีกหกและแปดดอก
7.113.29
युयुधानः पुनर्द्रोणं विव्याध दशभिः शरैः ।
एकेन सारथिं चास्य चतुर्भिश्चतुरो हयान्।
ध्वजमेकेन बाणेन विव्याध युधि मारिष ॥ ७.११३.२९ ॥
ยุยุธานยิงโทรณะอีกครั้งด้วยลูกศรสิบดอก ดอกหนึ่งยิงสารถีของโทรณะ สี่ดอกยิงม้าทั้งสี่ และดอกหนึ่งยิงธง ข้าแต่ผู้ประเสริฐ ท่านได้กระทำเช่นนั้นในการรบ
7.113.30
तं द्रोणः साश्वयन्तारं सरथध्वजमाशुगैः ।
त्वरन्प्राच्छादयद्बाणैः शलभानामिव व्रजैः ॥ ७.११३.३० ॥
โทรณะรีบปกคลุมสารถีนั้นพร้อมม้าและธงรถด้วยลูกศรอันรวดเร็ว ดุจฝูงตั๊กแตนปกคลุมสิ่งใด ๆ
7.113.31
तथैव युयुधानोऽपि द्रोणं बहुभिराशुगैः ।
प्राच्छादयदसम्भ्रान्तस्त्वरमाणो महारथः ॥ ७.११३.३१ ॥
ในทำนองเดียวกัน ยุยุธานผู้ไม่หวั่นไหวและรีบเร่ง รถศึกผู้ยิ่งใหญ่นั้น ได้ปกคลุมโทรณะด้วยลูกศรรวดเร็วจำนวนมาก
7.113.32
द्रोणस्तु परमक्रुद्धः सात्यकिं परवीरहा ।
अवाक्रिच्छितैर्बाणैर्वासुदेवपराक्रमम् ॥ ७.११३.३२ ॥
โทรณะผู้โกรธจัดยิ่งนัก ผู้สังหารวีรบุรุษฝ่ายศัตรู ได้โปรยลูกศรอันเจิดจ้าลงใส่สาตยกิ ผู้เป็นวีรบุรุษผู้ติดตามวาสุเทพ
7.113.33
तं तथा शरजालेन प्रच्छाद्य महता पुनः ।
द्रोणः प्रहस्य शैनेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.११३.३३ ॥
โทรณะปกคลุมสาตยกินั้นด้วยตาข่ายลูกศรอันใหญ่หลวงอีกครั้ง แล้วหัวเราะ กล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่สายแห่งศินี
7.113.34
तवाचार्यो रणं हित्वा गतः कापुरुषो यथा ।
युध्यमानं च मां हित्वा प्रदक्षिणमवर्तत ॥ ७.११३.३४ ॥
อาจารย์ของเจ้าละทิ้งการรบจากไปดุจคนขลาด และทิ้งข้าซึ่งกำลังสู้รบ เดินเวียนขวาหนีไป
7.113.35
त्वं हि मे युध्यतो नाद्य जीवन्यास्यसि माधव ।
यदि मां त्वं रणे हित्वा न यास्याचार्यवद्द्रुतम् ॥ ७.११३.३५ ॥
ข้าแต่มาธวะ หากเจ้าไม่รีบไปเหมือนอาจารย์ ละทิ้งข้าผู้กำลังต่อสู้ในการรบ วันนี้เจ้าจะไปไม่รอดชีวิต
7.113.36
धनञ्जयस्य पदवीं धर्मराजस्य शासनात् ।
गच्छामि स्वस्ति ते ब्रह्मन्न मे कालात्ययो भवेत् ॥ ७.११३.३६ ॥
ตามพระบัญชาของพระธรรมราชา ข้าจะไปตามทางของธนัญชัย ขอให้ท่านเป็นสุข ข้าแต่พราหมณ์ ขออย่าให้เวลาของข้าล่าช้าเลย
7.113.37
आचार्यानुगतो मार्गः शिष्यैरन्वास्यते सदा ।
तस्मादेव व्रजाम्याशु यथा मे स गुरुर्गतः ॥ ७.११३.३७ ॥
ทางที่อาจารย์เคยดำเนินไปนั้น ศิษย์ย่อมดำเนินตามเสมอ เพราะฉะนั้นข้าจึงรีบไปตามทางที่ครูของข้าได้ไปแล้ว
7.113.38
एतावदुक्त्वा शैनेय आचार्यं परिवर्जयन् ।
प्रयातः सहसा राजन्सारथिं चेदमब्रवीत् ॥ ७.११३.३८ ॥
ข้าแต่พระราชา เมื่อพูดเพียงเท่านี้ ไศเนย (สาตยกิ) ก็ละทิ้งอาจารย์ไว้เบื้องหลังแล้วรีบจากไปโดยฉับพลัน และได้กล่าวถ้อยคำนี้แก่สารถีของตน
7.113.39
द्रोणः करिष्यते यत्नं सर्वथा मम वारणे ।
यत्तो याहि रणे सूत शृणु चेदं वचः परम् ॥ ७.११३.३९ ॥
โทรณะจะพยายามทุกวิถีทางเพื่อห้ามข้า ข้าแต่สารถี จงระมัดระวังไปสู่สนามรบ และจงฟังถ้อยคำอันสูงสุดนี้
7.113.40
एतदालोक्यते सैन्यमावन्त्यानां महाप्रभम् ।
अस्यानन्तरतस्त्वेतद्दाक्षिणात्यं महद्बलम् ॥ ७.११३.४० ॥
นี่คือกองทัพของชาวอาวันตยะ มีความรุ่งโรจน์ยิ่งใหญ่ที่ปรากฏอยู่ตรงนี้ และถัดจากนั้นคือกองกำลังอันยิ่งใหญ่ของชาวใต้
7.113.41
तदनन्तरमेतच्च बाह्लिकानां महद्बलम् ।
बाह्लिकाभ्याशतो युक्तं कर्णस्य च महद्बलम् ॥ ७.११३.४१ ॥
ต่อจากนั้นคือกองทัพอันยิ่งใหญ่ของชาวพาหลิกะ และใกล้ชาวพาหลิกะคือกองทัพอันยิ่งใหญ่ของกรรณะที่รวมกันอยู่
7.113.42
अन्योन्येन हि सैन्यानि भिन्नान्येतानि सारथे ।
अन्योन्यं समुपाश्रित्य न त्यक्ष्यन्ति रणाजिरम् ॥ ७.११३.४२ ॥
ดูกรสารถี กองทัพทั้งหลายนี้ดูเหมือนแยกจากกัน แต่เมื่อพึ่งพิงกันและกันแล้ว เขาจะไม่ละทิ้งสนามรบ
7.113.43
एतदन्तरमासाद्य चोदयाश्वान्प्रहृष्टवत् ।
मध्यमं जवमास्थाय वह मामत्र सारथे ॥ ७.११३.४३ ॥
เมื่อถึงช่องว่างนี้แล้ว จงกระตุ้นม้าให้แล่นไปราวกับมีความยินดี ดูกรสารถี จงรักษาความเร็วระดับกลาง นำเรามาถึงที่นี่
7.113.44
बाह्लिका यत्र दृश्यन्ते नानाप्रहरणोद्यताः ।
दाक्षिणात्याश्च बहवः सूतपुत्रपुरोगमाः ॥ ७.११३.४४ ॥
ที่ซึ่งเห็นชาวพาหลิกะยกอาวุธต่างๆ ขึ้นพร้อม และชาวทักษิณจำนวนมาก มีบุตรแห่งสารถี (กรรณะ) นำหน้า
7.113.45
हस्त्यश्वरथसम्बाधं यच्चानीकं विलोक्यते ।
नानादेशसमुत्थैश्च पदातिभिरधिष्ठितम् ॥ ७.११३.४५ ॥
และกองทัพที่เห็นอยู่นั้น แน่นขนัดด้วยช้าง ม้า และรถรบ ทั้งมีทหารราบจากแผ่นดินต่างๆ ประจำอยู่
7.113.46
ततः शक्यो महाव्यूहो भेत्तुं स सहसा रणे ।
तं देशं त्वरिता यामो मृद्ग्रन्तो युधि शात्रवान् ॥ ७.११३.४६ ॥
ดังนั้น กระบวนทัพใหญ่นั้นอาจถูกทำลายได้ทันทีในการรบ ให้เรารีบไปยังที่นั้น บดขยี้ข้าศึกในการต่อสู้
7.113.47
तत्रैते सम्प्रहृष्टत्वान्नास्मान्प्रति युयुत्सवः ॥ ७.११३.४७ ॥
ที่นั่น คนเหล่านี้เพราะยินดีอย่างยิ่ง จึงไม่ปรารถนาจะรบกับเรา
7.113.48
अयुध्यमानो बहुभिरेकं प्राप्य सुदुर्बलम् ।
बलं प्रमथ्य गच्छामि मिषतां सर्वधन्विनाम् ॥ ७.११३.४८ ॥
ข้าพเจ้าไม่รบกับผู้มากคน แต่มุ่งไปหาคนเดียวที่อ่อนแอยิ่ง แล้วบดขยี้กองทัพ ขณะที่นักธนูทั้งหมดมองดูอยู่
7.113.49
मध्यतो याहि यत्रोग्रं कर्णस्य सुमहद्बलम् ।
यत्रैते परमक्रुद्धा दाक्षिणात्या महारथाः।
एतान्विजित्य सङ्ग्रामे ततो यामो धनञ्जयम् ॥ ७.११३.४९ ॥
จงผ่านไปกลางกองทัพ ไปยังที่ซึ่งเป็นกองทัพอันดุร้ายและยิ่งใหญ่ของกรรณะ ที่ซึ่งมหารถทักษิณเหล่านี้โกรธอย่างยิ่ง เมื่อพิชิตพวกเขาในการสงครามแล้ว เราจึงจะไปหาธนัญชัย
7.113.50
युयुधानवचः श्रुत्वा युयुधानस्य सारथिः ।
यथोक्तमगमद्राजन्वर्जयन्द्रोणमाहवे ॥ ७.११३.५० ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของยุยุธานแล้ว ดูกรพระราชา สารถีของยุยุธานจึงไปตามที่ได้รับบอก หลีกเลี่ยงโทรณะในการรบ
7.113.51
तं द्रोणोऽनुययौ क्रुद्धो विकिरन्विशिखान्बहून् ।
युयुधानं महाभागं गच्छन्तमनिवर्तिनम् ॥ ७.११३.५१ ॥
โทรณะโกรธจึงติดตามเขาไป โปรยลูกศรมากมาย ตามหายุยุธานผู้มีโชคยิ่ง ผู้กำลังเคลื่อนไปข้างหน้าและไม่หันกลับ
7.113.52
स च सैन्यं महद्भित्त्वा दाक्षिणात्यबलं च तत् ।
कर्णस्य सैन्यं सुमहदभिहत्य शितैः शरैः ॥ ७.११३.५२ ॥
และยุยุธานแหวกทะลุกองทัพอันใหญ่ และกองกำลังทักษิณนั้น กับทั้งโจมตีกองทัพอันยิ่งใหญ่ของกรรณะด้วยลูกศรคมกริบ แล้วก็ไปข้างหน้า
7.113.53
प्राविशद्भारतीं सेनामपर्यन्तां स सात्यकिः ।
सात्यको हि ततः सैन्यं द्रावयन्स समन्ततः ॥ ७.११३.५३ ॥
สาตยกีเข้าไปในกองทัพภารตะที่ไม่มีที่สิ้นสุด จากนั้นสาตยกีก็ทำให้กองทัพแตกกระจัดกระจายไปทุกด้าน แล้วก็เดินหน้าต่อไป
7.113.54
प्रविष्टे युयुधाने तु सैनिकेषु द्रुतेषु च ।
अमर्षी कृतवर्मा तु सात्यकिं पर्यवारयत् ॥ ७.११३.५४ ॥
เมื่อยุยุธานเข้าไปแล้ว และทหารทั้งหลายหนีไป กฤตวรมันผู้โกรธเคืองจึงล้อมสาตยกีไว้
7.113.55
तमापतन्तं विशिखैः षड्भिराहत्य सात्यकिः ।
चतुर्भिश्चतुरोऽस्याश्वानाजघानाशु वीर्यवान् ॥ ७.११३.५५ ॥
สาตยกีผู้มีกำลังยิงลูกศรหกดอกใส่เขาผู้กำลังพุ่งเข้ามา แล้วด้วยลูกศรสี่ดอกก็สังหารม้าทั้งสี่ของเขาอย่างรวดเร็ว
7.113.56
ततः पुनः षोडशभिर्नतपर्वभिराशुगैः ।
सात्यकिः कृतवर्माणं प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ७.११३.५६ ॥
จากนั้นสาตยกีก็ยิงลูกศรที่มีข้อพับโค้งสิบหกดอกอย่างรวดเร็วใส่กฤตวรมันอีก เข้าที่กลางอก
7.113.57
स ताड्यमानो विशिखैर्बहुभिस्तिग्मतेजनैः ।
सात्वतेन महाराज कृतवर्मा न चक्षमे ॥ ७.११३.५७ ॥
ดูกรมหาราช กฤตวรมันถูกลูกศรคมกล้าจำนวนมากของสาตวตะ คือสาตยกี โจมตีอยู่ จึงทนไว้ไม่ได้
7.113.58
स वत्सन्दतं सन्धाय तिग्मांश्वनलसप्रभम् ।
आकृष्य राजन्नाकर्णाद्विव्याधोरसि सात्यकिम् ॥ ७.११३.५८ ॥
เขาใส่ลูกศรปลายฟันลูกวัว และดึงสายธนูคมกริบที่ลุกโชนดุจไฟขึ้นไปจนถึงใบหู ดูกรพระราชา แล้วยิงสาตยกีเข้าที่อก
7.113.59
स तस्य देहावरणं भित्त्वा देहं च सायकः ।
सपुङ्खपत्रः पृथिवीं विवेश रुधिरोक्षितः ॥ ७.११३.५९ ॥
ลูกศรนั้นทะลุเกราะป้องกันร่างกายและเข้าไปในร่างกาย พร้อมด้ามและขนนก เปื้อนเลือด ฝังลงในแผ่นดิน
7.113.60
अथास्य बहुभिर्बाणैरच्छिनत्परमास्त्रवित् ।
स मार्गणगणं राजन्कृतवर्मा शरासनम् ॥ ७.११३.६० ॥
จากนั้น กฤตวรมันผู้รู้อาวุธชั้นยอด ได้ตัดคันธนูของเขาด้วยลูกศรจำนวนมาก ดูกรพระราชา
7.113.61
विव्याध च रणे राजन्सात्यकिं सत्यविक्रमम् ।
दशभिर्विशिखैस्तीक्ष्णैरभिक्रुद्धः स्तनान्तरे ॥ ७.११३.६१ ॥
พระราชา ในการรบ ด้วยความกริ้ว เขาได้แทงสาตยกีผู้มีวิกรมอันแท้จริง ที่หน้าอก ด้วยลูกศรคมกล้าสิบดอก
7.113.62
ततः प्रशीर्णे धनुषि शक्त्या शक्तिमतां वरः ।
जघान दक्षिणं बहुं सात्यकिः कृतवर्मणः ॥ ७.११३.६२ ॥
ครั้นแล้ว เมื่อคันธนูหักแล้ว สาตยกีผู้เป็นเลิศในบรรดาผู้มีกำลัง ได้ฟาดแขนขวาของกฤตวรมันด้วยหอก
7.113.63
ततोऽन्यत्सुदृढं चापं पूर्णमायम्य सात्यकिः ।
व्यसृजद्विशिखांस्तूर्णं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.११३.६३ ॥
จากนั้น สาตยกีได้ดึงคันธนูอีกคันที่แข็งแรงมาก ขึ้นสายจนสุด แล้วรีบยิงลูกศรออกไปหลายร้อยและหลายพันดอก
7.113.64
सरथं कृतवर्माणं समन्तात्पर्यवारयत् ।
छादयित्वा रणे राजन्हार्दिक्यं स तु सात्यकिः।
अथास्य भल्लेन शिरः सारथेः समकृन्तत ॥ ७.११३.६४ ॥
เขาล้อมกฤตวรมันพร้อมรถศึกไว้โดยรอบ ข้าแต่พระราชา ในการรบ สาตยกีได้บดบังบุตรของหฤทิกะไว้ แล้วใช้ลูกศรภัลละตัดศีรษะของนายสารถีออกจนขาดเรียบ
7.113.65
स पपात हतः सूतो हार्दिक्यस्य महारथात् ।
ततस्ते यन्तृरहिताः प्राद्रवंस्तुरगा भृशम् ॥ ७.११३.६५ ॥
สารถีที่ถูกฆ่าตกลงจากรถศึกอันยิ่งใหญ่ของบุตรหฤทิกะ จากนั้นม้าเหล่านั้นซึ่งไร้คนขับก็วิ่งหนีไปอย่างรุนแรง
7.113.66
अथ भोजस्तु सम्भ्रान्तो निगृह्य तुरगामन्स्वयम् ।
तस्थौ वीरो धनुष्पाणिस्तत्सैन्यान्यभ्यपूजयन् ॥ ७.११३.६६ ॥
ครั้นแล้ว โภชะผู้วิตกกังวล ได้ประคองบังเหียนม้าด้วยตนเอง แล้วยืนอยู่ วีรบุรุษผู้มีธนูในมือ และกองทัพทั้งหลายต่างให้เกียรติแก่เขา
7.113.67
स मुहूर्तमिवाश्वास्य सदश्वान्समनोदयत् ।
व्यपेत भीरमित्राणामावहत्सुमहद्भयम् ॥ ७.११३.६७ ॥
เขาพักชั่วขณะหนึ่ง แล้วจึงเร่งม้าชั้นดีให้วิ่งไป ทำให้บรรดาพันธมิตรที่ขลาดเกิดความหวาดกลัวอย่างยิ่ง
7.113.68
सात्यकिश्चात्यगात्तस्मात्स तु भीममुपाद्रवत् ॥ ७.११३.६८ ॥
และสาตยกีได้ผ่านที่นั้นไป แล้วพุ่งเข้าหาภีมะ
7.113.69
युयुधानोऽपि राजेन्द्र भोजानीकाद्विनिःसृतः ।
प्रययौ त्वरितस्तूर्णं काम्भोजानां महाचमूम् ॥ ७.११३.६९ ॥
ข้าแต่จอมราชา ยุยุธานก็ได้ออกจากกองทัพโภชะเช่นกัน แล้วรีบมุ่งหน้าไปยังกองทัพใหญ่ของพวกกัมโพชอย่างรวดเร็ว
7.113.70
स तत्र बहुभिः शूरैः सन्निरुद्धो महारथैः ।
न चचाल तदा राजन्सात्यकिः सत्यविक्रमः ॥ ७.११३.७० ॥
ที่นั่น ข้าแต่พระราชา แม้จะถูกล้อมไว้โดยนักรบรถศึกผู้กล้าหาญจำนวนมาก สาตยกีผู้มีวิกรมอันแท้จริงก็มิได้สั่นคลอน
7.113.71
सन्धाय च चमूं द्रोणो भोजे भारं निवेश्य च ।
अभ्यधावद्रणे यत्तो युयुधानं युयुत्सया ॥ ७.११३.७१ ॥
โทรณะจัดทัพเรียบร้อยแล้ว และมอบภาระไว้กับพวกโภชะ จากนั้นด้วยความกระตือรือร้นในการรบและปรารถนาจะต่อสู้ จึงพุ่งเข้าหายุยุธานในสนามรบ
7.113.72
तथा तमनुधावन्तं युयुधानस्य पृष्ठतः ।
न्यवारयन्त संहृष्टाः पाण्डुसैन्ये ब्रृहत्तमाः।
समासाद्य तु हार्दिक्यं रथानां प्रवरं रथम् ॥ ७.११३.७२ ॥
เมื่อเขาไล่ติดตามยุยุธานจากทางด้านหลังเช่นนั้น นักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ในกองทัพปาณฑพผู้ปีติยินดีก็มิได้ขัดขวางเขา แล้วพวกเขาจึงเข้าไปถึงรถศึกของหารทิกยะ รถศึกที่เป็นเลิศในบรรดารถศึกทั้งปวง
7.113.73
पाञ्चाला विगतोत्साहा भीमसेनपुरोगमाः ।
विक्रम्य वारिता राजन्वीरेण कृतवर्मणा ॥ ७.११३.७३ ॥
ข้าแต่พระราชา พวกปาญจาละซึ่งหมดกำลังใจ นำโดยภีมเสนะ ถูกวีรบุรุษกฤตวรมันเข้าขัดขวางไว้ด้วยความกล้าหาญ
7.113.74
यतमानांश्च तान्सर्वानीषद्विगतचेतसः ।
अभितस्ताञ्शरौघेण क्लान्तवाहानकारयत् ॥ ७.११३.७४ ॥
ต่อพวกเขาทั้งหมดที่กำลังพยายามอยู่ ซึ่งจิตใจสับสนอยู่บ้าง เขาได้ทำให้พวกเขาเหนื่อยล้าทั้งม้าและพลรถ ด้วยฝูงลูกศรที่ระดมยิงมาจากทุกทิศ
7.113.75
निगृहीतास्तु भोजेन भोजानीकेप्सवो रणे ।
अतिष्ठन्नार्यवद्वीराः प्रार्थयन्तो महद्यशः।
हार्दिक्यं समरे यत्ता न शेकुः प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.११३.७५ ॥
พวกวีรบุรุษที่ปรารถนาจะไปถึงกองทัพโภชะ ถูกโภชะยับยั้งไว้ในการรบ ได้ยืนหยัดอยู่เหมือนบุรุษผู้สูงศักดิ์ ปรารถนาเกียรติยศอันยิ่งใหญ่ แต่ถึงแม้จะกระตือรือร้นในการต่อสู้ พวกเขาก็ไม่สามารถหันกลับไปมองหารทิกยะได้