Mahābhārata · Adhyāya 7.181
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.181.1
तस्मिन्हते महामाये महातेजसि राक्षसे ।
अमर्षिताः पाण्डवेयाः किमकुर्वन्महारणे ॥ ७.१८१.१ ॥
Cuando aquel rākṣasa de gran ilusión y gran esplendor fue muerto, ¿qué hicieron los hijos de Pāṇḍu, encolerizados, en aquella gran batalla?
7.181.2
मर्दिताश्च भृशं युद्धे किमकुर्वन्त सञ्जय ॥ ७.१८१.२ ॥
¡Oh Sañjaya! Gravemente aplastados en la batalla, ¿qué hicieron?
7.181.3
ये च तेऽभ्यद्रवन्द्रोणं व्यूढानीकं प्रहारिणः ।
सृञ्जयाः सह पाञ्चालैस्तेऽरुर्वन्किं महारणे ॥ ७.१८१.३ ॥
Los Sṛñjayas, junto con los Pāñcālas, que se lanzaron contra Droṇa, cuyo ejército estaba desplegado, ¿qué hicieron en aquella gran batalla?
7.181.4
सौमदत्तिवधाद्द्रोणमायत्तं सैन्धवस्य च ।
अमर्षाज्जीवितं त्यक्त्वा गाहमानं वरूथिनीम् ॥ ७.१८१.४ ॥
Aquellos que, dispuestos contra Droṇa por la muerte de Saumadatti y de Saindhava, abandonando la vida por la ira, se lanzaron al interior del ejército—
7.181.5
जृम्भमाणमिव व्याघ्रं व्यात्ताननमिवान्तकम् ।
कथं प्रत्युद्ययुर्द्रोणमजय्यं कुरुसृञ्जयाः ॥ ७.१८१.५ ॥
Como un tigre bostezando, como la Muerte con la boca abierta, ¿cómo avanzaron los Kurus y los Sṛñjayas contra el invencible Droṇa?
7.181.6
आचार्यं ये च रक्षन्ति दुर्योधनपुरोगमाः ।
द्रौणिकर्णकृपास्तात ते ह्यकुर्वन्किमाहवे ॥ ७.१८१.६ ॥
Querido hijo, aquellos que protegen al maestro, encabezados por Duryodhana —Droṇi, Karṇa y Kṛpa—, ¿qué hicieron en la batalla?
7.181.7
भारद्वाजं जिघांसन्तौ सव्यसाचिवृकोदरौ ।
आर्च्छतां मामकान्युद्धे कथं सञ्जय शंस मे ॥ ७.१८१.७ ॥
¿Cómo atacaron en la batalla a los míos Savyasācin (Arjuna) y Vṛkodara (Bhīma), deseosos de matar a Bhāradvāja (Droṇa)? Dímelo, oh Sañjaya.
7.181.8
सिन्धुराजवधेनेमे घटोत्कचवधेन ते ।
अमर्षिताश्च सङ्क्रुद्धा रणं चक्रुः कथं युधि ॥ ७.१८१.८ ॥
Indignados y encolerizados por la muerte del rey de Sindh (Jayadratha) y la de Ghaṭotkaca, ¿cómo libraron la batalla?
7.181.9
हैडिम्बिं निहतं दृष्ट्वा विशीर्णमिव पर्वतम् ।
बभूवुः पाण्डवाः सर्वे शोकबाष्पाकुलेक्षणाः ॥ ७.१८१.९ ॥
Al ver a Ghaṭotkaca, hijo de Hiḍimbā, muerto como una montaña destrozada, todos los Pāṇḍavas quedaron con los ojos nublados por el dolor y las lágrimas.
7.181.10
वासुदेवस्तु हर्षेण महताऽभिपरिप्लुतः ।
ननाद सिंहवन्नादं व्यथयन्निव भारत ॥ ७.१८१.१० ॥
Pero Vāsudeva (Kṛṣṇa), abrumado por una gran alegría, rugió como un león, como si aterrorizara a los demás, oh Bhārata.
7.181.11
हतं घटोत्कचं ज्ञात्वा वासुदेवः प्रतापवान् ।
विनद्य च महानादं पर्यष्वजत फल्गुनम् ॥ ७.१८१.११ ॥
Al saber que Ghaṭotkaca había sido muerto, el poderoso Vāsudeva (Kṛṣṇa) rugió con gran fuerza y abrazó a Phalguna (Arjuna).
7.181.12
स विनद्य महानादमभीशून्सन्नियम्य च ।
ननर्त हर्षसंवीतो वातोद्धूत इव द्रुमः ॥ ७.१८१.१२ ॥
Tras lanzar un gran rugido y refrenar sus caballos, danzó lleno de alegría, como un árbol sacudido por el viento.
7.181.13
ततः परिष्वज्य पुनः पार्थमास्फोट्य चासकृत् ।
रथोपस्थगतो धीमान्प्राणदत्पुनरच्युतः ॥ ७.१८१.१३ ॥
Entonces, abrazando de nuevo a Pārtha y dando palmadas repetidamente, el sabio Acyuta, sentado en el suelo del carro, rugió otra vez.
7.181.14
प्रहृष्टमनसं ज्ञात्वा वासुदेवं महाबलः ।
अर्जुनोऽथाब्रवीद्राजन्नातिहृष्टमना इव ॥ ७.१८१.१४ ॥
Oh rey, el poderoso Arjuna, percibiendo que la mente de Vāsudeva estaba complacida, habló como si él mismo no estuviera muy complacido.
7.181.15
अतिहर्षोऽयमस्थाने तवाद्य मधुसूदन ।
शोकस्थाने तु सम्प्राप्ते हैडिम्बस्य वधेन तु ॥ ७.१८१.१५ ॥
Oh Madhusūdana, esta gran alegría tuya hoy está fuera de lugar, cuando ha llegado una ocasión de dolor por la muerte del hijo de Haiḍimba.
7.181.16
विमुखानीह सैन्यानि हतं दृष्ट्वा घटोत्कचम् ।
वयं च भृशमुद्विग्ना हेडिम्बेस्तु निपातनात् ॥ ७.१८१.१६ ॥
Al ver muerto a Ghaṭotkaca, los ejércitos aquí han vuelto la espalda, y nosotros también estamos profundamente turbados por la caída del hijo de Hiḍimba.
7.181.17
नैतत्कारणमल्पं हि भविष्यति जनार्दन ।
तदद्य शंस मे पृष्टः सत्यं सत्यवतां वर ॥ ७.१८१.१७ ॥
Oh Janārdana, esta causa no será pequeña. Por tanto, preguntado por mí hoy, dime la verdad, oh el mejor de los veraces.
7.181.18
यद्येतन्न रहस्यं ते वक्तुमर्हस्यरिन्दम ।
धैर्यस्य विकृतिं ब्रूहि त्वमद्य मधुसूदन ॥ ७.१८१.१८ ॥
Oh domador de enemigos, si esto no es un secreto tuyo, deberías decirlo. Oh Madhusūdana, dime hoy qué alteración ha habido en tu firmeza.
7.181.19
समुद्रस्येव संशोषं मेरोरिव विसर्पणम् ।
तथैतदद्य मन्येऽहं तव कर्म जनार्दन ॥ ७.१८१.१९ ॥
Como si el océano se secara o el Meru se desplazara, así considero hoy tu acción, oh Janārdana.
7.181.20
अतिहर्षमिमं प्राप्तं शृणु मे त्वं धनञ्जय ।
अतीव मनसः सद्यः प्रसादकरमुत्तमम् ॥ ७.१८१.२० ॥
Escucha de mí, oh Dhanañjaya, esta gran alegría que ahora te ha llegado, una noticia suprema que de inmediato alegra enormemente la mente.
7.181.21
शक्तिं घटोत्कचेनेमां व्यंसयित्वा महाद्युते ।
कर्णं निहतमेवाजौ विद्धि सद्यो धनञ्जय ॥ ७.१८१.२१ ॥
Oh Dhanañjaya, de gran resplandor, sabe que Karṇa ha sido abatido de inmediato en la batalla, pues Ghaṭotkaca ha hecho inútil esta lanza.
7.181.22
शक्तिहस्तं पुनः कर्णं को लोकेऽस्ति पुमानिह ।
य एनमभितस्तिष्ठेत्कार्तिकेयमिवाहवे ॥ ७.१८१.२२ ॥
¿Quién en este mundo es el hombre que pudiera mantenerse en pie alrededor de Karṇa, con la lanza en la mano, en la batalla, como ante Kārttikeya?
7.181.23
दिष्ट्याऽपनीतकवचो दिष्ट्याऽपहृतकुण्डलः ।
दिष्ट्या सा व्यंसिता शक्तिरमोघाऽस्य घटोत्कचे ॥ ७.१८१.२३ ॥
Por fortuna le quitaron la armadura, por fortuna le arrebataron los pendientes, y por fortuna aquella lanza infalible suya fue malgastada contra Ghaṭotkaca.
7.181.24
यदि हि स्यात्सकवचस्तथैव स्यात्सकुण्डलः ।
सामरानपि लोकांस्त्रीनेकः कर्णो जयेद्रणे ॥ ७.१८१.२४ ॥
Si Karṇa todavía tuviera armadura y pendientes, él solo habría conquistado en batalla los tres mundos, con los dioses incluidos.
7.181.25
वासवो वा कुबेरो वा वरुणो वा जलेश्वरः ।
यमो वा नोत्सहेत्कर्णं रणे प्रतिसमासितुम् ॥ ७.१८१.२५ ॥
Ni Indra, Kubera, Varuṇa, el señor de las aguas, ni Yama se atreverían a enfrentarse a Karṇa en la batalla.
7.181.26
गाण्डीवमुद्यम्य भवांश्चक्रं चाहं सुदर्शनम् ।
न शक्तौ स्वो रणे जेतुं तथायुक्तं नरर्षभम् ॥ ७.१८१.२६ ॥
Tú, que alzas el arco Gāṇḍīva, y yo, que sostengo el disco Sudarśana, no somos capaces de vencerlo en la batalla, oh toro entre los hombres.
7.181.27
त्वद्धितार्थं तु शक्रेण मायापहृतकुण्डलः ।
विहीनकवचश्चायं कृतः परपुरञ्जयः ॥ ७.१८१.२७ ॥
Por tu bien, Indra, por medio de la ilusión, le arrebató sus pendientes, y quedó privado de su armadura, aunque siguió siendo conquistador de ciudades enemigas.
7.181.28
उत्कृत्य कवचं यस्मात्कुण्डले विमले च ते ।
प्रादाच्छक्राय वै कर्णस्तस्माद्वैकर्तनः स्मृतः ॥ ७.१८१.२८ ॥
Porque Karṇa cortó su armadura y entregó sus relucientes pendientes a Indra, es recordado como Vaikartana.
7.181.29
आशिविष इव क्रुद्वः स्तम्भितो मन्त्रतेजसा ।
तथाऽद्य भाति कर्णो मे शान्तज्वाल इवानलः ॥ ७.१८१.२९ ॥
Como una serpiente airada detenida por el poder del mantra, así hoy me parece Karṇa, como un fuego cuya llama se ha apagado.
7.181.30
यदाप्रभृति कर्णाय शक्तिर्दत्ता महात्मना ।
वासवेन महाबाहो क्षिप्ता याऽसौ घटत्कचे ॥ ७.१८१.३० ॥
Oh de brazos poderosos, desde que el magnánimo Indra dio a Karṇa aquella lanza, la que lanzó contra Ghaṭotkaca.
7.181.31
कुण्डलाभ्यां निमायाथ दिव्येन कवचेन च ।
तां प्राप्यामन्यत वृषा सततं त्वां हतं रणे ॥ ७.१८१.३१ ॥
Privado de los pendientes y de la armadura divina, y habiendo obtenido aquella lanza, el toro (Karṇa) pensó constantemente que habías sido muerto en la batalla.
7.181.32
एवं गतोऽपि शक्योऽयं हतुं नान्येन केनचित् ।
ऋते त्वां पुरुषव्याघ्र शपे सत्येन चानघ ॥ ७.१८१.३२ ॥
Incluso en este estado, no puede ser muerto por nadie más que por ti, tigre entre los hombres. Lo juro por la verdad, oh sin mancha.
7.181.33
ब्रह्मण्यः सत्यवादी च सपस्वी नियतव्रतः ।
रिपुष्वपि दयावांश्च तस्मात्कर्णो वृषा स्मृतः ॥ ७.१८१.३३ ॥
Devoto de los brahmanes, veraz, asceta, firme en sus votos y compasivo incluso con los enemigos; por eso Karṇa es recordado como el toro (vṛṣā).
7.181.34
युद्धशौण्डो महाबाहुर्नित्योद्यतशरासनः ।
केसरीव वने नर्दन्मत्तमातङ्गयूथपान्।
विमर्दन्रथशार्दूलान्राजते रणमूर्धनि… ॥ ७.१८१.३४ ॥
Diestro en la batalla, de brazos poderosos, siempre con el arco tensado, como un león que ruge en el bosque, aplastando manadas de elefantes enloquecidos y guerreros-tigre en carro, resplandece al frente de la batalla…
7.181.35
मध्यंगत इवादित्यो यो न शक्यो निरीक्षितुम् ।
त्वदीयैः पुरुषव्याघ्र योधमुख्यैर्महात्सभिः ॥ ७.१८१.३५ ॥
Aquel que es como el sol del mediodía, a quien ni siquiera tus principales guerreros pueden mirar, tigre entre los hombres, en medio de aquellas grandes asambleas.
7.181.36
शरजालसहस्रांशुः शरदीव दि… ॥ ७.१८१.३६ ॥
Como el sol de mil rayos en otoño — aquel que tiene rayos de miles de redes de flechas, como en otoño…
7.181.37
तपान्ते जलदो यद्वच्छरधाराः क्षरन्मुहुः ।
दिव्यास्त्रजलदः कर्णः पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥ ७.१८१.३७ ॥
Como una nube al final del calor del verano derrama una y otra vez sus torrentes, así Karṇa, nube de armas divinas, como Parjanya que hace llover, derrama corrientes de flechas.
7.181.38
त्रिदशैरपि चास्यद्भिः शरवर्षं समन्ततः ।
अशक्यस्तदयं जेतुं स्रवद्भिर्मांसशोणितम् ॥ ७.१८१.३८ ॥
Aunque los dioses lluevan flechas por todos lados, es imposible vencerlo; es una batalla donde corren carne y sangre.
7.181.39
कवचेन विहीनश्च कुण्डलाभ्यां च पाण्डव ।
सोऽद्य मानुषतां प्राप्तो विमुक्तः शक्रदत्तया ॥ ७.१८१.३९ ॥
Oh hijo de Pāṇḍu, privado de su armadura y pendientes, ahora ha llegado a un estado humano, liberado de lo que le dio Indra.
7.181.40
एको हि योगोऽस्य भवेद्वधाय ।
च्छिद्रे ह्येनं स्वप्रमत्तः प्रमत्तम्।
कृच्छ्रं प्राप्तं रथचक्रे विमग्ने ।
हन्याः पूर्वं त्वं तु संज्ञां विचार्य ॥ ७.१८१.४० ॥
Solo hay una manera de matarlo: cuando esté desatento, en un descuido, cuando la rueda de su carro se haya hundido y esté en apuros. Primero debes observar su descuido y solo entonces matarlo.
7.181.41
न ह्युद्यतास्त्रं युधि हन्यादजय्य… ।
मप्येकवीरो बलभित्सवज्रः ॥ ७.१८१.४१ ॥
Nadie mata en batalla a quien tiene levantada su arma, pues es invencible; ni siquiera el héroe solitario Indra, destructor de Bala, con su rayo.
7.181.42
जरासन्धश्चेदिराजो महात्मा ।
महाबाहुश्चैकलव्यो निषादः।
एकैकशो निहताः सर्व एते ।
योगैस्तैस्तैस्त्वद्धितार्थं मयैव ॥ ७.१८१.४२ ॥
Jarāsandha, el magnánimo rey de los Cedi, el de brazos poderosos Ekalavya el nisāda: todos fueron muertos uno a uno. Por tu bien, por esas diversas estratagemas, yo mismo los derribé.
7.181.43
अथापरे निहता राक्षसेन्द्रा ।
हिडिम्बकिर्मीरबकप्रधानाः।
अलायुधः परचक्रावमर्दी ।
घटोत्कचश्चोग्रकर्मा तरस्वी ॥ ७.१८१.४३ ॥
Luego fueron muertos otros: los señores de los rākṣasas, Hiḍimba, Kirmīra y, sobre todo, Baka; Alāyudha, aplastador de ejércitos enemigos, y Ghaṭotkaca, de obras feroces y valiente.