വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 1.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.45.1
विश्वामित्रवचः श्रुत्वा राघवः सहलक्ष्मणः।
विस्मयं परमं गत्वा विश्वामित्रमथाब्रवीत् ॥ १.४५.१ ॥
വിശ്വാമിത്രന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പമുള്ള രാഘവൻ (രാമൻ) അത്യന്തം വിസ്മയിച്ച് വിശ്വാമിത്രനോട് പറഞ്ഞു.
1.45.2
अत्यद्भुतमिदं ब्रह्मन् कथितं परमं त्वया।
गङ्गावतरणं पुण्यं सागरस्यापि पूरणम् ॥ १.४५.२ ॥
ഓ ബ്രഹ്മൻ! അങ്ങ് പറഞ്ഞ ഈ കഥ അത്യത്ഭുതമാണ് — ഗംഗാവതരണവും സാഗരം നിറഞ്ഞതും.
1.45.3
क्षणभूतेव नौ रात्रिः संवृत्तेयं परंतप।
इमां चिन्तयतोः सर्वां निखिलेन कथां तव ॥ १.४५.३ ॥
ശത്രുക്കളെ തപിപ്പിക്കുന്നവനേ! അങ്ങയുടെ ഈ കഥ മുഴുവൻ ഞങ്ങൾ ഇരുവരും ചിന്തിച്ചിരിക്കെ ഈ രാത്രി ഒരു നിമിഷംപോലെ കഴിഞ്ഞു.
1.45.4
तस्य सा शर्वरी सर्वा मम सौमित्रिणा सह।
जगाम चिन्तयानस्य विश्वामित्र कथां शुभाम् ॥ १.४५.४ ॥
വിശ്വാമിത്രന്റെ ശുഭകഥ ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട് സൗമിത്രിയോടൊപ്പം എന്റെ ആ രാത്രി മുഴുവൻ കഴിഞ്ഞു.
1.45.5
ततः प्रभाते विमले विश्वामित्रं तपोधनम्।
उवाच राघवो वाक्यं कृताह्निकमरिन्दमः ॥ १.४५.५ ॥
പിന്നെ നിർമ്മലമായ പ്രഭാതത്തിൽ, നിത്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തു കഴിഞ്ഞ ശത്രുദമനനായ രാഘവൻ (രാമൻ) തപോധനനായ വിശ്വാമിത്രനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
1.45.6
गता भगवती रात्रिः श्रोतव्यं परमं श्रुतम्।
तराम सरितां श्रेष्ठां पुण्यां त्रिपथगां नदीम् ॥ १.४५.६ ॥
പൂജ്യമായ രാത്രി കഴിഞ്ഞു; പരമശ്രവണീയമായ കഥ കേട്ടു. നദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠവും പുണ്യവും ത്രിപഥഗയുമായ നദി (ഗംഗ) കടക്കാം.
1.45.7
नौरेषा हि सुखास्तीर्णा ऋषीणां पुण्यकर्मणाम्।
भगवन्तमिह प्राप्तं ज्ञात्वा त्वरितमागता ॥ १.४५.७ ॥
പുണ്യകർമ്മികളായ ഋഷിമാർക്കുള്ള ഈ തോണി സുഖകരമായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു. ഭഗവാൻ ഇവിടെ എത്തിയെന്നറിഞ്ഞ് അത് വേഗത്തിൽ വന്നിരിക്കുന്നു.
1.45.8
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा राघवस्य महात्मनः।
सन्तारं कारयामास सर्षिसङ्घस्य कौशिकः ॥ १.४५.८ ॥
മഹാത്മാവായ രാഘവന്റെ ആ വാക്ക് കേട്ട കൗശികൻ ഋഷിസംഘത്തോടൊപ്പം അവരെ നദി കടത്തി.
1.45.9
उत्तरं तीरमासाद्य सम्पूज्यर्षिगणं ततः।
गङ्गाकूले निविष्टास्ते विशालां ददृशुः पुरीम् ॥ १.४५.९ ॥
വടക്കേ കരയിലെത്തി ഋഷിസംഘത്തെ വണങ്ങിയ ശേഷം അവർ ഗംഗാതീരത്ത് ഇരുന്ന് വിശാലാ നഗരി കണ്ടു.
1.45.10
ततो मुनिवरस्तूर्णं जगाम सहराघवः।
विशालां नगरीं रम्यां दिव्यां स्वर्गोपमां तदा ॥ १.४५.१० ॥
അപ്പോൾ മുനിവരൻ രാഘവനോടൊപ്പം വേഗത്തിൽ വിശാലാ നഗരിയിലേക്ക് പോയി; അത് മനോഹരവും ദിവ്യവും സ്വർഗ്ഗതുല്യവുമായിരുന്നു.
1.45.11
अथ रामो महाप्राज्ञो विश्वामित्रं महामुनिम्।
पप्रच्छ प्राञ्जलिर्भूत्वा विशालामुत्तमां पुरीम् ॥ १.४५.११ ॥
അപ്പോൾ മഹാപ്രാജ്ഞനായ രാമൻ കൈകൂപ്പി മഹാമുനി വിശ്വാമിത്രനോട് ശ്രേഷ്ഠമായ വിശാലാ നഗരിയെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു.
1.45.12
कतमो राजवंशोऽयं विशालायां महामुने।
श्रोतुमिच्छामि भद्रं ते परं कौतूहलं हि मे ॥ १.४५.१२ ॥
മഹാമുനേ, വിശാലയിലെ ഈ രാജവംശം ഏതാണ്? കേൾക്കാൻ ഞാനാഗ്രഹിക്കുന്നു. അങ്ങേക്ക് മംഗളം; എനിക്ക് വലിയ ജിജ്ഞാസയുണ്ട്.
1.45.13
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा रामस्य मुनिपुङ्गवः।
आख्यातुं तत्समारेभे विशालायाः पुरातनम् ॥ १.४५.१३ ॥
രാമന്റെ ആ വാക്ക് കേട്ട മുനിശ്രേഷ്ഠൻ വിശാലയുടെ പുരാതന കഥ പറയാൻ തുടങ്ങി.
1.45.14
श्रूयतां राम शक्रस्य कथां कथयतः श्रुताम्।
अस्मिन् देशे हि यद् वृत्तं शृणु तत्त्वेन राघव ॥ १.४५.१४ ॥
രാമാ, ഞാൻ പറയുന്ന ഇന്ദ്രന്റെ കഥ കേൾക്കൂ; ഈ ദേശത്ത് നടന്നത് രാഘവാ, യഥാർത്ഥത്തിൽ കേൾക്കൂ.
1.45.15
पूर्वं कृतयुगे राम दितेः पुत्रा महाबलाः।
अदितेश्च महाभागा वीर्यवन्तः सुधार्मिकाः ॥ १.४५.१५ ॥
മുൻപ് കൃതയുഗത്തിൽ, രാമാ, ദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ മഹാബലരായിരുന്നു; അദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ മഹാഭാഗ്യവാന്മാരും വീര്യവാന്മാരും അത്യന്തം ധാർമികരുമായിരുന്നു.
1.45.16
ततस्तेषां नरव्याघ्र बुद्धिरासीन्महात्मनाम्।
अमरा विजराश्चैव कथं स्यामो निरामयाः ॥ १.४५.१६ ॥
അപ്പോൾ, നരവ്യാഘ്രാ, ആ മഹാത്മാക്കൾക്ക് ഒരു ചിന്ത ഉദിച്ചു: നമ്മൾ അമരരും ജരാരഹിതരും രോഗരഹിതരും എങ്ങനെ ആകും?
1.45.17
तेषां चिन्तयतां तत्र बुद्धिरासीद् विपश्चिताम्।
क्षीरोदमथनं कृत्वा रसं प्राप्स्याम तत्र वै ॥ १.४५.१७ ॥
ചിന്തിച്ചിരുന്ന ആ വിവേകികൾക്ക് അവിടെത്തന്നെ ഒരു ചിന്ത ഉദിച്ചു: പാലാഴി കടഞ്ഞ് അവിടെ നിന്നുതന്നെ അമൃതം നേടാം.
1.45.18
ततो निश्चित्य मथनं योक्त्रं कृत्वा च वासुकिम्।
मन्थानं मन्दरं कृत्वा ममन्थुरमितौजसः ॥ १.४५.१८ ॥
പിന്നെ കടയൽ തീരുമാനിച്ച്, വാസുകിയെ കയറാക്കി, മന്ദരപർവതത്തെ മത്തായി ആക്കി, അമിതതേജസ്വികൾ കടഞ്ഞു.
1.45.19
अथ वर्षसहस्रेण योक्त्रसर्पशिरांसि च।
वमन्तोऽतिविषं तत्र ददंशुर्दशनैः शिलाः ॥ १.४५.१९ ॥
പിന്നീട് ആയിരം വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം, കയറായി ഉപയോഗിച്ച സർപ്പങ്ങളുടെ തലകൾ അതിതീക്ഷ്ണമായ വിഷം ഛർദ്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവിടെയുള്ള പാറകളെ പല്ലുകൊണ്ട് കടിച്ചു.
1.45.20
उत्पपाताग्निसंकाशं हालाहलमहाविषम्।
तेन दग्धं जगत् सर्वं सदेवासुरमानुषम् ॥ १.४५.२० ॥
അഗ്നിതുല്യമായ മഹാവിഷമായ ഹാലാഹലം ഉയർന്നു; അതിനാൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും മനുഷ്യരുമടങ്ങുന്ന ലോകം മുഴുവൻ കത്തിയെരിഞ്ഞു.
1.45.21
अथ देवा महादेवं शङ्करं शरणार्थिनः।
जग्मुः पशुपतिं रुद्रं त्राहि त्राहीति तुष्टुवुः ॥ १.४५.२१ ॥
അപ്പോൾ ശരണം തേടിയ ദേവന്മാർ മഹാദേവനായ ശങ്കരന്റെ അടുത്തേക്ക്, പശുപതിയായ രുദ്രന്റെ അടുത്തേക്ക് ചെന്ന് 'രക്ഷിക്കണേ, രക്ഷിക്കണേ' എന്ന് സ്തുതിച്ചു.
1.45.22
एवमुक्तस्ततो देवैर्देवदेवेश्वरः प्रभुः।
प्रादुरासीत् ततोऽत्रैव शङ्खचक्रधरो हरिः ॥ १.४५.२२ ॥
ദേവന്മാർ ഇങ്ങനെ അപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ, ദേവദേവേശ്വരനായ പ്രഭു, ശംഖചക്രധാരിയായ ഹരി അവിടെത്തന്നെ പ്രത്യക്ഷനായി.
1.45.23
उवाचैनं स्मितं कृत्वा रुद्रं शूलधरं हरिः।
दैवतैर्मथ्यमाने तु यत्पूर्वं समुपस्थितम् ॥ १.४५.२३ ॥
ശൂലധാരിയായ രുദ്രനോട് ഹരി പുഞ്ചിരിയോടെ പറഞ്ഞു: 'ദേവന്മാർ കടഞ്ഞപ്പോൾ മുമ്പേ ഉയർന്നുവന്നത്.'
1.45.24
तत् त्वदीयं सुरश्रेष्ठ सुराणामग्रतो हि यत्।
अग्रपूजामिह स्थित्वा गृहाणेदं विषं प्रभो ॥ १.४५.२४ ॥
'ദേവശ്രേഷ്ഠാ, ദേവന്മാർക്ക് മുന്നേ അഗ്രപൂജ ലഭിക്കേണ്ടത് അങ്ങേക്കാണ്; ആ വിഷം അങ്ങയുടേതാണ്. പ്രഭോ, ഇവിടെ നിന്ന് ഈ വിഷം സ്വീകരിച്ചാലും.'
1.45.25
इत्युक्त्वा च सुरश्रेष्ठस्तत्रैवान्तरधीयत।
देवतानां भयं दृष्ट्वा श्रुत्वा वाक्यं तु शार्ङ्गिणः ॥ १.४५.२५ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് സുരശ്രേഷ്ഠൻ അവിടെത്തന്നെ അന്തർധാനം ചെയ്തു. ദേവന്മാരുടെ ഭയം കണ്ടും ശാർങ്ഗിയുടെ വാക്ക് കേട്ടും.
1.45.26
हालाहलं विषं घोरं संजग्राहामृतोपमम्।
देवान् विसृज्य देवेशो जगाम भगवान् हरः ॥ १.४५.२६ ॥
ഘോരമായ ഹാലാഹലവിഷം അമൃതുപോലെ സ്വീകരിച്ചു. ദേവന്മാരെ യാത്രയാക്കി ദേവേശനായ ഭഗവാൻ ഹരൻ പോയി.
1.45.27
ततो देवासुराः सर्वे ममन्थू रघुनन्दन।
प्रविवेशाथ पातालं मन्थानः पर्वतोत्तमः ॥ १.४५.२७ ॥
അപ്പോൾ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും എല്ലാവരും കടഞ്ഞു, രഘുനന്ദനാ. അപ്പോൾ ഉത്തമപർവതമായ മന്ദരം പാതാളത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
1.45.28
ततो देवाः सगन्धर्वास्तुष्टुवुर्मधुसूदनम्।
त्वं गतिः सर्वभूतानां विशेषेण दिवौकसाम् ॥ १.४५.२८ ॥
അപ്പോൾ ഗന്ധർവന്മാരോടൊപ്പം ദേവന്മാർ മധുസൂദനനെ സ്തുതിച്ചു. നീയാണ് സർവഭൂതങ്ങൾക്കും ആശ്രയം, പ്രത്യേകിച്ച് സ്വർഗവാസികൾക്ക്.
1.45.30
पालयास्मान् महाबाहो गिरिमुद्धर्तुमर्हसि।
पर्वतं पृष्ठतः कृत्वा शिष्ये तत्रोदधौ हरिः।
पर्वताग्रं तु लोकात्मा हस्तेनाक्रम्य केशवः ॥ १.४५.३० ॥
"മഹാബാഹോ, ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കൂ; പർവതം ഉയർത്തുന്നത് നിനക്ക് യോഗ്യം." അപ്പോൾ ഹരി പർവതത്തെ പുറത്തുവെച്ച് സമുദ്രത്തിൽ കിടന്നു. ലോകാത്മാവായ കേശവൻ കൈകൊണ്ട് പർവതശിഖരം അമർത്തി.
1.45.31
देवानां मध्यतः स्थित्वा ममन्थ पुरुषोत्तमः।
अथ वर्षसहस्रेण आयुर्वेदमयः पुमान् ॥ १.४५.३१ ॥
ദേവന്മാരുടെ മധ്യത്തിൽ നിന്ന് പുരുഷോത്തമൻ കടഞ്ഞു. പിന്നീട് ആയിരം വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം ആയുർവേദമയനായ പുരുഷൻ പ്രത്യക്ഷനായി.
1.45.32
उदतिष्ठत् सुधर्मात्मा सदण्डः सकमण्डलुः।
पूर्वं धन्वन्तरिर्नाम अप्सराश्च सुवर्चसः ॥ १.४५.३२ ॥
സുധർമ്മാത്മാവായ ധന്വന്തരി ദണ്ഡവും കമണ്ഡലുവുമായി ആദ്യം ഉദിച്ചു; തേജസ്വിനികളായ അപ്സരസ്സുകളും ഉദിച്ചു.
1.45.33
अप्सु निर्मथनादेव रसात् तस्माद् वरस्त्रियः।
उत्पेतुर्मनुजश्रेष्ठ तस्मादप्सरसोऽभवन् ॥ १.४५.३३ ॥
മനുഷ്യശ്രേഷ്ഠാ! ജലം കടഞ്ഞതിനാൽത്തന്നെ, അതിന്റെ സാരത്തിൽ നിന്ന് ശ്രേഷ്ഠ സ്ത്രീകൾ ഉയർന്നു; അതുകൊണ്ട് അവർ അപ്സരസ്സുകളായി.
1.45.34
षष्टिः कोट्योऽभवंस्तासामप्सराणां सुवर्चसाम्।
असंख्येयास्तु काकुत्स्थ यास्तासां परिचारिकाः ॥ १.४५.३४ ॥
ആ തേജസ്വിനികളായ അപ്സരസ്സുകളുടെ എണ്ണം അറുപത് കോടി; ഹേ കാകുത്സ്ഥാ! അവരുടെ പരിചാരികമാർ അസംഖ്യമായിരുന്നു.
1.45.35
न ताः स्म प्रतिगृह्णन्ति सर्वे ते देवदानवाः।
अप्रतिग्रहणादेव ता वै साधारणाः स्मृताः ॥ १.४५.३५ ॥
ദേവന്മാരും ദാനവന്മാരും എല്ലാവരും അവരെ സ്വീകരിച്ചില്ല; സ്വീകരിക്കപ്പെടാത്തതിനാലാണ് അവർ പൊതുവായവരായി കരുതപ്പെട്ടത്.
1.45.36
वरुणस्य ततः कन्या वारुणी रघुनन्दन।
उत्पपात महाभागा मार्गमाणा परिग्रहम् ॥ १.४५.३६ ॥
രഘുനന്ദനാ! പിന്നെ വരുണന്റെ പുത്രിയായ വാരുണി, മഹാഭാഗ്യവതിയായവൾ, തനിക്ക് സ്വീകാരം തേടി ഉയർന്നുവന്നു.
1.45.37
दितेः पुत्रा न तां राम जगृहुर्वरुणात्मजाम्।
अदितेस्तु सुता वीर जगृहुस्तामनिन्दिताम् ॥ १.४५.३७ ॥
ഹേ രാമാ! ദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ വരുണന്റെ ആ പുത്രിയെ സ്വീകരിച്ചില്ല; എന്നാൽ ഹേ വീരാ! അദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ ആ കളങ്കരഹിതയെ സ്വീകരിച്ചു.
1.45.38
असुरास्तेन दैतेयाः सुरास्तेनादितेः सुताः।
हृष्टाः प्रमुदिताश्चासन् वारुणीग्रहणात् सुराः ॥ १.४५.३८ ॥
ആ (വാരുണി)യാൽ ദൈത്യർ അസുരന്മാരായി; അദിതിയുടെ പുത്രന്മാരായ ദേവന്മാർ ആനന്ദിച്ചു. വാരുണിയെ സ്വീകരിച്ചതിനാൽ ദേവന്മാർ ഹർഷിതരും അത്യന്തം പ്രമുദിതരുമായി.
1.45.39
उच्चैःश्रवा हयश्रेष्ठो मणिरत्नं च कौस्तुभम्।
उदतिष्ठन्नरश्रेष्ठ तथैवामृतमुत्तमम् ॥ १.४५.३९ ॥
ഉച്ചൈഃശ്രവസ്സ് എന്ന ശ്രേഷ്ഠാശ്വവും മണിരത്നവും കൗസ്തുഭവും ഉദിച്ചു; ഹേ നരശ്രേഷ്ഠാ, അതുപോലെ ഉത്തമമായ അമൃതും ഉദിച്ചു.
1.45.40
अथ तस्य कृते राम महानासीत् कुलक्षयः।
अदितेस्तु ततः पुत्रा दितिपुत्रानयोधयन् ॥ १.४५.४० ॥
പിന്നെ, ഹേ രാമാ, അതിനായി മഹത്തായ കുലക്ഷയം ഉണ്ടായി; അപ്പോൾ അദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ ദിതിയുടെ പുത്രന്മാരോട് യുദ്ധം ചെയ്തു.
1.45.41
एकतामगमन् सर्वे असुरा राक्षसैः सह।
युद्धमासीन्महाघोरं वीर त्रैलोक्यमोहनम् ॥ १.४५.४१ ॥
എല്ലാ അസുരന്മാരും രാക്ഷസന്മാരോടൊപ്പം ഒന്നിച്ചു; വീരാ, മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും മോഹിപ്പിക്കുന്ന മഹാഭയങ്കരമായ യുദ്ധം നടന്നു.
1.45.42
यदा क्षयं गतं सर्वं तदा विष्णुर्महाबलः।
अमृतं सोऽहरत् तूर्णं मायामास्थाय मोहिनीम् ॥ १.४५.४२ ॥
എല്ലാം നശിച്ചപ്പോൾ മഹാബലനായ വിഷ്ണു മോഹിനീ മായ സ്വീകരിച്ച് വേഗം അമൃതം അപഹരിച്ചു.
1.45.43
ये गताभिमुखं विष्णुमक्षरं पुरुषोत्तमम्।
सम्पिष्टास्ते तदा युद्धे विष्णुना प्रभविष्णुना ॥ १.४५.४३ ॥
അക്ഷരനായ പുരുഷോത്തമനായ വിഷ്ണുവിന് നേരെ ചെന്നവർ ആ യുദ്ധത്തിൽ പ്രഭാവശാലിയായ വിഷ്ണുവിനാൽ തകർക്കപ്പെട്ടു.
1.45.44
अदितेरात्मजा वीरा दितेः पुत्रान् निजघ्निरे।
अस्मिन् घोरे महायुद्धे दैतेयादित्ययोर्भृशम् ॥ १.४५.४४ ॥
അദിതിയുടെ വീരപുത്രന്മാർ ദിതിയുടെ പുത്രന്മാരെ വധിച്ചു. ഈ ഭയങ്കരമായ മഹായുദ്ധത്തിൽ ദൈത്യന്മാരും ആദിത്യന്മാരും തമ്മിൽ കഠിനമായി പോരാടി.
1.45.45
निहत्य दितिपुत्रांस्तु राज्यं प्राप्य पुरंदरः।
शशास मुदितो लोकान् सर्षिसङ्घान् सचारणान् ॥ १.४५.४५ ॥
ദിതിയുടെ പുത്രന്മാരെ വധിച്ച് പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ) രാജ്യം നേടി; സന്തോഷത്തോടെ ഋഷിസംഘങ്ങളും ചാരണന്മാരുമുള്ള ലോകങ്ങളെ ഭരിച്ചു.