Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 1.47

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

1.47.1

सप्तधा तु कृते गर्भे दितिः परमदुःखिता।
सहस्राक्षं दुराधर्षं वाक्यं सानुनयाब्रवीत् ॥ १.४७.१ ॥

ਗਰਭ ਸੱਤ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟਿਆ ਜਾਣ ਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਦਿਤੀ ਨੇ ਸਹਸ੍ਰਾਕਸ਼ (ਇੰਦਰ) ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।

1.47.2

ममापराधाद् गर्भोऽयं सप्तधा शकलीकृतः।
नापराधो हि देवेश तवात्र बलसूदन ॥ १.४७.२ ॥

ਮੇਰੇ ਹੀ ਅਪਰਾਧ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਰਭ ਸੱਤ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ; ਹੇ ਦੇਵੇਸ਼, ਹੇ ਬਲਸੂਦਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ।

1.47.3

प्रियं त्वत्कृतमिच्छामि मम गर्भविपर्यये।
मरुतां सप्त सप्तानां स्थानपाला भवन्तु ते ॥ १.४७.३ ॥

ਮੇਰੇ ਗਰਭ ਦੇ ਇਸ ਨਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਇੱਕ ਉਪਕਾਰ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ: ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸੱਤ-ਸੱਤ ਦੇ ਸੱਤ ਸਮੂਹ ਤੇਰੇ ਥਾਵਾਂ ਦੇ ਪਹਿਰੇਦਾਰ ਹੋਣ।

1.47.4

वातस्कन्धा इमे सप्त चरन्तु दिवि पुत्रक।
मारुता इति विख्याता दिव्यरूपा ममात्मजाः ॥ १.४७.४ ॥

ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਸੱਤ ਹਵਾ-ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨ; ਮਰੁਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਦਿਵ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਇਹ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।

1.47.5

ब्रह्मलोकं चरत्वेक इन्द्रलोकं तथापरः।
दिव्यवायुरिति ख्यातस्तृतीयोऽपि महायशाः ॥ १.४७.५ ॥

ਇੱਕ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਦੂਜਾ ਇੰਦਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰੇ; ਦਿਵ ਵਾਯੂ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੀਜਾ ਵੀ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਹੋਵੇ।

1.47.6

चत्वारस्तु सुरश्रेष्ठ दिशो वै तव शासनात्।
संचरिष्यन्ति भद्रं ते कालेन हि ममात्मजाः ॥ १.४७.६ ॥

ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੇਰੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨਗੇ; ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ।

1.47.7

त्वत्कृतेनैव नाम्ना वै मारुता इति विश्रुताः।
तस्यास्तद् वचनं श्रुत्वा सहस्राक्षः पुरन्दरः ॥ १.४७.७ ॥

"ਤੇਰੇ ਦਿੱਤੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ 'ਮਰੁਤ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਣਗੇ।" ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਪੁਰੰਦਰ (ਇੰਦਰ)...

1.47.8

उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यमतीदं बलसूदनः।
सर्वमेतद् यथोक्तं ते भविष्यति न संशयः ॥ १.४७.८ ॥

ਬਲਸੂਦਨ (ਇੰਦਰ) ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲਿਆ: "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।"

1.47.9

विचरिष्यन्ति भद्रं ते देवरूपास्तवात्मजाः।
एवं तौ निश्चयं कृत्वा मातापुत्रौ तपोवने ॥ १.४७.९ ॥

"ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇਵ-ਰੂਪ ਹੋ ਕੇ ਵਿਚਰਨਗੇ; ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਮਾਂ-ਪੁੱਤ ਤਪੋਵਨ ਵਿੱਚ...

1.47.10

जग्मतुस्त्रिदिवं राम कृतार्थाविति नः श्रुतम्।
एष देशः स काकुत्स्थ महेन्द्राध्युषितः पुरा ॥ १.४७.१० ॥

"ਹੇ ਰਾਮ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕ੍ਰਿਤਾਰਥ ਹੋ ਕੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਗਏ, ਇਹ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਕਾਕੁਤਸਥ, ਇਹ ਉਹੀ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹੇਂਦਰ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।"

1.47.11

दितिं यत्र तपःसिद्धामेवं परिचचार सः।
इक्ष्वाकोस्तु नरव्याघ्र पुत्रः परमधार्मिकः ॥ १.४७.११ ॥

"ਤਪ ਨਾਲ ਸਿੱਧ ਹੋਈ ਦਿਤੀ ਜਿੱਥੇ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਰਦਾ ਸੀ। ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪਰਮ ਧਾਰਮਿਕ...

1.47.12

अलम्बुषायामुत्पन्नो विशाल इति विश्रुतः।
तेन चासीदिह स्थाने विशालेति पुरी कृता ॥ १.४७.१२ ॥

ਅਲੰਬੁਸ਼ਾ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ 'ਵਿਸ਼ਾਲ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਉਸੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਥਾਂ 'ਤੇ 'ਵਿਸ਼ਾਲਾ' ਨਾਮ ਦੀ ਨਗਰੀ ਬਣਾਈ ਗਈ।

1.47.13

विशालस्य सुतो राम हेमचन्द्रो महाबलः।
सुचन्द्र इति विख्यातो हेमचन्द्रादनन्तरः ॥ १.४७.१३ ॥

ਹੇ ਰਾਮ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਬਲੀ ਹੇਮਚੰਦਰ ਸੀ। ਹੇਮਚੰਦਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਚੰਦਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ (ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ)।

1.47.14

सुचन्द्रतनयो राम धूम्राश्व इति विश्रुतः।
धूम्राश्वतनयश्चापि सृञ्जयः समपद्यत ॥ १.४७.१४ ॥

ਹੇ ਰਾਮ, ਸੁਚੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਧੂਮ੍ਰਾਸ਼ਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਅਤੇ ਧੂਮ੍ਰਾਸ਼ਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੰਜਯ ਹੋਇਆ।

1.47.15

सृञ्जयस्य सुतः श्रीमान् सहदेवः प्रतापवान्।
कुशाश्वः सहदेवस्य पुत्रः परमधार्मिकः ॥ १.४७.१५ ॥

ਸ੍ਰੰਜਯ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਸਹਦੇਵ ਸੀ। ਸਹਦੇਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪਰਮ ਧਾਰਮਿਕ ਕੁਸ਼ਾਸ਼ਵ ਸੀ।

1.47.16

कुशाश्वस्य महातेजाः सोमदत्तः प्रतापवान्।
सोमदत्तस्य पुत्रस्तु काकुत्स्थ इति विश्रुतः ॥ १.४७.१६ ॥

ਕੁਸ਼ਾਸ਼ਵ ਦਾ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਪੁੱਤਰ ਸੋਮਦੱਤ ਸੀ। ਸੋਮਦੱਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕਾਕੁਤਸਥ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।

1.47.17

तस्य पुत्रो महातेजाः सम्प्रत्येष पुरीमिमाम्।
आवसत् परमप्रख्यः सुमतिर्नाम दुर्जयः ॥ १.४७.१७ ॥

ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਪਰਮ ਯਸ਼ਸਵੀ, ਅਜੇਯ ਸੁਮਤੀ ਨਾਮ ਦਾ ਸੀ; ਉਹ ਹੁਣ ਇਸ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ।

1.47.18

इक्ष्वाकोस्तु प्रसादेन सर्वे वैशालिका नृपाः।
दीर्घायुषो महात्मानो वीर्यवन्तः सुधार्मिकाः ॥ १.४७.१८ ॥

ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੈਸ਼ਾਲਿਕ ਰਾਜੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਤਮਾ, ਬਲਵਾਨ ਅਤੇ ਅਤਿ ਧਾਰਮਿਕ ਸਨ।

1.47.19

इहाद्य रजनीमेकां सुखं स्वप्स्यामहे वयम्।
श्वः प्रभाते नरश्रेष्ठ जनकं द्रष्टुमर्हसि ॥ १.४७.१९ ॥

ਇੱਥੇ ਅੱਜ ਇੱਕ ਰਾਤ ਅਸੀਂ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੌਾਂਗੇ। ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ ਤੁਸੀਂ ਜਨਕ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

1.47.20

सुमतिस्तु महातेजा विश्वामित्रमुपागतम्।
श्रुत्वा नरवरश्रेष्ठः प्रत्यागच्छन्महायशाः ॥ १.४७.२० ॥

ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਤੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਸੁਮਤੀ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿੱਤਰ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਨੀ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।

1.47.21

पूजां च परमां कृत्वा सोपाध्यायः सबान्धवः।
प्राञ्जलिः कुशलं पृष्ट्वा विश्वामित्रमथाब्रवीत् ॥ १.४७.२१ ॥

ਪਰਮ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਗੁਰੂ ਤੇ ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਕੁਸ਼ਲ ਪੁੱਛ ਕੇ, ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।

1.47.22

धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे विषयं मुने।
सम्प्राप्तो दर्शनं चैव नास्ति धन्यतरो मम ॥ १.४७.२२ ॥

ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ ਤੇ ਕਿਰਪਾ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਦੇਸ਼ ਆਏ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਲਿਆ; ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਧੰਨ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।