ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 2.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.45.1
अनुरक्ता महात्मानं रामं सत्यपराक्रमम्।
अनुजग्मुः प्रयान्तं तं वनवासाय मानवाः ॥ २.४५.१ ॥
ਮਹਾਤਮਾ, ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵਨਵਾਸ ਲਈ ਤੁਰੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ।
2.45.2
निवर्तितेऽतीव बलात् सुहृद्धर्मेण राजनि।
नैव ते संन्यवर्तन्त रामस्यानुगता रथम् ॥ २.४५.२ ॥
ਰਾਜਾ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮੋੜ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਿੱਤਰਧਰਮ ਕਾਰਨ ਉਹ ਰਾਮ ਦੇ ਰਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰਦੇ ਰਹੇ; ਉਹ ਮੁੜੇ ਹੀ ਨਹੀਂ।
2.45.3
अयोध्यानिलयानां हि पुरुषाणां महायशाः।
बभूव गुणसम्पन्नः पूर्णचन्द्र इव प्रियः ॥ २.४५.३ ॥
ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਰਾਮ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ ਅਤੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰੇ ਸਨ।
2.45.4
स याच्यमानः काकुत्स्थस्ताभिः प्रकृतिभिस्तदा।
कुर्वाणः पितरं सत्यं वनमेवान्वपद्यत ॥ २.४५.४ ॥
ਤਦ ਉਹ ਪਰਜਾ ਵੱਲੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਾਕੁਤਸਥ ਰਾਮ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਹੀ ਤੁਰ ਪਏ।
2.45.5
अवेक्षमाणः सस्नेहं चक्षुषा प्रपिबन्निव।
उवाच रामः सस्नेहं ताः प्रजाः स्वाः प्रजा इव ॥ २.४५.५ ॥
ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਤੱਕਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਰਾਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਰਜਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ।
2.45.6
या प्रीतिर्बहुमानश्च मय्ययोध्यानिवासिनाम्।
मत्प्रियार्थं विशेषेण भरते सा विधीयताम् ॥ २.४५.६ ॥
ਅਯੋਧਿਆ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜੋ ਪਿਆਰ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਉਹ ਭਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇ।
2.45.7
स हि कल्याणचारित्रः कैकेय्यानन्दवर्धनः।
करिष्यति यथावद् वः प्रियाणि च हितानि च ॥ २.४५.७ ॥
ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਆਚਰਣ ਵਾਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਯਥਾਯੋਗ ਪਿਆਰੇ ਅਤੇ ਹਿਤਕਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ।
2.45.8
ज्ञानवृद्धो वयोबालो मृदुर्वीर्यगुणान्वितः।
अनुरूपः स वो भर्ता भविष्यति भयापहः ॥ २.४५.८ ॥
ਉਹ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ, ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ, ਕੋਮਲ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ। ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਯੋਗ ਸੁਆਮੀ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ।
2.45.9
स हि राजगुणैर्युक्तो युवराजः समीक्षितः।
अपि चापि मया शिष्टैः कार्यं वो भर्तृशासनम् ॥ २.४५.९ ॥
ਉਹ ਰਾਜੇ ਵਾਲੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ ਅਤੇ ਯੁਵਰਾਜ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਹਨ। ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਗਿਆਨੀ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਆਮੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
2.45.10
न संतप्येद् यथा चासौ वनवासं गते मयि।
महाराजस्तथा कार्यो मम प्रियचिकीर्षया ॥ २.४५.१० ॥
ਮੇਰੇ ਬਨਵਾਸ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਉਹ (ਮਹਾਰਾਜ) ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਣ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੋ। ਮੇਰਾ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਜ ਦੀ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲ ਕਰੋ।
2.45.11
यथा यथा दाशरथिर्धर्ममेवाश्रितो भवेत्।
तथा तथा प्रकृतयो रामं पतिमकामयन् ॥ २.४५.११ ॥
ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਧਰਮ ਦਾ ਹੀ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਗਏ, ਤਿਵੇਂ ਤਿਵੇਂ ਪਰਜਾ ਰਾਮ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਸੁਆਮੀ ਚਾਹੁਣ ਲੱਗੀ।
2.45.12
बाष्पेण पिहितं दीनं रामः सौमित्रिणा सह।
चकर्षेव गुणैर्बद्धं जनं पुरनिवासिनम् ॥ २.४५.१२ ॥
ਅੱਥਰੂਆਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਹੋਏ, ਦੁਖੀ ਰਾਮ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਬੱਝੇ ਹੋਏ ਨਗਰ-ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਖਿੱਚ ਰਹੇ ਸਨ।
2.45.13
ते द्विजास्त्रिविधं वृद्धा ज्ञानेन वयसौजसा।
वयःप्रकम्पशिरसो दूरादूचुरिदं वचः ॥ २.४५.१३ ॥
ਗਿਆਨ, ਉਮਰ ਅਤੇ ਓਜ ਕਰਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਉਹ ਦ੍ਵਿਜ, ਉਮਰ ਕਾਰਨ ਸਿਰ ਕੰਬਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦੂਰੋਂ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲੇ।
2.45.14
वहन्तो जवना रामं भो भो जात्यास्तुरंगमाः।
निवर्तध्वं न गन्तव्यं हिता भवत भर्तरि ॥ २.४५.१४ ॥
ਰਾਮ ਨੂੰ ਢੋਣ ਵਾਲੇ ਹੇ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਨ ਵਾਲੇ, ਉੱਤਮ ਨਸਲ ਦੇ ਘੋੜਿਓ! ਵਾਪਸ ਮੁੜੋ, ਅੱਗੇ ਨਾ ਜਾਓ; ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਬਣੋ।
2.45.15
कर्णवन्ति हि भूतानि विशेषेण तुरङ्गमाः।
यूयं तस्मान्निवर्तध्वं याचनां प्रतिवेदिताः ॥ २.४५.१५ ॥
ਘੋੜਿਓ, ਕੰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਸੁਣਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ; ਇਸ ਲਈ ਵਾਪਸ ਮੁੜੋ, ਸਾਡੀ ਬੇਨਤੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
2.45.16
धर्मतः स विशुद्धात्मा वीरः शुभदृढव्रतः।
उपवाह्यस्तु वो भर्ता नापवाह्यः पुराद् वनम् ॥ २.४५.१६ ॥
ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਆਤਮਾ, ਵੀਰ, ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਵਰਤ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਤੁਹਾਡਾ ਮਾਲਕ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਣ ਯੋਗ ਹੈ, ਨਗਰ ਤੋਂ ਵਨ ਵੱਲ ਲਿਜਾਏ ਜਾਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
2.45.17
एवमार्तप्रलापांस्तान् वृद्धान् प्रलपतो द्विजान्।
अवेक्ष्य सहसा रामो रथादवततार ह ॥ २.४५.१७ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਮ ਅਚਾਨਕ ਰੱਥ ਤੋਂ ਉਤਰ ਗਏ।
2.45.18
पद्भ्यामेव जगामाथ ससीतः सहलक्ष्मणः।
संनिकृष्टपदन्यासो रामो वनपरायणः ॥ २.४५.१८ ॥
ਫਿਰ ਰਾਮ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਪੈਦਲ ਹੀ ਤੁਰ ਪਏ, ਨੇੜੇ ਨੇੜੇ ਪੈਰ ਧਰਦੇ, ਵਨ ਵੱਲ ਹੀ ਮਨ ਲਾਈ।
2.45.19
द्विजातीन् हि पदातींस्तान् रामश्चारित्रवत्सलः।
न शशाक घृणाचक्षुः परिमोक्तुं रथेन सः ॥ २.४५.१९ ॥
ਚੰਗੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਪੈਦਲ ਜਾ ਰਹੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਕਰੁਣਾ ਭਰੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਨਾ ਸਕੇ।
2.45.20
गच्छन्तमेव तं दृष्ट्वा रामं सम्भ्रान्तमानसाः।
ऊचुः परमसंतप्ता रामं वाक्यमिदं द्विजाः ॥ २.४५.२० ॥
ਰਾਮ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਘਬਰਾਏ ਮਨ ਵਾਲੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਹ ਬੋਲ ਬੋਲੇ।
2.45.21
ब्राह्मण्यं कृत्स्नमेतत् त्वां ब्रह्मण्यमनुगच्छति।
द्विजस्कन्धाधिरूढास्त्वामग्नयोऽप्यनुयान्त्वमी ॥ २.४५.२१ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਭਗਤ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਮ-ਤੇਜ ਅਨੁਸਰਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੀਆਂ ਇਹ ਅਗਨੀਆਂ ਵੀ ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਣ।
2.45.22
वाजपेयसमुत्थानि च्छत्राण्येतानि पश्य नः।
पृष्ठतोऽनुप्रयातानि मेघानिव जलात्यये ॥ २.४५.२२ ॥
ਵਾਜਪੇਯ ਯਗ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਾਡੇ ਇਹ ਛਤਰ ਵੇਖੋ; ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
2.45.23
अनवाप्तातपत्रस्य रश्मिसंतापितस्य ते।
एभिश्छायां करिष्यामः स्वैश्छत्रैर्वाजपेयकैः ॥ २.४५.२३ ॥
ਛਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਤਪੇ ਹੋਏ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਸੀਂ ਵਾਜਪੇਯ ਯਗ ਦੇ ਆਪਣੇ ਛਤਰਾਂ ਨਾਲ ਛਾਂ ਕਰਾਂਗੇ।
2.45.24
या हि नः सततं बुद्धिर्वेदमन्त्रानुसारिणी।
त्वत्कृते सा कृता वत्स वनवासानुसारिणी ॥ २.४५.२४ ॥
ਹੇ ਪੁੱਤਰ! ਸਾਡੀ ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਸਦਾ ਵੇਦ-ਮੰਤਰਾਂ ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਕਾਰਨ ਬਨਵਾਸ ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
2.45.25
हृदयेष्ववतिष्ठन्ते वेदा ये नः परं धनम्।
वत्स्यन्त्यपि गृहेष्वेव दाराश्चारित्ररक्षिताः ॥ २.४५.२५ ॥
ਸਾਡੇ ਹਿਰਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਵੇਦ ਹੀ ਸਾਡਾ ਪਰਮ ਧਨ ਹਨ; ਸਦਾਚਾਰ ਨਾਲ ਰੱਖੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਣਗੀਆਂ।
2.45.26
पुनर्न निश्चयः कार्यस्त्वद्गतौ सुकृता मतिः।
त्वयि धर्मव्यपेक्षे तु किं स्याद् धर्मपथे स्थितम् ॥ २.४५.२६ ॥
ਤੇਰੇ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਮੁੜ ਕੋਈ ਹੋਰ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਤੇਰੀ ਚੰਗੀ ਮਤ ਧਰਮ ਵੱਲ ਹੈ। ਧਰਮ-ਪੰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਕੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
2.45.27
याचितो नो निवर्तस्व हंसशुक्लशिरोरुहैः।
शिरोभिर्निभृताचार महीपतनपांसुलैः ॥ २.४५.२७ ॥
ਅਸੀਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਮੁੜ ਆ — ਹੰਸ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿਰਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੰਜਮੀ ਆਚਰਨ ਵਾਲਿਆ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਣ ਕਰਕੇ ਮਿੱਟੀ ਲੱਗੇ ਸਿਰਾਂ ਨਾਲ (ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਤਰਲਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਾਂ)।
2.45.28
बहूनां वितता यज्ञा द्विजानां य इहागताः।
तेषां समाप्तिरायत्ता तव वत्स निवर्तने ॥ २.४५.२८ ॥
ਇੱਥੇ ਆਏ ਦੁਿਜਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਯੱਗ ਹਨ; ਹੇ ਵਤਸ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਤੇਰੇ ਮੁੜਨ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।
2.45.29
भक्तिमन्तीह भूतानि जङ्गमाजङ्गमानि च।
याचमानेषु तेषु त्वं भक्तिं भक्तेषु दर्शय ॥ २.४५.२९ ॥
ਇੱਥੇ ਚੱਲਣ ਅਤੇ ਨਾ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸ਼ਰਧਾਵਾਨ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਤਰਲਾ ਪਾਉਣ, ਤਾਂ ਭਗਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਭਗਤੀ ਦਿਖਾ।
2.45.30
अनुगन्तुमशक्तास्त्वां मूलैरुद्धतवेगिनः।
उन्नता वायुवेगेन विक्रोशन्तीव पादपाः ॥ २.४५.३० ॥
ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਖੜਨ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਹਿੱਲਦੇ, ਹਵਾ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਉੱਚੇ ਉੱਠੇ ਰੁੱਖ ਜਿਵੇਂ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ।
2.45.31
निश्चेष्टाहारसंचारा वृक्षैकस्थाननिश्चिताः।
पक्षिणोऽपि प्रयाचन्ते सर्वभूतानुकम्पिनम् ॥ २.४५.३१ ॥
ਰੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕੋ ਥਾਂ ਅਚੱਲ ਹੋ ਕੇ, ਖਾਣਾ ਅਤੇ ਉਡਾਰੀ ਛੱਡੇ ਹੋਏ ਪੰਛੀ ਵੀ ਸਰਬ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅੱਗੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
2.45.32
एवं विक्रोशतां तेषां द्विजातीनां निवर्तने।
ददृशे तमसा तत्र वारयन्तीव राघवम् ॥ २.४५.३२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਚੀਕਦੇ ਰਹਿਣ ਵੇਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੜਨ ਸਮੇਂ ਉੱਥੇ ਹਨੇਰਾ ਜਿਵੇਂ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਦਿਸਿਆ।
2.45.33
ततः सुमन्त्रोऽपि रथाद् विमुच्य
श्रान्तान् हयान् सम्परिवर्त्य शीघ्रम्।
पीतोदकांस्तोयपरिप्लुताङ्गा-
नचारयद् वै तमसाविदूरे ॥ २.४५.३३ ॥
ਫਿਰ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਨੇ ਵੀ ਰੱਥ ਤੋਂ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਮੋੜ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਪਿਲਾ ਕੇ, ਸਰੀਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋ ਕੇ, ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਚਰਾਏ।