ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 2.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.96.1
तां तथा दर्शयित्वा तु मैथिलीं गिरिनिम्नगाम् ।
निषसाद गिरिप्रस्थे सीतां मांसेन छन्दयन् ॥ २.९६.१ ॥
ଏହିପରି ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ ଗିରିନଦୀ ଦେଖାଇ ସେ ପର୍ବତର ସମତଳରେ ବସିଲେ, ମାଂସ ଦେଇ ସୀତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି।
2.96.2
इदं मेध्यमिदं स्वादु निष्टप्तमिदमग्निना ।
एवमास्ते स धर्मात्मा सीतया सह राघवः ॥ २.९६.२ ॥
ଏହା ପବିତ୍ର, ଏହା ସୁସ୍ୱାଦୁ, ଏହା ଅଗ୍ନିରେ ଭଲ ଭାବେ ରନ୍ଧା ହୋଇଛି — ଏହିପରି ଧର୍ମାତ୍ମା ରାଘବ ସୀତାଙ୍କ ସହ ସେଠାରେ ରହିଲେ।
2.96.3
तथा तत्रासतस्तस्य भरतस्योपयायिनः ।
सैन्यरेणुश्च शब्दश्च प्रादुरास्तां नभस्स्पृशौ ॥ २.९६.३ ॥
ସେଠାରେ ବସିଥିବା ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସୁଥିବା ଭରତଙ୍କ ସେନାର ଧୂଳି ଓ ଶବ୍ଦ — ଦୁଇଟି ଆକାଶ ଛୁଇଁ ପ୍ରକଟ ହେଲା।
2.96.4
एतस्मिन्नन्तरे त्रस्ताः शब्देन महता ततः ।
अर्दिता यूथपा मत्ताः सयूथा दुद्रुवुर्दिशः ॥ २.९६.४ ॥
ଏହି ସମୟରେ, ସେହି ମହା ଶବ୍ଦରେ ଭୟଭୀତ ଓ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ମତ୍ତ ଯୂଥପତିମାନେ ନିଜ ଦଳ ସହ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପଳାଇଲେ।
2.96.5
स तं सैन्यसमुद्धूतं शब्दं शुश्राव राघवः ।
तांश्च विप्रद्रुतान् सर्वान् यूथपानन्ववैक्षत ॥ २.९६.५ ॥
ରାଘବ ସେନାରୁ ଉଠିଥିବା ସେହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣିଲେ; ପଳାଇ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ଯୂଥପତିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
2.96.6
तांश्च विद्रवतो दृष्ट्वा तं च श्रुत्वा च निस्वनम् ।
उवाच रामः सौमित्रिं लक्ष्मणं दीप्ततेजसम् ॥ २.९६.६ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ପଳାଉଥିବା ଦେଖି ଏବଂ ସେହି ଗର୍ଜନ ଶୁଣି, ରାମ ଦୀପ୍ତ ତେଜବାନ ସୌମିତ୍ରି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ।
2.96.7
हन्त लक्ष्मण पश्येह सुमित्रा सुप्रजास्त्वया ।
भीमस्तनितगम्भीरस्तुमुलः श्रूयते स्वनः ॥ २.९६.७ ॥
ଆହା ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏଠାରେ ଦେଖ; ସୁମିତ୍ରାର ସୁପୁତ୍ର, ଭୟଙ୍କର ମେଘଗର୍ଜନ ପରି ଗମ୍ଭୀର, କୋଳାହଳପୂର୍ଣ୍ଣ ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଉଛି।
2.96.8
गजयूथानि वा ऽरण्ये महिषा वा महावने ।
वित्रासिता मृगाः सिंहैः सहसा प्रद्रुता दिशः ॥ २.९६.८ ॥
ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀ ଦଳ ବା ମହାବନରେ ମହିଷ, କିମ୍ବା ସିଂହ ଦ୍ୱାରା ଭୀତ ହରିଣ ହଠାତ୍ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପଳାଉଛନ୍ତି।
2.96.9
राजा वा राजमात्रो वा मृगयामटते वने ।
अन्यद्वा श्वापदं किञ्चित् सौमित्रे ज्ञातुमर्हसि ॥ २.९६.९ ॥
ହେ ସୌମିତ୍ରି, କୌଣସି ରାଜା ବା ରାଜପୁରୁଷ ବନରେ ମୃଗୟା କରୁଛନ୍ତି କି, ନା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ହିଂସ୍ର ପଶୁ ଅଛି—ତାହା ତୁମେ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
2.96.10
सुदुश्चरो गिरिश्चायं पक्षिणामपि लक्ष्मण ।
सर्वमेतद्यथातत्त्वमचिराज्ज्ञातुमर्हसि ॥ २.९६.१० ॥
ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏହି ପର୍ବତ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଗମ। ଏ ସବୁ ଯଥାର୍ଥରେ ଶୀଘ୍ର ତୁମେ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
2.96.11
स लक्ष्मणः संत्वरितः सालमारुह्य पुष्पितम् ।
प्रेक्षमाणो दिशः सर्वाः पूर्वां दिशमुदैक्षत ॥ २.९६.११ ॥
ସେହି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶୀଘ୍ର ଫୁଲିଥିବା ସାଲ ଗଛ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ସବୁ ଦିଗ ଦେଖି ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଚାହିଁଲେ।
2.96.12
उदङ्मुखः प्रेक्षमाणो ददर्श महतीं चमूम् ।
रथाश्वगजसम्बाधां यत्तैर्युक्तां पदातिभिः ॥ २.९६.१२ ॥
ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ଚାହିଁ ସେ ରଥ, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀରେ ଭରପୂର, ସତର୍କ ପଦାତିକ ସୈନ୍ୟଙ୍କ ସହ ଏକ ବିଶାଳ ସେନା ଦେଖିଲେ।
2.96.13
तामश्वगजसम्पूर्णां रथध्वजविभूषिताम् ।
शशंस सेनां रामाय वचनं चेदमब्रीत् ॥ २.९६.१३ ॥
ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ରଥଧ୍ୱଜରେ ସଜ୍ଜିତ ସେହି ସେନାକୁ ସେ ରାମଙ୍କୁ ଜଣାଇ ଏହି କଥା କହିଲେ।
2.96.14
अग्निं संशमयत्वार्यः सीता च भजतां गुहाम् ।
सज्यं कुरुष्व चापं च शरांश्च कवचं तथा ॥ २.९६.१४ ॥
ଆର୍ଯ ଅଗ୍ନି ନିର୍ବାପିତ କରନ୍ତୁ, ସୀତା ଗୁମ୍ଫାକୁ ଯାଉନ୍ତୁ। ଧନୁରେ ଦୋରି ବାନ୍ଧନ୍ତୁ, ବାଣ ଓ କବଚ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତୁ।
2.96.15
तं रामः पुरुषव्याघ्रो लक्ष्मणं प्रत्युवाच ह ।
अङ्गावेक्षस्व सौमित्रे कस्येमां मन्यसे चमूम् ॥ २.९६.१५ ॥
ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ: "ହେ ସୌମିତ୍ରି, ଭଲ ଭାବେ ଦେଖ; ଏହି ସେନା କାହାର ବୋଲି ତୁମେ ଭାବୁଛ?"
2.96.16
एवमुक्तस्तु रामेण लक्ष्मणो वाक्यमब्रवीत् ।
दिधक्षन्निव तां सेनां रुषितः पावको यथा ॥ २.९६.१६ ॥
ରାମ ଏହା କହିବାରୁ, ସେହି ସେନାକୁ ଦହନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଅଗ୍ନି ପରି ଲକ୍ଷ୍ମଣ କଥା କହିଲେ।
2.96.17
सम्पन्नं राज्यमिच्छंस्तु व्यक्तं प्राप्याभिषेचनम् ।
आवां हन्तुं समभ्येति कैकेय्या भरतः सुतः ॥ २.९६.१७ ॥
ରାଜ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଜର କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଅଭିଷେକ ସ୍ପଷ୍ଟଭାବେ ପାଇଛି ବୋଲି ଭାବି, କୈକେୟୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭରତ ଆମ ଦୁହିଁଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଆସୁଛି।
2.96.18
एष वै सुमहान् श्रीमान् विटपी सम्प्रकाशते ।
विराजत्युद्गतस्कन्धः कोविदारध्वजो रथे ॥ २.९६.१८ ॥
ଏହି ଅତି ବିଶାଳ ଓ ଶୋଭାମୟ ବୃକ୍ଷ ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି; ରଥ ଉପରେ ଉଚ୍ଚ କାଣ୍ଡର କୋବିଦାର ବୃକ୍ଷର ଧ୍ୱଜା ଝଲମଲ କରୁଛି।
2.96.19
भजन्त्येते यथा काममश्वानारुह्य शीघ्रगान् ।
एते भ्राजन्ति संहृष्टा गजानारुह्य सादिनः ॥ २.९६.१९ ॥
ଦ୍ରୁତଗାମୀ ଘୋଡ଼ାରେ ଚଢ଼ି ଏମାନେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆସୁଛନ୍ତି; ହର୍ଷିତ ହୋଇ ହାତୀରେ ଚଢ଼ିଥିବା ସୱାରମାନେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦିଶୁଛନ୍ତି।
2.96.20
गृहीतधनुषौ चावां गिरिं वीरश्रयावहै ।
अथवेहैव तिष्ठावः सन्नद्धावुद्यतायुधौ ॥ २.९६.२० ॥
ଧନୁ ଧରି ଆମେ ଦୁହେଁ ବୀରମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ସେହି ପର୍ବତକୁ ଯିବା; ଅଥବା ଏଠାରେ ହିଁ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇ ଅସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ଠିଆ ହେବା।
2.96.21
अपि नौ वशमागच्छेत् कोविदारध्वजो दणे ॥ २.९६.२१ ॥
କୋବିଦାର-ଧ୍ୱଜଯୁକ୍ତ ରଥ ହୁଏତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମ ବଶକୁ ଆସିବ।
2.96.22
अपि द्रक्ष्यामि भरतं यत्कृते व्यसनं महत् ।
त्वया राघव सम्प्राप्तं सीतया च मया तथा ॥ २.९६.२२ ॥
ହେ ରାଘବ, ଯାହା ପାଇଁ ତୁମେ, ସୀତା ଓ ମୁଁ ଏତେ ବଡ଼ ବିପଦ ପାଇଛୁ, ସେହି ଭରତକୁ କ'ଣ ମୁଁ ଦେଖିବି?
2.96.23
यन्निमित्तं भवान् राज्याच्च्युतो राघव शाश्वतात् ।
सम्प्राप्तो ऽयमरिर्वीर भरतो वध्य एव मे ॥ २.९६.२३ ॥
ହେ ରାଘବ, ଯାହା ପାଇଁ ତୁମେ ଶାଶ୍ୱତ ରାଜ୍ୟରୁ ଚ୍ୟୁତ ହେଲ, ସେହି ଏହି ଶତ୍ରୁ ଭରତ ଆସିଛି; ହେ ବୀର, ସେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ବଧଯୋଗ୍ୟ ହିଁ।
2.96.24
भरतस्य वधे दोषं नाहं पश्यामि राघव ।
पूर्वापकारिणां त्यागे न ह्यधर्मो विधीयते ॥ २.९६.२४ ॥
ହେ ରାଘବ, ଭରତର ବଧରେ ମୁଁ କୌଣସି ଦୋଷ ଦେଖେ ନାହିଁ; ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଅପକାର କରିଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାରେ ଅଧର୍ମ ବିହିତ ହୋଇନାହିଁ।
2.96.25
पूर्वापकारी भरतस्त्यक्तधर्मश्च राघव ।
एतस्मिन्निहते कृत्स्नामनुशाधि वसुन्धराम् ॥ २.९६.२५ ॥
ହେ ରାଘବ, ପୂର୍ବରୁ ଅପକାରୀ ଓ ଧର୍ମତ୍ୟାଗୀ ଭରତ ଏହି ନିହତ ହେଲେ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଶାସନ କରନ୍ତୁ।
2.96.26
अद्य पुत्रं हतं सङ्ख्ये कैकेयी राज्यकामुका ।
मया पश्येत् सुदुःखार्त्ता हस्तिभग्नमिव द्रुमम् ॥ २.९६.२६ ॥
ଆଜି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ନିଜ ପୁତ୍ରକୁ ରାଜ୍ୟକାମୀ କୈକେୟୀ ଦେଖୁ, ହାତୀ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଗଛକୁ ଅତି ଦୁଃଖରେ ଦେଖୁଥିବା ଲୋକ ପରି।
2.96.27
कैकेयीं च वधिष्यामि सानुबन्धां सबान्धवाम् ।
कलुषेणाद्य महता मेदिनी परिमुच्यताम् ॥ २.९६.२७ ॥
କୈକେୟୀକୁ ମଧ୍ୟ ତାର ଆତ୍ମୀୟ ଓ ବାନ୍ଧବଙ୍କ ସହିତ ମୁଁ ବଧ କରିବି; ଆଜି ଏହି ମହାକଳଙ୍କରୁ ପୃଥିବୀ ମୁକ୍ତ ହେଉ।
2.96.28
अद्येमं संयतं क्रोधमसत्कारं च मानद ।
मोक्ष्यामि शत्रुसैन्येषु कक्षेष्विव हुताशनम् ॥ २.९६.२८ ॥
ହେ ମାନଦ, ଆଜି ମୁଁ ଦମନ କରି ରଖିଥିବା ଏହି କ୍ରୋଧ ଓ ଅପମାନକୁ ଶତ୍ରୁସେନାଙ୍କ ଉପରେ ଛାଡ଼ିବି, ଯେପରି ବନର ଝୋପରେ ଅଗ୍ନି ଛଡ଼ାଯାଏ।
2.96.29
अद्यैतच्चित्रकूटस्य काननं निशितैः शरैः ।
भिन्दन् शत्रुशरीराणि करिष्ये शोणितोक्षितम् ॥ २.९६.२९ ॥
ଆଜି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଶରୀର ବିଦ୍ଧ କରି ଏହି ଚିତ୍ରକୂଟ ବନକୁ ରକ୍ତରେ ସିକ୍ତ କରିବି।
2.96.30
शरैर्निर्भिन्नहृदयान् कुञ्जरांस्तुरगांस्तथा ।
श्वापदाः परिकर्षन्तु नरांश्च निहतान् मया ॥ २.९६.३० ॥
ବାଣରେ ହୃଦୟ ବିଦାରିତ ହୋଇଥିବା ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା, ଏବଂ ମୋ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ହିଂସ୍ର ପଶୁମାନେ ଟାଣି ନେଇଯାଆନ୍ତୁ।
2.96.31
शराणां धनुषश्चाहमनृणो ऽस्मि महामृधे ।
ससैन्यं भरतं हत्वा भविष्यामि न संशयः ॥ २.९६.३१ ॥
ଶରଓ ଧନୁର ଋଣ ମୁଁ ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଶୋଧିବି। ସୈନ୍ୟ ସହିତ ଭରତଙ୍କୁ ବଧ କରି ମୁଁ ଋଣମୁକ୍ତ ହେବି, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।