ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 4.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.4.1
ततः प्रहृष्टो हनुमान् कृत्यवानिति तद्वचः।
श्रुत्वा मधुरभावं च सुग्रीवं मनसा गतः ॥ ४.४.१ ॥
ਤਦ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ 'ਕ੍ਰਿਤ੍ਯਵਾਨ' ਐਸੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਮਝ ਕੇ।
4.4.2
भाव्यो राज्यागमस्तस्य सुग्रीवस्य महात्मनः।
यदयं कृत्यवान् प्राप्तः कृत्यं चैतदुपागतम् ॥ ४.४.२ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਜ਼ਰੂਰ ਹੋਵੇਗੀ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕ੍ਰਿਤ੍ਯਵਾਨ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਾਰਜ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
4.4.3
ततः परमसंहृष्टो हनूमान् प्लवगोत्तमः।
प्रत्युवाच ततो वाक्यं रामं वाक्यविशारदः ॥ ४.४.३ ॥
ਤਦ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ, ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
4.4.4
किमर्थं त्वं वनं घोरं पम्पाकाननमण्डितम्।
आगतः सानुजो दुर्गं नानाव्यालमृगायुतम् ॥ ४.४.४ ॥
ਪੰਪਾ ਦੇ ਬਣਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ, ਅਨੇਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਔਖੇ ਬਣ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੋ?
4.4.5
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा लक्ष्मणो रामचोदितः।
आचचक्षे महात्मानं रामं दशरथात्मजम् ॥ ४.४.५ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਮ ਦਾ ਪਰਿਚਯ ਦਿੱਤਾ।
4.4.6
राजा दशरथो नाम द्युतिमान् धर्मवत्सलः।
चातुर्वर्ण्यं स्वधर्मेण नित्यमेवाभिपालयन् ॥ ४.४.६ ॥
ਦਸ਼ਰਥ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਚਾਰਾਂ ਵਰਣਾਂ ਦੀ ਉਹ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਦਾ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।
4.4.7
न द्वेष्टा विद्यते तस्य स तु द्वेष्टि न कंचन।
स तु सर्वेषु भूतेषु पितामह इवापरः ॥ ४.४.७ ॥
ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਦੂਜੇ ਪਿਤਾਮਹ ਵਾਂਗ ਹੈ।
4.4.8
अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैरिष्टवानाप्तदक्षिणैः।
तस्यायं पूर्वजः पुत्रो रामो नाम जनैः श्रुतः ॥ ४.४.८ ॥
ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਯੱਗ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਦਕਸ਼ਿਣਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯੱਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਇਹ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰਾਮ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
4.4.9
शरण्यः सर्वभूतानां पितुर्निर्देशपारगः।
ज्येष्ठो दशरथस्यायं पुत्राणां गुणवत्तरः ॥ ४.४.९ ॥
ਇਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸ਼ਰਨ-ਆਸਰਾ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਇਹ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੁਣਵਾਨ ਹੈ।
4.4.10
राजलक्षणसंयुक्तः संयुक्तो राज्यसम्पदा।
राज्याद् भ्रष्टो मया वस्तुं वने सार्धमिहागतः ॥ ४.४.१० ॥
ਰਾਜ-ਲੱਛਣਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜ-ਸੰਪਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਇਹ ਰਾਜ-ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹੈ।
4.4.11
भार्यया च महाभाग सीतयानुगतो वशी।
दिनक्षये महातेजाः प्रभयेव दिवाकरः ॥ ४.४.११ ॥
ਹੇ ਮਹਾਭਾਗ, ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਸੰਜਮੀ ਅਤੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਉਹ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ; ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭਾ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਿਵੇਂ।
4.4.12
अहमस्यावरो भ्राता गुणैर्दास्यमुपागतः।
कृतज्ञस्य बहुज्ञस्य लक्ष्मणो नाम नामतः ॥ ४.४.१२ ॥
ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹਾਂ, ਉਸ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦਾ ਦਾਸ ਬਣ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਕ੍ਰਿਤਗਿਆ ਅਤੇ ਬਹੁਗਿਆਨੀ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲਕਸ਼ਮਣ ਹੈ।
4.4.13
सुखार्हस्य महार्हस्य सर्वभूतहितात्मनः।
ऐश्वर्येण विहीनस्य वनवासे रतस्य च ॥ ४.४.१३ ॥
ਜੋ ਸੁਖ ਦੇ ਯੋਗ, ਮਹਾਨ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਯੋਗ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਸੁਭਾਅ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਰਾਜ ਵਿਭੂਤੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਬਨਵਾਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
4.4.14
रक्षसापहृता भार्या रहिते कामरूपिणा।
तच्च न ज्ञायते रक्षः पत्नी येनास्य वा हृता ॥ ४.४.१४ ॥
ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ, ਮਨਚਾਹਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਹਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਰਾਖਸ਼ ਕੌਣ ਹੈ, ਕਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਉਹ ਲੈ ਗਿਆ, ਇਹ ਪਤਾ ਨਹੀਂ।
4.4.15
दनुर्नाम दितेः पुत्रः शापाद् राक्षसतां गतः।
आख्यातस्तेन सुग्रीवः समर्थो वानराधिपः ॥ ४.४.१५ ॥
ਦਨੁ ਨਾਮ ਦਾ ਦਿਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸਰਾਪ ਕਾਰਨ ਰਾਖਸ਼ਪਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਸਮਰੱਥ ਵਾਨਰਾਧੀਸ਼ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦਾ ਨਾਮ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
4.4.16
स ज्ञास्यति महावीर्यस्तव भार्यापहारिणम्।
एवमुक्त्वा दनुः स्वर्गं भ्राजमानो दिवं गतः ॥ ४.४.१६ ॥
ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਹਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਵੇਗਾ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਦਨੁ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
4.4.17
एतत् ते सर्वमाख्यातं याथातथ्येन पृच्छतः।
अहं चैव च रामश्च सुग्रीवं शरणं गतौ ॥ ४.४.१७ ॥
ਤੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਪੁੱਛਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੋਵੇਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਗਏ ਹਾਂ।
4.4.18
एष दत्त्वा च वित्तानि प्राप्य चानुत्तमं यशः।
लोकनाथः पुरा भूत्वा सुग्रीवं नाथमिच्छति ॥ ४.४.१८ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਕਨਾਥ ਹੋਏ ਇਹ ਧਨ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਯਸ਼ ਪਾ ਕੇ, ਹੁਣ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਥ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
4.4.19
सीता यस्य स्नुषा चासीच्छरण्यो धर्मवत्सलः।
तस्य पुत्रः शरण्यश्च सुग्रीवं शरणं गतः ॥ ४.४.१९ ॥
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੂੰਹ ਸੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ਰਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਖ਼ੁਦ ਵੀ ਸ਼ਰਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ।
4.4.20
सर्वलोकस्य धर्मात्मा शरण्यः शरणं पुरा।
गुरुर्मे राघवः सोऽयं सुग्रीवं शरणं गतः ॥ ४.४.२० ॥
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਰਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੇ ਗੁਰੂ ਰਾਘਵ ਉਹੀ ਇੱਥੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ।
4.4.21
यस्य प्रसादे सततं प्रसीदेयुरिमाः प्रजाः।
स रामो वानरेन्द्रस्य प्रसादमभिकांक्षते ॥ ४.४.२१ ॥
ਜਿਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇਹ ਪਰਜਾ ਸਦਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹੇਗੀ, ਉਹ ਰਾਮ ਵਾਨਰਰਾਜ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
4.4.22
येन सर्वगुणोपेताः पृथिव्यां सर्वपार्थिवाः।
मानिताः सततं राज्ञा सदा दशरथेन वै ॥ ४.४.२२ ॥
ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣਵਾਨ ਰਾਜੇ ਸਦਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਏ, ਉਸੇ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।
4.4.23
तस्यायं पूर्वजः पुत्रस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः।
सुग्रीवं वानरेन्द्रं तु रामः शरणमागतः ॥ ४.४.२३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਹ ਜੇਠਾ ਪੁੱਤਰ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਉਹੀ ਰਾਮ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ।
4.4.24
शोकाभिभूते रामे तु शोकार्ते शरणं गते।
कर्तुमर्हति सुग्रीवः प्रसादं सह यूथपैः ॥ ४.४.२४ ॥
ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਰਾਮ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ; ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਯੂਥਪਤੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
4.4.25
एवं ब्रुवाणं सौमित्रिं करुणं साश्रुपातनम्।
हनूमान् प्रत्युवाचेदं वाक्यं वाक्यविशारदः ॥ ४.४.२५ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਅੱਥਰੂ ਵਹਾਉਂਦੇ ਬੋਲ ਰਹੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਵਾਕ-ਕੁਸ਼ਲ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
4.4.26
ईदृशा बुद्धिसम्पन्ना जितक्रोधा जितेन्द्रियाः।
द्रष्टव्या वानरेन्द्रेण दिष्ट्या दर्शनमागताः ॥ ४.४.२६ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਕ੍ਰੋਧ ਜਿੱਤੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਵਾਨਰਰਾਜ ਵੱਲੋਂ ਦੇਖਣ ਯੋਗ ਹਨ; ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਏ ਹੋ।
4.4.27
स हि राज्याश्च विभ्रष्टः कृतवैरश्च वालिना।
हृतदारो वने त्रस्तो भ्रात्रा विनिकृतो भृशम् ॥ ४.४.२७ ॥
ਉਹ ਰਾਜ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਵਾਲੀ ਨਾਲ ਵੈਰ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਤਨੀ ਹਰੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਡਰੇ ਹੋਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭਰਾ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਸਤਾਏ ਗਏ ਹਨ।
4.4.28
करिष्यति स साहाय्यं युवयोर्भास्करात्मजः।
सुग्रीवः सह चास्माभिः सीतायाः परिमार्गणे ॥ ४.४.२८ ॥
ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਗੇ; ਅਸੀਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀਤਾ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵਾਂਗੇ।
4.4.29
इत्येवमुक्त्वा हनुमान् श्लक्ष्णं मधुरया गिरा।
बभाषे साधु गच्छामः सुग्रीवमिति राघवम् ॥ ४.४.२९ ॥
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨਰਮ ਅਤੇ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਬੋਲੇ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਕੋਲ ਚੱਲੀਏ।"
4.4.30
एवं ब्रुवन्तं धर्मात्मा हनूमन्तं स लक्ष्मणः।
प्रतिपूज्य यथान्यायमिदं प्रोवाच राघवम् ॥ ४.४.३० ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੇ ਹਨੂਮਾਨ ਦਾ ਧਰਮਾਤਮਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਯੋਗ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹਾ।
4.4.31
कपिः कथयते हृष्टो यथायं मारुतात्मजः।
कृत्यवान् सोऽपि सम्प्राप्तः कृतकृत्योऽसि राघव ॥ ४.४.३१ ॥
ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਵਾਨਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਇਹ ਆਪਣਾ ਕਾਰਜ ਲੈ ਕੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੁਸੀਂ ਕ੍ਰਿਤਕ੍ਰਿਤ ਹੋ ਗਏ ਹੋ।"
4.4.32
प्रसन्नमुखवर्णश्च व्यक्तं हृष्टश्च भाषते।
नानृतं वक्ष्यते वीरो हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ४.४.३२ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁਖ ਤੇ ਰੰਗ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਫ਼ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਵੀਰ ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਣਗੇ।
4.4.33
ततः स सुमहाप्राज्ञो हनूमान् मारुतात्मजः।
जगामादाय तौ वीरौ हरिराजाय राघवौ ॥ ४.४.३३ ॥
ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵੀਰ ਰਾਘਵਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਨਰਰਾਜ ਕੋਲ ਚਲੇ ਗਏ।
4.4.34
भिक्षुरूपं परित्यज्य वानरं रूपमास्थितः।
पृष्ठमारोप्य तौ वीरौ जगाम कपिकुञ्जरः ॥ ४.४.३४ ॥
ਭਿਖਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਤਿਆਗ ਕੇ ਵਾਨਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਉਹ ਕਪਿਕੁੰਜਰ ਤੁਰ ਪਿਆ।
4.4.35
स तु विपुलयशाः कपिप्रवीरः
पवनसुतः कृतकृत्यवत् प्रहृष्टः।
गिरिवरमुरुविक्रमः प्रयातः
स शुभमतिः सह रामलक्ष्मणाभ्याम् ॥ ४.४.३५ ॥
ਵਿਸ਼ਾਲ ਯਸ਼ ਵਾਲਾ, ਵਾਨਰ ਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਤਕ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਹਾਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸ਼ੁਭ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਉਹ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਰਬਤ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਿਆ।