ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 5.64
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.64.1
सुग्रीवेणैवमुक्तस्तु हृष्टो दधिमुखः कपिः।
राघवं लक्ष्मणं चैव सुग्रीवं चाभ्यवादयत् ॥ ५.६४.१ ॥
ಸುಗ್ರೀವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ದಧಿಮುಖ ಎಂಬ ವಾನರನು ರಾಘವನಿಗೂ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೂ ಸುಗ್ರೀವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು.
5.64.2
स प्रणम्य च सुग्रीवं राघवौ च महाबलौ।
वानरैः सहितः शूरैर्दिवमेवोत्पपात ह ॥ ५.६४.२ ॥
ಅವನು ಸುಗ್ರೀವನಿಗೂ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳಾದ ಇಬ್ಬರು ರಾಘವರಿಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಶೂರ ವಾನರರೊಂದಿಗೆ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರಿದನು.
5.64.3
स यथैवागतः पूर्वं तथैव त्वरितं गतः।
निपत्य गगनाद् भूमौ तद् वनं प्रविवेश ह ॥ ५.६४.३ ॥
ಮೊದಲು ಬಂದಂತೆಯೇ ವೇಗವಾಗಿ ಹೊರಟನು; ಆಕಾಶದಿಂದ ನೆಲಕ್ಕಿಳಿದು ಆ ವನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
5.64.4
स प्रविष्टो मधुवनं ददर्श हरियूथपान्।
विमदानुद्धतान् सर्वान् मेहमानान् मधूदकम् ॥ ५.६४.४ ॥
ಮಧುವನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಅವನು ವಾನರ ಯೂಥಪರನ್ನು ಕಂಡನು; ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಮದದಿಂದ ಉದ್ಧಟರಾಗಿ ಜೇನುನೀರನ್ನು ಚಿಮ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
5.64.5
स तानुपागमद् वीरो बद्ध्वा करपुटाञ्जलिम्।
उवाच वचनं श्लक्ष्णमिदं हृष्टवदङ्गदम् ॥ ५.६४.५ ॥
ಆ ವೀರನು ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ ಅವರ ಬಳಿ ಬಂದು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅಂಗದನಿಗೆ ಮೃದುವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
5.64.6
सौम्य रोषो न कर्तव्यो यदेभिः परिवारणम्।
अज्ञानाद् रक्षिभिः क्रोधाद् भवन्तः प्रतिषेधिताः ॥ ५.६४.६ ॥
ಸೌಮ್ಯನೇ, ಕೋಪ ಮಾಡಬಾರದು; ಇವರು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮತ್ತು ಕೋಪದಿಂದ ಕಾವಲುಗಾರರಾಗಿ ನಿಮ್ಮನ್ನು ತಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
5.64.7
श्रान्तो दूरादनुप्राप्तो भक्षयस्व स्वकं मधु।
युवराजस्त्वमीशश्च वनस्यास्य महाबल ॥ ५.६४.७ ॥
ದೂರದಿಂದ ದಣಿದು ಬಂದಿರುವೆ; ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಜೇನನ್ನು ತಿನ್ನು. ನೀನು ಯುವರಾಜ, ಈ ವನದ ಒಡೆಯನೂ ಆಗಿದ್ದೀಯೆ, ಮಹಾಬಲನೇ.
5.64.8
मौर्ख्यात् पूर्वं कृतो रोषस्तद् भवान् क्षन्तुमर्हति।
यथैव हि पिता तेऽभूत् पूर्वं हरिगणेश्वरः ॥ ५.६४.८ ॥
ಮೂರ್ಖತೆಯಿಂದ ಮೊದಲು ತೋರಿದ ಕೋಪವನ್ನು ನೀವು ಕ್ಷಮಿಸಬೇಕು. ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ ಮೊದಲು ವಾನರ ಗಣಗಳ ಒಡೆಯನಾಗಿದ್ದಂತೆ.
5.64.9
तथा त्वमपि सुग्रीवो नान्यस्तु हरिसत्तम।
आख्यातं हि मया गत्वा पितृव्यस्य तवानघ ॥ ५.६४.९ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ನೀನೂ ಸುಗ್ರೀವನೇ; ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ, ಹರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ. ನಾನು ಹೋಗಿ ನಿನ್ನ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನಿಗೆ ಇದನ್ನು ತಿಳಿಸಿದ್ದೇನೆ, ನಿರ್ದೋಷಿಯೇ.
5.64.10
इहोपयानं सर्वेषामेतेषां वनचारिणाम्।
भवदागमनं श्रुत्वा सहैभिर्वनचारिभिः ॥ ५.६४.१० ॥
ಇಲ್ಲಿ ಈ ವನಚಾರಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ನಿನ್ನ ಆಗಮನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಈ ವನಚಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ.
5.64.11
प्रहृष्टो न तु रुष्टोऽसौ वनं श्रुत्वा प्रधर्षितम्।
प्रहृष्टो मां पितृव्यस्ते सुग्रीवो वानरेश्वरः ॥ ५.६४.११ ॥
ವನವು ನಾಶವಾಯಿತೆಂದು ಕೇಳಿಯೂ ಅವನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡನೇ ಹೊರತು ಕೋಪಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ವಾನರೇಶ್ವರ ಸುಗ್ರೀವನು ನನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಳ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು.
5.64.12
शीघ्रं प्रेषय सर्वांस्तानिति होवाच पार्थिवः।
श्रुत्वा दधिमुखस्यैतद् वचनं श्लक्ष्णमङ्गदः ॥ ५.६४.१२ ॥
"ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಬೇಗನೆ ಕಳುಹಿಸು" ಎಂದು ರಾಜ ಹೇಳಿದ. ದಧಿಮುಖನ ಈ ಮೃದುವಾದ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಂಗದನು (ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು).
5.64.13
अब्रवीत् तान् हरिश्रेष्ठो वाक्यं वाक्यविशारदः।
शङ्के श्रुतोऽयं वृत्तान्तो रामेण हरियूथपाः ॥ ५.६४.१३ ॥
ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಚತುರನಾದ ವಾನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಂಗದನು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಹೇ ವಾನರ ಯೂಥಪರೇ, ಈ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ರಾಮನಿಂದ ಕೇಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಸಂದೇಹವಿದೆ.
5.64.14
अयं च हर्षादाख्याति तेन जानामि हेतुना।
तत् क्षमं नेह नः स्थातुं कृते कार्ये परंतपाः ॥ ५.६४.१४ ॥
ಇವನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಶತ್ರುನಾಶಕರೇ, ಕಾರ್ಯ ಮುಗಿಸದೆ ಇಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ನಮಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
5.64.15
पीत्वा मधु यथाकामं विक्रान्ता वनचारिणः।
किं शेषं गमनं तत्र सुग्रीवो यत्र वानरः ॥ ५.६४.१५ ॥
ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಜೇನು ಕುಡಿದ ಶೂರ ವನಚಾರಿಗಳೇ, ವಾನರನಾದ ಸುಗ್ರೀವನಿರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಉಳಿದಿದೆ?
5.64.16
सर्वे यथा मां वक्ष्यन्ति समेत्य हरिपुङ्गवाः।
तथास्मि कर्ता कर्तव्ये भवद्भिः परवानहम् ॥ ५.६४.१६ ॥
ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾನರರೇ, ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ನನಗೆ ಏನು ಹೇಳುತ್ತೀರೋ ಹಾಗೆಯೇ ನಾನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಅಧೀನನು.
5.64.17
नाज्ञापयितुमीशोऽहं युवराजोऽस्मि यद्यपि।
अयुक्तं कृतकर्माणो यूयं धर्षयितुं बलात् ॥ ५.६४.१७ ॥
ನಾನು ಯುವರಾಜನಾಗಿದ್ದರೂ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಲು ಸಮರ್ಥನಲ್ಲ; ತಮ್ಮ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸಿದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಬಲದಿಂದ ಹತ್ತಿಕ್ಕುವುದು ಅಯುಕ್ತ.
5.64.18
ब्रुवतश्चाङ्गदस्यैवं श्रुत्वा वचनमुत्तमम्।
प्रहृष्टमनसो वाक्यमिदमूचुर्वनौकसः ॥ ५.६४.१८ ॥
ಅಂಗದನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಉತ್ತಮ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಸಂತೋಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಆ ವನವಾಸಿ ವಾನರರು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
5.64.19
एवं वक्ष्यति को राजन् प्रभुः सन् वानरर्षभ।
ऐश्वर्यमदमत्तो हि सर्वोऽहमिति मन्यते ॥ ५.६४.१९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ವಾನರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪ್ರಭುವಾಗಿದ್ದರೂ ಯಾರು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ? ಅಧಿಕಾರದ ಮದದಲ್ಲಿ ಮತ್ತರಾದವರೆಲ್ಲರೂ "ನಾನೇ ಎಲ್ಲ" ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.
5.64.20
तव चेदं सुसदृशं वाक्यं नान्यस्य कस्यचित्।
सन्नतिर्हि तवाख्याति भविष्यच्छुभयोग्यताम् ॥ ५.६४.२० ॥
ಈ ಮಾತು ನಿನಗೇ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವಾದದ್ದು, ಬೇರಾರಿಗೂ ಅಲ್ಲ. ವಿನಯವೇ ನಿನ್ನ ಮುಂದಿನ ಶುಭಕ್ಕೆ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
5.64.21
सर्वे वयमपि प्राप्तास्तत्र गन्तुं कृतक्षणाः।
स यत्र हरिवीराणां सुग्रीवः पतिरव्ययः ॥ ५.६४.२१ ॥
ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ, ವಾನರ ವೀರರ ನಾಶವಿಲ್ಲದ ಒಡೆಯ ಸುಗ್ರೀವನಿರುವಲ್ಲಿಗೆ.
5.64.22
त्वया ह्यनुक्तैर्हरिभिर्नैव शक्यं पदात् पदम्।
क्वचिद् गन्तुं हरिश्रेष्ठ ब्रूमः सत्यमिदं तु ते ॥ ५.६४.२२ ॥
ಓ ವಾನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನೀನು ಆಜ್ಞಾಪಿಸದೆ ವಾನರರು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನೂ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಇಡಲಾರರು. ಇದು ನಿನಗೆ ನಾವು ಹೇಳುವ ಸತ್ಯ.
5.64.23
एवं तु वदतां तेषामङ्गदः प्रत्यभाषत।
साधु गच्छाम इत्युक्त्वा खमुत्पेतुर्महाबलाः ॥ ५.६४.२३ ॥
ಅವರು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಅಂಗದನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: "ಒಳ್ಳೆಯದು, ಹೋಗೋಣ." ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರಿದರು.
5.64.24
उत्पतन्तमनूत्पेतुः सर्वे ते हरियूथपाः।
कृत्वाऽऽकाशं निराकाशं यन्त्रोत्क्षिप्ता इवोपलाः ॥ ५.६४.२४ ॥
ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿದ ಅಂಗದನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ವಾನರ ಯೂಥಪತಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಹಾರಿದರು. ಆಕಾಶವನ್ನೇ ಆಕಾಶವಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುತ್ತ, ಯಂತ್ರಗಳಿಂದ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕಲ್ಲುಗಳಂತೆ ಅವರು ಸಾಗಿದರು.
5.64.25
अङ्गदं पुरतः कृत्वा हनूमन्तं च वानरम्।
तेऽम्बरं सहसोत्पत्य वेगवन्तः प्लवङ्गमाः ॥ ५.६४.२५ ॥
ಅಂಗದನನ್ನು ಮತ್ತು ವಾನರ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಆ ವೇಗವಂತ ವಾನರರು ಸಹಸಾ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರಿದರು.
5.64.26
विनदन्तो महानादं घना वातेरिता यथा।
अङ्गदे समनुप्राप्ते सुग्रीवो वानरेश्वरः ॥ ५.६४.२६ ॥
ಗಾಳಿಯಿಂದ ಓಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೇಘಗಳಂತೆ ಮಹಾ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡುತ್ತ, ಅಂಗದ ತಲುಪಿದಾಗ ವಾನರೇಶ್ವರ ಸುಗ್ರೀವ.
5.64.27
उवाच शोकसंतप्तं रामं कमललोचनम्।
समाश्वसिहि भद्रं ते दृष्टा देवी न संशयः ॥ ५.६४.२७ ॥
ಶೋಕದಿಂದ ಬೆಂದ ಕಮಲನಯನ ರಾಮನಿಗೆ ಅವನು ಹೇಳಿದ: ಸಮಾಧಾನಗೊಳ್ಳು, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ, ದೇವಿ ಕಾಣಲ್ಪಟ್ಟಳು, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
5.64.28
नागन्तुमिह शक्यं तैरतीतसमयैरिह।
अङ्गदस्य प्रहर्षाच्च जानामि शुभदर्शन ॥ ५.६४.२८ ॥
ಕಾಲ ಮೀರಿರುವುದರಿಂದ ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಅಂಗದನ ಹರ್ಷದಿಂದ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ, ಓ ಶುಭದರ್ಶನ.
5.64.29
न मत्सकाशमागच्छेत् कृत्ये हि विनिपातिते।
युवराजो महाबाहुः प्लवतामङ्गदो वरः ॥ ५.६४.२९ ॥
ಕಾರ್ಯವು ಕೆಟ್ಟುಹೋಗಿರುವಾಗ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬರಬಾರದು; ಯುವರಾಜ, ಮಹಾಬಾಹು, ಹಾರುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಂಗದ.
5.64.30
यद्यप्यकृतकृत्यानामीदृशः स्यादुपक्रमः।
भवेत् तु दीनवदनो भ्रान्तविप्लुतमानसः ॥ ५.६४.३० ॥
ಕಾರ್ಯ ಪೂರೈಸದವರ ಸಮೀಪನವು ಹೀಗೇ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಅವನು ದೀನ ಮುಖದವನೂ ಭ್ರಾಂತ ಕಲಕಿದ ಮನಸ್ಸಿನವನೂ ಆಗಿರುತ್ತಾನೆ.
5.64.31
पितृपैतामहं चैतत् पूर्वकैरभिरक्षितम्।
न मे मधुवनं हन्याददृष्ट्वा जनकात्मजाम् ॥ ५.६४.३१ ॥
ಪಿತೃ-ಪಿತಾಮಹರಿಂದ ರಕ್ಷಿತವಾದ ಈ ಮಧುವನವನ್ನು, ಜನಕನ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ನೋಡದೆ ನಾನು ನಾಶಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
5.64.32
कौसल्या सुप्रजा राम समाश्वसिहि सुव्रत।
दृष्टा देवी न संदेहो न चान्येन हनूमता ॥ ५.६४.३२ ॥
ಓ ರಾಮ! ಸುಪ್ರಜೆಯಾದ ಕೌಸಲ್ಯೆಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳು, ಓ ಸುವ್ರತ! ದೇವಿಯನ್ನು (ಸೀತೆಯನ್ನು) ನೋಡಲಾಗಿದೆ, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ, ಬೇರೆ ಯಾರಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ಹನುಮಂತನಿಂದಲೇ.
5.64.33
नह्यन्यः कर्मणो हेतुः साधनेऽस्य हनूमतः।
हनूमतीह सिद्धिश्च मतिश्च मतिसत्तम ॥ ५.६४.३३ ॥
ಈ ಕಾರ್ಯ ಸಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನಿಂದಲೇ ಸಿದ್ಧಿಯೂ ಬುದ್ಧಿಯೂ ಲಭಿಸಿವೆ, ಓ ಮತಿಸತ್ತಮ.
5.64.34
व्यवसायश्च शौर्यं च श्रुतं चापि प्रतिष्ठितम्।
जाम्बवान् यत्र नेता स्यादङ्गदश्च हरीश्वरः ॥ ५.६४.३४ ॥
ಜಾಂಬವಂತನು ನಾಯಕನಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹರೀಶ್ವರ ಅಂಗದನು ಇರುವಲ್ಲಿ, ದೃಢನಿಶ್ಚಯ, ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಹ ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ.
5.64.35
हनूमांश्चाप्यधिष्ठाता न तत्र गतिरन्यथा।
मा भूश्चिन्तासमायुक्तः सम्प्रत्यमितविक्रम ॥ ५.६४.३५ ॥
ಹನುಮಂತನೂ ಅಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕನು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಯಿಲ್ಲ. ಈಗ ಚಿಂತೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಡ, ಅಮಿತವಿಕ್ರಮನೇ.
5.64.36
यदा हि दर्पितोदग्राः संगताः काननौकसः।
नैषामकृतकार्याणामीदृशः स्यादुपक्रमः ॥ ५.६४.३६ ॥
ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಉಗ್ರರಾದ ಕಾಡಿನ ವಾನರರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದಾಗ, ಕಾರ್ಯ ಸಾಧಿಸದವರಿಗೆ ಇಂತಹ ಆರಂಭ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
5.64.37
वनभङ्गेन जानामि मधूनां भक्षणेन च।
ततः किलकिलाशब्दं शुश्रावासन्नमम्बरे ॥ ५.६४.३७ ॥
ವನ ಭಂಗದಿಂದ ಮತ್ತು ಜೇನು ಸೇವನೆಯಿಂದ ನಾನು ಅರಿತಿದ್ದೇನೆ. ಆಗ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಕಿಲಕಿಲ ಶಬ್ದವನ್ನು ಅವನು ಕೇಳಿದನು.
5.64.38
हनूमत्कर्मदृप्तानां नदतां काननौकसाम्।
किष्किन्धामुपयातानां सिद्धिं कथयतामिव ॥ ५.६४.३८ ॥
ಹನುಮಂತನ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಹೆಮ್ಮೆಗೊಂಡ, ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ, ಕಾಡಿನ ವಾನರರ, ಕಿಷ್ಕಿಂಧೆಗೆ ಬಂದು ಜಯವನ್ನು ಸಾರುತ್ತಿರುವವರಂತಿದ್ದ.
5.64.39
ततः श्रुत्वा निनादं तं कपीनां कपिसत्तमः।
आयताञ्चितलाङ्गूलः सोऽभवद्हृष्टमानसः ॥ ५.६४.३९ ॥
ಆಗ ವಾನರರ ಆ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ವಾನರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಉದ್ದವಾಗಿ ಎತ್ತಿದ ಬಾಲದೊಂದಿಗೆ ಹರ್ಷಿತ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವನಾದನು.
5.64.40
आजग्मुस्तेऽपि हरयो रामदर्शनकाङ्क्षिणः।
अङ्गदं पुरतः कृत्वा हनूमन्तं च वानरम् ॥ ५.६४.४० ॥
ರಾಮನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸಿದ ಆ ವಾನರರೂ ಬಂದರು; ಅಂಗದನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು, ಹನುಮಂತನನ್ನೂ ಆ ವಾನರನನ್ನೂ ಮುಂದಿಟ್ಟು.
5.64.41
तेऽङ्गदप्रमुखा वीराः प्रहृष्टाश्च मुदान्विताः।
निपेतुर्हरिराजस्य समीपे राघवस्य च ॥ ५.६४.४१ ॥
ಅಂಗದ ಮುಖ್ಯರಾದ ಆ ವೀರರು ಹರ್ಷದಿಂದ, ಆನಂದದಿಂದ ವಾನರರಾಜನ ಮತ್ತು ರಾಘವನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.
5.64.42
हनूमांश्च महाबाहुः प्रणम्य शिरसा ततः।
नियतामक्षतां देवीं राघवाय न्यवेदयत् ॥ ५.६४.४२ ॥
ಮಹಾಬಾಹು ಹನುಮಂತನು ತಲೆ ಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು; ನಂತರ ನಿಯಮಶೀಲೆಯೂ ಅಕ್ಷತೆಯೂ ಆದ ದೇವಿಯ ವಿಷಯವನ್ನು ರಾಘವನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು.
5.64.43
दृष्टा देवीति हनुमद्वदनादमृतोपमम्।
आकर्ण्य वचनं रामो हर्षमाप सलक्ष्मणः ॥ ५.६४.४३ ॥
"ದೇವಿಯನ್ನು ನೋಡಿದೆ" ಎಂದು ಹನುಮಂತನ ಬಾಯಿಂದ ಬಂದ ಅಮೃತಸದೃಶ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ರಾಮನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಹರ್ಷವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.
5.64.44
निश्चितार्थं ततस्तस्मिन् सुग्रीवं पवनात्मजे।
लक्ष्मणः प्रीतिमान् प्रीतं बहुमानादवैक्षत ॥ ५.६४.४४ ॥
ಆಗ ಕಾರ್ಯವು ನಿಶ್ಚಿತವಾದುದನ್ನು ಅರಿತು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಪವನಪುತ್ರ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಬಹಳ ಗೌರವದಿಂದ ನೋಡಿದನು.
5.64.45
प्रीत्या च परयोपेतो राघवः परवीरहा।
बहुमानेन महता हनूमन्तमवैक्षत ॥ ५.६४.४५ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಶತ್ರುವೀರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ರಾಘವ (ರಾಮ) ಮಹಾ ಗೌರವದಿಂದ ಹನುಮಂತನನ್ನು ನೋಡಿದನು.