ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.109
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.109.1
प्रभातायां तु शर्वर्यां पृथुवक्षा महायशाः ।
रामः कमलपत्राक्षः पुरोधसमथाब्रवीत् ॥ ७.१०९.१ ॥
ਰਾਤ ਬੀਤਣ ਤੇ ਜਦੋਂ ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਚੌੜੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ, ਕਮਲ-ਨੈਣ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
7.109.2
अग्निहोत्रं व्रजत्वग्रे दीप्यमानं सह द्विजैः ।
वाजपेयातपत्रं च शोभमानं महापथे ॥ ७.१०९.२ ॥
ਅਗਨੀਹੋਤਰ ਦੀ ਅੱਗ ਦਵਿਜਾਂ ਨਾਲ ਬਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗੇ ਚੱਲੇ; ਵਾਜਪੇਯ ਯੱਗ ਦਾ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰ ਮਹਾਰਾਹ ਉੱਤੇ ਸ਼ੋਭੇ।
7.109.3
ततो वसिष्ठस्तेजस्वी सर्वं निरवशेषतः ।
चकार विधिवद्धर्मं महाप्रास्थानिकं विधिम् ॥ ७.१०९.३ ॥
ਫਿਰ ਤੇਜਸਵੀ ਵਸ਼ਿਸ਼ਟ ਨੇ ਮਹਾਪ੍ਰਸਥਾਨ ਦੀ ਸਾਰੀ ਧਰਮ-ਵਿਧੀ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ, ਕੁਝ ਵੀ ਛੱਡੇ ਬਿਨਾਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
7.109.4
ततः सूक्ष्माम्बरधरो ब्रह्ममावर्तयन्परम् ।
कुशान्गृहीत्वा पाणिभ्यां प्रसज्य प्रययावथ ॥ ७.१०९.४ ॥
ਫਿਰ ਬਾਰੀਕ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਣ ਕੇ, ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਾਪ ਕਰਦੇ, ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ ਫੜ ਕੇ ਅੱਗੇ ਤੁਰ ਪਏ।
7.109.5
अव्याहरन्क्वचित्किञ्चिन्निश्चेष्टो निःसुखः पथि ।
निर्जगाम गृहात्तस्माद्दीप्यमान इवांशुमान् ॥ ७.१०९.५ ॥
ਕਿਤੇ ਵੀ ਕੁਝ ਨਾ ਬੋਲਦੇ, ਨਿਸ਼ਚਲ ਅਤੇ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰਾਹ ਤੁਰਦੇ, ਚਮਕਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਉਹ ਉਸ ਘਰੋਂ ਨਿਕਲੇ।
7.109.6
रामस्य दक्षिणे पार्श्वे सपद्मा श्रीरपाश्रिता ।
सव्ये तु ह्रीर्महादेवी व्यवसायस्तथाग्रतः ॥ ७.१०९.६ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਕਮਲ ਸਮੇਤ ਸ਼੍ਰੀ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਸੀ; ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਮਹਾਦੇਵੀ ਹ੍ਰੀ ਸੀ; ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਿਅਵਸਾਇ (ਨਿਸ਼ਚਾ) ਸੀ।
7.109.7
शरा नानाविधाश्चापि धनुरायतमुत्तमम् ।
तथा ऽ ऽयुधानि ते सर्वे ययुः पुरुषविग्रहाः ॥ ७.१०९.७ ॥
ਨਾਨਾ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਬਾਣ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼, ਅਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਸਤਰ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਚੱਲ ਪਏ।
7.109.8
वेदा ब्राह्मणरूपेण गायत्री सर्वरक्षिणी ।
ओङ्कारो ऽथ वषट्कारः सर्वे राममनुव्रताः ॥ ७.१०९.८ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਦ, ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗਾਇਤਰੀ, ਓਂਕਾਰ ਅਤੇ ਵਸ਼ਟਕਾਰ — ਇਹ ਸਭ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੇ।
7.109.9
ऋषयश्च महात्मानः सर्व एव महीसुराः ।
अन्वगच्छन्महात्मानं स्वर्गद्वारमपावृतम् ॥ ७.१०९.९ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਭੂਦੇਵ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਏ; ਸਵਰਗ ਦਾ ਦੁਆਰ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਸੀ।
7.109.10
तं यान्तमनुगच्छन्ति ह्यन्तःपुरचराः स्त्रियः ।
सवृद्धबालदासीकाः सवर्षवरकिङ्कराः ॥ ७.१०९.१० ॥
ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਅੰਤਃਪੁਰ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ, ਬਜ਼ੁਰਗ, ਬੱਚੇ, ਦਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਸੇਵਕ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪਏ।
7.109.11
सान्तःपुरश्च भरतः शत्रुघ्नसहितो ययौ ।
रामं गतिमुपागम्य साग्निहोत्रमनुव्रतः ॥ ७.१०९.११ ॥
ਅੰਤਃਪੁਰ ਸਮੇਤ ਭਰਤ ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਨਾਲ ਗਿਆ; ਰਾਮ ਦੀ ਗਤੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅਗਨੀਹੋਤਰ ਸਮੇਤ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਿਆ।
7.109.12
ते च सर्वे महात्मानः साग्निहोत्राः समागताः ।
सपुत्रदाराः काकुत्स्थमनुजग्मुर्महामतिम् ॥ ७.१०९.१२ ॥
ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਹਾਤਮਾ ਪਤਨੀ-ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਮਹਾਮਤੀ ਕਾਕੁਤਸਥ (ਰਾਮ) ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਏ।
7.109.13
मन्त्रिणो भृत्यवर्गाश्च सपुत्रपशुबान्धवाः ।
सर्वे सहानुगा राममन्वगच्छन्प्रहृष्टवत् ॥ ७.१०९.१३ ॥
ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸੇਵਕ-ਵਰਗ, ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਅਨੁਚਰਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ-ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪਏ।
7.109.14
ततः सर्वाः प्रकृतयो हृष्टपुष्टजनावृताः ।
गच्छन्तमन्वगछंस्तं राघवं गुणरञ्जिताः ॥ ७.१०९.१४ ॥
ਫਿਰ ਖ਼ੁਸ਼ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਜਾਂਦੇ ਰਾਘਵ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪਈ।
7.109.15
ततः सस्त्रीपुमांसस्ते सपक्षिपशुवाहनाः ।
राघवस्यानुगाः सर्वे हृष्टा विगतकल्मषाः ॥ ७.१०९.१५ ॥
ਫਿਰ ਔਰਤਾਂ-ਮਰਦਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਸਾਰੇ, ਪੰਛੀਆਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਰਾਘਵ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਨੁਚਰ ਖ਼ੁਸ਼ ਅਤੇ ਪਾਪ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਏ।
7.109.16
स्नाताः प्रमुदिताः सर्वे हृष्टाः पुष्टाश्च वानराः ।
दृढं किलकिलाशब्दैः सर्वं राममनुव्रतम् ॥ ७.१०९.१६ ॥
ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼, ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਤਕੜੇ ਸਾਰੇ ਬਾਂਦਰ ਕਿਲਕਿਲਾ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੇ।
7.109.17
न तत्र कश्चिद्दीनो वा व्रीडितो वा ऽपि दुःखितः ।
हृष्टं समुदितं सर्वं बभूव परमाद्भुतम् ॥ ७.१०९.१७ ॥
ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਦੀਨ, ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਜਾਂ ਦੁਖੀ ਨਾ ਰਿਹਾ; ਸਭ ਕੁਝ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਅਦਭੁਤ ਹੋ ਗਿਆ।
7.109.18
द्रष्टुकामो ऽथ निर्यान्तं रामं जानपदो जनः ।
यः प्राप्तः सो ऽपि दृष्ट्वैव स्वर्गायानुगतो मुदा ॥ ७.१०९.१८ ॥
ਜਾਂਦੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਏ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਪਏ।
7.109.19
ऋक्षवानररक्षांसि जनाश्च पुरवासिनः ।
आगच्छन्परया भक्त्या पृष्ठतः सुसमाहिताः ॥ ७.१०९.१९ ॥
ਰਿੱਛ, ਵਾਨਰ, ਰਾਖਸ਼ ਅਤੇ ਨਗਰ ਦੇ ਵਾਸੀ ਲੋਕ ਪਰਮ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਾਗ੍ਰ ਮਨ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਆਏ।
7.109.20
यानि भूतानि नगरे ऽप्यन्तर्धानगतानि च ।
राघवं तान्यनुययुः स्वर्गाय समुपस्थितम् ॥ ७.१०९.२० ॥
ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਜੀਵ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਤੁਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਾਘਵ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ।
7.109.21
यानि पश्यन्ति काकुत्स्थं स्थावराणि चराणि च ।
सर्वाणि रामगमने ह्यनुजग्मुर्हि तान्यपि ॥ ७.१०९.२१ ॥
ਕਾਕੁਤਸਥ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਸਥਾਵਰ ਅਤੇ ਜੰਗਮ ਸਭ ਕੁਝ ਰਾਮ ਦੇ ਤੁਰਨ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਿਆ।
7.109.22
नोच्छ्वसत्तदयोध्यायां सुसूक्ष्ममपि दृश्यते ।
तिर्यग्योनिगताश्चापि सर्वे राममनुव्रताः ॥ ७.१०९.२२ ॥
ਉਦੋਂ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹਲਕਾ ਸਾਹ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਤਿਰਯਗ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਗਏ ਸਭ ਪ੍ਰਾਣੀ ਵੀ ਰਾਮ ਦੇ ਅਨੁਗਾਮੀ ਭਗਤ ਸਨ।