ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.33
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.33.1
रावणग्रहणं तत्तु वायुग्रहणसन्निभम् ।
ततः पुलस्त्यः शुश्राव कथितं दिवि दैवतैः ॥ ७.३३.१ ॥
ਰਾਵਣ ਦਾ ਬੰਧਨ ਹਵਾ ਨੂੰ ਫੜਨ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਪੁਲਸਤਿ ਨੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਹੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ।
7.33.2
ततः पुत्रकृतस्नेहात्कम्प्यमानो महाधृतिः ।
माहिष्मतीपतिं द्रष्टुमाजगाम महानृषिः ॥ ७.३३.२ ॥
ਫਿਰ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਮੋਹ ਕਾਰਨ ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ, ਮਹਾਧੀਰ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀ ਮਾਹਿਸ਼ਮਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਏ।
7.33.3
स वायुमार्गमास्थाय वायुतुल्यगतिर्द्विजः ।
पुरीं माहिष्मतीं प्राप्तो मनःसम्पातविक्रमः ॥ ७.३३.३ ॥
ਹਵਾ ਦੇ ਰਾਹ ਫੜ ਕੇ, ਹਵਾ ਵਰਗੀ ਗਤੀ ਨਾਲ, ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਦੋ-ਜਨਮਾ ਮਾਹਿਸ਼ਮਤੀ ਨਗਰੀ ਪਹੁੰਚਿਆ।
7.33.4
सो ऽमरावतिसङ्काशां हृष्टपुष्टजनाकुलाम् ।
प्रविवेश पुरीं ब्रह्मा इन्द्रस्येवामरावतीम् ॥ ७.३३.४ ॥
ਅਮਰਾਵਤੀ ਵਰਗੀ, ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਉਸ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਮਰਾਵਤੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ ਹੋਣ।
7.33.5
पादचारमिवादित्यं निष्पतन्तं सुदुर्दशम् ।
ततस्ते प्रत्यभिज्ञाय अर्जुनाय निवेदयन् ॥ ७.३३.५ ॥
ਪੈਦਲ ਤੁਰਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਔਖੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਉਹ ਬਾਹਰ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
7.33.6
पुलस्त्य इति विज्ञाय वचनाद्धैहयाधिपः ।
शिरस्यञ्जलिमाधाय प्रत्युद्गच्छत्तपस्विनम् ॥ ७.३३.६ ॥
"ਇਹ ਪੁਲਸਤਿ ਹਨ" ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਹੈਹਯਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਨੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਅੰਜਲੀ ਰੱਖ ਕੇ ਉਸ ਤਪੱਸਵੀ ਦੀ ਅਗਵਾਨੀ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
7.33.7
पुरोहितो ऽस्य गृह्यार्घ्यं मधुपर्कं तथैव च ।
पुरस्तात्प्रययौ राज्ञः शक्रस्येव बृहस्पतिः ॥ ७.३३.७ ॥
ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਅਰਘ੍ਯ ਅਤੇ ਮਧੁਪਰਕ ਲੈ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਅੱਗੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਜਿਵੇਂ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਰਾਜੇ ਦੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲੇ।
7.33.8
ततस्तमृषिमायान्तमुद्यन्तमिव भास्करम् ।
अर्जुनो दृश्य सम्भ्रान्तो ववन्देन्द्र इवेश्वरम् ॥ ७.३३.८ ॥
ਤਦ ਉਦੈ ਹੁੰਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਆ ਰਹੇ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅਰਜੁਨ ਘਬਰਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਜਿਵੇਂ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
7.33.9
स तस्य मधुपर्कं गां पाद्यमर्घ्यं निवेद्य च ।
पुलस्त्यमाह राजेन्द्रो हर्षगद्गदया गिरा ॥ ७.३३.९ ॥
ਉਸ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਧੁਪਰਕ, ਗਾਂ, ਪਾਦਯ ਅਤੇ ਅਰਘ੍ਯ ਭੇਟ ਕਰਕੇ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਅਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਲਸਤਯ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
7.33.10
अद्यैवममरावत्या तुल्या माहिष्मती कृता ।
अद्याहं तु द्विजेन्द्र त्वां यस्मात्पश्यामि दुर्दशम् ॥ ७.३३.१० ॥
ਅੱਜ ਹੀ ਇਹ ਮਾਹਿਸ਼ਮਤੀ ਅਮਰਾਵਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਈ; ਕਿਉਂਕਿ ਅੱਜ ਮੈਂ ਦੁਰਲੱਭ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
7.33.11
अद्य मे कुशलं देव अद्य मे कुशलं व्रतम् ।
अद्य मे सफलं जन्म अद्य मे सफलं तपः ।
यस्माद्देवगणैर्वन्द्यौ वन्दे ऽहं चरणौ तव ॥ ७.३३.११ ॥
ਹੇ ਦੇਵ! ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਕੁਸ਼ਲ ਹੈ; ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਵਰਤ ਸ਼ੁਭ ਹੋਇਆ। ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਸਫਲ ਹੋਇਆ; ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਸਫਲ ਹੋਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਵਗਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੰਦਨੀਯ ਆਪ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
7.33.12
इदं राज्यमिमे पुत्रा इमे दारा इमे वयम् ।
ब्रह्मन्किं कुर्मि किं कार्यमाज्ञापयतु नो भवान् ॥ ७.३३.१२ ॥
ਇਹ ਰਾਜ, ਇਹ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਪਤਨੀਆਂ, ਇਹ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ (ਆਪ ਦੇ ਹੀ ਹਾਂ)। ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਨ! ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ, ਕੀ ਕਾਰਜ ਹੈ? ਆਪ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿਓ।
7.33.13
तं धर्मे ऽग्निषु पुत्रेषु शिवं पृष्ट्वा च पार्थिवम् ।
पुलस्त्योवाच राजानं हैहयानां तथा ऽर्जुनम् ॥ ७.३३.१३ ॥
ਧਰਮ, ਅਗਨੀਆਂ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੀ ਖ਼ੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛ ਕੇ, ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੇ ਹੈਹਯਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
7.33.14
नरेन्द्राम्बुजपत्राक्ष पूर्णचन्द्रनिभानन ।
अतुलं ते बलं येन दशग्रीवस्त्वया जितः ॥ ७.३३.१४ ॥
ਹੇ ਨਰੇਂਦਰ, ਕਮਲ-ਪੱਤੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਚੰਦ ਵਰਗੇ ਮੁਖ ਵਾਲਿਆ! ਤੇਰਾ ਬਲ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਦਸਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ।
7.33.15
भयाद्यस्योपतिष्ठेतां निष्पन्दौ सागरानिलौ ।
सो ऽयं मृधे त्वया बद्धः पौत्रो मे रणदुर्जयः ॥ ७.३३.१५ ॥
ਜਿਸ ਦੇ ਡਰੋਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਹਵਾਵਾਂ ਵੀ ਸਥਿਰ ਹੋ ਕੇ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਉਹੀ ਮੇਰਾ ਪੋਤਾ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਅਜੇਯ, ਤੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
7.33.16
पुत्रकस्य यशः पीतं नाम विश्रावितं त्वया ।
मद्वाक्याद्याच्यमानो ऽद्य मुञ्च वत्सं दशाननम् ॥ ७.३३.१६ ॥
ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਯਸ਼ ਖੋਹ ਕੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੀਤਾ। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਕੇ, ਇਸ ਵੱਛੇ ਦਸਾਨਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ।
7.33.17
पुलस्त्याज्ञां प्रगृह्योचे न किञ्चन वचो ऽर्जुनः ।
मुमोच वै पार्थिवेन्द्रो राक्षसेन्द्रं प्रहृष्टवत् ॥ ७.३३.१७ ॥
ਪੁਲਸਤਿਆ ਦਾ ਹੁਕਮ ਮੰਨ ਕੇ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਕੁਝ ਨਾ ਕਿਹਾ, ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
7.33.18
स तं प्रमुच्य त्रिदशारिमर्जुनः प्रपूज्य दिव्याभरणस्रगम्बरैः ।
अहिंसकं सख्यमुपेत्य साग्निकं प्रणम्य तं ब्रह्मसुतं गृहं ययौ ॥ ७.३३.१८ ॥
ਉਸ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਿਣਿਆਂ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਸਾਖੀ ਬਣਾ ਕੇ ਅਹਿੰਸਕ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
7.33.19
पुलस्त्येनापि सन्त्यक्तो राक्षसेन्द्रः प्रतापवान् ।
परिष्वक्तः कृतातिथ्यो लज्जमानो विनिर्जितः ॥ ७.३३.१९ ॥
ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਗਲੇ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਮਹਿਮਾਨ-ਨਿਵਾਜ਼ੀ ਪਾ ਕੇ, ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਅਤੇ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ।
7.33.20
पितामहसुतश्चापि पुलस्त्यो मुनिपुङ्गवः ।
मोचयित्वा दशग्रीवं ब्रह्मलोकं जगाम ह ॥ ७.३३.२० ॥
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਨੂੰ ਗਮਨ ਕੀਤਾ।
7.33.21
एवं स रावणः प्राप्तः कार्तवीर्यात्प्रधर्षणम् ।
पुलस्त्यवचनाच्चापि पुनर्मुक्तो महाबलः ॥ ७.३३.२१ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਵਣ ਕਾਰਤਵੀਰਯ ਤੋਂ ਹਾਰ ਖਾ ਗਿਆ; ਪੁਲਸਤਯ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਫਿਰ ਛੁੱਟ ਗਿਆ।
7.33.22
एवं बलिभ्यो बलिनः सन्ति राघवनन्दन ।
नावज्ञा हि परे कार्या य इच्छेत् प्रियमात्मनः ॥ ७.३३.२२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਲਵਾਨਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਲਵਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਘਵਨੰਦਨ। ਜੋ ਆਪਣਾ ਭਲਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
7.33.23
ततः स राजा पिशिताशनानां सहस्रबाहोरुपलभ्य मैत्रीम् ।
पुनर्नृपाणां कदनं चकार चचार सर्वां पृथिवीं च दर्पात् ॥ ७.३३.२३ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਰਾਜੇ (ਰਾਵਣ) ਨੇ ਸਹਸ੍ਰਬਾਹੂ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਪਾ ਕੇ ਫਿਰ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕੀਤਾ; ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਵਿਚਰਿਆ।