ऋग्वेद · सूक्त 1.131
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.131.1
इन्द्रा॑य॒ हि द्यौरसु॑रो॒ अन॑म्न॒तेन्द्रा॑य म॒ही पृ॑थि॒वी वरी॑मभिर्द्यु॒म्नसा॑ता॒ वरी॑मभिः॒ इन्द्रं॒ विश्वे॑ स॒जोष॑सो ।
दे॒वासो॑ दधिरे पु॒रः इन्द्रा॑य॒ विश्वा॒ सव॑नानि॒ मानु॑षा रा॒तानि॑ सन्तु॒ मानु॑षा ॥
इंद्रासाठी द्युलोक नमला; बलवान असुरानेही इंद्रासमोर मान तुकवली. विशाल पृथ्वी आपल्या विस्तृत प्रदेशांसह इंद्रासाठी नमली. सर्व देव एकमताने इंद्राला पुढे ठेवतात; मानवांचे सर्व यज्ञ आणि दाने मानवांच्या हिताची होवोत.
1.131.2
विश्वे॑षु॒ हि त्वा॒ सव॑नेषु तु॒ञ्जते॑ समा॒नमेकं॒ वृष॑मण्यवः॒ पृथ॒क्स्वः॑ सनि॒ष्यवः॒ पृथ॒क्तं त्वा॒ नावं॒ न प॒र्षणिं॑ ।
शू॒षस्य॑ धु॒रि धी॑महि॒ इन्द्रं॒ न य॒ज्ञैश्चि॒तय॑न्त आ॒यवः॒ स्तोमे॑भि॒रिन्द्र॑मा॒यवः॑ ॥
सर्व सवनांत ते तुलाच स्तवतात; बळाची इच्छा करणाऱ्या एकाच मनाने. वेगळेपणे प्रकाश मागत; तुला नावेप्रमाणे पार नेणारा मानून, शूषाच्या जोखडावर तुला धारण करतो. हे इंद्रा, यज्ञांनी व स्तोत्रांनी याचक इंद्राला जागे करतात.
1.131.3
वि त्वा॑ ततस्रे मिथु॒ना अ॑व॒स्यवो॑ व्र॒जस्य॑ सा॒ता गव्य॑स्य निः॒सृजः॒ सक्ष॑न्त इन्द्र निः॒सृजः॒ यद्ग॒व्यन्ता॒ द्वा जना॑ ।
स्व॑र्यन्ता॑ स॒मूह॑सि आ॒विष्करि॑क्र॒द्वृष॑णं सचा॒भुवं॒ वज्र॑मिन्द्र सचा॒भुव॑म् ॥
साहाय्य मागणारी जोडपी तुझ्यासाठी वेगवेगळी पसरली; कळपाचा विजय आणि गोधन यांची इच्छा धरून. हे इंद्रा, गायी मोकळ्या करणारे वेगवेगळे धावले. गायीची इच्छा करणारे दोघे प्रकाशाकडे जातात तेव्हा तू उघडपणे प्रकट होऊन वृषभ आणि सहचर वज्र सिद्ध करतोस, हे इंद्रा, सहचर वज्र.
1.131.4
वि॒दुष्टे॑ अ॒स्य वी॒र्य॑स्य पू॒रवः॒ पुरो॒ यदि॑न्द्र॒ शार॑दीर॒वाति॑रः सासहा॒नो अ॒वाति॑रः॒ शास॒स्तमि॑न्द्र॒ मर्त्य॑म् ।
अय॑ज्युं शवसस्पते म॒हीम॑मुष्णाः पृथि॒वीमि॒मा अ॒पो म॑न्दसा॒न इ॒मा अ॒पः ॥
तुझे हे वीर सामर्थ्य ते जाणतात; पूरू लोकही जाणतात. हे इंद्रा, शरद ऋतूतील किल्ले तू फोडलेस, जिंकून त्यांना नष्ट केलेस. हे इंद्रा, बळाच्या स्वामी, यज्ञ न करणाऱ्या त्या मर्त्याला तू शासन कर; तू विशाल पृथ्वी व ही जलं चोरलीस नाहीस; आनंदाने ही जलं मोकळी केलीस.
1.131.5
आदित्ते॑ अ॒स्य वी॒र्य॑स्य चर्किर॒न्मदे॑षु वृषन्नु॒शिजो॒ यदावि॑थ सखीय॒तो यदावि॑थ च॒कर्थ॑ का॒रमे॑भ्यः ।
पृत॑नासु॒ प्रव॑न्तवे॒ ते अ॒न्याम॑न्यां न॒द्यं॑ सनिष्णत श्रव॒स्यन्तः॑ सनिष्णत ॥
तेव्हा तुझ्या या वीर सामर्थ्याकडे ते चालले; हे वृषभा, मदोल्लासात (तू) स्तोत्रकर्त्यांना (साहाय्य केलेस). मित्र शोधणाऱ्यांना तू साहाय्य केलेस, किंवा साहाय्य केलेस तेव्हा यजमानावर उपकार केलेस. यांच्यासाठी युद्धांत, रक्षकाकडे ते एकेक करून नदीकाठाकडे गेले; कीर्तीची इच्छा धरून ते (जल) मिळवतात.
1.131.6
उ॒तो नो॑ अ॒स्या उ॒षसो॑ जु॒षेत॒ हि अ॒र्कस्य॑ बोधि ह॒विषो॒ हवी॑मभिः॒ स्व॑र्षाता॒ हवी॑मभिः॒ यदि॑न्द्र॒ हन्त॑वे॒ मृधो॑ ।
वृषा॑ वज्रि॒ञ्चिके॑तसि॒ आ मे॑ अ॒स्य वे॒धसो॒ नवी॑यसो॒ मन्म॑ श्रुधि॒ नवी॑यसः ॥
या उषेसाठी तो प्रसन्न होवो; तू अर्काला (स्तुतीला) जाणणारा आहेस, हवींच्या मंत्रांनी; स्वर्गाच्या दानांसह हवी-मंत्रांनी, हे इंद्रा, शत्रूंना मारण्यासाठी तू जाणतोस तेव्हा. हे वृषभा, हे वज्रधारी, माझ्या या नव्या वाणीने जाण; या ज्ञानी (कवीच्या) नव्या स्तोत्राचे श्रवण कर.
1.131.7
त्वं तमि॑न्द्र वावृधा॒नो अ॑स्म॒युर॑मित्र॒यन्तं॑ तुविजात॒ मर्त्यं॒ वज्रे॑ण शूर॒ मर्त्यं॑ ज॒हि यो नो॑ अघा॒यति॑ ।
शृ॒णु॒ष्व सु॒श्रव॑स्तमः रि॒ष्टं न याम॒न्नप॑ भूतु दुर्म॒तिर्विश्वाप॑ भूतु दुर्म॒तिः ॥
हे इंद्रा, जो आमच्याशी द्वेष करतो आणि आमच्या विरोधात उभा राहतो, त्या मनुष्याला वज्राने मार, हे शूरा, हे बहुजन्मा; जो आमचे अनिष्ट चिंततो. हे सर्वाधिक कीर्तिमंता, आमचे ऐक; आमच्या मार्गातून दुष्ट इच्छा दूर होवो, आम्ही सुरक्षित राहो; सर्व दुष्ट इच्छा दूर होवो.