ఉపనిషత్తులు · Bṛhadāraṇyaka 3.5

Bṛhadāraṇyaka 3.5.1

अथ हैनं कहोलः कौषीतकेयः पप्रच्छ याज्ञवल्क्येति होवाच ।
यदेव साक्षादपरोक्षाद्ब्रह्म य आत्मा सर्वान्तरस्तं मे व्याचक्ष्वेति ।
एष त आत्मा सर्वान्तरः ।
कतमो याज्ञवल्क्य सर्वान्तरः ।
योऽशनायापिपासे शोकं मोहं जरां मृत्युमत्येति ।
एतं वै तमात्मानं विदित्वा ब्राह्मणाः पुत्रैषणायाश्च वित्तैषणायाश्च लोकैषणायाश्च व्युत्थायाथ भिक्षाचर्यं चरन्ति ।
या ह्येव पुत्रैषणा सा वित्तैषणा या वित्तैषणा सा लोकैषणा ।
उभे ह्येते एषणे एव भवतः ।
तस्माद्ब्रामणः पाण्डित्यं निर्विद्य बाल्येन तिष्ठासेत् ।
बाल्यं च पाण्डित्यं च निर्विद्याथ मुनिः ।
अमौनं च मौनं च निर्विद्याथ ब्राह्मणः ।
स ब्राह्मणः केन स्याद्येन स्यात्तेनेदृश एव ।
अतोऽन्यदार्तम् ।
ततो ह कहोलः कौषीतकेय उपरराम ॥ ३.५.१ ॥

అప్పుడు కౌషీతకేయుడైన కహోలుడు ఆయనను అడిగాడు: "యాజ్ఞవల్క్యా, ప్రత్యక్షంగా, నేరుగా కనిపించే బ్రహ్మము, అందరిలోపల ఉన్న ఆత్మ ఏదో నాకు వివరించు." "ఇదే నీ ఆత్మ, అందరిలోపల ఉన్నది." "యాజ్ఞవల్క్యా, అందరిలోపల ఉన్నది ఎవరు?" "ఆకలి, దాహం, శోకం, మోహం, ముసలితనం, మరణం దాటినవాడు. ఆ ఆత్మను తెలుసుకుని బ్రాహ్మణులు పుత్రేషణ, విత్తేషణ, లోకేషణ నుండి వైదొలగి భిక్షాచర్య చేస్తారు. పుత్రేషణయే విత్తేషణ, విత్తేషణయే లోకేషణ; ఇవి రెండూ కోరికలే. కాబట్టి బ్రాహ్మణుడు పాండిత్యాన్ని విడిచి బాలుని వలె ఉండాలి. బాల్యాన్ని, పాండిత్యాన్ని విడిచిన తర్వాత ముని అవుతాడు. మౌనాన్ని, అమౌనాన్ని విడిచిన తర్వాత బ్రాహ్మణుడు అవుతాడు. ఏ సాధనంతో బ్రాహ్మణుడవుతాడో, అలాగే అవుతాడు. ఇది కాకుండా మిగతాదంతా బాధ." అప్పుడు కౌషీతకేయుడైన కహోలుడు మౌనం వహించాడు.