Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

અથર્વવેદ · સૂક્ત 11.3

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

11.3.1

तस्यौदनस्य बृहस्पतिः शिरो ब्रह्म मुखम् ॥ ११.३.१ ॥

તે ઓદનનું માથું બૃહસ્પતિ છે, બ્રહ્મ મુખ છે.

11.3.2

द्यावापृथिवी श्रोत्रे सूर्याचन्द्रमसावक्षिणी सप्तऋषयः प्राणापानाः ॥ ११.३.२ ॥

દ્યાવાપૃથિવી તેના કાન, સૂર્ય-ચંદ્ર તેની આંખો, સપ્તર્ષિ અને પ્રાણ-અપાન.

11.3.3

चक्षुर्मुसलं काम उलूखलम् ॥ ११.३.३ ॥

ચક્ષુ મુસળ છે, કામ ઉખળ છે.

11.3.4

दितिः शूर्पमदितिः शूर्पग्राही वातोऽपाविनक् ॥ ११.३.४ ॥

દિતિ સૂપડું છે, અદિતિ સૂપડું પકડનારી છે; વાયુ ઉડાવે છે.

11.3.5

अश्वाः कणा गावस्तण्डुला मशकास्तुषाः ॥ ११.३.५ ॥

ઘોડા કણ છે, ગાયો ચોખા છે, મચ્છર ફોતરાં છે.

11.3.6

कब्रु फलीकरणाः शरोऽभ्रम् ॥ ११.३.६ ॥

કબ્રુ ફલીકરણ છે, શર અભ્ર છે.

11.3.7

श्याममयोऽस्य मांसानि लोहितमस्य लोहितम् ॥ ११.३.७ ॥

આનું માંસ શ્યામ છે, આનું લોહી લાલ છે.

11.3.8

त्रपु भस्म हरितं वर्णः पुष्करमस्य गन्धः ॥ ११.३.८ ॥

કથીર અને ભસ્મ એનો લીલો વર્ણ છે; પુષ્કર એની સુગંધ છે.

11.3.9

खलः पात्रं स्फ्यावंसावीषे अनूक्ये ॥ ११.३.९ ॥

ખલ એનું પાત્ર છે; સ્ફ્ય એના ખભા છે; ઈષા અને અનૂક્ય એના અંગો છે.

11.3.10

आन्त्राणि जत्रवो गुदा वरत्राः ॥ ११.३.१० ॥

આંતરડાં એનાં જત્રુ છે; ગુદા એની વરત્રા છે.

11.3.11

इयमेव पृथिवी कुम्भी भवति राध्यमानस्यौदनस्य द्यौरपिधानम् ॥ ११.३.११ ॥

રંધાતા ઓદનની કુંભી આ પૃથ્વી જ બને છે; દ્યૌ એનું ઢાંકણ છે.

11.3.12

सीताः पर्शवः सिकता ऊबध्यम् ॥ ११.३.१२ ॥

સીતા (હળની રેખાઓ) એની પાંસળીઓ છે; સિકતા (રેતી) એનું ઊબધ્ય છે.

11.3.13

ऋतं हस्तावनेजनं कुल्योपसेचनम् ॥ ११.३.१३ ॥

ઋત એટલે હાથ ધોવા, નહેરમાંથી છાંટવું.

11.3.14

ऋचा कुम्भ्यधिहितार्त्विज्येन प्रेषिता ॥ ११.३.१४ ॥

ઋચાથી વાસણમાં મૂકાયેલું, ઋત્વિજના કર્મથી મોકલાયેલું.

11.3.15

ब्रह्मणा परिगृहीता साम्ना पर्यूढा ॥ ११.३.१५ ॥

બ્રહ્મ વડે ગ્રહણ કરાયેલું, સામ વડે ચારે બાજુ લઈ જવાયેલું.

11.3.16

बृहदायवनं रथन्तरं दर्विः ॥ ११.३.१६ ॥

બૃહત્ મિશ્રણનું પાત્ર, રથંતર દર્વી (ચમચો).

11.3.17

ऋतवः पक्तार आर्तवाः समिन्धते ॥ ११.३.१७ ॥

ઋતુઓ રાંધનારા છે; ઋતુ-સંબંધીઓ અગ્નિ સળગાવે છે.

11.3.18

चरुं पञ्चबिलमुखं घर्मोऽभीन्धे ॥ ११.३.१८ ॥

પાંચ છિદ્રોના મુખવાળો ચરુ; ઘર્મ (ગરમી) પ્રજ્વલે છે.

11.3.19

ओदनेन यज्ञवतः सर्वे लोकाः समाप्याः ॥ ११.३.१९ ॥

ઓદનથી યજ્ઞ કરનારને સર્વ લોકો પ્રાપ્ત કરવા યોગ્ય છે.

11.3.20

यस्मिन्त्समुद्रो द्यौर्भूमिस्त्रयोऽवरपरं श्रिताः ॥ ११.३.२० ॥

જેમાં સમુદ્ર, દ્યુલોક અને ભૂમિ એ ત્રણ, નીચલા અને ઊંચા, આશ્રિત છે.

11.3.21

यस्य देवा अकल्पन्तोच्छिष्टे षडशीतयः ॥ ११.३.२१ ॥

જેના ઉચ્છિષ્ટમાં દેવો રચાયા, છયાસી (વિભાગો).

11.3.22

तं त्वौदनस्य पृच्छामि यो अस्य महिमा महान् ॥ ११.३.२२ ॥

તે ઓદનને હું પૂછું છું, જેની આ મહિમા મહાન છે.

11.3.23

स य ओदनस्य महिमानं विद्यात् ॥ ११.३.२३ ॥

જે ઓદનની મહિમા જાણે, તે જ તે.

11.3.24

नाल्प इति ब्रूयान् नानुपसेचन इति नेदं च किं चेति ॥ ११.३.२४ ॥

"આ થોડું છે" એમ ન કહેવું, "અનુપસેચન નથી" એમ ન કહેવું, "આ શું" અને "શું" એમ ન કહેવું.

11.3.25

यावद्दाताभिमनस्येत तन् नाति वदेत् ॥ ११.३.२५ ॥

દાતા મનમાં અસંતુષ્ટ ન થાય ત્યાં સુધી, તેના વિશે અતિશયોક્તિ ન બોલવી.

11.3.26

ब्रह्मवादिनो वदन्ति पराञ्चमोदनं प्राशी३ः प्रत्यञ्चा३ इति ॥ ११.३.२६ ॥

બ્રહ્મવાદીઓ કહે છે: 'ઓદન, પાછળ મુખ કરીને ખા; આગળ મુખ કરીને ખા.'

11.3.27

त्वमोदनं प्राशी३ त्वामोदना३ इति ॥ ११.३.२७ ॥

'તું ઓદનને ખા'; 'ઓદન તને ખાય' એમ (કહેવાય છે).

11.3.28

पराञ्चं चैनं प्राशीः प्राणास्त्वा हास्यन्तीत्येनमाह ॥ ११.३.२८ ॥

પાછળ મુખ કરીને આ ખાનારને તે કહે છે: 'પ્રાણો તને છોડી જશે.'

11.3.29

प्रत्यञ्चं चैनं प्राशीरपानास्त्वा हास्यन्तीत्येनमाह ॥ ११.३.२९ ॥

આગળ મુખ કરીને આ ખાનારને તે કહે છે: 'અપાનો તને છોડી જશે.'

11.3.30

नैवाहमोदनं न मामोदनः ॥ ११.३.३० ॥

હું ઓદન નથી; ઓદન મને ખાતું નથી.

11.3.31

ओदन एवौदनं प्राशीत् ॥ ११.३.३१ ॥

ઓદને જ ઓદનને ખાધું.