અથર્વવેદ · સૂક્ત 2.1

2.1.1

वेनस्तत्पश्यत्परमं गुहा यद्यत्र विश्वं भवत्येकरूपम् ।
इदं पृश्निरदुहज्जायमानाः स्वर्विदो अभ्यनूषत व्राः ॥ २.१.१ ॥

વેને તે પરમ ગુહ્યને જોયું, જેમાં આ સમસ્ત વિશ્વ એકરૂપ થઈ જાય છે. ચિતરેલી પૃથ્વીએ જન્મતાં જ તેને દોહ્યું; સ્વર્ગજ્ઞોએ તેની સ્તુતિ કરી.

प्र तद्वोचेदमृतस्य विद्वान् गन्धर्वो धाम परमं गुहा यत् ।
त्रीणि पदानि निहिता गुहास्य यस्तानि वेद स पितुष्पितासत् ॥ २.१.२ ॥

અમૃતનું આ તત્ત્વ જાણનાર ગંધર્વ ગુફામાંના તે પરમ ધામને પ્રગટ કરે. તેનાં ત્રણ પદો ગુફામાં મૂકેલાં છે; જે તેને જાણે તે પોતાના પિતાના પિતા બનો.

स नः पिता जनिता स उत बन्धुर्धामानि वेद भुवनानि विश्वा ।
यो देवानां नामध एक एव तं संप्रश्नं भुवना यन्ति सर्वा ॥ २.१.३ ॥

તે જ અમારો પિતા, જનક અને બંધુ છે; સમસ્ત ભુવનો અને ધામોને તે જાણે છે. દેવોના નામની નીચે જે એક જ છે, તેના વિષયના પ્રશ્ન તરફ સર્વ ભુવનો જાય છે.

परि द्यावापृथिवी सद्य आयमुपातिष्ठे प्रथमजामृतस्य ।
वाचमिव वक्तरि भुवनेष्ठा धास्युरेष नन्वेषो अग्निः ॥ २.१.४ ॥

હું તરત જ દ્યાવાપૃથિવીને ઘેરું છું; ઋતના પ્રથમજાતની સમીપે ઊભો રહું છું. વક્તાને વાણી જેમ, તેમ લોકોમાં સ્થાપનારો આ, નિશ્ચે આ અગ્નિ.

परि विश्वा भुवनान्यायमृतस्य तन्तुं विततं दृशे कम् ।
यत्र देवा अमृतमानशानाः समाने योनावध्यैरयन्त ॥ २.१.५ ॥

સર્વ ભુવનોની આસપાસ હું ફર્યો; ઋતનો વિસ્તરેલો તાર જોવા, આનંદથી. જ્યાં દેવો અમૃત પામીને એક જ યોનિમાં સ્થાપિત થયા.