Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

अथर्ववेद · सूक्त 3.10

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

3.10.1

प्रथमा ह व्युवास सा धेनुरभवद्यमे ।
सा नः पयस्वती दुहामुत्तरामुत्तरां समाम् ॥ ३.१०.१ ॥

प्रथम उषा प्रकट झाली; तीच यमाजवळ धेनू झाली. दुधाने भरलेली ती दरवर्षी आम्हाला दूध देवो.

3.10.2

यां देवाः प्रतिनन्दन्ति रात्रिं धेनुमुपायतीम् ।
संवत्सरस्य या पत्नी सा नो अस्तु सुमङ्गली ॥ ३.१०.२ ॥

येणाऱ्या रात्रीरूप धेनूचे देव आनंदाने स्वागत करतात; संवत्सराची पत्नी असलेली ती आमच्यासाठी मंगलकारी होवो.

3.10.3

संवत्सरस्य प्रतिमां यां त्वा रात्र्युपास्महे ।
सा न आयुष्मतीं प्रजां रायस्पोषेण सं सृज ॥ ३.१०.३ ॥

हे रात्री, तू संवत्सराची प्रतिमा आहेस, जिची आम्ही उपासना करतो; तिने आम्हाला दीर्घायुषी संतती आणि धनाचे पोषण द्यावे.

3.10.4

इयमेव सा या प्रथमा व्यौच्छदास्वितरासु चरति प्रविष्टा ।
महान्तो अस्यां महिमानो अन्तर्वधूर्जिगाय नवगज्जनित्री ॥ ३.१०.४ ॥

हीच प्रथम प्रकट झाली; इतरांमध्ये प्रवेश करून ती संचार करते. हिच्यात महान महिमा आहेत; वधूने (उषेने) जिंकले, नवजात माता म्हणून.

3.10.5

वानस्पत्या ग्रावाणो घोषमक्रत हविष्कृण्वन्तः परिवत्सरीणम् ।
एकाष्टके सुप्रजसः सुवीरा वयं स्याम पतयो रयीणाम् ॥ ३.१०.५ ॥

वनस्पतीच्या बनलेले ग्रावाण आवाज करतात; वार्षिक हविष्य तयार करीत. एकाष्टकेला, उत्तम संतती आणि उत्तम वीर असलेले आम्ही धनांचे स्वामी होऊ.

3.10.6

इडायास्पदं घृतवत्सरीसृपं जातवेदः प्रति हव्या गृभाय ।
ये ग्राम्याः पशवो विश्वरूपास्तेषां सप्तानां मयि रन्तिरस्तु ॥ ३.१०.६ ॥

इडेच्या स्थानी, तुपाने भरलेली संचार करणारी हव्ये, हे जातवेदा, स्वीकार कर. जे ग्राम्य पशू विविधरूपी आहेत, त्या सात प्रकारांत माझ्यात आनंद असो.

3.10.7

आ मा पुष्टे च पोषे च रात्रि देवानां सुमतौ स्याम ।
पूर्णा दर्वे परा पत सुपूर्णा पुनरा पत ।
सर्वान् यज्ञान्त्संभुञ्जतीषमूर्जं न आ भर ॥ ३.१०.७ ॥

रात्री, मला पुष्टी आणि पोषणात ठेव; देवांच्या कृपेत आम्ही राहो. भरलेल्या पळी, भरलेली होऊन पुढे पड; पुन्हा भरलेली होऊन परत ये. सर्व यज्ञांचा एकत्र उपभोग घेत आमच्यासाठी अन्न आणि बळ आण.

3.10.8

आयमगन्त्संवत्सरः पतिरेकाष्टके तव ।
सा न आयुष्मतीं प्रजां रायस्पोषेण सं सृज ॥ ३.१०.८ ॥

हे वर्ष तुझा पती होऊन आले आहे, हे एकाष्टके. ते आम्हाला दीर्घायुषी संतती देवो आणि धनाच्या पोषणाशी जोडो.

3.10.9

ऋतून् यज ऋतुपतीन् आर्तवान् उत हायनान् ।
समाः संवत्सरान् मासान् भूतस्य पतये यजे ॥ ३.१०.९ ॥

ऋतूंची, ऋतुपतींची, आर्तवांची, वर्षांची मी पूजा करतो; वर्षे, संवत्सरे, महिने यांचीही. सर्व भूतांच्या पतीसाठी मी यज्ञ करतो.

3.10.10

ऋतुभ्यष्ट्वार्तवेभ्यो माद्भ्यः संवत्सरेभ्यः ।
धात्रे विधात्रे समृधे भूतस्य पतये यजे ॥ ३.१०.१० ॥

ऋतूंसाठी, आर्तवांसाठी, महिन्यांसाठी, वर्षांसाठी तुझ्यासाठी; धात्या, विधात्या, समृद्धासाठी आणि सर्व भूतांच्या पतीसाठी मी यज्ञ करतो.

3.10.11

इडया जुह्वतो वयं देवान् घृतवता यजे ।
गृहान् अलुभ्यतो वयं सं विशेमोप गोमतः ॥ ३.१०.११ ॥

इडेसह आहुती देणारे आम्ही तुपासह देवांची पूजा करतो. अहानी न झालेल्या घरांत आम्ही प्रवेश करू, गोधनासह.

3.10.12

एकाष्टका तपसा तप्यमाना जजान गर्भं महिमानमिन्द्रम् ।
तेन देवा व्यसहन्त शत्रून् हन्ता दस्यूनामभवच्छचीपतिः ॥ ३.१०.१२ ॥

एकाष्टका तपाने तापलेली असताना महिमावान इंद्राला गर्भात जन्म देते. त्याच्यामुळे देवांनी शत्रूंवर विजय मिळवला; दस्यूंचा हन्ता होऊन तो शचीपती झाला.

3.10.13

इन्द्रपुत्रे सोमपुत्रे दुहितासि प्रजापतेः ।
कामान् अस्माकं पूरय प्रति गृह्णाहि नो हविः ॥ ३.१०.१३ ॥

हे इंद्रपुत्री, सोमपुत्री, तू प्रजापतीची कन्या आहेस. आमच्या कामना पूर्ण कर; आमची हविर्आहुती स्वीकार.