અથર્વવેદ · સૂક્ત 7.58

7.58.1

तिरश्चिराजेरसितात्पृदाकोः परि संभृतम् ।
तत्कङ्कपर्वणो विषमियं वीरुदनीनशत् ॥ ७.५८.१ ॥

આડો સરકતો સાપ, કાળા પૃદાકુમાંથી ભેગું થયેલું, કંક પક્ષીના સાંધાનું તે ઝેર — આ વનસ્પતિએ તેને નષ્ટ કર્યું.

इयं वीरुन् मधुजाता मधुश्चुन् मधुला मधूः ।
सा विह्रुतस्य भेषज्यथो मशकजम्भनी ॥ ७.५८.२ ॥

આ વનસ્પતિ મધમાંથી જન્મેલી, મધ ટપકાવનારી, મધુર આપનારી, મધુર છે. તે ઝેરથી વળી ગયેલાની ઔષધિ છે, અને મચ્છરના ડંખને પણ નષ્ટ કરે છે.

यतो दष्टं यतो धीतं ततस्ते निर्ह्वयामसि ।
अर्भस्य तृप्रदंशिनो मशकस्यारसं विषम् ॥ ७.५८.३ ॥

જ્યાં કરડવામાં આવ્યું, જ્યાં ડંખ મરાયો, ત્યાંથી તારા ઝેરને અમે બોલાવીને બહાર કાઢીએ છીએ — નાના, કરડતા મચ્છરનું રસહીન ઝેર.

अयं यो वक्रो विपरुर्व्यङ्गो मुखानि वक्रा वृजिना कृणोषि ।
तानि त्वं ब्रह्मणस्पते इषीकामिव सं नमः ॥ ७.५८.४ ॥

આ વાંકો, સાંધા છૂટેલો, અંગવિકૃત વ્યક્તિ વાંકાં, દુષ્ટ મુખો બનાવે છે — હે બ્રહ્મણસ્પતિ, તેમને સળી જેમ વાળી દે.

अरसस्य शर्कोटस्य नीचीनस्योपसर्पतः ।
विषं ह्यस्यादिष्यथो एनमजीजभम् ॥ ७.५८.५ ॥

રસહીન શર્કોટનું, નીચે સૂઈ નજીક સરકનારનું ઝેર મેં કાઢી નાખ્યું છે; એને પણ મેં નિર્બળ કર્યો છે.

न ते बाह्वोर्बलमस्ति न शीर्षे नोत मध्यतः ।
अथ किं पापयाऽमुया पुच्छे बिभर्ष्यर्भकम् ॥ ७.५८.६ ॥

તારા હાથમાં બળ નથી, માથામાં પણ નથી, વચ્ચે પણ નથી. તો પછી એ પાપી પૂંછડીથી આ નાનાને કેમ ઉપાડે છે?

अदन्ति त्वा पिपीलिका वि वृश्चन्ति मयूर्यः ।
सर्वे भल ब्रवाथ शार्कोटमरसं विषम् ॥ ७.५८.७ ॥

કીડીઓ તને કરડે છે, વીંછીઓ ડંખ મારે છે. હે સર્વ, બોલો—શાર્કોટનું ઝેર રસહીન થાઓ.

य उभाभ्यां प्रहरसि पुच्छेन चास्येन च ।
आस्ये न ते विषं किमु ते पुच्छधावसत् ॥ ७.५८.८ ॥

તું બંને વડે પ્રહાર કરે છે—પૂંછડીથી અને મુખથી. મુખમાં તારું ઝેર નથી; તો પૂંછડીમાં જે વહે છે તે શું?