Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.116

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

1.116.1

किं कृतं कर्म धर्मेण येन शापमुपेयिवान् ।
कस्य शापाच्च ब्रह्मर्षेः शूद्रयोनावजायत ॥ १.११६.१ ॥

କେଉଁ ଧର୍ମକର୍ମ କରି ସେ ଶାପ ପାଇଲେ? କେଉଁ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଙ୍କ ଶାପରେ ସେ ଶୂଦ୍ରଯୋନିରେ ଜନ୍ମିଲେ?

1.116.2

बभूव ब्राह्मणः कश्चिन्माण्डव्य इति विश्रुतः ।
धृतिमान्सर्वधर्मज्ञः सत्ये तपसि च स्थितः ॥ १.११६.२ ॥

ମାଣ୍ଡବ୍ୟ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ; ସେ ଧୈର୍ଯ୍ୟବାନ, ସର୍ବଧର୍ମଜ୍ଞ, ସତ୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ସ୍ଥିର ଥିଲେ।

1.116.3

स तीर्थयात्रां विचरन्नाजगाम यदृच्छया ।
संनिकृष्टानि तीर्थानि ग्रामाणां यानि कानि च।
तत्राश्रमपदं कृत्वा वसति स्म महामुनिः ॥ १.११६.३ ॥

ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରି ବୁଲୁଥିବା ସମୟରେ ସେ ଦୈବାତ୍ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ; ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ଯେଉଁ ତୀର୍ଥ ଥିଲା ସେଠାରେ। ସେଠାରେ ଆଶ୍ରମ ସ୍ଥାପନ କରି ସେ ମହାମୁନି ବାସ କଲେ।

1.116.4

स आश्रमपदद्वारि वृक्षमूले महातपाः ।
ऊर्ध्वबाहुर्महायोगी तस्थौ मौनव्रतान्वितः ॥ १.११६.४ ॥

ସେ ଆଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରରେ, ବୃକ୍ଷମୂଳରେ, ମହାତପା, ବାହୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେ ତୋଳି, ମହାଯୋଗୀ, ମୌନବ୍ରତ ଧାରଣ କରି ଠିଆ ହେଲେ।

1.116.5

तस्य कालेन महता तस्मिंस्तपसि वर्ततः ।
तमाश्रममनुप्राप्ता दस्यवो लोप्त्रहारिणः ॥ १.११६.५ ॥

ସେ ସେହି ତପସ୍ୟାରେ ଦୀର୍ଘକାଳ ରତ ଥିବାବେଳେ, ସେହି ଆଶ୍ରମକୁ ଲୁଣ୍ଠନକାରୀ ଡକାୟତମାନେ ଆସିପଡ଼ିଲେ।

1.116.6

अनुसार्यमाणा बहुभी रक्षिभिर्भरतर्षभ ।
तामेव वसतिं जग्मुस्ते ग्रामाल्लोप्त्रहारिणः ॥ १.११६.६ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ବହୁ ପ୍ରହରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତଡ଼ା ହୋଇ ସେହି ଲୁଣ୍ଠନକାରୀମାନେ ଗ୍ରାମରୁ ସେହି ବାସସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ।

1.116.7

यस्मिन्नावसथे शेते स मुनिः संशितव्रतः ।
ते तस्यावसथे लोप्त्रं दस्यवः कुरुसत्तम ॥ १.११६.७ ॥

ଯେଉଁ ଆଶ୍ରମରେ କଠୋରବ୍ରତୀ ସେହି ମୁନି ଶୟନ କରୁଥିଲେ, ସେଠାରେ ହିଁ ଡକାୟତମାନେ ଚୋରାଇ ଥିବା ଦ୍ରବ୍ୟ ରଖିଲେ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ।

1.116.8

निधाय च भयाल्लीनास्तत्रैवानागते बले ।
तेषु लीनेष्वथो शीघ्रं ततस्तद्रक्षिणां बलम् ॥ १.११६.८ ॥

ଦ୍ରବ୍ୟ ରଖି ଭୟରେ ସେଠାରେ ହିଁ ଲୁଚିଗଲେ; ସେନା ତଥାପି ଆସିନଥିଲା। ସେମାନେ ଲୁଚିଗଲା ପରେ ରକ୍ଷକମାନଙ୍କର ସେହି ସେନା ଶୀଘ୍ର ଆସିଲା।

1.116.9

आजगाम ततोऽपश्यंस्तमृषिं तस्करानुगाः ।
तमपृच्छंस्ततो राजंस्तथावृत्तं तपोधनम् ॥ १.११६.९ ॥

ତା'ପରେ ସେମାନେ ଆସିଲେ, ଚୋରମାନଙ୍କ ପଛେ ଆସିଥିବା ସେମାନେ ସେହି ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ତା'ପରେ ସେମାନେ ସେହି ତପୋଧନଙ୍କୁ ଯାହା ଘଟିଥିଲା ସେ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ।

1.116.10

कतरेण पथा याता दस्यवो द्विजसत्तम ।
तेन गच्छामहे ब्रह्मन्यथा शीघ्रतरं वयम् ॥ १.११६.१० ॥

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଡକାୟତମାନେ କେଉଁ ପଥରେ ଗଲେ? ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ଆମେ ଯେଉଁ ପଥରେ ଶୀଘ୍ର ଯାଇପାରିବା ସେହି ପଥରେ ଯିବା।

1.116.11

तथा तु रक्षिमां तेषां ब्रुवतां स तपोधनः ।
न किंचिद्वचनं राजन्नब्रवीत्साध्वसाधु वा ॥ १.११६.११ ॥

ରକ୍ଷକମାନେ ଏପରି କହୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ତପୋଧନ, ହେ ରାଜନ୍, କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ; ଭଲ କି ମନ୍ଦ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ।

1.116.12

ततस्ते राजपुरुषा विचिन्वानास्तमाश्रमम् ।
ददृशुस्तत्र लीनांस्तांश्चोरांस्तद्द्रव्यमेव च ॥ १.११६.१२ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ରାଜପୁରୁଷମାନେ ସେହି ଆଶ୍ରମକୁ ଖୋଜୁଥିବାବେଳେ ସେଠାରେ ଲୁଚିଥିବା ସେହି ଚୋରମାନଙ୍କୁ ଓ ସେହି ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।

1.116.13

ततः शङ्का समभवद्रक्षिणां तं मुनिं प्रति ।
संयम्यैनं ततो राज्ञे दस्यूंश्चैव न्यवेदयन् ॥ १.११६.१३ ॥

ତା'ପରେ ରକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମନରେ ସେ ମୁନି ପ୍ରତି ସନ୍ଦେହ ଜାଗିଲା। ସେମାନେ ତାକୁ ବାନ୍ଧି ଚୋରମାନଙ୍କ ସହିତ ରାଜାଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।

1.116.14

तं राजा सह तैश्चोरैरन्वशाद्वध्यतामिति ।
स रक्षिभिस्तैरज्ञातः शूले प्रोतो महातपाः ॥ १.११६.१४ ॥

ରାଜା ତାକୁ ସେହି ଚୋରମାନଙ୍କ ସହିତ 'ବଧ କର' ବୋଲି ଆଦେଶ ଦେଲେ। ମହାତପସ୍ୱୀ ସେ ମୁନିଙ୍କୁ ରକ୍ଷୀମାନେ ନ ଜାଣି ଶୂଳରେ ବିନ୍ଧିଲେ।

1.116.15

ततस्ते शूलमारोप्य तं मुनिं रक्षिणस्तदा ।
प्रतिजग्मुर्महीपालं धनान्यादाय तान्यथ ॥ १.११६.१५ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ରକ୍ଷୀମାନେ ସେ ମୁନିଙ୍କୁ ଶୂଳରେ ଚଢ଼ାଇ, ସେହି ଧନ ନେଇ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଫେରିଗଲେ।

1.116.16

शूलस्थः स तु धर्मात्मा कालेन महता ततः ।
निराहारोऽपि विप्रर्षिर्मरणं नाभ्यपद्यत ॥ १.११६.१६ ॥

ଶୂଳରେ ଥିବା ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ନିରାହାର ରହିଥିଲେ ହେଁ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଲେ ନାହିଁ।

1.116.17

धारयामास च प्राणानृषींश्च समुपानयत् ।
शूलाग्रे तप्यमानेन तपस्तेन महात्मना ॥ १.११६.१७ ॥

ସେହି ମହାତ୍ମା ଶୂଳାଗ୍ରରେ ଦଗ୍ଧ ହେଉଥିଲେ ହେଁ ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କଲେ ଏବଂ ଋଷିମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଡାକି ଆଣିଲେ।

1.116.18

सन्तापं परमं जग्मुर्मुनयस्तपसाऽन्विताः ।
ते रात्रौ शकुना भूत्वा सन्निपत्त्य तु भारत।
दर्शन्तो यथाशक्ति तमपृच्छन्द्विजोत्तमम् ॥ १.११६.१८ ॥

ତପସ୍ୟାଯୁକ୍ତ ମୁନିମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତାପିତ ହେଲେ। ହେ ଭାରତ, ସେମାନେ ରାତ୍ରିରେ ପକ୍ଷୀ ରୂପ ଧରି ଏକତ୍ର ହୋଇ, ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଦର୍ଶନ ଦେଇ ସେହି ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।

1.116.19

श्रोतुमिच्छामहे ब्रह्मन्किं पापं कृतवानसि ।
येनेह समनुप्राप्तं शूले दुःखभयं महत् ॥ १.११६.१९ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣ କି ପାପ କରିଛନ୍ତି ତାହା ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛୁ; ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ଶୂଳରେ ଆପଣଙ୍କୁ ମହା ଦୁଃଖ ଓ ଭୟ ଘଟିଲା।