Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.127

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

1.127.1

एवमुक्ता महाराज कुन्ती पाण्डुमभाषत ।
कुरूणामृषभं वीरं तदा भूमिपतिं पतिम् ॥ १.१२७.१ ॥

ମହାରାଜ, ଏପରି କୁହାଗଲେ କୁନ୍ତୀ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କୁ କହିଲେ — କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୀର, ସେ ସମୟର ଭୂପତି, ଆପଣଙ୍କ ପତିଙ୍କୁ।

1.127.2

न मामर्हसि धर्मज्ञ वक्तुमेवं कथंचन ।
धर्मपत्नीमभिरतां त्वयि राजीवलोचने ॥ १.१२७.२ ॥

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ମୋତେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଏପରି କହିବା ଆପଣଙ୍କର ଉଚିତ ନୁହେଁ — ମୁଁ ଆପଣଙ୍କଠାରେ ଅନୁରକ୍ତ ଧର୍ମପତ୍ନୀ, କମଳନୟନା।

1.127.3

त्वमेव तु महाबाहो मय्यपत्यानि भारत ।
वीर वीर्योपपन्नानि धर्मतो जनयिष्यसि ॥ १.१२७.३ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ଭରତବଂଶୀ, ବୀର, ଆପଣ ହିଁ ମୋ ଠାରେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମାଇବେ।

1.127.4

स्वर्गं मनुजशार्दूल गच्छेयं सहिता त्वया ।
अपत्याय च मां गच्छ त्वमेव कुरुनन्दन ॥ १.१२७.४ ॥

ହେ ମନୁଷ୍ୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଉ; ଏବଂ ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ଆପଣ ହିଁ ମୋ ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତୁ, ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ।

1.127.5

न ह्यहं मनसाप्यन्यं गच्छेयं त्वदृते नरम् ।
त्वत्तः प्रति विशिष्टश्च कोऽन्योऽस्ति भुवि मानवः ॥ १.१२७.५ ॥

ଆପଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷ ନିକଟକୁ ମୁଁ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଯିବି ନାହିଁ; ପୃଥିବୀରେ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଉ କିଏ ମନୁଷ୍ୟ ଅଛି?

1.127.6

इमां च तावद्धर्मात्मन्पौराणीं शृणु मे कथाम् ।
परिश्रुतां विशालाक्ष कीर्तयिष्यामि यामहम् ॥ १.१२७.६ ॥

ହେ ଧର୍ମାତ୍ମା, ବିଶାଳାକ୍ଷ, ବର୍ତ୍ତମାନ ମୋର ଏହି ପୁରାଣ କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ; ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଯାହା ମୁଁ କହିବାକୁ ଯାଉଛି।

1.127.7

व्युषइताश्व इति ख्यातो बभूव किल पार्थिवः ।
पुरा परमधर्मिष्ठः पूरोर्वंशविवर्धनः ॥ १.१२७.७ ॥

ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ଜଣେ ରାଜା ଥିଲେ; ପୂର୍ବକାଳରେ ସେ ପରମ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ପୂରୁ ବଂଶର ବୃଦ୍ଧିକାରୀ ଥିଲେ।

1.127.8

तस्मिंश्च यजमाने वै धर्मात्मनि महाभुजे ।
उपागमंस्ततो देवाः सेन्द्रा देवर्षिभिः सह ॥ १.१२७.८ ॥

ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା, ମହାବାହୁ ରାଜା ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବାବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବତାମାନେ ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।

1.127.9

अमाद्यदिन्द्रः सोमेन दक्षिणाभिर्द्विजातयः ।
व्युषिताश्वस्य राजर्षेस्ततो यज्ञे महात्मनः ॥ १.१२७.९ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ମହାତ୍ମା ରାଜର୍ଷି ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସୋମରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଦକ୍ଷିଣାରେ ତୃପ୍ତ ହେଲେ।

1.127.10

देवा ब्रह्मर्षयश्चैव चक्रुः कर्म स्वयं तदा ।
व्युषिताश्वस्ततो राजन्नति मर्त्यान्व्यरोचत ॥ १.१२७.१० ॥

ସେତେବେଳେ ଦେବତା ଓ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ନିଜେ ଯଜ୍ଞକର୍ମ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ତା'ପରେ ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱ ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତି ପାଇଲେ।

1.127.11

सर्वभूतान्प्रति यथा तपनः शिशिरात्यये ।
स विजित्य गृहीत्वा च नृपतीन्राजसत्तमः ॥ १.१२७.११ ॥

ଶିଶିର ଋତୁର ଶେଷରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେପରି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଉପରେ ତପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ସେହିପରି ସେହି ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜିତି ରାଜାମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କଲେ।

1.127.12

प्राच्यानुदिच्यान्पाश्चात्यान्दाक्षिणात्यानकालयत् ।
अश्वमेधे महायज्ञे व्युषिताश्वः प्रतापवान् ॥ १.१२७.१२ ॥

ମହାନ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରତାପୀ ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱ ପୂର୍ବ, ଉତ୍ତର, ପଶ୍ଚିମ ଓ ଦକ୍ଷିଣର ରାଜାମାନଙ୍କୁ ବଶୀଭୂତ କଲେ।

1.127.13

बभूव स हि राजेन्द्रो दशनागबलान्वितः ।
अप्यत्र गाथां गायन्ति ये पुराणविदो जनाः ॥ १.१२७.१३ ॥

ସେ ଦଶ ହାତୀର ବଳରେ ଯୁକ୍ତ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଥିଲେ। ଏଠାରେ ପୁରାଣ ଜାଣିଥିବା ଲୋକେ ଏକ ଗାଥା ମଧ୍ୟ ଗାନ କରନ୍ତି।

1.127.14

व्युषिताश्वे यशोवृद्धे मनुष्येन्द्रे कुरूत्तम ।
व्युषिताश्वः समुद्रान्तां विजित्येमां वसुन्धराम् ॥ १.१२७.१४ ॥

ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ର ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱଙ୍କ ଯଶ ବଢ଼ିଲା। ବ୍ୟୁଷିତାଶ୍ୱ ସମୁଦ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଜିତିଲେ।

1.127.15

अपालयत्सर्ववर्णान्पिता पुत्रानिवौरसान् ।
यजमानो महायज्ञैर्ब्राह्मणेभ्यो धनं ददौ ॥ १.१२७.१५ ॥

ପିତା ଯେପରି ନିଜ ଔରସ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେପରି ସେ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କଲେ। ମହାଯଜ୍ଞ କରି ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଧନ ଦାନ କଲେ।

1.127.16

अनन्तरत्नान्यादाय स जहार महाक्रतून् ।
सुषाव च बहून्सोमान्सोमसंस्थास्ततान च ॥ १.१२७.१६ ॥

ଅସଂଖ୍ୟ ରତ୍ନ ନେଇ ସେ ମହାଯଜ୍ଞ କଲେ। ସେ ବହୁ ସୋମ ନିଷ୍ପୀଡ଼ନ କଲେ ଏବଂ ସୋମଯଜ୍ଞର ବିସ୍ତାର କଲେ।

1.127.17

आसीत्काक्षीवती चास्य भार्या परमसंमता ।
भद्रा नाम मनुष्येन्द्र रूपेणासदृशी भुवि ॥ १.१२७.१७ ॥

ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ କାକ୍ଷୀବତୀ ଥିଲେ, ଯିଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନିତା ଥିଲେ। ହେ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ର, ତାଙ୍କ ନାମ ଭଦ୍ରା ଥିଲା, ଯାହାର ସମାନ ରୂପ ପୃଥିବୀରେ କେହି ନଥିଲା।

1.127.18

कामयामासतुस्तौ च परस्परमिति श्रुतम् ।
स तस्यां कामसंपन्नो यक्ष्मणा समपद्यत ॥ १.१२७.१८ ॥

ସେ ଦୁଇଜଣ ପରସ୍ପରକୁ କାମନା କରୁଥିଲେ, ଏହା ଶୁଣାଯାଇଛି। ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି କାମନାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ।

1.127.19

तेनाचिरेण कालेन जगामास्तमिवांशुमान् ।
तस्मिन्प्रेते मनुष्येन्द्रे भार्याऽस्य भृशदुःखिता ॥ १.१२७.१९ ॥

ଅଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସେ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ଯିବା ପରି ଚାଲିଗଲେ। ସେ ମନୁଷ୍ୟେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁରେ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।

1.127.20

अपुत्रा पुरुषव्याघ्र विललापेति नः श्रुतम् ।
भद्रा परमदुःखार्ता तन्निबोध जनाधिप ॥ १.१२७.२० ॥

ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଅପୁତ୍ରା ଭଦ୍ରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖରେ ବିଳାପ କଲେ ବୋଲି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ। ହେ ଜନାଧିପ, ତାହା ଶୁଣନ୍ତୁ।

1.127.21

नारी परमधर्मज्ञ सर्वा भर्तृविनाकृता ।
पतिं विना जीवति या न सा जीवति दुःखिता ॥ १.१२७.२१ ॥

ହେ ପରମଧର୍ମଜ୍ଞ, ସ୍ୱାମୀହୀନା ସମସ୍ତ ନାରୀ ଦୁଃଖିତା। ସ୍ୱାମୀ ବିନା ଯେ ନାରୀ ବଞ୍ଚେ, ସେ ଦୁଃଖରେ ବଞ୍ଚେ, ପ୍ରକୃତରେ ବଞ୍ଚେ ନାହିଁ।

1.127.22

पतिं विना मृतं श्रेयो नार्याः क्षत्रियपुंगव ।
त्वद्गतिं गन्तुमिच्छामि प्रसीदस्वनयस्वमाम् ॥ १.१२७.२२ ॥

ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟପୁଙ୍ଗବ, ସ୍ୱାମୀ ବିନା ବଞ୍ଚିବା ଅପେକ୍ଷା ନାରୀ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେୟ। ମୁଁ ତୁମ ଗତିରେ ଯିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; କୃପା କରି ମୋତେ ନିଅ।

1.127.23

त्वया हीना क्षणमपि नाहं जीवितुमुत्सहे ।
प्रसादं कुरु मे राजन्नितस्तूर्णं नयस्व माम् ॥ १.१२७.२३ ॥

ତୁମ ବିନା ମୁଁ ଏକ କ୍ଷଣ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିବାକୁ ସାହସ କରେ ନାହିଁ। ହେ ରାଜନ, କୃପା କରି ଶୀଘ୍ର ଏଠାରୁ ମୋତେ ନିଅ।

1.127.24

पृष्ठतोऽनुगमिष्यामि समेषु विषमेषु च ।
त्वामहं नरशार्दूल गच्छन्तमनिवर्तितुम् ॥ १.१२७.२४ ॥

ହେ ନରଶାର୍ଦ୍ଦୂଳ, ତୁମେ ଯିବାବେଳେ ସମତଳ ଓ ବିଷମ ପଥରେ ମୁଁ ତୁମ ପଛେ ପଛେ ଯିବି, ତୁମକୁ ଫେରାଇବା ପାଇଁ ନୁହେଁ।

1.127.25

छायेवानुगता राजन्सततं वशवर्तिनी ।
भविष्यामि नरव्याघ्र नित्यं प्रियहिते रता ॥ १.१२७.२५ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଛାୟା ପରି ସର୍ବଦା ଆପଣଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି ଆପଣଙ୍କ ବଶବର୍ତ୍ତିନୀ ହୋଇ ରହିବି। ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ସର୍ବଦା ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଓ ହିତରେ ରତ ରହିବି।

1.127.26

अद्यप्रभृति मां राजन्कष्टा हृदयशोषणाः ।
आधयोऽभिभविष्यन्ति त्वामृते पुष्करेक्षण ॥ १.१२७.२६ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଆଜିଠାରୁ ଆପଣଙ୍କ ବିନା ହୃଦୟ ଶୁଖାଇ ଦେଉଥିବା କଷ୍ଟଦାୟକ ମାନସିକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ମୋତେ ଘେରି ରହିବ, ହେ ପଦ୍ମନୟନ।

1.127.27

अभाग्यया मया नूनं वियुक्ताः सहचारिणः ।
तेन मे विप्रयोगोऽयमुपपन्नस्त्वया सह ॥ १.१२७.२७ ॥

ମୋର ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଯୋଗୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ମୋର ସହଚରୀମାନେ ମୋଠାରୁ ବିଛିନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ସେଥିପାଇଁ ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ମୋର ଏହି ବିୟୋଗ ଘଟିଛି।

1.127.28

विप्रयुक्ता तु या पत्या मुहूर्तमपि जीवति ।
दुःखं जीवति सा पापा नरकस्थेव पार्थिव ॥ १.१२७.२८ ॥

ସ୍ୱାମୀଠାରୁ ବିୟୁକ୍ତ ହୋଇ ଯେଉଁ ନାରୀ ମୁହୂର୍ତ୍ତମାତ୍ର ବଞ୍ଚେ, ସେ ପାପିନୀ ନରକବାସୀ ପରି ଦୁଃଖରେ ହିଁ ବଞ୍ଚେ, ହେ ପାର୍ଥିବ।

1.127.29

संयुक्ता विप्रयुक्ताश्च पूर्वदेहे कृता मया ।
तदिदं कर्मभिः पापैः पूर्वदेहेषु संचितम् ॥ १.१२७.२९ ॥

ପୂର୍ବ ଦେହରେ ମୁଁ କାହାକୁ ସଂଯୁକ୍ତ ଓ କାହାକୁ ବିୟୁକ୍ତ କରିଥିଲି; ସେହି ପାପକର୍ମ ଯୋଗୁଁ ପୂର୍ବ ଦେହମାନଙ୍କରେ ଏହା ସଞ୍ଚିତ ହୋଇଛି।

1.127.30

दुःखं मामनुसंप्राप्तं राजंस्त्वद्विप्रयोगजम् ।
अद्यप्रभृत्यहं राजन्कुशसंस्तरशायिनी।
भविष्याम्यसुखाविष्टा त्वद्दर्शनपरायणा ॥ १.१२७.३० ॥

ଆପଣଙ୍କ ବିୟୋଗରୁ ଜାତ ଦୁଃଖ ମୋ ଉପରେ ଆସି ପଡ଼ିଛି। ହେ ରାଜନ୍, ଆଜିଠାରୁ ମୁଁ କୁଶ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇ, ଦୁଃଖରେ ଘେରି, କେବଳ ଆପଣଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ନିରତ ରହିବି।

1.127.31

दर्शयस्व नरव्याघ्र शाधि मामसुखान्विताम् ।
कृपणां चाथ करुणं विलपत्नीं नरेश्वर ॥ १.१२७.३१ ॥

ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ଦର୍ଶନ ଦିଅ ଓ ଦୁଃଖିତ ମୋତେ ଆଦେଶ ଦିଅ। ହେ ନରେଶ୍ୱର, ମୁଁ ଦୀନ ହୋଇ କରୁଣ ବିଳାପ କରୁଛି।

1.127.32

एवं बहुविधं तस्यां विलपन्त्यां पुनःपुनः ।
तं शवं संपरिष्वज्य वाक्किलाऽन्तर्हिताऽब्रवीत् ॥ १.१२७.३२ ॥

ଏହିପରି ସେ ନାନା ପ୍ରକାରେ ବାରମ୍ବାର ବିଳାପ କରୁଥିବା ବେଳେ, ସେହି ଶବକୁ ଦୃଢ଼ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଅଦୃଶ୍ୟ ଏକ ବାଣୀ କହିଲା।

1.127.33

उत्तिष्ठ भद्रे गच्छ त्वं ददानीह वरं तव ।
जनयिष्याम्यपत्यानि त्वय्यहं चारुहासिनि ॥ १.१२७.३३ ॥

ଉଠ, ହେ ଭଦ୍ରେ, ତୁମେ ଯାଅ। ଏଠାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ବର ଦେଉଛି। ହେ ସୁନ୍ଦର ହସିଲା ନାରୀ, ମୁଁ ତୁମଠାରେ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମାଇବି।

1.127.34

आत्मकीये वरारोहे शयनीये चतुर्दशीम् ।
अष्टमीं वा ऋतुस्नाता संविशेथा मया सह ॥ १.१२७.३४ ॥

ହେ ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶୀ, ତୁମ ନିଜ ଶଯ୍ୟାରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ କିମ୍ବା ଅଷ୍ଟମୀରେ, ଋତୁସ୍ନାନ ପରେ ମୋ ସହିତ ଶୟନ କରିବ।

1.127.35

एवमुक्ता तु सा देवी तथा चक्रे पतिव्रता ।
यथोक्तमेव तद्वाक्यं भद्रा पुत्रार्थिनी तदा ॥ १.१२७.३५ ॥

ଏହିପରି କୁହାଗଲେ, ପତିବ୍ରତା ସେ ଦେବୀ, ପୁତ୍ରକାମୀ ଭଦ୍ରା, ସେ ସମୟରେ ସେହି ବାକ୍ୟରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି ହିଁ କଲେ।

1.127.36

सा तेन सुषुवे देवी शवेन भरतर्षभ ।
त्रीञ्शाल्वांश्चतुरो मद्रान्सुतान्भरतसत्तम ॥ १.१२७.३६ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ଦେବୀ ସେହି ଶବରୁ ପ୍ରସବ କଲେ; ତିନି ଶାଲ୍ୱ ଓ ଚାରି ମଦ୍ର ପୁତ୍ରରୂପେ।

1.127.37

तथा त्वमपि मय्येवं मनसा भरतर्षभ ।
शक्तो जनयितुं पुत्रांस्तपोयोगबलान्वितः ॥ १.१२७.३७ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହିପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମନ ଦ୍ୱାରା ମୋ ମଧ୍ୟରେ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେବାକୁ ସମର୍ଥ, କାରଣ ତୁମେ ତପସ୍ୟା ଓ ଯୋଗବଳରେ ଯୁକ୍ତ।