మహాభారతం · అధ్యాయం 1.127
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.127.1
एवमुक्ता महाराज कुन्ती पाण्डुमभाषत ।
कुरूणामृषभं वीरं तदा भूमिपतिं पतिम् ॥ १.१२७.१ ॥
మహారాజా, అలా చెప్పబడినప్పుడు కుంతి కురువీరులలో శ్రేష్ఠుడు, వీరుడు, భూపతి అయిన తన భర్త పాండునితో మాట్లాడింది.
1.127.2
न मामर्हसि धर्मज्ञ वक्तुमेवं कथंचन ।
धर्मपत्नीमभिरतां त्वयि राजीवलोचने ॥ १.१२७.२ ॥
ధర్మజ్ఞుడా, నాతో ఏ విధంగానూ ఇలా మాట్లాడటం నీకు తగదు — నేను నీపై అనురక్తురాలైన ధర్మపత్నిని, కమలనేత్రను.
1.127.3
त्वमेव तु महाबाहो मय्यपत्यानि भारत ।
वीर वीर्योपपन्नानि धर्मतो जनयिष्यसि ॥ १.१२७.३ ॥
మహాబాహూ, భరతవంశీ, వీరుడా, నీవే నాలో ధర్మబద్ధంగా పరాక్రమంతో కూడిన సంతానాన్ని కంటావు.
1.127.4
स्वर्गं मनुजशार्दूल गच्छेयं सहिता त्वया ।
अपत्याय च मां गच्छ त्वमेव कुरुनन्दन ॥ १.१२७.४ ॥
మనుజులలో శార్దూలమా, నీతో కలిసి నేను స్వర్గానికి వెళ్లాలి; సంతానం కోసం నీవే నా వద్దకు రా, కురునందనా.
1.127.5
न ह्यहं मनसाप्यन्यं गच्छेयं त्वदृते नरम् ।
त्वत्तः प्रति विशिष्टश्च कोऽन्योऽस्ति भुवि मानवः ॥ १.१२७.५ ॥
నిన్ను తప్ప మరొక పురుషుని వద్దకు నేను మనసులో కూడా వెళ్లను; భూమిపై నీకంటే విశిష్టుడైన మరొక మానవుడు ఎవరున్నాడు?
1.127.6
इमां च तावद्धर्मात्मन्पौराणीं शृणु मे कथाम् ।
परिश्रुतां विशालाक्ष कीर्तयिष्यामि यामहम् ॥ १.१२७.६ ॥
ధర్మాత్మా, విశాలాక్షా, ఇప్పుడు నా ఈ పురాతన కథను వినుము; ప్రసిద్ధమైనది, నేను చెప్పబోతున్నాను.
1.127.7
व्युषइताश्व इति ख्यातो बभूव किल पार्थिवः ।
पुरा परमधर्मिष्ठः पूरोर्वंशविवर्धनः ॥ १.१२७.७ ॥
వ్యుషితాశ్వుడు అనే ప్రసిద్ధ రాజు ఉండేవాడు; పూర్వం అతడు అత్యంత ధర్మనిష్ఠుడు, పూరు వంశాన్ని వృద్ధి చేసినవాడు.
1.127.8
तस्मिंश्च यजमाने वै धर्मात्मनि महाभुजे ।
उपागमंस्ततो देवाः सेन्द्रा देवर्षिभिः सह ॥ १.१२७.८ ॥
ఆ ధర్మాత్ముడు, మహాబాహువు యజ్ఞం చేస్తుండగా, ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలు దేవర్షులతో కలిసి అక్కడికి వచ్చారు.
1.127.9
अमाद्यदिन्द्रः सोमेन दक्षिणाभिर्द्विजातयः ।
व्युषिताश्वस्य राजर्षेस्ततो यज्ञे महात्मनः ॥ १.१२७.९ ॥
అప్పుడు ఆ మహాత్ముడైన రాజర్షి వ్యుషితాశ్వుని యజ్ఞంలో ఇంద్రుడు సోమంతో సంతోషించాడు; ద్విజులు దక్షిణలతో సంతృప్తి చెందారు.
1.127.10
देवा ब्रह्मर्षयश्चैव चक्रुः कर्म स्वयं तदा ।
व्युषिताश्वस्ततो राजन्नति मर्त्यान्व्यरोचत ॥ १.१२७.१० ॥
అప్పుడు దేవతలు, బ్రహ్మర్షులు స్వయంగా యజ్ఞ కర్మలు చేశారు; ఓ రాజా, తరువాత వ్యుషితాశ్వుడు మనుషులందరికంటే అధికంగా ప్రకాశించాడు.
1.127.11
सर्वभूतान्प्रति यथा तपनः शिशिरात्यये ।
स विजित्य गृहीत्वा च नृपतीन्राजसत्तमः ॥ १.१२७.११ ॥
శిశిరం అంతంలో సూర్యుడు అన్ని ప్రాణులపై తపించినట్లు, ఆ రాజశ్రేష్ఠుడు జయించి రాజులను బంధించాడు.
1.127.12
प्राच्यानुदिच्यान्पाश्चात्यान्दाक्षिणात्यानकालयत् ।
अश्वमेधे महायज्ञे व्युषिताश्वः प्रतापवान् ॥ १.१२७.१२ ॥
మహాయజ్ఞమైన అశ్వమేధంలో ప్రతాపవంతుడైన వ్యుషితాశ్వుడు తూర్పు, ఉత్తర, పశ్చిమ, దక్షిణ రాజులను అణచివేశాడు.
1.127.13
बभूव स हि राजेन्द्रो दशनागबलान्वितः ।
अप्यत्र गाथां गायन्ति ये पुराणविदो जनाः ॥ १.१२७.१३ ॥
అతడు పది ఏనుగుల బలం కలిగిన రాజేంద్రుడు. ఇక్కడ పురాణాలు తెలిసిన వారు ఒక గాథను కూడా పాడతారు.
1.127.14
व्युषिताश्वे यशोवृद्धे मनुष्येन्द्रे कुरूत्तम ।
व्युषिताश्वः समुद्रान्तां विजित्येमां वसुन्धराम् ॥ १.१२७.१४ ॥
కురువులలో ఉత్తముడా, మనుష్యేంద్రుడైన వ్యుషితాశ్వుని యశస్సు వృద్ధి చెందింది. వ్యుషితాశ్వుడు సముద్రం వరకు ఉన్న ఈ భూమిని జయించాడు.
1.127.15
अपालयत्सर्ववर्णान्पिता पुत्रानिवौरसान् ।
यजमानो महायज्ञैर्ब्राह्मणेभ्यो धनं ददौ ॥ १.१२७.१५ ॥
తండ్రి తన ఔరస పుత్రులను రక్షించినట్లు అతడు అన్ని వర్ణాలను రక్షించాడు. మహాయజ్ఞాలు చేస్తూ అతడు బ్రాహ్మణులకు ధనం ఇచ్చాడు.
1.127.16
अनन्तरत्नान्यादाय स जहार महाक्रतून् ।
सुषाव च बहून्सोमान्सोमसंस्थास्ततान च ॥ १.१२७.१६ ॥
అనంతమైన రత్నాలు తీసుకుని అతడు మహాయజ్ఞాలు నిర్వహించాడు. అనేక సోమాలను పిండాడు, సోమయాగాలను విస్తరింపజేశాడు.
1.127.17
आसीत्काक्षीवती चास्य भार्या परमसंमता ।
भद्रा नाम मनुष्येन्द्र रूपेणासदृशी भुवि ॥ १.१२७.१७ ॥
అతని భార్య కాక్షీవతి; ఆమె అత్యంత గౌరవనీయురాలు. మనుష్యేంద్రా, ఆమె పేరు భద్ర; భూమిపై రూపంలో ఆమెకు సాటి ఎవరూ లేరు.
1.127.18
कामयामासतुस्तौ च परस्परमिति श्रुतम् ।
स तस्यां कामसंपन्नो यक्ष्मणा समपद्यत ॥ १.१२७.१८ ॥
వారిద్దరూ ఒకరినొకరు కోరుకున్నారని విన్నాము. అతడు ఆమె పట్ల కామంతో నిండి, యక్ష్మ రోగంతో బాధపడ్డాడు.
1.127.19
तेनाचिरेण कालेन जगामास्तमिवांशुमान् ।
तस्मिन्प्रेते मनुष्येन्द्रे भार्याऽस्य भृशदुःखिता ॥ १.१२७.१९ ॥
కొద్ది కాలంలోనే మనుష్యేంద్రుడు సూర్యుడు అస్తమించినట్లు వెళ్లిపోయాడు. ఆ మనుష్యేంద్రుడు మరణించగా, అతని భార్య మిక్కిలి దుఃఖితురాలైంది.
1.127.20
अपुत्रा पुरुषव्याघ्र विललापेति नः श्रुतम् ।
भद्रा परमदुःखार्ता तन्निबोध जनाधिप ॥ १.१२७.२० ॥
పురుషవ్యాఘ్రుడా, పుత్రహీనురాలైన భద్ర అత్యంత దుఃఖంతో విలపించిందని మేము విన్నాము. జనాధిపా, దానిని వినుము.
1.127.21
नारी परमधर्मज्ञ सर्वा भर्तृविनाकृता ।
पतिं विना जीवति या न सा जीवति दुःखिता ॥ १.१२७.२१ ॥
పరమధర్మజ్ఞుడా, భర్తను కోల్పోయిన స్త్రీలందరూ దుఃఖితులే. పతిలేకుండా జీవించే స్త్రీ దుఃఖంతో జీవిస్తుంది, నిజంగా జీవించనట్టే.
1.127.22
पतिं विना मृतं श्रेयो नार्याः क्षत्रियपुंगव ।
त्वद्गतिं गन्तुमिच्छामि प्रसीदस्वनयस्वमाम् ॥ १.१२७.२२ ॥
క్షత్రియ పుంగవుడా, భర్త లేకుండా జీవించడం కంటే స్త్రీకి మరణమే మేలు. నీ గతికే నేను వెళ్లాలనుకుంటున్నాను; దయ చూపి నన్ను తీసుకెళ్లు.
1.127.23
त्वया हीना क्षणमपि नाहं जीवितुमुत्सहे ।
प्रसादं कुरु मे राजन्नितस्तूर्णं नयस्व माम् ॥ १.१२७.२३ ॥
నీవు లేకుండా ఒక్క క్షణం కూడా జీవించడానికి నాకు ధైర్యం లేదు. రాజా, నాపై దయ చూపి వెంటనే ఇక్కడినుండి నన్ను తీసుకెళ్లు.
1.127.24
पृष्ठतोऽनुगमिष्यामि समेषु विषमेषु च ।
त्वामहं नरशार्दूल गच्छन्तमनिवर्तितुम् ॥ १.१२७.२४ ॥
నరశార్దూలా, నీవు వెళ్లేటప్పుడు సమమైన చోట్లలోనూ విషమమైన చోట్లలోనూ నీ వెనుకే నేను వెళ్తాను, నిన్ను తిరిగి మళ్లించడానికి కాదు.
1.127.25
छायेवानुगता राजन्सततं वशवर्तिनी ।
भविष्यामि नरव्याघ्र नित्यं प्रियहिते रता ॥ १.१२७.२५ ॥
ఓ రాజా, నీడలా ఎల్లప్పుడూ నిన్ను అనుసరిస్తూ, నీ వశంలో ఉండే దానను అవుతాను. ఓ నరవ్యాఘ్రా, ఎల్లప్పుడూ నీ ప్రియాన్ని, హితాన్ని కోరుతూ నిమగ్నమై ఉంటాను.
1.127.26
अद्यप्रभृति मां राजन्कष्टा हृदयशोषणाः ।
आधयोऽभिभविष्यन्ति त्वामृते पुष्करेक्षण ॥ १.१२७.२६ ॥
ఓ రాజా, ఈ రోజు నుంచి నీవు లేకుండా, హృదయాన్ని ఎండించే కష్టమైన మానసిక బాధలు నన్ను ముంచెత్తుతాయి, ఓ పుష్కరేక్షణా.
1.127.27
अभाग्यया मया नूनं वियुक्ताः सहचारिणः ।
तेन मे विप्रयोगोऽयमुपपन्नस्त्वया सह ॥ १.१२७.२७ ॥
నా దురదృష్టం వల్ల నిశ్చయంగా నా సహచరులు నాకు దూరమయ్యారు; అందువల్లనే నీతో ఈ వియోగం నాకు కలిగింది.
1.127.28
विप्रयुक्ता तु या पत्या मुहूर्तमपि जीवति ।
दुःखं जीवति सा पापा नरकस्थेव पार्थिव ॥ १.१२७.२८ ॥
భర్త నుండి వియోగం పొందిన స్త్రీ క్షణకాలమైనా జీవిస్తే, ఆ పాపిని నరకంలో ఉన్నట్లుగా దుఃఖంలోనే జీవిస్తుంది, ఓ పార్థివా.
1.127.29
संयुक्ता विप्रयुक्ताश्च पूर्वदेहे कृता मया ।
तदिदं कर्मभिः पापैः पूर्वदेहेषु संचितम् ॥ १.१२७.२९ ॥
పూర్వ దేహంలో నేను కొందరిని కలిపి, కొందరిని విడదీశాను; ఆ పాపకర్మల వల్లనే పూర్వ దేహాలలో ఇది సంచితమైంది.
1.127.30
दुःखं मामनुसंप्राप्तं राजंस्त्वद्विप्रयोगजम् ।
अद्यप्रभृत्यहं राजन्कुशसंस्तरशायिनी।
भविष्याम्यसुखाविष्टा त्वद्दर्शनपरायणा ॥ १.१२७.३० ॥
నీ వియోగం వల్ల కలిగిన దుఃఖం నన్ను చుట్టుముట్టింది. ఓ రాజా, ఈ రోజు నుండి నేను దర్భల పరుపుపై పడుకొని, దుఃఖంతో నిండి, నీ దర్శనమే కోరుకుంటూ ఉంటాను.
1.127.31
दर्शयस्व नरव्याघ्र शाधि मामसुखान्विताम् ।
कृपणां चाथ करुणं विलपत्नीं नरेश्वर ॥ १.१२७.३१ ॥
ఓ నరవ్యాఘ్రా, నీవు కనిపించు; దుఃఖంలో మునిగిన నన్ను ఆజ్ఞాపించు. ఓ నరేశ్వరా, దీనంగా కరుణతో విలపిస్తున్నాను.
1.127.32
एवं बहुविधं तस्यां विलपन्त्यां पुनःपुनः ।
तं शवं संपरिष्वज्य वाक्किलाऽन्तर्हिताऽब्रवीत् ॥ १.१२७.३२ ॥
ఈ విధంగా ఆమె అనేక విధాలుగా మళ్లీ మళ్లీ విలపిస్తుండగా, ఆ శవాన్ని గట్టిగా కౌగిలించుకుని కనిపించని ఒక వాణి పలికింది.
1.127.33
उत्तिष्ठ भद्रे गच्छ त्वं ददानीह वरं तव ।
जनयिष्याम्यपत्यानि त्वय्यहं चारुहासिनि ॥ १.१२७.३३ ॥
లేవు, ఓ భద్రే, నీవు వెళ్లు. ఇక్కడ నీకు వరం ఇస్తాను. ఓ మనోహర నవ్వుగల స్త్రీ, నీలో నేను సంతానాన్ని కలిగిస్తాను.
1.127.34
आत्मकीये वरारोहे शयनीये चतुर्दशीम् ।
अष्टमीं वा ऋतुस्नाता संविशेथा मया सह ॥ १.१२७.३४ ॥
ఓ సుందర నడుమున్నదానా, నీ స్వంత శయ్యపై చతుర్దశి లేదా అష్టమి నాడు, ఋతుస్నానం తరువాత నాతో పడుకో.
1.127.35
एवमुक्ता तु सा देवी तथा चक्रे पतिव्रता ।
यथोक्तमेव तद्वाक्यं भद्रा पुत्रार्थिनी तदा ॥ १.१२७.३५ ॥
ఈ విధంగా చెప్పబడినప్పుడు, పతివ్రత అయిన ఆ దేవి, పుత్రార్థిని అయిన భద్రా, ఆ సమయంలో ఆ మాటలో చెప్పినట్లే చేసింది.
1.127.36
सा तेन सुषुवे देवी शवेन भरतर्षभ ।
त्रीञ्शाल्वांश्चतुरो मद्रान्सुतान्भरतसत्तम ॥ १.१२७.३६ ॥
ఓ భరతశ్రేష్ఠా, ఆ దేవి ఆ శవం ద్వారా ప్రసవించింది; మూడు శాల్వులు, నాలుగు మద్రులు—కుమారులుగా.
1.127.37
तथा त्वमपि मय्येवं मनसा भरतर्षभ ।
शक्तो जनयितुं पुत्रांस्तपोयोगबलान्वितः ॥ १.१२७.३७ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, అలాగే నీవు కూడా మనసుతో నాలో పుత్రులను కనడానికి సమర్థుడవు; ఎందుకంటే నీవు తపస్సు మరియు యోగబలంతో కూడినవాడవు.