మహాభారతం · అధ్యాయం 1.138
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.138.1
ततस्ते मन्त्रयामासुर्दुर्योधनपुरोगमाः ।
प्राणवान्विक्रमी चापि शौर्ये च महति स्थितः ॥ १.१३८.१ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనుడు ముందుండగా వారు మంత్రాంగం చేశారు. అతడు ప్రాణశక్తి, పరాక్రమం, గొప్ప శౌర్యం కలవాడు.
1.138.2
स्पर्धते चापि सततमस्मानेव वृकोदरः ।
तं तु सुप्तं पुरोद्याने जले शूले क्षिपामहे ॥ १.१३८.२ ॥
వృకోదరుడు ఎల్లప్పుడూ మనతోనే పోటీపడతాడు. అతడు నిద్రిస్తుండగా, ముందున్న ఉద్యానవనంలో నీటిలో లేదా శూలంపై విసిరేద్దాం.
1.138.3
ततो जलविहारार्थं कारयामास भारत ।
प्रमाणकोट्यामुद्देशे स्थलं किंचिदुपेत्य ह ॥ १.१३८.३ ॥
అప్పుడు, ఓ భారతా, నీటి విహారం కోసం హద్దు ప్రాంతంలో ఒక చోటికి వెళ్లి కొంత స్థలాన్ని సిద్ధం చేయించాడు.
1.138.4
भक्ष्यं भोज्यं च पेयं च चोष्यं लेह्यमथापि च ।
उपपादितं नरैस्तत्र कुशलैः सूदकर्मणि ॥ १.१३८.४ ॥
అక్కడ వంటలో నేర్పరులైన మనుషులు తినదగిన, భోజనం, పానీయం, పీల్చదగిన, నాకదగిన పదార్థాలను సిద్ధం చేశారు.
1.138.5
न्यवेदयंस्तत्पुरुषा धार्तराष्ट्राय वै तदा ।
ततो दुर्योधनस्तत्र पाण्डवानाह दुर्मतिः ॥ १.१३८.५ ॥
అప్పుడు ఆ మనుషులు ధృతరాష్ట్రుని కుమారునికి తెలియజేశారు. అప్పుడు దుష్టబుద్ధి గల దుర్యోధనుడు అక్కడ పాండవులతో మాట్లాడాడు.
1.138.6
गङ्गां चैवानुयास्याम उद्यानवनशोभिताम् ।
सहिता भ्रातरः सर्वे जलक्रीडामवाप्नुमः ॥ १.१३८.६ ॥
ఉద్యానవనాలు, వనాలతో శోభించే గంగ వైపు మనం వెళ్దాం. సోదరులందరం కలిసి జలక్రీడ ఆడుదాం.
1.138.7
एवमस्त्विति तं चापि प्रत्युवाच युधिष्ठिरः ।
ते रथैर्नगराकारैर्देशजैश्च गजोत्तमैः ॥ १.१३८.७ ॥
యుధిష్ఠిరుడు అతనికి "అలాగే కానివ్వు" అని కూడా బదులిచ్చాడు. వారు నగరాకారపు రథాలపై, దేశంలోని శ్రేష్ఠ గజాలపై బయలుదేరారు.
1.138.8
निर्ययुर्नगराच्छूराः कौरवाः पाण्डवैः सह ।
उद्यानवनमासाद्य विसृज्य च महाजनम् ॥ १.१३८.८ ॥
నగరం నుండి వీరులైన కౌరవులు పాండవులతో కలిసి బయలుదేరారు. ఉద్యాన-వనానికి చేరి గొప్ప జనసమూహాన్ని పంపివేశారు.
1.138.9
विशन्ति स्म तदा वीराः सिंहा इव गिरेर्गुहाम् ।
उद्यानमभिपश्यन्तो भ्रातरः सर्व एव ते ॥ १.१३८.९ ॥
అప్పుడు ఆ వీర సోదరులందరూ, కొండ గుహలోకి ప్రవేశించే సింహాల వలె, ఉద్యానాన్ని చూస్తూ ప్రవేశించారు.
1.138.10
उपस्थानगृहैः शुभ्रैर्वलभीभिश्च शोभितम् ।
गवाक्षकैस्तथा जालैर्यन्त्रैः सांचारिकैरपि ॥ १.१३८.१० ॥
ఆ ఉద్యానం తెల్లని సభా-భవనాలు, మేడలు, కిటికీలు, జాలీలు మరియు కదిలే యంత్రాలతో అలంకరింపబడి ఉంది.
1.138.11
संमार्जितं सौधकारैश्चित्रकारैश्च चित्रितम् ।
दीर्घिकाभिश्च पूर्णाभिस्तथा पुष्करिणीषु च ॥ १.१३८.११ ॥
ఆ ఉద్యానం పనివారిచే శుభ్రపరచబడి, చిత్రకారులచే చిత్రింపబడి ఉంది; నీటితో నిండిన పొడవైన చెరువులు మరియు కమలాల కొలనులు అందులో ఉన్నాయి.
1.138.12
जलं तच्छुशुभे च्छन्नं फुल्लैर्जलरुहैस्तथा ।
उपच्छन्ना वसुमती तथा पुष्पैर्यथर्तुकैः ॥ १.१३८.१२ ॥
ఆ నీరు వికసించిన జలపుష్పాలతో కప్పబడి ప్రకాశించింది; భూమి కాలానుగుణంగా వికసించిన పూలతో కప్పబడి ఉంది.
1.138.13
तत्रोपविष्टास्ते सर्वे पाण्डवाः कौरवाश्च ह ।
उपच्छन्नान्बहून्कामांस्ते भुञ्जन्ति ततस्ततः ॥ १.१३८.१३ ॥
అక్కడ కూర్చున్న పాండవులు, కౌరవులు అందరూ అనేక రకాల ఇష్టమైన వంటకాలను ఇక్కడా అక్కడా తింటున్నారు.
1.138.14
अथोद्यानवरे तस्मिंस्तथा क्रीडागताश्चते ।
परस्परस्य वक्त्रेषु ददुर्भक्ष्यांस्ततस्ततः ॥ १.१३८.१४ ॥
తర్వాత ఆ శ్రేష్ఠమైన ఉద్యానవనంలో ఆటలకు వెళ్లిన వారు ఒకరి నోటిలో ఒకరు ఇక్కడా అక్కడా భక్ష్యాలను పెట్టుకున్నారు.
1.138.15
ततो दुर्योधनः पापस्तद्भक्ष्ये कालकूटकम् ।
विषं प्रक्षेपयामास भीमसेनजिघांसया ॥ १.१३८.१५ ॥
అప్పుడు పాపాత్ముడైన దుర్యోధనుడు భీమసేనుడిని చంపాలనే కోరికతో ఆ భక్ష్యాలలో కాలకూట విషాన్ని కలిపాడు.
1.138.16
स्वयमुत्थाय चैवाथ हृदयेन क्षुरोपमः ।
स वाचाऽमृतकल्पश्च भ्रातृवच्च सुहृद्यथा ॥ १.१३८.१६ ॥
తానే లేచి, హృదయంలో క్షురంలా కఠినుడైనా, మాటలో అమృతంలా మధురంగా, సోదరుడిలా, మిత్రుడిలా ముందుకు వచ్చాడు.
1.138.17
स्वयं प्रक्षिपते भक्ष्यं बहु भीमस्य पाकृत् ।
प्रभक्षितं च भीमेन तं वै दोषमजानता ॥ १.१३८.१७ ॥
అతడు స్వయంగా భీమునికి ఎంతో భక్ష్యాన్ని పెట్టుతూ ఉన్నాడు; ఆ దోషం తెలియని భీముడు దాన్ని తినేశాడు.
1.138.18
ततो दुर्योधनस्तत्र हृदयेन हसन्निव ।
कृतकृत्यमीवात्मानं मन्यते पुरुषाधमः ॥ १.१३८.१८ ॥
అప్పుడు అధముడైన దుర్యోధనుడు అక్కడ మనసులో నవ్వుతూ, తన పని నెరవేరినట్టు భావించాడు.
1.138.19
ततस्ते सहिताः सर्वे जलक्रीडामकुर्वत ।
पाण्डवा धार्तराष्ट्राश्च तदा मुदितमानसाः ॥ १.१३८.१९ ॥
అప్పుడు వారందరూ కలిసి జలక్రీడ ఆడారు. పాండవులు, ధృతరాష్ట్ర పుత్రులు ఆ సమయంలో సంతోషించిన మనస్కులై ఉన్నారు.
1.138.20
विहारावसथेष्वेव वीरा वासमरोचयन् ।
भीमस्तु बलवान्भुक्त्वा व्यायामाभ्यधिकं जले ॥ १.१३८.२० ॥
వీరులు విహార గృహాలలోనే విశ్రమించడానికి ఇష్టపడ్డారు. కానీ బలవంతుడైన భీముడు నీటిలో అధిక వ్యాయామం చేసిన తర్వాత భోజనం చేశాడు.
1.138.21
वाहयित्वा कुमारांस्ताञ्जलक्रीडागतांस्तदा ।
प्रमाणकोट्यां वासार्थी सुष्वापावाप्य तत्स्थलम् ॥ १.१३८.२१ ॥
జలక్రీడకు వెళ్ళిన ఆ కుమారులను తీసుకువెళ్ళి, విశ్రాంతి కోరి ఆ స్థలానికి చేరి అతడు నిద్రపోయాడు.
1.138.22
शीतं वातं समासाद्य श्रान्तो मदविमोहितः ।
विषेण च परीताङ्गो निश्चेष्टः पाण्डुनन्दनः ॥ १.१३८.२२ ॥
చల్లని గాలిని పొంది, అలసి, మదంతో మోహితుడై, విషంతో అంగాలు ఆవరించబడి, నిశ్చేష్టుడైన పాండుపుత్రుడు.
1.138.23
ततो बद्ध्वा लतापाशैर्भीमं दुर्योधनः स्वयम् ।
शूलान्यप्सु निखायाशु प्रादेशाभ्यन्तराणि च ॥ १.१३८.२३ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనుడు స్వయంగా భీముని లతా పాశాలతో కట్టి, నీటిలో వెంటనే ఒక జానెడు లోతు వరకు శూలాలు పాతాడు.
1.138.24
लतापाशैर्दृढं बद्धं स्थलाज्जलमपातयत् ।
सशेषत्वान्न संप्राप्तो जले शूलिनि पाण्डवः ॥ १.१३८.२४ ॥
లతా పాశాలతో గట్టిగా కట్టబడిన భీముని నేలనుండి నీటిలోకి పడవేశాడు. కానీ ప్రాణం మిగిలి ఉండటం వల్ల పాండవుడు శూలాలున్న నీటిలో చేరలేదు.
1.138.25
पपात यत्र तत्रास्य शूलं नासीद्यदृच्छया ।
स निःसंज्ञो जलस्यान्तमवाग्वै पाण्डवोऽविशत्।
आक्रामन्नागभवने तदा नागकुमारकान् ॥ १.१३८.२५ ॥
అతడు అక్కడక్కడ పడిపోయాడు; ఆ సమయంలో అతనికి అదృష్టవశాత్తు శూలం లేదు. స్పృహ కోల్పోయిన పాండవుడు తలకిందులుగా నీటి లోతులోకి ప్రవేశించాడు, నాగలోకపు భవనంలో నాగకుమారులను తొక్కుతూ.
1.138.26
ततः समेत्य बहुभिस्तदा नागैर्महाविषैः ।
अदश्यत भृशं भीमो महादंष्ट्रैर्विपोल्बणैः ॥ १.१३८.२६ ॥
అప్పుడు అనేకమంది మహావిష నాగులు చేరి భీముణ్ణి తీవ్రంగా కరిచారు; వారు పెద్ద కోరలు, విషంతో భయంకరమైనవారు.
1.138.27
ततोऽस्य दश्यमानस्य तद्विषं कालकूटकम् ।
हतं सर्पविषेणैव स्थावरं जङ्गमेन तु ॥ १.१३८.२७ ॥
అప్పుడు అతడు కరవబడగా, కాలకూట విషం సర్పవిషంతోనే నాశనమైంది — స్థావర విషం జంగమ (సర్ప) విషంతో.
1.138.28
दंष्ट्राश्च दंष्ट्रिणां तेषां मर्मस्वपि निपातिताः ।
त्वचं नैवास्य बिभिदुः सारत्वात्पृथुवक्षसः ॥ १.१३८.२८ ॥
ఆ కోరలున్న వారి కోరలు అతని మర్మ స్థానాలపై కూడా పడ్డాయి; కానీ విశాల వక్షుడైన అతని శరీర దృఢత్వం వల్ల అవి అతని చర్మాన్ని చీల్చలేకపోయాయి.
1.138.29
ततः प्रबुद्धः कौन्तेयः सर्वं संछिद्य बन्धनम् ।
पोथयामास तान्सर्पान्केचिद्भीताः प्रदुद्रुवुः ॥ १.१३८.२९ ॥
అప్పుడు మేల్కొన్న కుంతీపుత్రుడు అన్ని బంధనాలను తెంచి, ఆ సర్పాలను చితకగొట్టాడు; కొందరు భయపడి పారిపోయారు.
1.138.30
हतावशेषा भीमेन सर्वे वासुकिमभ्ययुः ।
ऊचुश्च सर्पराजानं वासुकिं वासवोपमम् ॥ १.१३८.३० ॥
భీముని చేత చంపబడకుండా మిగిలిన వారంతా వాసుకి వద్దకు వెళ్లారు; ఇంద్రుని వంటి సర్పరాజు వాసుకితో వారు పలికారు.
1.138.31
अयं नरो वै नागरेन्द्र ह्यप्सु बद्ध्वा प्रवेशितः ।
यथा च नो मतिर्वीर विषपीतो भविष्यति ॥ १.१३८.३१ ॥
నాగేంద్రా, ఈ మనిషిని నీటిలో బంధించి తీసుకువచ్చారు; వీరా, మా అభిప్రాయం ప్రకారం ఇతడు విషం త్రాగినవాడై ఉంటాడు.
1.138.32
निश्चेष्टोऽस्माननुप्राप्तः स च दष्टोऽन्वबुध्यत ।
ससंज्ञश्चापि संवृत्तश्छित्त्वा बन्धनमाशु नः ॥ १.१३८.३२ ॥
అతడు చలనరహితుడై మా వద్దకు వచ్చాడు; కాటు వేయబడినా అతనికి స్పృహ వచ్చింది, మరియు వెంటనే మా బంధాలను తెంచుకొని స్వేచ్ఛ పొందాడు.
1.138.33
पोथयन्तं महाबाहुं त्वं वै तं ज्ञातुमर्हसि ।
ततो वासुकिरभ्येत्य नागैनुगतस्तदा ॥ १.१३८.३३ ॥
మహాబాహువును నలిపివేస్తున్నవానిని నీవు తెలుసుకోవాలి; అప్పుడు వాసుకి నాగులతో కలిసి వచ్చి అనుసరించాడు.
1.138.34
पश्यति स्म महाबाहुं भीमं भीमपराक्रमम् ।
आर्यकेण च दृष्टः स पृथाया आर्यकेण च ॥ १.१३८.३४ ॥
భయంకర పరాక్రమం కలిగిన మహాబాహువైన భీముణ్ణి అతడు చూశాడు; అతడు పృథ యొక్క తాతగారిచేత కూడా చూడబడ్డాడు.
1.138.35
तदा दौहित्रदौहित्रः परिष्वक्तः सुपीडितम् ।
सुप्रीतश्चाभवत्तस्य वासुकिः स महायशाः ॥ १.१३८.३५ ॥
అప్పుడు కుమార్తె కుమారుని కుమారుడు (భీముడు)ను అతడు గట్టిగా కౌగిలించుకున్నాడు; మహాయశస్వి వాసుకి అతనితో ఎంతో సంతోషించాడు.
1.138.36
अब्रवीत्तं च नागेन्द्रः किमस्य क्रियतां प्रियम् ।
धनौघो रत्ननिचयो वसु चास्य प्रदीयताम् ॥ १.१३८.३६ ॥
నాగేంద్రుడు అతనితో ఇలా అన్నాడు: "ఇతనికి ఏ ప్రియమైన పని చేయాలి? ధనరాశులు, రత్నరాశులు, సంపదలు ఇతనికి ఇవ్వబడాలి."
1.138.37
एवमुक्तस्तदा नागो वासुकिं प्रत्यभाषत ।
यदि नागेन्द्र तुष्टोऽसि किमस्य धनसंचयैः ॥ १.१३८.३७ ॥
అలా అనగా ఆ నాగుడు వాసుకితో ఇలా జవాబిచ్చాడు: "నాగేంద్రా, నీవు సంతోషించినట్లయితే, ఇతనికి ధనరాశులతో ఏమి పని?"
1.138.38
रसं पिबेत्कुमारोऽयं त्वयि प्रीते महाबलः ।
बलं नागसहस्रस्य यस्मिन्कुण्डे प्रतिष्ठितम् ॥ १.१३८.३८ ॥
నీవు సంతోషిస్తే, వేయి నాగుల బలం ఏ కుండంలో నిలిచి ఉందో ఆ రసాన్ని ఈ మహాబలుడైన కుమారుడు త్రాగుగాక.
1.138.39
यावत्पिबति बालोऽयं तावदस्मै प्रदीयताम् ।
एवमस्त्विति तं नागं वासुकिः प्रत्यभाषत ॥ १.१३८.३९ ॥
ఈ బాలుడు త్రాగేంతవరకు ఇతనికి అది ఇవ్వబడుగాక." "అలాగే అగుగాక" అని వాసుకి ఆ నాగునికి జవాబిచ్చాడు.
1.138.40
ततो भीमस्तदा नागैः कृतस्वस्त्ययनः शुचिः ।
प्राङ्मुखश्चोपविष्टश्च रसं पिबति पाण्डवः ॥ १.१३८.४० ॥
అప్పుడు నాగులచే మంగళ కర్మలు చేయించుకుని శుచియైన పాండవుడు భీముడు తూర్పు ముఖంగా కూర్చుని ఆ రసాన్ని త్రాగాడు.
1.138.41
एकोच्छ्वासात्ततः कुण्डं पिबति स्म महाबलः ।
एवमष्टौ स कुण्डानि ह्यपिबत्पाण्डुनन्दनः ॥ १.१३८.४१ ॥
అప్పుడా మహాబలుడు ఒక్క ఊపిరిలో ఒక కుండాన్ని త్రాగాడు. ఈ విధంగా పాండునందనుడు ఎనిమిది కుండాలను త్రాగాడు.
1.138.42
ततस्तु शयने दिव्ये नागदत्ते महाभुजः ।
अशेत भीमसेनस्तु यथासुखमरिंदमः ॥ १.१३८.४२ ॥
అప్పుడు నాగులిచ్చిన దివ్య శయ్యపై మహాబాహువు, శత్రువులను అణచువాడు భీమసేనుడు సుఖంగా పరుండెను.