మహాభారతం · అధ్యాయం 1.146
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.146.1
एतस्मिन्नेव काले तु तस्मिञ्जनसमागमे ।
दत्तेऽवकाशे पुरुषैर्विस्मयोत्फुल्ललोचनः।
विवेश रङ्गं विस्तीर्णं कर्णः परपुरञ्जयः ॥ १.१४६.१ ॥
అదే సమయంలో, ఆ జనసమూహంలో, సేవకులు చోటు ఇవ్వగా, ఆశ్చర్యంతో విప్పారిన కళ్ళతో, శత్రునగరాలను జయించిన కర్ణుడు విశాలమైన రంగభూమిలో ప్రవేశించాడు.
1.146.2
सहजं कवचं बिभ्रत्कुण्डलोद्द्योतिताननः ।
स धनुर्बद्धनिस्त्रिंशः पादचारीव पर्वतः ॥ १.१४६.२ ॥
పుట్టుకతో వచ్చిన కవచాన్ని ధరించి, కుండలాలతో ప్రకాశించే ముఖంతో, విల్లు, కత్తి ధరించి, కాలినడకన నడిచే పర్వతంలా అతడు ఉన్నాడు.
1.146.3
कन्यागर्भः पृथुयशाः पृथायाः पृथुलोचनः ।
तीक्ष्णांशोर्भास्करस्यांशः कर्णोऽरिगणसूदनः ॥ १.१४६.३ ॥
కన్యకు గర్భంలో జన్మించిన, గొప్ప కీర్తిగల, పృథ (కుంతి) విశాల నేత్రాల కుమారుడు, తీక్ష్ణ కిరణుడైన సూర్యుని అంశ, శత్రుసమూహాన్ని నాశనం చేసే కర్ణుడు.
1.146.4
सिंहर्षभगजेन्द्राणां बलवीर्यपराक्रमः ।
दीप्तिकान्तिद्युतिगुणैः सूर्येन्दुज्वलनोपमः ॥ १.१४६.४ ॥
సింహం, వృషభం, గజేంద్రుల బలం, వీర్యం, పరాక్రమం కలవాడు; దీప్తి, కాంతి, ద్యుతి గుణాలతో సూర్యుడు, చంద్రుడు, అగ్ని వంటివాడు.
1.146.5
प्रांशुः कनकतालाभः सिंहसंहननो युवा ।
असङ्ख्येयगुणः श्रीमान्भास्करस्यात्मसंभवः ॥ १.१४६.५ ॥
ఎత్తైనవాడు, బంగారు తాడి చెట్టులా కాంతిగలవాడు, సింహం వంటి దృఢమైన దేహంగల యువకుడు, అసంఖ్యాత గుణాల తేజస్వి, సూర్యుని స్వీయ పుత్రుడు.
1.146.6
स निरीक्ष्य महाबाहुः सर्वतो रङ्गमण्डलम् ।
प्रणामं द्रोणकृपयोर्नात्यादृतमिवाकरोत् ॥ १.१४६.६ ॥
ఆ మహాబాహువు రంగభూమిని చుట్టూ చూసి, ద్రోణుడికి, కృపుడికి నమస్కరించాడు; అతి గౌరవంతో కాదన్నట్లు.
1.146.7
स समाजजनः सर्वो निश्चलः स्थिरलोचनः ।
कोऽयमित्यागतक्षोभः कौतूहलपरोऽभवत् ॥ १.१४६.७ ॥
ఆ సభలోని జనులందరూ కదలకుండా, స్థిరమైన చూపులతో ఉండిపోయారు. 'ఇతడు ఎవరు?' అన్న ఉత్కంఠతో, ఆసక్తితో నిండిపోయారు.
1.146.8
सोऽब्रवीन्मेघगम्भीरस्वरेण वदतां वरः ।
भ्राता भ्रातरमज्ञातं सावित्रः पाकशासनिम् ॥ १.१४६.८ ॥
వక్తలలో శ్రేష్ఠుడైనవాడు మేఘగంభీరమైన స్వరంతో మాట్లాడాడు. తెలియని సోదరుడితో, సావిత్రుడైన కర్ణుడు, పాకశాసనిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
1.146.9
पार्थ यत्ते कृतं कर्म विशेषवदहं ततः ।
करिष्ये पश्यतां नॄणां माऽऽत्मना विस्मयं गमः ॥ १.१४६.९ ॥
పార్థా! నువ్వు చేసిన కర్మను అంతకంటే విశేషంగా నేను చేస్తాను. చూస్తున్న మనుష్యుల ముందు నువ్వే విస్మయానికి లోనవకు.
1.146.10
असमाप्ते ततस्तस्य वचने वदतां वर ।
यन्त्रोत्क्षिप्त इवोत्तस्थौ क्षिप्रं वै सर्वतो जनः ॥ १.१४६.१० ॥
వక్తలలో శ్రేష్ఠుడైనవాని మాట పూర్తికాకముందే, యంత్రంతో విసిరినట్లు నాలుగు వైపుల జనులు వేగంగా లేచి నిలబడ్డారు.
1.146.11
प्रीतिश्च मनुजव्याघ्र दुर्योधनमुपाविशत् ।
ह्रीश्च क्रोधश्च बीभत्सुं क्षणेनान्वाविवेश ह ॥ १.१४६.११ ॥
ఓ నరవ్యాఘ్రా! ప్రీతి దుర్యోధనునిలో ప్రవేశించింది; సిగ్గు, కోపం క్షణంలో బీభత్సునిలో (అర్జునుని) ప్రవేశించాయి.
1.146.12
ततो द्रोणाभ्यनुज्ञातः कर्णः प्रियरणः सदा ।
यत्कृतं तत्र पार्थेन तच्चकार महाबलः ॥ १.१४६.१२ ॥
అప్పుడు ద్రోణుని అనుమతి పొందిన, ఎల్లప్పుడూ యుద్ధప్రియుడైన కర్ణుడు, అక్కడ పార్థుడు చేసినదాన్నే ఆ మహాబలుడు చేసి చూపాడు.
1.146.13
अथ दुर्योधनस्तत्र भ्रातृभिः सह भारत ।
कर्णं परिष्वज्य मुदा ततो वचनमब्रवीत् ॥ १.१४६.१३ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనుడు అక్కడ సోదరులతో కలిసి, ఓ భారతా, కర్ణుని ఆనందంగా కౌగిలించుకుని ఈ మాటలు పలికాడు.
1.146.14
स्वागतं ते महाबाहो दिष्ट्या प्राप्तोऽसि मानद ।
अहं च कुरुराज्यं च यथेष्टमुपभुज्यताम् ॥ १.१४६.१४ ॥
ఓ మహాబాహూ, నీకు స్వాగతం! ఓ మానదా, అదృష్టవశాత్తు నీవు వచ్చావు. నేను, కురు రాజ్యం రెండూ నీ ఇష్టం వచ్చినట్లు అనుభవించు.
1.146.15
कृतं सर्वमहं मन्ये सखित्वं च त्वया वृणे ।
द्वन्द्वयुद्धं च पार्थेन कर्तुमिच्छाम्यहं प्रभो ॥ १.१४६.१५ ॥
అంతా నెరవేరిందని నేను భావిస్తున్నాను. నీ స్నేహాన్ని నేను కోరుతున్నాను. ఓ ప్రభూ, పార్థునితో ద్వంద్వయుద్ధం చేయాలని నేను కోరుతున్నాను.
1.146.16
एवमुक्तस्तु कर्णेन राजन्दुर्योधनस्तदा ।
कर्णं दीर्घाञ्चितभुजं परिष्वज्येदमब्रवीत् ॥ १.१४६.१६ ॥
కర్ణుడు ఇలా చెప్పగా, ఓ రాజా, అప్పుడు దుర్యోధనుడు పొడవైన బాహువులు కలిగిన కర్ణుని కౌగిలించుకుని ఇలా అన్నాడు.
1.146.17
भुङ्क्ष्व भोगान्मया सार्धं बन्धूनां प्रियकृद्भव ।
दुर्हृदां कुरु सर्वेषां मूर्ध्नि पादमरिन्दम ॥ १.१४६.१७ ॥
నాతో కలిసి సుఖాలను అనుభవించు; బంధువులకు ప్రియుడవు కమ్ము. ఓ అరిందమా, శత్రువులందరి తలపై పాదం మోపు.
1.146.18
ततः क्षिप्तमिवात्मानं मत्वा पार्थोऽभ्यभाषत ।
कर्णं भ्रातृसमूहस्य मध्येऽचलमिव स्थितम् ॥ १.१४६.१८ ॥
అప్పుడు పార్థుడు, తనను విసిరివేయబడినట్లు భావించి, సోదరుల సమూహం మధ్య పర్వతంలా కదలకుండా నిలిచిన కర్ణునితో మాట్లాడాడు.
1.146.19
अनाहूतोपसृष्टानामनाहूतोपजल्पिनाम् ।
ये लोकास्तान्हतः कर्ण मया त्वं प्रतिपत्स्यसे ॥ १.१४६.१९ ॥
ఆహ్వానం లేకుండా దాడి చేసినవారికి, ఆహ్వానం లేకుండా మాట్లాడినవారికి చెందిన లోకాలు ఏవైతే ఉన్నాయో, కర్ణా, నా చేత హతుడవై నీవు వాటినే పొందుదువు.
1.146.20
रङ्गोऽयं सर्वसामान्यः किमत्र तव फाल्गुन ।
वीर्यश्रेष्ठाश्च राजानो बलं धर्मोऽनुवर्तते ॥ १.१४६.२० ॥
ఈ రంగస్థలం అందరికీ సమానమైనది; ఫాల్గునా, ఇక్కడ నీకు ఏమి హక్కు? పరాక్రమంలో శ్రేష్ఠులైన రాజులు కూడా ఇక్కడ ఉన్నారు; బలమూ ధర్మమూ అనుసరిస్తాయి.
1.146.21
किं क्षेपैर्दुर्बलायासैः शरैः कथय भारत ।
गुरोः समक्षं यावत्ते हराम्यद्य शिरः शरैः ॥ १.१४६.२१ ॥
అవమానాలతో, బలహీన ప్రయత్నాలతో ఏమి ప్రయోజనం? భారతా, బాణాలతోనే చెప్పు. గురువు ఎదుటే, నేడు నా బాణాలతో నీ తలను తీసివేస్తాను.
1.146.22
ततो द्रोणाभ्यनुज्ञातः पार्तः परपुरञ्जयः ।
भ्रातृभिस्त्वरयाश्लिष्टो रणायोपजगाम तम् ॥ १.१४६.२२ ॥
అప్పుడు ద్రోణుని అనుమతి పొందిన, శత్రుపురాలను జయించే పార్థుడు, సోదరులచే త్వరగా ఆలింగనం చేయబడి, యుద్ధం కోసం అతని వైపు వెళ్ళాడు.
1.146.23
ततो दुर्योधनेनापि स भ्रात्रा समरोद्यतः ।
परिष्वक्तः स्थितः कर्णः प्रगृह्य सशरं धनुः ॥ १.१४६.२३ ॥
అప్పుడు దుర్యోధనునిచేత కూడా యుద్ధానికి సిద్ధమైన ఆ సోదరుడు ఆలింగనం చేయబడ్డాడు; కర్ణుడు బాణంతో కూడిన విల్లును ఎత్తి నిలిచాడు.
1.146.24
ततः सविद्युत्स्तनितैः सेन्द्रायुधपुरोगमैः ।
आवृतं गगनं मेघैर्बलाकापङ्क्तिहासिभिः ॥ १.१४६.२४ ॥
అప్పుడు మెరుపులు, ఉరుములతో, ఇంద్రధనుస్సును ముందుంచుకుని, కొంగల వరుసలను పరిహసించే మేఘాలతో ఆకాశం కప్పబడింది.
1.146.25
ततः स्नेहाद्धरिहयं दृष्ट्वा रङ्गावलोकिनम् ।
भास्करोऽप्यनयन्नाशं समीपोपगतान्घनान् ॥ १.१४६.२५ ॥
అప్పుడు ప్రేమతో రంగభూమిని చూస్తున్న హరిహయుడు (అర్జునుడు)ను చూసి, సూర్యుడు కూడా దగ్గరకు వచ్చిన మేఘాలను తొలగించాడు.
1.146.26
मेघच्छायोपगूढस्तु ततोऽदृश्यत फाल्गुनः ।
सूर्यातपपरिक्षिप्तः कर्णोऽपि समदृश्यत ॥ १.१४६.२६ ॥
అప్పుడు మేఘచ్ఛాయతో కప్పబడిన ఫాల్గునుడు (అర్జునుడు) కనిపించాడు; సూర్యతాపంతో చుట్టబడిన కర్ణుడు కూడా కనిపించాడు.
1.146.27
धार्तराष्ट्रा यतः कर्णस्तस्मिन्देशे व्यवस्थिताः ।
भारद्वाजः कृपो भीष्मो यतः पार्थस्ततोऽभवन् ॥ १.१४६.२७ ॥
కర్ణునితో ధృతరాష్ట్ర పుత్రులు ఎక్కడ ఆ స్థలంలో నిలిచారో, అక్కడ భారద్వాజుడు (ద్రోణుడు), కృపుడు, భీష్ముడు ఉన్నారు; పార్థుడు (అర్జునుడు) ఎక్కడ ఉన్నాడో అక్కడ వారు కూడా ఉన్నారు.
1.146.28
द्विधा रङ्गः समभवत्स्त्रीणां द्वैधमजायत ।
कुन्तिभोजसुता मोहं विज्ञातार्था जगाम ह ॥ १.१४६.२८ ॥
రంగభూమి రెండుగా విడిపోయింది; స్త్రీలలోనూ విభజన కలిగింది. కుంతిభోజుని కూతురు (కుంతి) పరిస్థితి అర్థం చేసుకుని మూర్ఛపోయింది.
1.146.29
तां तथा मोहमापन्नां विदुरः सर्वधर्मवित् ।
कुन्तीमाश्वासयामास प्रेष्याभिश्चन्दनोदकैः ॥ १.१४६.२९ ॥
అలా మూర్ఛపోయిన కుంతిని సర్వధర్మజ్ఞుడైన విదురుడు సేవికల ద్వారా చందనజలంతో ఓదార్చాడు.
1.146.30
ततः प्रत्यागतप्राणा तावुभौ परिदंशितौ ।
पुत्रौ दृष्ट्वा सुसंभ्रान्ता नान्वपद्यत किंचन ॥ १.१४६.३० ॥
అప్పుడు ప్రాణం తిరిగి వచ్చి, కవచాలు ధరించిన ఆ ఇద్దరు కుమారులను చూసి, అత్యంత కలవరపడి ఏమీ అర్థం చేసుకోలేకపోయింది.
1.146.31
तावुद्यतमहाचापौ कृपः शारद्वतोऽब्रवीत् ।
द्वन्द्वयुद्धसमाचारे कुशलः सर्वधर्मवित् ॥ १.१४६.३१ ॥
ఎత్తిన మహాధనుస్సులతో ఉన్న ఆ ఇద్దరితో, ద్వంద్వ యుద్ధ నియమాలలో నిపుణుడు, సర్వధర్మ జ్ఞాని అయిన శారద్వతుడు కృపుడు ఇలా అన్నాడు.
1.146.32
अयं पृथायास्तनयः कनीयान्पाण्डुनन्दनः ।
कौरवो भवता सार्धं द्वन्द्वयुद्धं करिष्यति ॥ १.१४६.३२ ॥
ఇతడు పృథ చిన్న కుమారుడు, పాండు ఆనందం; కౌరవుడైన ఇతడు నీతో ద్వంద్వ యుద్ధం చేస్తాడు.
1.146.33
त्वमप्येवं महाबाहो मातरं पितरं कुलम् ।
कथयस्व नरेन्द्राणां येषां त्वं कुलभूषणम् ॥ १.१४६.३३ ॥
మహాబాహూ, నీవు కూడా అలాగే నీ తల్లిని, తండ్రిని, కులాన్ని చెప్పు — నీవు ఏ నరేంద్రుల కులానికి భూషణమో ఆ వంశాన్ని.
1.146.34
ततो विदित्वा पार्थस्त्वां प्रतियोत्स्यति वा न वा ।
वृथाकुलसमाचारैर्न युध्यन्ते नृपात्मजाः ॥ १.१४६.३४ ॥
అప్పుడు నిన్ను తెలుసుకుని పార్థుడు నీతో పోరాడతాడో లేదో; రాజకుమారులు వ్యర్థమైన, గందరగోళ ప్రవర్తనతో యుద్ధం చేయరు.
1.146.35
एवमुक्तस्य कर्णस्य व्रीडावनतमाननम् ।
बभौ वर्षाम्बुविक्लिन्नं पद्ममागलितं यथा ॥ १.१४६.३५ ॥
ఇలా చెప్పబడిన కర్ణుని ముఖం సిగ్గుతో వంగిపోయింది; వర్షపు నీటిలో తడిసి రాలిపోయిన పద్మంలా అది ప్రకాశించింది.
1.146.36
आचार्य त्रिविधा योनी राज्ञां शास्त्रविनिश्चये ।
सत्कुलीनश्च शूरश्च यश्च सेनां प्रकर्षति ॥ १.१४६.३६ ॥
ఆచార్యా, శాస్త్ర నిర్ణయంలో రాజుల మూలాలు మూడు విధాలు: మంచి కులంలో పుట్టినవాడు, శూరుడు, సైన్యాన్ని ముందుకు నడిపేవాడు.
1.146.37
अद्भ्योऽग्निर्ब्रह्मतः क्षत्रमश्मनो लोहमुत्थितम् ।
तेषां सर्वत्रगं तेजः स्वासु योनिषु शाम्यति ॥ १.१४६.३७ ॥
నీటి నుండి అగ్ని, బ్రహ్మం నుండి క్షత్రం, రాయి నుండి ఇనుము ఉద్భవించాయి. వాటి సర్వవ్యాప్త తేజస్సు తమ తమ మూలాలలోనే శమిస్తుంది.
1.146.38
यद्ययं फाल्गुनो युद्धे नाराज्ञा योद्धुमिच्छति ।
तस्मादेषोऽङ्गविषये मया राज्येऽभिषिच्यते ॥ १.१४६.३८ ॥
ఈ ఫల్గుణుడు రాజు లేకుండా యుద్ధం చేయాలనుకుంటే, అందుకే ఇతడిని నేను అంగదేశ రాజ్యంపై అభిషేకిస్తున్నాను.
1.146.39
ततो राजानमामन्त्र्य गाङ्गेयं च पितामहम् ।
अभिषेकस्य संभारान्समानीय द्विजातिभिः ॥ १.१४६.३९ ॥
అప్పుడు రాజును, గాంగేయుడు పితామహుడిని ఆహ్వానించి, ద్విజుల ద్వారా అభిషేక సామగ్రిని సమకూర్చి.
1.146.40
गोसहस्रायुतं दत्त्वा युक्तानां पुण्यकर्मणाम् ।
अर्होऽयमङ्गराज्यस्य इति वाच्य द्विजातिभिः ॥ १.१४६.४० ॥
పుణ్యకర్మలు చేసిన యోగ్యులకు వేలాది, పదివేలాది గోవులను దానమిచ్చి, 'ఇతడు అంగరాజ్యానికి అర్హుడు' అని ద్విజులు ప్రకటించగా.
1.146.41
ततस्तस्मिन्क्षणे कर्णः सलाजकुसुमैर्घटैः ।
काञ्चनैः काञ्चने पीठे मन्त्रविद्भिर्महारथः ॥ १.१४६.४१ ॥
అప్పుడే ఆ క్షణంలో మహారథుడైన కర్ణుడు, లాజలు పుష్పాలతో కూడిన బంగారు కుండలతో, మంత్రవేత్తల ద్వారా బంగారు పీఠంపై (అభిషిక్తుడయ్యాడు).
1.146.42
अभिषिक्तोऽङ्गराजे स श्रिया युक्तो महाबलः ।
स मौलिहारकेयूरः सहस्ताभरणाङ्गदः ॥ १.१४६.४२ ॥
అంగరాజుగా అభిషిక్తుడైన అతడు, శ్రీతో కూడినవాడు, మహాబలుడు, కిరీటం, హారం, కేయూరాలు, చేతుల ఆభరణాలు, అంగదాలు ధరించినవాడు.
1.146.43
राजलिङ्गैस्तथाऽन्यैश्च भूषितो भूषणैः शुभैः ।
सच्छत्रवालव्यजनो जयशब्दोत्तरेण च ॥ १.१४६.४३ ॥
రాజచిహ్నాలతో, ఇతర శుభ ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, గొడుగు, చామరం, విసనకర్రలతో, జయజయధ్వనుల మధ్య.
1.146.44
उवाच कौरवं राजन्वचनं स वृषस्तदा ।
अस्य राज्यप्रदानस्य सदृशं किं ददानि ते ॥ १.१४६.४४ ॥
అప్పుడు వృషుడు (కర్ణుడు) కౌరవునితో ఇలా అన్నాడు: ఓ రాజా, ఈ రాజ్య ప్రదానానికి సమానంగా నేను నీకు ఏమి ఇవ్వగలను?
1.146.45
प्रब्रूहि राजशार्दूल कर्ता ह्यस्मि तथा नृप ।
अत्यन्तं सख्यमिच्छामीत्याह तं स सुयोधनः ॥ १.१४६.४५ ॥
రాజశార్దూలా, చెప్పు; రాజా, నేను అలాగే చేస్తాను. అత్యంత స్నేహాన్ని కోరుకుంటున్నాను అని సుయోధనుడు అతనితో అన్నాడు.
1.146.46
एवमुक्तस्ततः कर्णस्तथेति प्रत्युवाच तम् ।
हर्षाच्चोभौ समाश्लिष्य परां मुदमवापतुः ॥ १.१४६.४६ ॥
ఇలా అనగానే కర్ణుడు అతనికి "అలాగే" అని బదులిచ్చాడు. ఆనందంతో ఇద్దరూ ఒకరినొకరు ఆలింగనం చేసుకొని పరమానందాన్ని పొందారు.