మహాభారతం · అధ్యాయం 1.15

1.15.1

मात्रा हि भुजगाः शप्ताः पूर्वं ब्रह्मविदां वर ।
जनमेजयस्य वो यज्ञे धक्ष्यत्यनिलसारथिः ॥ १.१५.१ ॥

బ్రహ్మవేత్తలలో శ్రేష్ఠులారా! పూర్వం తల్లి సర్పాలను శపించింది; జనమేజయుని యజ్ఞంలో వాయువు సారథిగా కలిగిన అగ్ని మిమ్మల్ని దహిస్తుంది.

तस्य शापस्य शान्त्यर्थं प्रददौ पन्नगोत्तमः ।
स्वसारमृषये तस्मै सुव्रताय महात्मने ॥ १.१५.२ ॥

ఆ శాపాన్ని శాంతింపజేయడానికి, నాగులలో శ్రేష్ఠుడు తన సోదరిని ఆ సుత్రతుడైన మహాత్ముడైన ఋషికి ఇచ్చాడు.

स च तां प्रतिजग्राह विधिदृष्टेन कर्मणा ।
आस्तीको नाम पुत्रश्च तस्यां जज्ञे महामनाः ॥ १.१५.३ ॥

అతడు విధి ప్రకారం కర్మలతో ఆమెను స్వీకరించాడు; ఆమె ద్వారా ఆస్తీకుడనే మహామనస్కుడైన కుమారుడు జన్మించాడు.

तपस्वी च महात्मा च वेदवेदाङ्गपारगः ।
समः सर्वस्य लोकस्य पितृमातृभयापहः ॥ १.१५.४ ॥

ఆయన తపస్వి, మహాత్ముడు; వేదవేదాంగాలలో పారంగతుడు; సర్వలోకానికి సమభావం కలవాడు; తల్లిదండ్రుల భయాన్ని తొలగించేవాడు.

अथ दीर्घस्य कालस्य पाण्डवेयो नराधिपः ।
आजहार महायज्ञं सर्पसत्रमिति श्रुतिः ॥ १.१५.५ ॥

తరువాత దీర్ఘ కాలం గడిచాక, పాండవ వంశ రాజు ఒక మహాయజ్ఞాన్ని ప్రారంభించాడు; దానిని సర్పసత్రం అని విన్నాం.

तस्मिन्प्रवृत्ते सत्रे तु सर्पाणामन्तकाय वै ।
मोचयामास ताञ्शापादास्तीकः सुमहातपाः ॥ १.१५.६ ॥

ఆ సర్పసత్రం ప్రారంభమైనప్పుడు, సర్పాల వినాశం కోసం, అత్యంత మహాతపస్వి అయిన ఆస్తీకుడు వారిని శాపం నుండి విడిపించాడు.

भ्रातॄंश्च मातुलांश्चैव तथैवान्यान्स पन्नगान् ।
पितॄंश्च तारयामास संतत्या तपसा तथा ॥ १.१५.७ ॥

అతడు సోదరులను, మేనమామలను, ఇతర నాగులను, పితృదేవతలను కూడా సంతానం మరియు తపస్సు ద్వారా తరింపజేశాడు.

व्रतैश्च विविधैर्ब्रह्मन्स्वाध्यायैश्चानृणोऽभवत् ।
देवांश्च तर्पयामास यज्ञैर्विविधदक्षिणैः ॥ १.१५.८ ॥

బ్రాహ్మణుడా, వివిధ వ్రతాల ద్వారా, స్వాధ్యాయం ద్వారా ఆయన ఋణ విముక్తుడయ్యాడు; వివిధ దక్షిణలతో కూడిన యజ్ఞాలతో దేవతలను తృప్తిపరిచాడు.

ऋषींश्च ब्रह्मचर्येम सन्तत्या च पितामहान् ।
अपहृत्य गुरं भारं पितॄणां संशितव्रतः ॥ १.१५.९ ॥

బ్రహ్మచర్యంతో ఋషులను, సంతానంతో పితామహులను (ఋణ విముక్తులను చేశాడు); దృఢవ్రతుడు పితృదేవతల భారమైన ఋణభారాన్ని తొలగించాడు.

जरत्कारुर्गतः स्वर्गं सहितः स्वैः पितामहैः ।
आस्तीकं च सुतं प्राप्य धर्मं चानुत्तमं मुनिः ॥ १.१५.१० ॥

జరత్కారుడు తన పితామహులతో కలిసి స్వర్గానికి వెళ్లాడు; ముని ఆస్తీకుడనే కుమారుని పొంది, అత్యుత్తమ ధర్మాన్ని కూడా పొందినవాడై.

जरत्कारुः सुमहता कालेन स्वर्गमेयिवान् ।
एतदाख्यानमास्तीकं यथावत्कथितं मया।
प्रब्रूहि भृगुशार्दूल किमन्यत्कथयामि ते ॥ १.१५.११ ॥

జరత్కారుడు చాలా కాలానికి స్వర్గానికి వెళ్లాడు. ఆస్తీకుని ఈ ఆఖ్యానాన్ని నేను యథావిధిగా చెప్పాను. భృగువంశ శార్దూలమా, చెప్పు; ఇంకా ఏమి చెప్పమంటావు?