ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.16
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.16.1
सौते त्वं कथयस्वेमां विस्तरेण कथां पुनः ।
आस्तीकस्य कवेःसाधोः शुश्रूषा परमा हिनः ॥ १.१६.१ ॥
ಸೌತಿಯೇ, ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹೇಳು. ಕವಿಯೂ ಸಾಧುವೂ ಆದ ಆಸ್ತೀಕನ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುವುದೇ ನಮ್ಮ ಪರಮ ಇಚ್ಛೆ.
1.16.2
मधुरं कथ्यते सौम्य श्लक्ष्णाक्षरपदं त्वया ।
प्रीयामहे भृशं तात पितेवेदं प्रभाषसे ॥ १.१६.२ ॥
ಸೌಮ್ಯನೇ, ನೀನು ಮಧುರವಾಗಿ, ಮೃದುವಾದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಪದಗಳಿಂದ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವೆ. ಪ್ರಿಯನೇ, ತಂದೆಯಂತೆ ನೀನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವೆ; ನಾವು ಬಹಳ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತೇವೆ.
1.16.3
अस्मच्छुश्रूषणे नित्यं पिता हि निरतस्तव ।
आचष्टैतद्यथाऽऽक्यानं पिता तेत्वं तथा वद ॥ १.१६.३ ॥
ನಮ್ಮ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಸದಾ ನಿರತನಾಗಿದ್ದನು. ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಈ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಿದ್ದನೋ ಹಾಗೆಯೇ ನೀನೂ ಹೇಳು.
1.16.4
आयुष्मन्निदमाख्यानमास्तीकं कथयामि ते ।
यथाश्रुतं कथयतः सकाशाद्वै पितुर्मया ॥ १.१६.४ ॥
ಆಯುಷ್ಮಂತನೇ, ಆಸ್ತೀಕನ ಈ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ತಂದೆ ಹೇಳಿದಾಗ ನಾನು ಕೇಳಿದಂತೆಯೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
1.16.5
पुरा देवयुगे ब्रह्मन्प्रजापतिसुते शुभे ।
आस्तां भगिन्यौ रूपेण समुपेतेऽद्भुतेऽनघ ॥ १.१६.५ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಹಿಂದೆ ದೇವಯುಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಇಬ್ಬರು ಶುಭ ಪುತ್ರಿಯರಿದ್ದರು. ಅವರು ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರಿಯರು, ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತರು, ನಿರ್ಮಲರು.
1.16.6
ते भार्ये कश्यपस्यास्तां कद्रूश्च विनता च ह ।
प्रादात्ताभ्यां वरं प्रीतः प्रजापतिसमः पतिः ॥ १.१६.६ ॥
ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಕಶ್ಯಪನ ಪತ್ನಿಯರು: ಕದ್ರು ಮತ್ತು ವಿನತೆ. ಪ್ರಜಾಪತಿಗೆ ಸಮಾನನಾದ ಪತಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ವರ ನೀಡಿದನು.
1.16.7
कश्यपो धर्मपत्नीभ्यां मुदा परमया युतः ।
वरातिसर्गं श्रुत्वैवं कश्यपादुत्तमं च ते ॥ १.१६.७ ॥
ಕಶ್ಯಪನು ತನ್ನ ಇಬ್ಬರು ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಪರಮ ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದನು. ವರ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂದು ಕೇಳಿ, ಕಶ್ಯಪನಿಂದ ಆ ಉತ್ತಮ ವರವನ್ನು ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಪಡೆದರು.
1.16.8
हर्षादप्रतिमां प्रीतिं प्रापतुः स्म वरस्त्रियौ ।
वव्रे कद्रूः सुतान्नागान्सहस्रं तुल्यवर्चसः ॥ १.१६.८ ॥
ವರ ಪಡೆದ ಆ ಇಬ್ಬರು ಸ್ತ್ರೀಯರು ಹರ್ಷದಿಂದ ಅಪ್ರತಿಮ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಕದ್ರು ಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಸಾವಿರ ನಾಗ ಪುತ್ರರನ್ನು ಬೇಡಿದಳು.
1.16.9
द्वौ पुत्रौ विनता वव्रे कद्रूपुत्राधिकौ बले ।
तेजसा वपुषा चैव विक्रमेणाधिकौ च तौ ॥ १.१६.९ ॥
ವಿನತೆ ಕದ್ರುವಿನ ಪುತ್ರರಿಗಿಂತ ಬಲದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಬೇಡಿದಳು. ಅವರು ತೇಜಸ್ಸು, ದೇಹ ಮತ್ತು ಪರಾಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗಿರಬೇಕು.
1.16.10
तस्यै भर्ता वरं प्रादादीदृसौ ते भविष्यतः ।
एवमस्त्विति तं चाह कश्यपं विनता तदा ॥ १.१६.१० ॥
ಅವಳ ಪತಿ ಅವಳಿಗೆ ಇಂತಹ ವರ ನೀಡಿದನು: ಇಂತಹವರೇ ಪುತ್ರರಾಗುವರು. ಆಗ ವಿನತೆ ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ, "ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ" ಎಂದಳು.
1.16.11
यथावत्प्रार्थितं लब्ध्वा वरं तुष्टाभवत्तदा ।
कृतकृत्या तु विनता लब्ध्वा वीर्याधिकौ सुतौ ॥ १.१६.११ ॥
ಬೇಡಿದಂತೆಯೇ ವರ ಪಡೆದು ಅವಳು ಆಗ ಸಂತುಷ್ಟಳಾದಳು. ವೀರ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದು ವಿನತೆ ಕೃತಕೃತ್ಯಳಾದಳು.
1.16.12
कद्रूश्च लब्ध्वा पुत्राणां सहस्रं तुल्यवर्चसाम् ।
धार्यौ प्रयत्नतो गर्भावित्युक्त्वा स महातपाः ॥ १.१६.१२ ॥
ಕದ್ರುವೂ ಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಸಾವಿರ ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದಳು. "ಈ ಗರ್ಭಗಳನ್ನು ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಧರಿಸು" ಎಂದು ಆ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಹೇಳಿದನು.
1.16.13
ते भार्ये वरसंतुष्टे कश्यपो वनमाविशत् ।
कालेन महता कद्रूरण्डानां दशतीर्दश ॥ १.१६.१३ ॥
ವರದಿಂದ ಸಂತುಷ್ಟರಾದ ಆ ಇಬ್ಬರು ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕಶ್ಯಪರು ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ದೀರ್ಘ ಕಾಲದ ನಂತರ ಕದ್ರು ಸಾವಿರ ಅಂಡಗಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.
1.16.14
जनयामास विप्रेन्द्र द्वे चाण्डे विनता तदा ।
तयोरण्डानि निदधुः प्रहृष्टाः परिचारिकाः ॥ १.१६.१४ ॥
ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಆಗ ವಿನತೆ ಎರಡು ಅಂಡಗಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಸೇವಕಿಯರು ಅವುಗಳನ್ನು ಇರಿಸಿದರು.
1.16.15
सोपस्वेदेषु भाण्डेषु पञ्चवर्षशतानि च ।
ततः पञ्चशते काले कद्रूपुत्रा विनिःसृताः ॥ १.१६.१५ ॥
ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಐನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇರಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಐನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದಾಗ ಕದ್ರುವಿನ ಪುತ್ರರು ಹೊರಬಂದರು.
1.16.16
अण्डाभ्यां विनतायास्तु मिथुनं न व्यदृश्यत ।
ततः पुत्रार्थिनी देवी व्रीडिता च तपस्विनी ॥ १.१६.१६ ॥
ಆದರೆ ವಿನತೆಯ ಅಂಡಗಳಿಂದ ಯಾವ ಜೋಡಿಯೂ ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಪುತ್ರಾಪೇಕ್ಷಿಣಿ, ನಾಚಿಕೆಗೊಂಡ, ತಪಸ್ವಿನಿಯಾದ ದೇವಿ...
1.16.17
अण्डं बिभेद विनता तत्र पुत्रमपश्यत ।
पूर्वार्धकायसंपन्नमितरेणाप्रकाशता ॥ १.१६.१७ ॥
ವಿನತೆ ಅಂಡವನ್ನು ಒಡೆದಳು; ಅಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದೇಹ ಪೂರ್ಣವಾದ ಒಬ್ಬ ಪುತ್ರನನ್ನು ನೋಡಿದಳು; ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗ ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿತ್ತು.
1.16.18
स पुत्रः क्रोधसंरब्धः शशापैनामिति श्रुतिः ।
योऽहमेवं कृतो मातस्त्वया लोभपरीतया ॥ १.१६.१८ ॥
ಆ ಪುತ್ರ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿ ಆಕೆಗೆ ಶಾಪವಿತ್ತನೆಂದು ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ: 'ಅಮ್ಮಾ, ಲೋಭದಿಂದ ಆವೃತಳಾಗಿ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದೆ.'
1.16.19
शरीरेणासमग्रेण तस्माद्दासी भविष्यसि ।
पञ्च वर्षशतान्यस्या यया विस्पर्धसे सह ॥ १.१६.१९ ॥
ಅಪೂರ್ಣ ದೇಹದೊಂದಿಗೆ ನೀನು ಯಾರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತೀಯೋ ಅವಳಿಗೆ ಐನೂರು ವರ್ಷ ದಾಸಿಯಾಗುವೆ.
1.16.20
एष च त्वां सुतो मातर्दासीत्वान्मोचयिष्यति ।
यद्येनमपि मातस्त्वं मामिवाण्डविभेदनात् ॥ १.१६.२० ॥
ಅಮ್ಮಾ, ಈ ನಿನ್ನ ಮಗನು ನಿನ್ನನ್ನು ದಾಸ್ಯದಿಂದ ಬಿಡಿಸುವನು; ಮೊಟ್ಟೆಯ ಒಡಕಿನಿಂದ ನನ್ನಂತೆ ನೀನು ಇವನನ್ನೂ...
1.16.21
न करिष्यस्यनङ्गं वा व्यङ्गं वापि तपस्विनम् ।
प्रतिपालयितव्यस्ते जन्मकालोऽस्य धीरया ॥ १.१६.२१ ॥
ನೀನು ಅವನನ್ನು ಅಂಗಹೀನನನ್ನಾಗಿ ಅಥವಾ ವಿಕಲಾಂಗನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು; ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಅವನ ಜನ್ಮಕಾಲಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಕಾಯಬೇಕು.
1.16.22
विशिष्टं बलमीप्सन्त्या पञ्चवर्षशतात्परः ।
एवं शप्त्वा ततः पुत्रो विनतामन्तरिक्षगः ॥ १.१६.२२ ॥
ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಲವನ್ನು ಬಯಸುವ ನಿನಗೆ ಐನೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ (ಬಿಡುಗಡೆ). ಹೀಗೆ ಶಪಿಸಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಆ ಮಗ ವಿನತೆಯೊಡನೆ...
1.16.23
अरुणोऽदृश्यत ब्रह्मन्प्रभातसमये तदा ।
उद्यन्नथ सहस्रांशुर्दृष्ट्वा तमरुणं प्रभुः ॥ १.१६.२३ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಆಗ ಬೆಳಗಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅರುಣನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು. ಆಗ ಉದಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಹಸ್ರಾಂಶು ಪ್ರಭುವು ಆ ಅರುಣನನ್ನು ನೋಡಿದನು.
1.16.24
स्वतेजसा प्रज्वलन्तमात्मनः समतेजसम् ।
सारथ्ये कल्पयामास प्रीयमाणस्तमोनुदः ॥ १.१६.२४ ॥
ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುವ, ತನಗೆ ಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಅವನನ್ನು, ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ತಮೋನುದನು (ಸೂರ್ಯ) ಸಾರಥಿಯನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದನು.
1.16.25
सोऽपि तं रथमारुह्य भानोरमिततेजसः ।
सर्वलोकप्रदीपस्य ह्यमरोऽप्यरुणोऽभवत् ॥ १.१६.२५ ॥
ಅವನೂ ಆ ರಥವನ್ನು ಏರಿ, ಅಪರಿಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ, ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ದೀಪವಾದ ಸೂರ್ಯನ ಸಾರಥಿಯಾದನು; ಅಮರನಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಅರುಣನಾದನು.
1.16.26
गरुडोऽपि यथाकालं जज्ञे पन्नगभोजनः ।
स जातमात्रो विनतां परित्यज्य खमाविशत् ॥ १.१६.२६ ॥
ಗರುಡನೂ ಯೋಗ್ಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಸರ್ಪಭಕ್ಷಕನಾದ ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದೊಡನೆಯೇ ವಿನತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಆಕಾಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
1.16.27
आदास्यन्नात्मनो भोज्यमन्नं विहितमस्य यत् ।
विधात्रा भृगुशार्दूल क्षुधितः पतगेश्वरः ॥ १.१६.२७ ॥
ಭೃಗು ಶಾರ್ದೂಲನೇ! ವಿಧಾತನು ಅವನಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ತನಗಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಉದ್ಯುಕ್ತನಾದ ಹಸಿದ ಪಕ್ಷಿರಾಜನು…