Mahābhārata · Adhyāya 1.167
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.167.1
सा तानेवापतत्तूर्णं भगिनी तस्य रक्षसः ।
अब्रुवाणा हिडिम्बा तु राक्षसी पाण्डवान्प्रति ॥ १.१६७.१ ॥
La hermana de aquel rākṣasa corrió veloz hacia ellos, y la rākṣasī Hiḍimbā habló a los Pāṇḍavas.
1.167.2
अभिवाद्य ततः कुन्तीं धर्मराजं च पाण्डवम् ।
अभिपूज्य ततः सर्वान्भीमसेनमभाषत ॥ १.१६७.२ ॥
Entonces, tras saludar con reverencia a Kuntī, al rey del dharma y al Pāṇḍava, y honrar luego a todos, habló a Bhīmasena.
1.167.3
अहं ते दर्शादेव मन्मथस्य वशं गता ।
क्रूरं भ्रातृवचो हित्वा सा त्वामेवानिरुन्धती ॥ १.१६७.३ ॥
Desde que te vi, caí bajo el poder de Manmatha; abandonando las crueles palabras de mi hermano, indómita, ahora soy solo tuya.
1.167.4
राक्षसे रौद्रसङ्काशे तवापश्यं विचेष्टितम् ।
अहं शुश्रूषुरिच्छेयं तव गात्रं निषेवितुम् ॥ १.१६७.४ ॥
He visto tus hazañas en la forma de un rākṣasa feroz; deseando servirte, quisiera atender tu cuerpo.
1.167.5
स्मरन्ति वैरं रक्षांसि मायामाश्रित्य मोहिनीम् ।
हिडिम्बे व्रज पन्थानं त्वमिमं भ्रातृसेवितम् ॥ १.१६७.५ ॥
Los rākṣasas recuerdan la enemistad y recurren a la ilusión seductora. Oh Hiḍimbā, marcha por este camino que tu hermano recorrió.
1.167.6
क्रुद्धोऽपि पुरुषव्याघ्र भीम मा स्म स्त्रियं वधीः ।
शरीरगुप्त्यभ्यधिकं धर्मं गोपाय पाण्डव ॥ १.१६७.६ ॥
Oh Bhīma, tigre entre los hombres, aunque estés airado, no mates a una mujer. Oh Pāṇḍava, protege el dharma más que la seguridad del cuerpo.
1.167.7
वधाभिप्रायमायान्तमवधीस्त्वं महाबलम् ।
रक्षसस्तस्य भगिनी किं नः क्रुद्धा करिष्यति ॥ १.१६७.७ ॥
Mataste al poderoso que venía con intención de matar. ¿Qué nos hará su hermana, enfurecida?
1.167.8
हिडिम्बा तु ततः कुन्तीमभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
युधिष्ठिरं तु कौन्तेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.८ ॥
Entonces Hiḍimbā, habiendo saludado a Kuntī y juntando las palmas, dijo estas palabras a Yudhiṣṭhira, hijo de Kuntī.
1.167.9
आर्ये जानासि यद्दुःखमिह स्त्रीणामनङ्गजम् ।
तदिदं मामनुप्राप्तं भीमसेनकृते शुभे ॥ १.१६७.९ ॥
Noble señora, sabes qué dolor nacido del deseo sobreviene aquí a las mujeres. Oh bendita, ese mismo dolor ha caído ahora sobre mí por causa de Bhīmasena.
1.167.10
सोढं तत्परमं दुःखं मया कालप्रतीक्षया ।
सोऽयमभ्यागतः कालो भविता मे सुखोदयः ॥ १.१६७.१० ॥
Esperando el momento oportuno, he soportado aquel dolor supremo. Ese mismo tiempo ha llegado ahora, y será para mí el amanecer de la felicidad.
1.167.11
मया ह्युत्सृज्य सुहृदः स्वधर्मं स्वजनं तथा ।
वृतोऽयं पुरुषव्याघ्रस्तव पुत्रः पतिः शुभे ॥ १.१६७.११ ॥
Oh bendita, habiendo abandonado a mis amigos, mi deber propio y a mis parientes, he elegido a este tigre entre los hombres; él es tu hijo y mi esposo.
1.167.12
वीरेणाऽहं तथाऽनेन त्वया चापि यशस्विनी ।
प्रत्याख्याता न जीवामि सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १.१६७.१२ ॥
Si yo, la renombrada, soy rechazada por este héroe y también por ti, no viviré; esta es la verdad que te digo.
1.167.13
यदर्हसि कृपां कर्तुं मयि त्वं वरवर्णिनि ।
मत्वा मूढेति तन्मां त्वं भक्ता वाऽनुगतेति वा ॥ १.१६७.१३ ॥
Oh tú de hermosa tez, es justo que me muestres compasión, sea que me consideres un necio, un devoto o un sumiso.
1.167.14
भर्त्राऽनेन महाभागे संयोजय सुतेन ह ।
समुपादाय गच्छेयं यथेष्टं देवरूपिणम्।
पुनश्चैवानयिष्यामि विस्रम्भं कुरु मे शुभे ॥ १.१६७.१४ ॥
Oh tú de gran fortuna, une a este hijo con tu esposo. Lo llevaré conmigo como desee, a este de forma divina, y luego, oh auspiciosa, lo traeré de vuelta; ten confianza en mí.
1.167.15
अहं हि समये लप्स्ये प्राग्भ्रातुरपर्वजनात् ।
ततः सोऽभ्यपतद्रात्रौ भीमसेनजिघांसया ॥ १.१६७.१५ ॥
En el momento oportuno, antes que mi hermano, los obtendré. Entonces él se abalanzó de noche con el deseo de matar a Bhīmasena.
1.167.16
यथायथा विक्रमते यथारिमधितिष्ठति ।
तथातथा समासाद्य पाण्डवं काममोहिता ॥ १.१६७.१६ ॥
Así como él avanza con valor y se enfrenta al enemigo, así ella, ofuscada por el deseo, se acercó al Pāṇḍava.
1.167.17
न यातुधान्यहं त्वार्ये न चास्मि रजनीचरी ।
ईशा रक्षस्स्वसा ह्यस्मि राज्ञि सालकटङ्कटी ॥ १.१६७.१७ ॥
Oh noble dama, no soy una demonio ni una vagabunda nocturna. Oh reina, soy Īśā, la hermana del rākṣasa, Sālakaṭaṅkaṭī.
1.167.18
पुत्रेण तव संयुक्ता युवतिर्देववर्णिनी ।
सर्वान्वोऽहमुपस्थास्ये पुरस्कृत्य वृकोदरम् ॥ १.१६७.१८ ॥
Unida a tu hijo, yo, una joven de tez divina, os serviré a todos, poniendo a Vṛkodara delante.
1.167.19
अप्रमत्ता प्रमत्तेषु शुश्रूषुरसकृत्त्वहम् ।
वृजिने तारयिष्यामि दासीवच्च नरर्षभाः ॥ १.१६७.१९ ॥
Entre los descuidados seguiré vigilante, sirviendo una y otra vez como una criada, y os libraré de la desgracia, oh toros entre los hombres.
1.167.20
पृष्ठेन वो वहिष्यामि विमानं सुकृतानिव ।
यूयं प्रसादं कुरुत भीमसेनो भजेत माम् ॥ १.१६७.२० ॥
Os llevaré sobre mi espalda como el carro celestial de los justos. Mostrad vuestro favor, y que Bhīmasena me acepte.
1.167.21
एवं ब्रुवन्ती ह तथा प्रत्याख्याता क्रियां प्रति ।
भूम्यां दुष्कृतिनो लोकान्गमिष्येऽहं न संशयः ॥ १.१६७.२१ ॥
Así hablando, rechazada en cuanto a la unión, dijo: 'Sin duda iré a los mundos de los malhechores sobre la tierra.'
1.167.22
अहं हि मनसा ध्यात्वा सर्वं वेत्स्यामि सर्वदा ।
आपन्निस्तरणे प्राणान्धारयिष्ये न केनचित् ॥ १.१६७.२२ ॥
Reflexionando en mi mente, siempre lo sabré todo; al superar la desgracia conservaré mi vida, que no se perderá por nadie.
1.167.23
सर्वमावृत्य कर्तव्यं धर्मं समनुपश्यता ।
आपत्सु यो धारयति स वै धर्मविदुत्तमः ॥ १.१६७.२३ ॥
Quien, contemplando el dharma, cumple todo lo que debe hacerse considerándolo todo, y lo sostiene en las desgracias, es el mejor conocedor del dharma.
1.167.24
व्यसनं ह्येव धर्मस्य धर्मिणामापदुच्यते ।
पुम्यात्प्राणान्धारयति पुण्यं वै प्राणधारणम् ॥ १.१६७.२४ ॥
La desgracia misma se llama la prueba del dharma para los justos; por el mérito se sostiene la vida, y sostener la vida es en sí meritorio.
1.167.25
येन केनाचरेद्धर्मं तस्मिन्गर्हा न विद्यते ।
महतोऽत्र स्त्रियं कामाद्वाधितां त्राहि मामपि ॥ १.१६७.२५ ॥
Por cualquier medio que se practique el dharma, en ello no hay reproche. Aquí, oh grande, salva a la mujer acosada por el deseo, y sálvame también a mí.
1.167.26
धर्मार्थकाममोक्षेषु दयां कुर्वन्ति साधवः ।
तत्तु धर्ममिति प्राहुर्मुनयो धर्मवत्सलाः ॥ १.१६७.२६ ॥
En el dharma, la riqueza, el deseo y la liberación, los virtuosos muestran compasión; eso, declaran los sabios amantes del dharma, es en verdad el dharma.
1.167.27
दिव्यज्ञानेन जानामि व्यतीतानागतानहम् ।
तस्माद्वक्ष्यामि वः श्रेय आसन्नं सर उत्तमम् ॥ १.१६७.२७ ॥
Por el conocimiento divino conozco lo pasado y lo futuro; por eso os diré lo que es bueno: un lago excelente cercano.
1.167.28
अद्यासाद्य सरः स्नात्वा विश्रम्य च वनस्पतौ ।
श्वः प्रभाते महद्भूतं प्रादुर्भूतं जगत्पतिम् ॥ १.१६७.२८ ॥
Hoy, habiendo llegado al lago, bañaos y descansad bajo un árbol; mañana al amanecer aparecerá el gran ser, señor del mundo.
1.167.29
व्यासं कमलपत्राक्षं दृष्ट्वा शोकं विहास्यथ ।
धार्तराष्ट्राद्विवासं च दहनं वारणावते ॥ १.१६७.२९ ॥
Al ver a Vyāsa, el de ojos de loto, abandonaréis el dolor; y (recordaréis) el destierro causado por los hijos de Dhṛtarāṣṭra y el incendio en Vāraṇāvata.
1.167.30
त्राणं च विदुरात्तुभ्यं विदितं ज्ञानचक्षुषा ।
आवासे शालिहोत्रस्य स वो वासं विधास्यति ॥ १.१६७.३० ॥
Que la protección vendrá para vosotros de Vidura lo sé por el ojo del conocimiento; en la morada de Śālihotra él os preparará una residencia.
1.167.31
वर्षवातातपसहो ह्ययं पुण्यो वनस्पतिः ।
पीतमात्रे तु पानीये क्षुत्पिपासे विनश्यतः ॥ १.१६७.३१ ॥
Este árbol sagrado resiste la lluvia, el viento y el sol; en cuanto se bebe el agua, el hambre y la sed desaparecen.
1.167.32
तपसा शालिहोत्रेण सरो वृक्षश्च निर्मितः ।
कादम्बाः सारसा हंसाः कुरर्यः कुररैः सह ॥ १.१६७.३२ ॥
Por el poder de la austeridad, Śālihotra creó un lago y un árbol; patos kādamba, grullas sārasa, cisnes y águilas pescadoras, junto con las águilas pescadoras, habitan allí.
1.167.33
रुवन्ति मधुरं गीतं गान्धर्वस्वनमिश्रितम् ।
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा कुन्ती वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.३३ ॥
Cantan dulces canciones mezcladas con sonidos gandharva. Al oír aquellas palabras de ella, Kuntī habló así.
1.167.34
युधिष्ठिरं महाप्राज्ञं सर्वधर्मविशारदम् ।
त्वं हि धर्मभृतां श्रेष्ठो मयोक्तं शृणु भारत ॥ १.१६७.३४ ॥
Yudhiṣṭhira, de gran sabiduría y diestro en todo dharma, tú eres el mejor de los que sostienen el dharma. Escucha, Bhārata, lo que digo.
1.167.35
राक्षस्येषा हि वाक्येन धर्मं वदति साधु वै ।
भावेन दुष्टा भीमं वै किं करिष्यति राक्षसी ॥ १.१६७.३५ ॥
Esta rākṣasī habla bien del dharma con sus palabras, pero es malvada en su intención. ¿Qué podrá hacer esta rākṣasī contra Bhīma?
1.167.36
भजतां पाण्डवं वीरमपत्यार्थं यदीच्छसि ।
एवमेतद्यथाऽऽत्थ त्वं हिडिम्बे नात्र संशयः ॥ १.१६७.३६ ॥
Si deseas descendencia, sirve a este heroico Pāṇḍava, Bhīma. Hiḍimbā, es tal como has dicho; no hay duda de ello.
1.167.37
स्थातव्यं तु त्वया धर्मे यथा ब्रूयां सुमध्यमे ।
नित्यं कृताह्निका स्नाता कृतशौचा सुरूपिणी ॥ १.१६७.३७ ॥
¡Oh, de cintura esbelta! Debes permanecer en el dharma, tal como digo: siempre cumpliendo tus ritos diarios, bañada, purificada y de bella forma.
1.167.38
स्नातं कृताह्निकं भद्रे कृतकौतुकमङ्गलम् ।
भीमसेनं भजेथास्त्वमुदिते वै दिवाकरे ॥ १.१६७.३८ ॥
¡Oh, bienaventurada! Bañada, habiendo cumplido tus ritos diarios y adornada con ornamentos auspiciosos, debes atender a Bhīmasena cuando salga el sol.
1.167.39
अहस्सु विहरानेन यथाकामं मनोजवा ।
अयं त्वानयितव्यस्ते भीमसेनः सदा निशि ॥ १.१६७.३९ ॥
¡Oh, veloz como el pensamiento! De día recorre con él según tu deseo; este Bhīmasena será siempre traído a ti por la noche.
1.167.40
प्राक्सन्ध्यातो विमोक्तव्यो रक्षितव्यश्च नित्यशः ।
एवं रमस्व भीमेन यावद्गर्भस्य वेदनम् ॥ १.१६७.४० ॥
Debe ser liberado antes del crepúsculo y siempre protegido. Así disfruta con Bhīma hasta que lleguen los dolores del parto del feto.
1.167.41
एष ते समयो भद्रे शुश्रूषा चाप्रमत्तया ।
नित्यानुकूलया भूत्वा कर्तव्यं शोभनं त्वया ॥ १.१६७.४१ ॥
¡Oh, bienaventurada! Esta es tu condición: con servicio atento y siempre complaciente, debes cumplir lo que es debido.