ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.167
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.167.1
सा तानेवापतत्तूर्णं भगिनी तस्य रक्षसः ।
अब्रुवाणा हिडिम्बा तु राक्षसी पाण्डवान्प्रति ॥ १.१६७.१ ॥
ਉਸ ਰਾਖਸ਼ ਦੀ ਭੈਣ ਤੁਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਹੀ ਦੌੜ ਆਈ; ਰਾਖਸ਼ੀ ਹਿਡਿੰਬਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੋਈ।
1.167.2
अभिवाद्य ततः कुन्तीं धर्मराजं च पाण्डवम् ।
अभिपूज्य ततः सर्वान्भीमसेनमभाषत ॥ १.१६७.२ ॥
ਫਿਰ ਕੁੰਤੀ ਨੂੰ, ਧਰਮਰਾਜ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਸਭ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
1.167.3
अहं ते दर्शादेव मन्मथस्य वशं गता ।
क्रूरं भ्रातृवचो हित्वा सा त्वामेवानिरुन्धती ॥ १.१६७.३ ॥
ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਮੈਂ ਮਨਮਥ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਗਈ; ਭਰਾ ਦੇ ਕਰੂਰ ਬੋਲਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਕਾਬੂ ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੇਰੀ ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਹਾਂ।
1.167.4
राक्षसे रौद्रसङ्काशे तवापश्यं विचेष्टितम् ।
अहं शुश्रूषुरिच्छेयं तव गात्रं निषेवितुम् ॥ १.१६७.४ ॥
ਭਿਆਨਕ ਰਾਖਸ਼ ਵਰਗਾ ਤੇਰਾ ਕਾਰਨਾਮਾ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ; ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।
1.167.5
स्मरन्ति वैरं रक्षांसि मायामाश्रित्य मोहिनीम् ।
हिडिम्बे व्रज पन्थानं त्वमिमं भ्रातृसेवितम् ॥ १.१६७.५ ॥
ਰਾਖਸ਼ ਵੈਰ ਯਾਦ ਰੱਖਦੇ ਹਨ; ਮੋਹਣੀ ਮਾਇਆ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਹਿਡਿੰਬੇ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਚੱਲੇ ਇਸ ਰਾਹ ਤੇ ਤੂੰ ਚਲੀ ਜਾ।
1.167.6
क्रुद्धोऽपि पुरुषव्याघ्र भीम मा स्म स्त्रियं वधीः ।
शरीरगुप्त्यभ्यधिकं धर्मं गोपाय पाण्डव ॥ १.१६७.६ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ ਭੀਮ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰੀਂ। ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
1.167.7
वधाभिप्रायमायान्तमवधीस्त्वं महाबलम् ।
रक्षसस्तस्य भगिनी किं नः क्रुद्धा करिष्यति ॥ १.१६७.७ ॥
ਵਧ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਆਏ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੂੰ ਤੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਰਾਖਸ਼ ਦੀ ਭੈਣ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਕੀ ਕਰੇਗੀ?
1.167.8
हिडिम्बा तु ततः कुन्तीमभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
युधिष्ठिरं तु कौन्तेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.८ ॥
ਫਿਰ ਹਿਡਿੰਬਾ ਨੇ ਕੁੰਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਕੌਂਤੇਯ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
1.167.9
आर्ये जानासि यद्दुःखमिह स्त्रीणामनङ्गजम् ।
तदिदं मामनुप्राप्तं भीमसेनकृते शुभे ॥ १.१६७.९ ॥
ਆਰਜੇ, ਤੂੰ ਜਾਣਦੀ ਹੈਂ ਕਿ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਮ ਤੋਂ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਭੀਮਸੇਨ ਕਾਰਨ ਉਹੀ ਦੁੱਖ ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆ ਪਿਆ ਹੈ।
1.167.10
सोढं तत्परमं दुःखं मया कालप्रतीक्षया ।
सोऽयमभ्यागतः कालो भविता मे सुखोदयः ॥ १.१६७.१० ॥
ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦਿਆਂ ਮੈਂ ਉਹ ਪਰਮ ਦੁੱਖ ਸਹਿ ਲਿਆ। ਉਹ ਸਮਾਂ ਹੁਣ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਹ ਮੇਰੇ ਸੁੱਖ ਦਾ ਉਦੈ ਹੋਵੇਗਾ।
1.167.11
मया ह्युत्सृज्य सुहृदः स्वधर्मं स्वजनं तथा ।
वृतोऽयं पुरुषव्याघ्रस्तव पुत्रः पतिः शुभे ॥ १.१६७.११ ॥
ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਮੈਂ ਮਿੱਤਰਾਂ, ਸਵਧਰਮ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇਸ ਪੁਰਖਵਿਆਘਰ ਨੂੰ ਵਰਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੈ।
1.167.12
वीरेणाऽहं तथाऽनेन त्वया चापि यशस्विनी ।
प्रत्याख्याता न जीवामि सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १.१६७.१२ ॥
ਇਸ ਵੀਰ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਮੈਂ ਠੁਕਰਾਈ ਗਈ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਜੀਵਾਂਗੀ; ਇਹ ਸੱਚ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਖਦੀ ਹਾਂ।
1.167.13
यदर्हसि कृपां कर्तुं मयि त्वं वरवर्णिनि ।
मत्वा मूढेति तन्मां त्वं भक्ता वाऽनुगतेति वा ॥ १.१६७.१३ ॥
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਨਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਮੂਰਖ, ਭਗਤ ਜਾਂ ਅਨੁਗਤ ਸਮਝ ਕੇ ਉਹ ਕਿਰਪਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਰ।
1.167.14
भर्त्राऽनेन महाभागे संयोजय सुतेन ह ।
समुपादाय गच्छेयं यथेष्टं देवरूपिणम्।
पुनश्चैवानयिष्यामि विस्रम्भं कुरु मे शुभे ॥ १.१६७.१४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ, ਇਸ ਪਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜੋੜ। ਦੇਵਰੂਪੀ ਨੂੰ ਮਰਜ਼ੀ ਮੁਤਾਬਕ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗੀ; ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਮੁੜ ਉਸਨੂੰ ਲੈ ਆਵਾਂਗੀ; ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਰੱਖ।
1.167.15
अहं हि समये लप्स्ये प्राग्भ्रातुरपर्वजनात् ।
ततः सोऽभ्यपतद्रात्रौ भीमसेनजिघांसया ॥ १.१६७.१५ ॥
ਮੈਂ ਠੀਕ ਸਮੇਂ, ਭਰਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਵਾਂਗੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਝਪਟਿਆ।
1.167.16
यथायथा विक्रमते यथारिमधितिष्ठति ।
तथातथा समासाद्य पाण्डवं काममोहिता ॥ १.१६७.१६ ॥
ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਪਾਂਡਵ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਕਾਮ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋਈ ਉਹ (ਹੋਰ ਨੇੜੇ ਗਈ)।
1.167.17
न यातुधान्यहं त्वार्ये न चास्मि रजनीचरी ।
ईशा रक्षस्स्वसा ह्यस्मि राज्ञि सालकटङ्कटी ॥ १.१६७.१७ ॥
ਹੇ ਆਰਯੇ, ਮੈਂ ਯਾਤੂਧਾਨੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵਿਚਰਨ ਵਾਲੀ ਹਾਂ। ਹੇ ਰਾਣੀ, ਮੈਂ ਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਭੈਣ ਈਸ਼ਾ ਹਾਂ; ਸਾਲਕਟੰਕਟੀ।
1.167.18
पुत्रेण तव संयुक्ता युवतिर्देववर्णिनी ।
सर्वान्वोऽहमुपस्थास्ये पुरस्कृत्य वृकोदरम् ॥ १.१६७.१८ ॥
ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ, ਦੇਵਵਰਨੀ ਜਵਾਨ ਔਰਤ ਮੈਂ, ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਤੁਹਾਡ ਸਭ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਾਂਗੀ।
1.167.19
अप्रमत्ता प्रमत्तेषु शुश्रूषुरसकृत्त्वहम् ।
वृजिने तारयिष्यामि दासीवच्च नरर्षभाः ॥ १.१६७.१९ ॥
ਲਾਪਰਵਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿ ਕੇ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਦਾਸੀ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੁਸੀਬਤ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲਾਵਾਂਗੀ।
1.167.20
पृष्ठेन वो वहिष्यामि विमानं सुकृतानिव ।
यूयं प्रसादं कुरुत भीमसेनो भजेत माम् ॥ १.१६७.२० ॥
ਪੁੰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਾਂਗ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਾਂਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ, ਭੀਮਸੇਨ ਮੈਨੂੰ ਅਪਣਾਵੇ।
1.167.21
एवं ब्रुवन्ती ह तथा प्रत्याख्याता क्रियां प्रति ।
भूम्यां दुष्कृतिनो लोकान्गमिष्येऽहं न संशयः ॥ १.१६७.२१ ॥
ਏਦਾਂ ਬੋਲਦੀ ਹੋਈ, ਕਾਮ-ਕ੍ਰਿਆ ਬਾਰੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੁਕਰਾਈ ਗਈ ਉਹ ਬੋਲੀ: 'ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬੁਰੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵਾਂਗੀ।'
1.167.22
अहं हि मनसा ध्यात्वा सर्वं वेत्स्यामि सर्वदा ।
आपन्निस्तरणे प्राणान्धारयिष्ये न केनचित् ॥ १.१६७.२२ ॥
ਮੈਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਾਣਾਂਗੀ। ਮੁਸੀਬਤ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋਣ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨਹੀਂ ਗੁਆਵਾਂਗੀ।
1.167.23
सर्वमावृत्य कर्तव्यं धर्मं समनुपश्यता ।
आपत्सु यो धारयति स वै धर्मविदुत्तमः ॥ १.१६७.२३ ॥
ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਸਮੇਟ ਕੇ ਜੋ ਕਰਤੱਵ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨੂੰ ਧਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਹੈ।
1.167.24
व्यसनं ह्येव धर्मस्य धर्मिणामापदुच्यते ।
पुम्यात्प्राणान्धारयति पुण्यं वै प्राणधारणम् ॥ १.१६७.२४ ॥
ਧਰਮੀਆਂ ਲਈ ਮੁਸੀਬਤ ਹੀ ਧਰਮ ਦਾ ਕਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਣ ਧਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪ੍ਰਾਣ ਧਾਰਨਾ ਹੀ ਪੁੰਨ ਹੈ।
1.167.25
येन केनाचरेद्धर्मं तस्मिन्गर्हा न विद्यते ।
महतोऽत्र स्त्रियं कामाद्वाधितां त्राहि मामपि ॥ १.१६७.२५ ॥
ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਵੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਧਰਮ ਦਾ ਆਚਰਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਨਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਪੁਰਸ਼, ਕਾਮ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਇਸ ਇਸਤਰੀ ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਵੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।
1.167.26
धर्मार्थकाममोक्षेषु दयां कुर्वन्ति साधवः ।
तत्तु धर्ममिति प्राहुर्मुनयो धर्मवत्सलाः ॥ १.१६७.२६ ॥
ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਧੂ ਦਇਆ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਸੇ ਨੂੰ ਧਰਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਐਸਾ ਧਰਮ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਮੁਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ।
1.167.27
दिव्यज्ञानेन जानामि व्यतीतानागतानहम् ।
तस्माद्वक्ष्यामि वः श्रेय आसन्नं सर उत्तमम् ॥ १.१६७.२७ ॥
ਦਿਵ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਬੀਤੇ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭਲਾਈ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸਾਂਗਾ — ਨੇੜਲੇ ਉੱਤਮ ਸਰੋਵਰ ਬਾਰੇ।
1.167.28
अद्यासाद्य सरः स्नात्वा विश्रम्य च वनस्पतौ ।
श्वः प्रभाते महद्भूतं प्रादुर्भूतं जगत्पतिम् ॥ १.१६७.२८ ॥
ਅੱਜ ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੋ ਅਤੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਆਰਾਮ ਕਰੋ। ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ ਜਗਤਪਤੀ, ਮਹਾਨ ਹਸਤੀ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਵੇਗਾ।
1.167.29
व्यासं कमलपत्राक्षं दृष्ट्वा शोकं विहास्यथ ।
धार्तराष्ट्राद्विवासं च दहनं वारणावते ॥ १.१६७.२९ ॥
ਕਮਲ-ਨੈਣ ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਸੋਗ ਛੱਡ ਦਿਓਗੇ। ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ ਬਨਵਾਸ ਅਤੇ ਵਾਰਣਾਵਤ ਵਿੱਚ ਸਾੜੇ ਜਾਣਾ (ਯਾਦ ਆਵੇਗਾ)।
1.167.30
त्राणं च विदुरात्तुभ्यं विदितं ज्ञानचक्षुषा ।
आवासे शालिहोत्रस्य स वो वासं विधास्यति ॥ १.१६७.३० ॥
ਵਿਦੁਰ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇਗੀ, ਇਹ ਗਿਆਨ-ਨੇਤਰ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਲਿਹੋਤਰ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਵਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰੇਗਾ।
1.167.31
वर्षवातातपसहो ह्ययं पुण्यो वनस्पतिः ।
पीतमात्रे तु पानीये क्षुत्पिपासे विनश्यतः ॥ १.१६७.३१ ॥
ਮੀਂਹ, ਹਵਾ ਅਤੇ ਧੁੱਪ ਸਹਿਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਰੁੱਖ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹੀ ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
1.167.32
तपसा शालिहोत्रेण सरो वृक्षश्च निर्मितः ।
कादम्बाः सारसा हंसाः कुरर्यः कुररैः सह ॥ १.१६७.३२ ॥
ਸ਼ਾਲਿਹੋਤਰ ਨੇ ਤਪ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਰੋਵਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਬਣਾਇਆ। ਕਾਦੰਬ, ਸਾਰਸ, ਹੰਸ ਅਤੇ ਕੁਰਰੀ ਪੰਛੀ ਕੁਰਰਾਂ ਨਾਲ ਹਨ।
1.167.33
रुवन्ति मधुरं गीतं गान्धर्वस्वनमिश्रितम् ।
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा कुन्ती वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.३३ ॥
ਉਹ ਗੰਧਰਵ ਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਮਿੱਠੇ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ।
1.167.34
युधिष्ठिरं महाप्राज्ञं सर्वधर्मविशारदम् ।
त्वं हि धर्मभृतां श्रेष्ठो मयोक्तं शृणु भारत ॥ १.१६७.३४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ, ਸਰਬ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ! ਤੂੰ ਧਰਮ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈਂ। ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ।
1.167.35
राक्षस्येषा हि वाक्येन धर्मं वदति साधु वै ।
भावेन दुष्टा भीमं वै किं करिष्यति राक्षसी ॥ १.१६७.३५ ॥
ਇਹ ਰਾਖਸ਼ੀ ਬੋਲ ਨਾਲ ਧਰਮ ਦੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਵ ਤੋਂ ਦੁਸ਼ਟ ਹੈ। ਉਹ ਰਾਖਸ਼ੀ ਭੀਮ ਦਾ ਕੀ ਕਰੇਗੀ?
1.167.36
भजतां पाण्डवं वीरमपत्यार्थं यदीच्छसि ।
एवमेतद्यथाऽऽत्थ त्वं हिडिम्बे नात्र संशयः ॥ १.१६७.३६ ॥
ਜੇ ਤੂੰ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਵੀਰ ਪਾਂਡਵ (ਭੀਮ) ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ। ਹੇ ਹਿਡਿੰਬੇ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈਂ, ਇਹ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
1.167.37
स्थातव्यं तु त्वया धर्मे यथा ब्रूयां सुमध्यमे ।
नित्यं कृताह्निका स्नाता कृतशौचा सुरूपिणी ॥ १.१६७.३७ ॥
ਹੇ ਸੁਮਧਿਅਮੇ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਦਾ ਨਿੱਤ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ।
1.167.38
स्नातं कृताह्निकं भद्रे कृतकौतुकमङ्गलम् ।
भीमसेनं भजेथास्त्वमुदिते वै दिवाकरे ॥ १.१६७.३८ ॥
ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਨਿੱਤ ਕਰਮ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਮੰਗਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਸਮੇਂ ਤੂੰ ਭੀਮਸੇਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੀਂ।
1.167.39
अहस्सु विहरानेन यथाकामं मनोजवा ।
अयं त्वानयितव्यस्ते भीमसेनः सदा निशि ॥ १.१६७.३९ ॥
ਹੇ ਮਨੋਜਵਾ, ਦਿਨੇ ਇਸ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਚਰ। ਇਹ ਭੀਮਸੇਨ ਸਦਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਵੇਗਾ।
1.167.40
प्राक्सन्ध्यातो विमोक्तव्यो रक्षितव्यश्च नित्यशः ।
एवं रमस्व भीमेन यावद्गर्भस्य वेदनम् ॥ १.१६७.४० ॥
ਸ਼ਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਾ ਉਸਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੀਮ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕਰ, ਗਰਭ ਦੀ ਜਣੇਪੇ ਦੀ ਪੀੜ ਆਉਣ ਤੱਕ।
1.167.41
एष ते समयो भद्रे शुश्रूषा चाप्रमत्तया ।
नित्यानुकूलया भूत्वा कर्तव्यं शोभनं त्वया ॥ १.१६७.४१ ॥
ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਇਹੀ ਤੇਰਾ ਇਕਰਾਰ ਹੈ: ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਸਦਾ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋ ਕੇ, ਤੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।