ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.167
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.167.1
सा तानेवापतत्तूर्णं भगिनी तस्य रक्षसः ।
अब्रुवाणा हिडिम्बा तु राक्षसी पाण्डवान्प्रति ॥ १.१६७.१ ॥
ସେଇ ରାକ୍ଷସର ଭଉଣୀ ଶୀଘ୍ର ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଧାଇଁ ଆସିଲା; ରାକ୍ଷସୀ ହିଡିମ୍ବା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ କହୁଥିଲା।
1.167.2
अभिवाद्य ततः कुन्तीं धर्मराजं च पाण्डवम् ।
अभिपूज्य ततः सर्वान्भीमसेनमभाषत ॥ १.१६७.२ ॥
ତା'ପରେ କୁନ୍ତୀ, ଧର୍ମରାଜ ଓ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଆଉ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ସେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ କହିଲା।
1.167.3
अहं ते दर्शादेव मन्मथस्य वशं गता ।
क्रूरं भ्रातृवचो हित्वा सा त्वामेवानिरुन्धती ॥ १.१६७.३ ॥
ତୁମକୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ମୁଁ ମନ୍ମଥଙ୍କ ବଶ ହୋଇଗଲି; ଭାଇର କଠୋର କଥା ଛାଡ଼ି, ଅବାଧ୍ୟା ହୋଇ ମୁଁ ଏବେ ତୁମରି ହୋଇଗଲି।
1.167.4
राक्षसे रौद्रसङ्काशे तवापश्यं विचेष्टितम् ।
अहं शुश्रूषुरिच्छेयं तव गात्रं निषेवितुम् ॥ १.१६७.४ ॥
ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ପରି ତୁମର ପରାକ୍ରମ ମୁଁ ଦେଖିଲି; ମୁଁ ତୁମର ସେବା କରିବାକୁ, ତୁମ ଶରୀରର ପରିଚର୍ଯ୍ୟା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
1.167.5
स्मरन्ति वैरं रक्षांसि मायामाश्रित्य मोहिनीम् ।
हिडिम्बे व्रज पन्थानं त्वमिमं भ्रातृसेवितम् ॥ १.१६७.५ ॥
ରାକ୍ଷସମାନେ ଶତ୍ରୁତା ମନେ ରଖନ୍ତି; ମୋହିନୀ ମାୟାର ଆଶ୍ରୟ ନିଅନ୍ତି। ହେ ହିଡିମ୍ବେ, ତୁମ ଭାଇ ଚାଲିଥିବା ଏହି ପଥରେ ତୁମେ ଯାଅ।
1.167.6
क्रुद्धोऽपि पुरुषव्याघ्र भीम मा स्म स्त्रियं वधीः ।
शरीरगुप्त्यभ्यधिकं धर्मं गोपाय पाण्डव ॥ १.१६७.६ ॥
ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ଭୀମ, କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ବଧ କରନାହିଁ। ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଶରୀର ରକ୍ଷାଠାରୁ ଅଧିକ ଧର୍ମ ରକ୍ଷା କର।
1.167.7
वधाभिप्रायमायान्तमवधीस्त्वं महाबलम् ।
रक्षसस्तस्य भगिनी किं नः क्रुद्धा करिष्यति ॥ १.१६७.७ ॥
ବଧ ଇଚ୍ଛାରେ ଆସୁଥିବା ସେ ମହାବଳଶାଳୀଙ୍କୁ ତୁମେ ବଧ କଲ। ସେହି ରାକ୍ଷସର ଭଗିନୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଆମର କଣ କରିବେ?
1.167.8
हिडिम्बा तु ततः कुन्तीमभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
युधिष्ठिरं तु कौन्तेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.८ ॥
ତା'ପରେ ହିଡିମ୍ବା କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, କରଯୋଡ଼ି କୌନ୍ତେୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଏହି ବଚନ କହିଲା।
1.167.9
आर्ये जानासि यद्दुःखमिह स्त्रीणामनङ्गजम् ।
तदिदं मामनुप्राप्तं भीमसेनकृते शुभे ॥ १.१६७.९ ॥
ହେ ଆର୍ଯ୍ୟେ, ନାରୀମାନଙ୍କର କାମଜ ଦୁଃଖ କିପରି ତାହା ତୁମେ ଜାଣ। ହେ ଶୁଭେ, ଭୀମସେନଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ଦୁଃଖ ଏବେ ମୋ ଉପରେ ପଡ଼ିଛି।
1.167.10
सोढं तत्परमं दुःखं मया कालप्रतीक्षया ।
सोऽयमभ्यागतः कालो भविता मे सुखोदयः ॥ १.१६७.१० ॥
ସମୟର ପ୍ରତୀକ୍ଷାରେ ମୁଁ ସେହି ପରମ ଦୁଃଖ ସହିଲି। ସେହି ସମୟ ଏବେ ଆସିଛି; ତାହା ମୋ ପାଇଁ ସୁଖର ଉଦୟ ହେବ।
1.167.11
मया ह्युत्सृज्य सुहृदः स्वधर्मं स्वजनं तथा ।
वृतोऽयं पुरुषव्याघ्रस्तव पुत्रः पतिः शुभे ॥ १.१६७.११ ॥
ହେ ଶୁଭେ, ମୁଁ ମିତ୍ର, ସ୍ୱଧର୍ମ ଓ ସ୍ୱଜନଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରି ଏହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ରଙ୍କୁ ବରିଛି; ସେ ତୁମ ପୁତ୍ର ଓ ମୋ ସ୍ୱାମୀ।
1.167.12
वीरेणाऽहं तथाऽनेन त्वया चापि यशस्विनी ।
प्रत्याख्याता न जीवामि सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १.१६७.१२ ॥
ଏହି ବୀରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଯଶସ୍ୱିନୀ ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାତ ହେଲେ ବଞ୍ଚିବି ନାହିଁ; ଏହା ତୁମକୁ ସତ୍ୟ କହୁଛି।
1.167.13
यदर्हसि कृपां कर्तुं मयि त्वं वरवर्णिनि ।
मत्वा मूढेति तन्मां त्वं भक्ता वाऽनुगतेति वा ॥ १.१६७.१३ ॥
ହେ ସୁନ୍ଦର ବର୍ଣ୍ଣା, ମୋ ପ୍ରତି କୃପା କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ; ମୋତେ ମୂର୍ଖ, ଭକ୍ତ ବା ଅନୁଗତ ଭାବି ସେହି କୃପା ମୋ ପ୍ରତି କର।
1.167.14
भर्त्राऽनेन महाभागे संयोजय सुतेन ह ।
समुपादाय गच्छेयं यथेष्टं देवरूपिणम्।
पुनश्चैवानयिष्यामि विस्रम्भं कुरु मे शुभे ॥ १.१६७.१४ ॥
ହେ ମହାଭାଗେ, ଏହି ପତି ସହିତ ତୁମ ପୁତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ମିଳାଅ। ଦେବରୂପୀକୁ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ନେଇଯିବି; ହେ ଶୁଭେ, ପୁନର୍ବାର ତାକୁ ଆଣିବି; ମୋ ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ ରଖ।
1.167.15
अहं हि समये लप्स्ये प्राग्भ्रातुरपर्वजनात् ।
ततः सोऽभ्यपतद्रात्रौ भीमसेनजिघांसया ॥ १.१६७.१५ ॥
ମୁଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ, ଭାଇ ପୂର୍ବରୁ, ସେମାନଙ୍କୁ ପାଇବି। ତା'ପରେ ସେ ରାତିରେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଝାସି ପଡିଲା।
1.167.16
यथायथा विक्रमते यथारिमधितिष्ठति ।
तथातथा समासाद्य पाण्डवं काममोहिता ॥ १.१६७.१६ ॥
ସେ ବୀରତ୍ୱରେ ଆଗକୁ ବଢି ଶତ୍ରୁକୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲା ପରି, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କାମମୋହିତା ସେ (ଅଧିକ ନିକଟକୁ ଗଲା)।
1.167.17
न यातुधान्यहं त्वार्ये न चास्मि रजनीचरी ।
ईशा रक्षस्स्वसा ह्यस्मि राज्ञि सालकटङ्कटी ॥ १.१६७.१७ ॥
ହେ ଆର୍ଯ୍ୟେ, ମୁଁ ଯାତୁଧାନୀ ନୁହେଁ, ରାତିରେ ବୁଲୁଥିବାଳୀ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ହେ ରାଣୀ, ମୁଁ ରାକ୍ଷସର ଭଗିନୀ ଈଶା; ସାଳକଟଙ୍କଟୀ।
1.167.18
पुत्रेण तव संयुक्ता युवतिर्देववर्णिनी ।
सर्वान्वोऽहमुपस्थास्ये पुरस्कृत्य वृकोदरम् ॥ १.१६७.१८ ॥
ତୁମ ପୁତ୍ର ସହିତ ମିଳିତା, ଦେବବର୍ଣ୍ଣା ଯୁବତୀ ମୁଁ, ବୃକୋଦରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ତୁମ ସମସ୍ତଙ୍କର ସେବା କରିବି।
1.167.19
अप्रमत्ता प्रमत्तेषु शुश्रूषुरसकृत्त्वहम् ।
वृजिने तारयिष्यामि दासीवच्च नरर्षभाः ॥ १.१६७.१९ ॥
ଅସାବଧାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ ସାବଧାନ ରହି, ବାରମ୍ବାର ସେବା କରି, ଦାସୀ ପରି, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ଆପଣମାନଙ୍କୁ ବିପଦରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବି।
1.167.20
पृष्ठेन वो वहिष्यामि विमानं सुकृतानिव ।
यूयं प्रसादं कुरुत भीमसेनो भजेत माम् ॥ १.१६७.२० ॥
ପୁଣ୍ୟବାନମାନଙ୍କ ବିମାନ ପରି ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କୁ ମୋ ପିଠିରେ ବହିବି। ଆପଣମାନେ କୃପା କରନ୍ତୁ, ଭୀମସେନ ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।
1.167.21
एवं ब्रुवन्ती ह तथा प्रत्याख्याता क्रियां प्रति ।
भूम्यां दुष्कृतिनो लोकान्गमिष्येऽहं न संशयः ॥ १.१६७.२१ ॥
ଏପରି କହୁଥିବା ସେ, କାମକ୍ରିୟା ବିଷୟରେ ଏପରି ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାତ ହୋଇ କହିଲା: 'ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ପୃଥିବୀର ଦୁଷ୍କର୍ମୀମାନଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯିବି।'
1.167.22
अहं हि मनसा ध्यात्वा सर्वं वेत्स्यामि सर्वदा ।
आपन्निस्तरणे प्राणान्धारयिष्ये न केनचित् ॥ १.१६७.२२ ॥
ମୁଁ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରି ସବୁ ସର୍ବଦା ଜାଣିବି। ଆପଦରୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାରେ, କାହା ଦ୍ୱାରା ବି ମୋ ପ୍ରାଣ ନଷ୍ଟ ନ ହେଉ ବୋଲି ମୁଁ ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କରିବି।
1.167.23
सर्वमावृत्य कर्तव्यं धर्मं समनुपश्यता ।
आपत्सु यो धारयति स वै धर्मविदुत्तमः ॥ १.१६७.२३ ॥
ଧର୍ମକୁ ଦେଖି ସବୁ ସମାବେଶ କରି ଯିଏ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କରେ, ଏବଂ ଆପଦରେ ଯିଏ ଧର୍ମକୁ ଧାରଣ କରେ, ସେ ହିଁ ଧର୍ମଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
1.167.24
व्यसनं ह्येव धर्मस्य धर्मिणामापदुच्यते ।
पुम्यात्प्राणान्धारयति पुण्यं वै प्राणधारणम् ॥ १.१६७.२४ ॥
ଆପଦକୁ ହିଁ ଧର୍ମର ଦୁଃଖ ବୋଲି ଧାର୍ମିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୁହାଯାଏ। ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଣ ଧାରଣ ହୁଏ; ପ୍ରାଣଧାରଣ ହିଁ ପୁଣ୍ୟ।
1.167.25
येन केनाचरेद्धर्मं तस्मिन्गर्हा न विद्यते ।
महतोऽत्र स्त्रियं कामाद्वाधितां त्राहि मामपि ॥ १.१६७.२५ ॥
ଯେକୌଣସି ଉପାୟରେ ଧର୍ମାଚରଣ କଲେ ତହିଁରେ ନିନ୍ଦା ନାହିଁ। ହେ ମହାନ, କାମପୀଡ଼ିତା ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଓ ମୋତେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କର।
1.167.26
धर्मार्थकाममोक्षेषु दयां कुर्वन्ति साधवः ।
तत्तु धर्ममिति प्राहुर्मुनयो धर्मवत्सलाः ॥ १.१६७.२६ ॥
ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷରେ ସାଧୁମାନେ ଦୟା କରନ୍ତି। ତାହାକୁ ହିଁ ଧର୍ମ କୁହନ୍ତି, ଧର୍ମପ୍ରିୟ ମୁନିମାନେ ଏପରି କହନ୍ତି।
1.167.27
दिव्यज्ञानेन जानामि व्यतीतानागतानहम् ।
तस्माद्वक्ष्यामि वः श्रेय आसन्नं सर उत्तमम् ॥ १.१६७.२७ ॥
ଦିବ୍ୟଜ୍ଞାନରେ ମୁଁ ଅତୀତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଜାଣେ। ତେଣୁ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେୟସ୍କର କଥା କହିବି — ନିକଟସ୍ଥ ଉତ୍ତମ ସରୋବର।
1.167.28
अद्यासाद्य सरः स्नात्वा विश्रम्य च वनस्पतौ ।
श्वः प्रभाते महद्भूतं प्रादुर्भूतं जगत्पतिम् ॥ १.१६७.२८ ॥
ଆଜି ସରୋବରରେ ପହଞ୍ଚି ସ୍ନାନ କରି ବୃକ୍ଷ ତଳେ ବିଶ୍ରାମ କର। ଆସନ୍ତାକାଲି ପ୍ରଭାତରେ ଜଗତ୍ପତି, ମହାନ ସତ୍ତା, ପ୍ରକଟ ହେବେ।
1.167.29
व्यासं कमलपत्राक्षं दृष्ट्वा शोकं विहास्यथ ।
धार्तराष्ट्राद्विवासं च दहनं वारणावते ॥ १.१६७.२९ ॥
କମଳନୟନ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦେଖି ତୁମେ ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କରିବ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ବନବାସ ଓ ବାରଣାବତରେ ଦହନ (ସ୍ମରଣ ହେବ)।
1.167.30
त्राणं च विदुरात्तुभ्यं विदितं ज्ञानचक्षुषा ।
आवासे शालिहोत्रस्य स वो वासं विधास्यति ॥ १.१६७.३० ॥
ବିଦୁରଙ୍କଠାରୁ ତୁମମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା ମିଳିବ ବୋଲି ଜ୍ଞାନଚକ୍ଷୁରେ ମୁଁ ଜାଣେ। ଶାଳିହୋତ୍ରଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ସେ ତୁମମାନଙ୍କ ବାସ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବେ।
1.167.31
वर्षवातातपसहो ह्ययं पुण्यो वनस्पतिः ।
पीतमात्रे तु पानीये क्षुत्पिपासे विनश्यतः ॥ १.१६७.३१ ॥
ବର୍ଷା, ବାତ୍ୟା ଓ ରୌଦ୍ର ସହିବା ଏହି ପବିତ୍ର ବୃକ୍ଷ। ଜଳ ପିଇବା ମାତ୍ରେ କ୍ଷୁଧା ଓ ତୃଷ୍ଣା ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
1.167.32
तपसा शालिहोत्रेण सरो वृक्षश्च निर्मितः ।
कादम्बाः सारसा हंसाः कुरर्यः कुररैः सह ॥ १.१६७.३२ ॥
ଶାଳିହୋତ୍ର ତପସ୍ୟା ବଳରେ ଏକ ସରୋବର ଓ ଏକ ବୃକ୍ଷ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। କାଦମ୍ବ, ସାରସ, ହଂସ, କୁରରୀ ପକ୍ଷୀମାନେ କୁରରମାନଙ୍କ ସହିତ ଅଛନ୍ତି।
1.167.33
रुवन्ति मधुरं गीतं गान्धर्वस्वनमिश्रितम् ।
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा कुन्ती वचनमब्रवीत् ॥ १.१६७.३३ ॥
ସେମାନେ ଗନ୍ଧର୍ବ ସ୍ୱର ସହିତ ମିଶ୍ରିତ ମଧୁର ଗୀତ ଗାନ୍ତି। ତାଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି କୁନ୍ତୀ କହିଲେ।
1.167.34
युधिष्ठिरं महाप्राज्ञं सर्वधर्मविशारदम् ।
त्वं हि धर्मभृतां श्रेष्ठो मयोक्तं शृणु भारत ॥ १.१६७.३४ ॥
ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ସର୍ବଧର୍ମ ନିପୁଣ ଯୁଧିଷ୍ଠିର! ତୁମେ ଧର୍ମଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ହେ ଭାରତ, ମୋର କଥା ଶୁଣ।
1.167.35
राक्षस्येषा हि वाक्येन धर्मं वदति साधु वै ।
भावेन दुष्टा भीमं वै किं करिष्यति राक्षसी ॥ १.१६७.३५ ॥
ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ବାକ୍ୟରେ ଧର୍ମ ଭଲ କହୁଛି, କିନ୍ତୁ ଭାବରେ ଦୁଷ୍ଟ। ସେହି ରାକ୍ଷସୀ ଭୀମର କ'ଣ କରିବ?
1.167.36
भजतां पाण्डवं वीरमपत्यार्थं यदीच्छसि ।
एवमेतद्यथाऽऽत्थ त्वं हिडिम्बे नात्र संशयः ॥ १.१६७.३६ ॥
ଯଦି ତୁମେ ସନ୍ତାନ ଇଚ୍ଛା କର, ତେବେ ଏହି ବୀର ପାଣ୍ଡବ (ଭୀମ) ସେବା କର। ହେ ହିଡିମ୍ବେ, ତୁମେ ଯେପରି କହୁଛ, ଏହା ସେପରି; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
1.167.37
स्थातव्यं तु त्वया धर्मे यथा ब्रूयां सुमध्यमे ।
नित्यं कृताह्निका स्नाता कृतशौचा सुरूपिणी ॥ १.१६७.३७ ॥
ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ, ମୁଁ ଯେପରି କହୁଛି, ତୁମେ ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିର ରହିବା ଉଚିତ। ସର୍ବଦା ନିତ୍ୟକର୍ମ କରି, ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଚି ହୋଇ, ସୁନ୍ଦର ରୂପରେ ରହିବା।
1.167.38
स्नातं कृताह्निकं भद्रे कृतकौतुकमङ्गलम् ।
भीमसेनं भजेथास्त्वमुदिते वै दिवाकरे ॥ १.१६७.३८ ॥
ହେ ଭଦ୍ରେ, ସ୍ନାନ କରି, ନିତ୍ୟକର୍ମ ସାରି, ମଙ୍ଗଳ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟରେ ତୁମେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ସେବା କରିବା ଉଚିତ।
1.167.39
अहस्सु विहरानेन यथाकामं मनोजवा ।
अयं त्वानयितव्यस्ते भीमसेनः सदा निशि ॥ १.१६७.३९ ॥
ହେ ମନୋଜବା, ଦିନରେ ଏହାଙ୍କ ସହ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବିହାର କର। ଏହି ଭୀମସେନ ସର୍ବଦା ରାତିରେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆଣିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
1.167.40
प्राक्सन्ध्यातो विमोक्तव्यो रक्षितव्यश्च नित्यशः ।
एवं रमस्व भीमेन यावद्गर्भस्य वेदनम् ॥ १.१६७.४० ॥
ସନ୍ଧ୍ୟା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ ଏବଂ ସର୍ବଦା ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଭୀମଙ୍କ ସହ ରମଣ କର, ଗର୍ଭର ପ୍ରସବ ବେଦନା ଆସିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।
1.167.41
एष ते समयो भद्रे शुश्रूषा चाप्रमत्तया ।
नित्यानुकूलया भूत्वा कर्तव्यं शोभनं त्वया ॥ १.१६७.४१ ॥
ହେ ଭଦ୍ରେ, ଏହା ତୁମର ସର୍ତ୍ତ: ସତର୍କତାରେ ସେବା କରି, ସର୍ବଦା ଅନୁକୂଳ ହୋଇ, ତୁମେ ଶୁଭ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ।