మహాభారతం · అధ్యాయం 1.173
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.173.1
तयोर्दुःखितयोर्वाक्यमतिमात्रं निशम्य तु ।
ततो दुःखपरीताङ्गी कन्या तावभ्यभाषत ॥ १.१७३.१ ॥
దుఃఖితులైన వారిద్దరి మాటలను అధికంగా విని, దుఃఖంతో కృశించిన అవయవాలు గల ఆ కన్య వారిద్దరితో ఇలా అన్నది.
1.173.2
किमेवं भृशदुःखार्तौ रोरूयेतामनाथवत् ।
ममापि श्रूयतां वाक्यं श्रुत्वा च क्रियतां क्षमम् ॥ १.१७३.२ ॥
ఇలా అత్యంత దుఃఖంతో బాధపడుతూ అనాథల్లా ఎందుకు ఏడుస్తున్నారు? నా మాట కూడా వినండి; విని, తగినది చేయండి.
1.173.3
धर्मतोऽहं परित्याज्या युवयोर्नात्र संशयः ।
त्यक्तव्यां मां परित्यज्य त्राहि सर्वं मयैकया ॥ १.१७३.३ ॥
ధర్మం ప్రకారం మిమ్మల్ని నన్ను విడిచిపెట్టవచ్చు; ఇందులో సందేహం లేదు. నన్ను విడిచి, నేను ఒక్కతే అందరినీ రక్షించుము.
1.173.4
इत्यर्थमिष्यतेऽपत्यं तारयिष्यति मामिति ।
अस्मिन्नुपस्थिते काले तरध्वं प्लववन्मया ॥ १.१७३.४ ॥
'ఈ ప్రయోజనం కోసమే సంతానం కోరబడుతుంది; అతడు నన్ను తరింపజేస్తాడు' అని. ఈ సమయం వచ్చినప్పుడు, నన్ను తెప్పలా ఉపయోగించి దాటండి.
1.173.5
इह वा तारयेद्दुर्गादुत वा प्रेत्य भारत ।
सर्वथा तारयेत्पुत्रः पुत्र इत्युच्यते बुधैः ॥ १.१७३.५ ॥
భరతవంశీయుడా, ఈ లోకంలో అయినా, పరలోకంలో అయినా, కష్టం నుండి కొడుకు తరింపజేస్తాడు; అన్ని విధాలుగా కొడుకే తరింపజేస్తాడు—అని పండితులు అంటారు.
1.173.6
आकाङ्क्षन्ते च दौहित्रान्मयि नित्यं पितामहाः ।
तत्स्वयं वै परित्रास्ये रक्षन्ती जीवितं पितुः ॥ १.१७३.६ ॥
పితామహులు ఎల్లప్పుడూ నా ద్వారా దౌహిత్రులను కోరుకుంటారు; కాబట్టి నేనే తండ్రి ప్రాణాన్ని కాపాడుతూ వారిని తప్పకుండా రక్షిస్తాను.
1.173.7
भ्राता च मम बालोऽयं गते लोकममुं त्वयि ।
अचिरेणैव कालेन विनश्येत न संशयः ॥ १.१७३.७ ॥
నువ్వు ఆ లోకానికి వెళ్ళిపోతే, నా చిన్న సోదరుడు కూడా త్వరలోనే కాలవశాన నశిస్తాడు, ఇందులో సందేహం లేదు.
1.173.8
तातेपि हि गते स्वर्गं विनष्टे च ममानुजे ।
पिण्डः पितॄणां व्युच्छिद्येत्तत्तेषां विप्रियं भवेत् ॥ १.१७३.८ ॥
తండ్రి స్వర్గానికి వెళ్ళి, నా తమ్ముడు నశించినప్పుడు, పితృదేవతల పిండం తెగిపోతుంది; అది వారికి అప్రియమవుతుంది.
1.173.9
पित्रा त्यक्ता तथा मात्रा भ्रात्रा चाहमसंशयम् ।
दुःखाद्दुःखतरं प्राप्य म्रियेयमतथोचिताम् ॥ १.१७३.९ ॥
తండ్రి, తల్లి, సోదరుడు విడిచిపెట్టిన నేను, నిస్సందేహంగా దుఃఖం నుండి మరింత దుఃఖాన్ని పొంది, తగని విధంగా మరణిస్తాను.
1.173.10
त्वयि त्वरोगे निर्मुक्तो माता भ्राता च मे शिशुः ।
सन्तानश्चैव पिण्डश्च प्रतिष्ठास्यत्यसंशयम् ॥ १.१७३.१० ॥
నువ్వు రోగరహితుడవైతే, నా తల్లి, నా తమ్ముడు, శిశువు కూడా విముక్తులవుతారు; వంశమూ పిండమూ ఖచ్చితంగా నిలుస్తాయి.
1.173.11
आत्मा पुत्रः सखी भार्या कृच्छ्रं तु दुहिता किल ।
स कृच्छ्रान्मोचयात्मानं मां च धर्मे नियोजया ॥ १.१७३.११ ॥
ఆత్మ, పుత్రుడు, మిత్రుడు, భార్య—వీరు ప్రియులు; కాని కూతురు నిజానికి కష్టమే. అతడు తనను కష్టం నుండి విడిపించి, నన్నూ ధర్మంలో నియోగించాలి.
1.173.12
अनाथा कृपणा बाला यत्र क्वचन गामिनी ।
भविष्यामि त्वया तात विहीना कृपणा सदा ॥ १.१७३.१२ ॥
తండ్రీ! నీ లేకుండా నేను రక్షకులేని, దీనమైన, బాలికగా ఎక్కడెక్కడో తిరుగుతాను; ఎల్లప్పుడూ దీనురాలిగా ఉంటాను.
1.173.13
अथवाहं करिष्यामि कुलस्यास्य विमोचनम् ।
फलसंस्था भविष्यामि कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ १.१७३.१३ ॥
లేదా నేను ఈ కులాన్ని విమోచింపజేస్తాను; అతి కఠినమైన కర్మను చేసి ఫలాన్ని పొందుతాను.
1.173.14
अथवा यास्यसे तत्र त्यक्त्वा मां द्विजसत्तम ।
पीडिताऽहं भविष्यामि तदवेक्षस्व मामपि ॥ १.१७३.१४ ॥
లేదా, ద్విజులలో ఉత్తముడా, నీవు నన్ను విడిచి అక్కడికి వెళ్తే నేను బాధపడతాను; కాబట్టి నన్నూ కూడా చూడు.
1.173.15
तदस्मदर्थं धर्मार्थं प्रसवार्थं च सत्तम ।
आत्मानं परिरक्षस्व त्यक्तव्यां मां च संत्यज ॥ १.१७३.१५ ॥
కాబట్టి, ఉత్తముడా, మన కోసం, ధర్మం కోసం, సంతానం కోసం నిన్ను నీవు రక్షించుకో; త్యజించదగిన నన్ను త్యజించు.
1.173.16
अवश्यकरणीये च मा त्वां कालोत्यगादयम् ।
किं त्वतः परमं दुःखं यद्वयं स्वर्गते त्वयि ॥ १.१७३.१६ ॥
తప్పక చేయవలసిన పనిలో ఈ కాలం నిన్ను దాటిపోకూడదు. దీని కంటే గొప్ప దుఃఖం ఏముంటుంది, నీవు స్వర్గానికి వెళ్ళగా మేము ఇక్కడ ఉండటం?
1.173.17
याचमानाः परादन्नं परिधावेमहि श्ववत् ।
त्वयि त्वरोगे निर्मुक्ते क्लेशादस्मात्सबान्धवे।
अमृतेव सती लोके भविष्यामि सुखान्विता ॥ १.१७३.१७ ॥
ఇతరుల వద్ద అన్నం యాచిస్తూ మేము కుక్కల్లా తిరుగుతాం. నీవు ఈ క్లేశం నుండి, బంధువులతో సహా, రోగరహితుడవై విముక్తుడైతే, నేను లోకంలో అమృతంలా సుఖంగా ఉంటాను.
1.173.18
इतः प्रदाने देवाश्च पितरश्चेति नः श्रुतम् ।
त्वया दत्तेन तोयेन भविष्यति हिताय वै ॥ १.१७३.१८ ॥
ఇక్కడ నుండి దానంలో దేవతలు, పితరులు తృప్తిపొందుతారని మేము విన్నాము; నీవు ఇచ్చిన నీటితో అది మన హితానికి అవుతుంది.
1.173.19
इत्येतदुभयं तात निशाम्य तव यद्धितम् ।
तद्व्यवस्य तथाम्बाया हितं स्वस्य सुतस्य च ॥ १.१७३.१९ ॥
ప్రియ కుమారా, ఈ రెండింటినీ విని నీకు ఏది హితమో దానినే నిశ్చయించు; తల్లికి, నీ కుమారునికి కూడా హితమైనది అదే.
1.173.20
मातापित्रोश्च पुत्रास्तु भवितारो गुणान्विताः ।
न तु पुत्रस्य पितरो पुनर्जातु भविष्यतः ॥ १.१७३.२० ॥
తల్లిదండ్రులకు కుమారులు గుణవంతులుగా ఉంటారు; కానీ కుమారునికి ఆ తల్లిదండ్రులు మళ్లీ ఎప్పటికీ కారు.
1.173.21
एवं बहुविधं तस्या निशम्य परिदेवितम् ।
पिता माता च सा चैव कन्या प्ररुरुदुस्त्रयः ॥ १.१७३.२१ ॥
ఆమె ఇలా అనేక విధాలుగా చేసిన విలాపాన్ని విని, తండ్రి, తల్లి, ఆ కన్య — ముగ్గురూ గట్టిగా ఏడ్చారు.
1.173.22
ततः प्ररुदितान्सर्वान्निशम्याथ सुतस्तदा ।
उत्फुल्लनयनो बालः कलमव्यक्तमब्रवीत् ॥ १.१७३.२२ ॥
అందరూ గట్టిగా ఏడ్వడం చూసి, అప్పుడు విశాల నేత్రాలున్న ఆ బాలుడు మధురమైన కానీ అస్పష్టమైన స్వరంతో పలికాడు.
1.173.23
मा पिता रुद मा मातर्मा स्वसस्त्विति चाब्रवीत् ।
प्रहसन्निव सर्वांस्तानेकैकमनुसर्पति ॥ १.१७३.२३ ॥
"నాన్నా, ఏడవకు; అమ్మా, ఏడవకు; చెల్లీ, ఏడవకు" అని అంటూ, నవ్వుతున్నట్లుగా, అతను వారందరి దగ్గరకు ఒక్కొక్కరికి పాకుతూ వెళ్లాడు.
1.173.24
ततः स तृणमादाय प्रहृष्टः पुनरब्रवीत् ।
अनेनाहं हनिष्यामि राक्षसं पुरुषादकम् ॥ १.१७३.२४ ॥
అప్పుడు అతను సంతోషంతో ఒక గడ్డి పరకను తీసుకుని మళ్లీ అన్నాడు — "దీనితో నేను ఆ నరభక్షక రాక్షసుడిని చంపుతాను."
1.173.25
तथापि तेषां दुःखेन परीतानां निशम्य तत् ।
बालस्य वाक्यमव्यक्तं हर्षः समभवन्महान् ॥ १.१७३.२५ ॥
అయినప్పటికీ, దుఃఖంతో చుట్టుముట్టబడిన వారు ఆ బాలుని అస్పష్టమైన మాటలు విని గొప్ప ఆనందం పొందారు.
1.173.26
अयं काल इति ज्ञात्वा कुन्ती समुपसृत्य तान् ।
गतासूनमृतेनेव जीवयन्तीदमब्रवीत् ॥ १.१७३.२६ ॥
ఇదే సమయమని తెలుసుకొని, కుంతి వారి వద్దకు చేరి, మరణించిన వారిని అమృతంతో బ్రతికించినట్లుగా ఇలా అన్నది.