મહાભારત · અધ્યાય 1.175
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.175.1
न विषादस्त्वया कार्यो भयादस्मात्कथंचन ।
उपायः परिदृष्टोऽत्र तस्मान्मोक्षाय रक्षसः ॥ १.१७५.१ ॥
આ ભયથી તારે કોઈ પણ રીતે વિષાદ ન કરવો. આનો એક ઉપાય જોવાયો છે, તેથી તે રાક્ષસથી મુક્તિ માટે (પ્રયત્ન કર).
1.175.2
नैव स्वयं सपुत्रस्य गमनं तत्र रोचये ।
एकस्तव सुतो बालः कन्या चैका तपस्विनी।
न चैतयोस्तथा पत्न्या गमनं तव रोचये ॥ १.१७५.२ ॥
હું પોતે પુત્ર સાથે ત્યાં જવાનું પસંદ કરતી નથી. તારો એક જ નાનો પુત્ર છે અને એક જ તપસ્વિની પુત્રી છે. તારી પત્ની સાથે આ બંનેનું ત્યાં જવું પણ મને પસંદ નથી.
1.175.3
मम पञ्च सुता ब्रह्मंस्तेषामेको गमिष्यति ।
त्वदर्थं बलिमादाय तस्य पापस्य रक्षसः ॥ १.१७५.३ ॥
હે બ્રાહ્મણ, મારે પાંચ પુત્રો છે. તેમાંથી એક તારા માટે, તે પાપી રાક્ષસ માટે બલિ લઈને જશે.
1.175.4
नाहमेतत्करिष्यामि जीवितार्थी कथंचन ।
ब्राह्मणस्यातिथेश्चैव स्वार्थे प्राणान्वियोजयन् ॥ १.१७५.४ ॥
જીવનની ઇચ્છાથી હું કોઈ પણ રીતે આ નહીં કરું. બ્રાહ્મણ અને અતિથિના હિત માટે, પોતાના સ્વાર્થ માટે પ્રાણ ત્યજનાર બનીને હું આમ નહીં કરું.
1.175.5
न त्वेतदकुलीनासु नाधर्मिष्ठासु विद्यते ।
यद्ब्राह्ममार्थं विसृजेदात्मानमपि चात्मजम् ॥ १.१७५.५ ॥
પરંતુ આ ત્યાગ અકુલીન અને અધર્મી સ્ત્રીઓમાં જોવા મળતો નથી, જે બ્રાહ્મણ માટે પોતાને અને પોતાના પુત્રને પણ ત્યજી દે.
1.175.6
आत्मनस्तु वधः श्रेयो बोद्धव्यमिति रोचते ।
ब्रहम्वध्याऽऽत्मवध्या वा श्रेयानात्मवधो मम ॥ १.१७५.६ ॥
પોતાનો વધ જ શ્રેયસ્કર છે, એમ સમજવું જોઈએ; અને મને તે જ ગમે છે. બ્રાહ્મણવધ કે આત્મવધ — તેમાં મારા માટે આત્મવધ જ શ્રેષ્ઠ છે.
1.175.7
ब्रह्मवध्या परं पापं निष्कृतिर्नात्र विद्यते ।
अबुद्धिपूर्वं कृत्वापि प्रत्यवायो हि विद्यते ॥ १.१७५.७ ॥
બ્રહ્મહત્યા સૌથી મોટું પાપ છે; તેનું અહીં પ્રાયશ્ચિત્ત નથી. અજાણતાં કર્યું હોય તો પણ દોષ લાગે છે.
1.175.8
न त्वहं वधमाकाङ्क्षे स्वयमेवात्मनः शुभे ।
परैः कृते वधे पापं न किंचिन्मयि विद्यते ॥ १.१७५.८ ॥
પરંતુ હે શુભે, હું પોતે મારા વધની ઇચ્છા રાખતો નથી. બીજાઓએ કરેલા વધમાં મારા પર કોઈ પાપ નથી.
1.175.9
अभिसंधौ कृते तस्मिन्ब्राह्मणस्य वधे मया ।
निष्कृतिं न प्रपश्यामि नृशंसं क्षुद्रमेव च ॥ १.१७५.९ ॥
મેં બ્રાહ્મણના વધનો સંકલ્પ કરીને તે વધ કર્યો હોય, તો તેનું પ્રાયશ્ચિત્ત મને દેખાતું નથી. તે ક્રૂર અને નીચ કર્મ છે.
1.175.10
आगतस्य गृहं त्यागस्तथैव शरणार्थिनः ।
याचमानस्य च वधो नृशंसो गर्हितो बुधैः ॥ १.१७५.१० ॥
ઘરે આવેલા અતિથિનો ત્યાગ, એ જ રીતે શરણ માગનારનો ત્યાગ, અને યાચના કરનારનો વધ — આ ક્રૂર કર્મો છે; જ્ઞાનીઓ તેની નિંદા કરે છે.
1.175.11
कुर्यान्न निन्दितं कर्म न नृशंसं कथंचन ।
इति पूर्वे महात्मान आपद्धर्मविदो विदुः ॥ १.१७५.११ ॥
નિંદનીય કે ક્રૂર કર્મ કોઈ પણ રીતે ન કરવું—એમ આપદ્ધર્મના જ્ઞાતા પૂર્વના મહાત્માઓ જાણતા હતા.
1.175.12
श्रेयांस्तु सहदारस्य विनाशोऽद्य मम स्वयम् ।
ब्राह्मणस्य वधं नाहमनुमंस्ये कदाचन ॥ १.१७५.१२ ॥
મારા માટે આજે પત્ની સહિત મારો પોતાનો નાશ જ શ્રેયસ્કર છે; હું ક્યારેય બ્રાહ્મણના વધને સંમતિ નહીં આપું.
1.175.13
ममाप्येषा मतिर्ब्रह्मन्विप्रा रक्ष्या इति स्थिरा ।
न चाप्यनिष्टः पुत्रो मे यदि पुत्रशतं भवेत् ॥ १.१७५.१३ ॥
હે બ્રાહ્મણ, બ્રાહ્મણોનું રક્ષણ કરવું જોઈએ એ મારો પણ દૃઢ નિશ્ચય છે. મારા સો પુત્રો હોય તોપણ કોઈ મને અપ્રિય નહીં થાય.
1.175.14
न चासौ राक्षसः शक्तो मम पुत्रविनाशने ।
वीर्यमन्मन्त्रसिद्धश्च तेजस्वी च सुतो मम ॥ १.१७५.१४ ॥
તે રાક્ષસ મારા પુત્રોનો નાશ કરવા સમર્થ નથી. મારો પુત્ર પરાક્રમી, મંત્રસિદ્ધ અને તેજસ્વી છે.
1.175.15
राक्षसाय च तत्सर्वं प्रापयिष्यति भोजनम् ।
मोक्षयिष्यति चात्मानमिति मे निश्चिता मतिः ॥ १.१७५.१५ ॥
તે બધું ભોજન રાક્ષસ સુધી પહોંચાડશે અને પોતાને પણ છોડાવશે — એ મારો નિશ્ચિત મત છે.
1.175.16
समागताश्च वीरेण दृष्टपूर्वाश्च राक्षसाः ।
बलवन्तो महाकाया निहताश्चाप्यनेकशः ॥ १.१७५.१६ ॥
વીર સાથે સામસામે આવેલા, પહેલાં જોયેલા, બળવાન અને મહાકાય રાક્ષસો અનેક વાર હણાયા છે.
1.175.17
न त्विदं केषुचिद्ब्रह्मान्व्याहर्तव्यं कथंचन ।
विद्यार्थिनो हि मे पुत्रान्विप्रकुर्युः कुतूहलात् ॥ १.१७५.१७ ॥
પરંતુ હે બ્રાહ્મણ, આ વાત કોઈને પણ કોઈ રીતે કહેવી ન જોઈએ; કારણ કે વિદ્યાર્થી એવા મારા પુત્રો કુતૂહલથી બ્રાહ્મણનું અહિત કરી શકે.
1.175.18
गुरुणा चाननुज्ञातो ग्राहयेद्यः सुतो मम ।
न स कुर्यात्तथा कार्यं विद्ययेति सतां मतम् ॥ १.१७५.१८ ॥
ગુરુની અનુમતિ વિના જે મારો પુત્ર કોઈને વિદ્યા શીખવે, તેણે એવું ન કરવું — એ સજ્જનોનો મત છે.
1.175.19
एवमुक्तस्तु पृथया स विप्रो भार्यया सह ।
हृष्टः संपूजयामास तद्वाक्यममृतोपमम् ॥ १.१७५.१९ ॥
પૃથાએ આમ કહ્યું ત્યારે તે બ્રાહ્મણ પત્ની સાથે હર્ષિત થયો અને અમૃત સમાન તેના વચનનો આદર કર્યો.
1.175.20
ततः कुन्ती च विप्रश्च सहितावनिलात्मजम् ।
तमब्रूतां कुरुष्वेति स तथेत्यब्रवीच्च तौ ॥ १.१७५.२० ॥
પછી કુંતી અને તે બ્રાહ્મણ બંનેએ સાથે મળીને વાયુપુત્રને કહ્યું, 'એવું કર'; તેણે 'ઠીક છે' કહીને બંનેને જવાબ આપ્યો.