มหาภารตะ · อัธยายะ 1.198
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.198.1
पुनश्चैव महातेजा विश्वामित्रजिघांसया ।
अग्निं संभृतवान्घोरं शाक्तेयः सुमहातपाः ॥ १.१९८.१ ॥
อีกครั้งหนึ่ง ผู้เป็นบุตรของศักติ ผู้มีรัศมีอันยิ่งใหญ่และบำเพ็ญตบะยิ่งนัก ปรารถนาจะฆ่าพระวิศวามิตร จึงก่อกองไฟอันน่าสะพรึงกลัวขึ้น
1.198.2
वासिष्ठसंभृतश्चाग्निर्विश्वामित्रहितैषिणा ।
तेजसा वह्नितुल्येन ग्रस्तः स्कन्देन धीमता ॥ १.१९८.२ ॥
ไฟนั้นที่วาสิษฐะบุตรก่อขึ้น ถูกกลืนกินโดยพระสกันทะผู้มีปัญญา ผู้ปรารถนาความเจริญของพระวิศวามิตร ด้วยรัศมีที่เทียบเท่าเปลวไฟ
1.198.3
राज्ञा कल्माषपादेन गुरौ ब्रह्मविदां वरे ।
कारणं किं पुरस्कृत्य भार्या वै सन्नियोजिता ॥ १.१९८.३ ॥
เพราะเหตุอันใด ท้าวกัลมาษปาทะ จึงส่งภรรยาของตนไปหาอาจารย์ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้รู้พรหมัน โดยเก็บเหตุนั้นไว้ในใจ
1.198.4
जानता वै परं धर्मं वसिष्ठेन महात्मना ।
अगम्यागमनं कस्मात्कृतं तेन महर्षिणा ॥ १.१९८.४ ॥
ทั้งที่รู้ธรรมอันสูงสุด เหตุใดมหาฤๅษีผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ คือวาสิษฐะ จึงกระทำการร่วมประเวณีที่ต้องห้ามนั้นเล่า
1.198.5
अधर्मिष्ठं वसिष्ठेन कृतं चापि पुरा सखे ।
एतन्मे संशयं सर्वं छेत्तुमर्हसि पृच्छतः ॥ १.१९८.५ ॥
สหาย วาสิษฐะเคยกระทำการอันอธรรมยิ่งแม้ในอดีต ขอท่านโปรดตัดความสงสัยทั้งหมดนี้ของข้าพเจ้า ในเมื่อข้าพเจ้าได้ถามท่านแล้ว
1.198.6
धनञ्जय निबोधेयं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
वसिष्ठं प्रति दुर्धर्ष तथा मित्रसहं नृपम् ॥ १.१९८.६ ॥
ธนัญชัย ข้าพเจ้าจะอธิบายสิ่งที่ท่านถามข้าพเจ้า เกี่ยวกับวาสิษฐะ ผู้ที่ใครๆ ไม่อาจข่มได้ และเช่นเดียวกันเกี่ยวกับท้าวมิตรสหะ
1.198.7
कथितं ते मया सर्वं यथा शप्तः स पार्थिवः ।
शक्तिना भरतश्रेष्ठ वासिष्ठेन महात्मना ॥ १.१९८.७ ॥
ข้าพเจ้าได้เล่าให้ท่านฟังทั้งหมดแล้ว ถึงการที่กษัตริย์พระองค์นั้นถูกสาปโดยศักติ บุตรของวาสิษฐะผู้ยิ่งใหญ่ ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งภรตะ
1.198.8
स तु शापवशं प्राप्तः क्रोधपर्याकुलेक्षणः ।
निर्जगाम पुराद्राजा सहदारः परन्तपः ॥ १.१९८.८ ॥
พระองค์ตกอยู่ใต้อำนาจของคำสาป ดวงพระเนตรเต็มไปด้วยความโกรธ กษัตริย์ผู้ปราบศัตรู ได้เสด็จออกจากเมืองพร้อมกับภรรยา
1.198.9
अरण्यं निर्जनं गत्वा सदारः परिचक्रमे ।
नानामृगगणाकीर्णं नानासत्वसमाकुलम् ॥ १.१९८.९ ॥
เสด็จเข้าไปในป่าอันเปลี่ยวร้าง แล้วเที่ยวเดินไปกับภรรยา ป่านั้นเต็มไปด้วยฝูงกวางหลากชนิด และเต็มไปด้วยสัตว์นานาชนิด
1.198.10
नानागुल्मलताच्छन्नं नानाद्रुमसमावृतम् ।
अरण्यं घोरसन्नादं शापग्रस्तः परिभ्रमन् ॥ १.१९८.१० ॥
ในป่าที่ปกคลุมด้วยพุ่มไม้และเถาวัลย์มากมาย ล้อมรอบด้วยต้นไม้นานาพันธุ์ เต็มไปด้วยเสียงคำรามอันน่าสะพรึงกลัว กษัตริย์ผู้ตกอยู่ใต้คำสาปเที่ยวเดินไปมา
1.198.11
स कदाचित्क्षुधाविष्टो मृगयन्भक्ष्यमात्मनः ।
ददर्श सुपरिक्लिष्टः कस्मिंश्चिन्निर्जने वने ॥ १.१९८.११ ॥
ครั้งหนึ่ง ขณะที่พระองค์ถูกความหิวครอบงำ กำลังแสวงหาอาหารสำหรับตน และลำบากยิ่งนัก พระองค์ได้ทอดพระเนตรเห็น ในป่าอันเปลี่ยวร้างแห่งหนึ่ง
1.198.12
ब्राह्मणं ब्राह्मणीं चैव मिथुनायोपसंगतौ ।
तौ तं वीक्ष्य सुवित्रस्तावकृतार्थौ प्रधावितौ ॥ १.१९८.१२ ॥
พราหมณ์คนหนึ่งกับพราหมณีคนหนึ่ง ซึ่งมาอยู่ร่วมกันเป็นคู่ เมื่อเห็นพระองค์แล้วทั้งสองตกใจกลัวยิ่งนัก และยังไม่บรรลุความประสงค์ จึงวิ่งหนีไป
1.198.13
तयोः प्रद्रवतोर्विप्रं जग्राह नृपतिर्बलात् ।
दृष्ट्वा गृहीतं भर्तारमथ ब्राह्मण्यभाषत ॥ १.१९८.१३ ॥
ขณะที่ทั้งสองกำลังวิ่งหนี กษัตริย์ได้จับพราหมณ์นั้นไว้ด้วยกำลัง เมื่อพราหมณีเห็นสามีถูกจับไว้ ก็กล่าวขึ้น
1.198.14
शृणु राजन्मम वचो यत्त्वां वक्ष्यामि सुव्रत ।
आदित्यवंशप्रभवस्त्वं हि लोके परिश्रुतः ॥ १.१९८.१४ ॥
ข้าแต่กษัตริย์ โปรดฟังถ้อยคำของข้าพเจ้า ซึ่งข้าพเจ้าจะกล่าวแก่พระองค์ ข้าแต่ผู้มีวัตรอันดี พระองค์ทรงกำเนิดในวงศ์สุริยะ และเป็นที่โด่งดังในโลก
1.198.15
अप्रमत्तः स्थि धर्मे गुरुशुश्रूषणे रतः ।
शापोपहत दुर्धर्ष न पापं कर्तुमर्हसि ॥ १.१९८.१५ ॥
พระองค์ทรงตั้งมั่นในธรรมอย่างไม่ประมาท และยินดีในการรับใช้อาจารย์ ข้าแต่ผู้ถูกคำสาปทำร้าย ข้าแต่ผู้ที่ใครๆ ไม่อาจข่มได้ พระองค์ไม่ควรกระทำบาป
1.198.16
ऋतुकाले तु संप्राप्ते भर्तृव्यसनकर्शिता ।
अकृतार्था ह्यहं भर्त्रा प्रसवार्थं समागता ॥ १.१९८.१६ ॥
แต่เมื่อถึงฤดูกาลมีบุตร ข้าพเจ้าซึ่งถูกความทุกข์ของสามีทำให้ซูบผอม จึงมาอยู่ร่วมกับสามีเพื่อจะให้กำเนิดบุตร ความประสงค์ของข้าพเจ้ายังไม่สำเร็จ
1.198.17
प्रसीद नृपतिश्रेष्ठ भर्ताऽयं मे विसृज्यताम् ।
एवं विक्रोशमानायास्तस्यास्तु न नृशंसवत् ॥ १.१९८.१७ ॥
ขอทรงเมตตา ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ โปรดปล่อยสามีของข้าพเจ้านี้ไปเถิด แม้นางจะคร่ำครวญเช่นนั้น พระองค์ก็มิได้ทรงกระทำเหมือนคนโหดร้าย
1.198.18
भर्तारं भक्षयामास व्याघ्रो मृगमिवेप्सितम् ।
तस्याः क्रोधाभिभूताया यान्यश्रूण्यपतन्भुवि ॥ १.१९८.१८ ॥
พระองค์กัดกินสามีของนาง ดุจเสือกินกวางที่มันปรารถนา และหยาดน้ำตาที่นางหลั่งลงสู่พื้นดิน ขณะที่นางถูกความโกรธครอบงำ
1.198.19
सोऽग्निः समभवद्दीप्तस्तं च देशं व्यदीपयत् ।
ततः सा शोकसंतप्ता भर्तृव्यसनकर्शिता ॥ १.१९८.१९ ॥
ไฟนั้นได้ลุกโพลงขึ้น และเผาผลาญสถานที่นั้นให้สว่างไสวไปด้วย ต่อมา นางผู้เร่าร้อนด้วยความโศก และซูบผอมเพราะความวิบัติของสามี
1.198.20
कल्माषपादं राजर्षिमशपद्ब्राह्मणी रुषा ।
यस्मान्ममाकृतार्थायास्त्वया क्षुद्र नृशंसवत् ॥ १.१९८.२० ॥
พราหมณีด้วยความโกรธ ได้สาปราชฤๅษีกัลมาษปาทะว่า "เจ้าผู้ต่ำช้า เพราะเจ้าได้กระทำต่อข้าพเจ้าเหมือนคนโหดร้าย ทั้งที่ความประสงค์ของข้าพเจ้ายังไม่สำเร็จ"
1.198.21
प्रेक्षन्त्या भक्षितो मेऽद्य प्रियो भर्ता महायशाः ।
तस्मात्त्वमपि दुर्बुद्धे मच्छापपरिविक्षतः ॥ १.१९८.२१ ॥
วันนี้ต่อหน้าต่อตาของข้า สามีที่รักยิ่งของข้า ผู้มีเกียรติยศไพศาล ถูกกินเสียแล้ว เพราะเหตุนั้น เจ้าผู้มีใจชั่วเอ๋ย แม้เจ้าก็ถูกคำสาปของข้าทำร้ายจนบอบช้ำ
1.198.22
पत्नीमृतावनुप्राप्य सद्यस्त्यक्ष्यसि जीवितम् ।
तेन प्रसाद्यमाना सा प्रसादमकरोत्तदा।
यस्य चर्षेर्वसिष्ठस्य त्वया पुत्रा विनाशिताः ॥ १.१९८.२२ ॥
"เมื่อถึงฤดูกาล เมื่อเจ้าเข้าใกล้ภรรยาของเจ้า เจ้าจะสิ้นชีวิตในทันที" เมื่อถูกนางวิงวอน นางจึงคลายความโกรธลง และต่อฤๅษีวสิษฐะผู้มีบุตรที่เจ้าทำลายเสียนั้น
1.198.23
तेन संगम्य ते भार्या तनयं जनयिष्यति ।
सते वंशकरः पुत्रो भविष्यति नृपाधम ॥ १.१९८.२३ ॥
"เมื่อได้ร่วมประเวณีกับเขา ภรรยาของเจ้าจะให้กำเนิดบุตรชาย บุตรผู้นั้นจะเป็นผู้สืบวงศ์ตระกูล ท่านกษัตริย์ผู้ต่ำช้าที่สุดเอ๋ย"
1.198.24
एवं शप्त्वा तु राजानं सा तमाङ्गिरसी शुभा ।
तस्यैव सन्निधौ दीप्तं प्रविवेश हुताशनम् ॥ १.१९८.२४ ॥
เมื่อสาปพระราชาดังนี้แล้ว นางผู้เป็นธิดาอันประเสริฐของพระอังคิรส ก็เข้าสู่กองเพลิงที่ลุกโชนต่อหน้าพระราชานั้นนั่นเอง
1.198.25
वसिष्ठश्च महाभागः सर्वमेतदवैक्षत ।
ज्ञानयोगेन महता तपसा च परन्तप ॥ १.१९८.२५ ॥
พระวสิษฐะผู้มีบุญวาสนามาก ทรงรู้เห็นเหตุการณ์ทั้งหมดนี้ด้วยพลังแห่งปัญญาอันยิ่งใหญ่และด้วยตบะ ข้าแต่ผู้เผาผลาญศัตรู
1.198.26
मुक्तशापश्च राजर्षिः कालेन महता ततः ।
ऋतुकालेऽभिपतितो मदयन्त्या निवारितः ॥ १.१९८.२६ ॥
ราชฤๅษีผู้นั้นพ้นจากคำสาปหลังจากกาลเวลาอันยาวนาน ครั้นถึงฤดูที่ทำให้เกิดบุตร เขาก็เข้าหามทยันตีแต่นางได้ห้ามไว้
1.198.27
न हि सस्मार स नृपस्तं शापं काममोहितः ।
देव्याः सोऽथ वचः श्रुत्वा संभ्रान्तो नृपसत्तमः ॥ १.१९८.२७ ॥
พระราชาผู้ถูกความใคร่ทำให้หลงใหลนั้นมิได้นึกถึงคำสาปนั้นเลย ต่อมาเมื่อได้ฟังคำของพระมเหสี พระราชาผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ก็เกิดความงุนงงสับสน
1.198.28
तं शापमनुसंस्मृत्य पर्यतप्यद्भृशं तदा ।
एतस्मात्कारणाद्राजा वसिष्ठं सन्ययोजयत्।
स्वदारेषु नरश्रेष्ठ शापदोषसमन्वितः ॥ १.१९८.२८ ॥
เมื่อระลึกถึงคำสาปนั้น พระองค์ก็ทรงเสียพระทัยอย่างยิ่งในเวลานั้น ด้วยเหตุนี้ พระราชาจึงทรงแต่งตั้งพระวสิษฐะให้ดูแลพระมเหสีทั้งหลายของพระองค์ ข้าแต่บุรุษผู้ประเสริฐ พระองค์ทรงตกอยู่ใต้โทษแห่งคำสาปนั้น