มหาภารตะ · อัธยายะ 1.226

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

1.226.1

एवमेतन्महाप्राज्ञ यथात्थ विदुराद्य माम् ।
ममापि परमो हर्षः संबन्धेऽस्मिन्कृते प्रभो ॥ १.२२६.१ ॥

ท้าวทรุปทกล่าวว่า ข้าแต่ผู้มีปัญญายิ่ง เป็นดังที่ท่านได้กล่าวแก่ข้าผ่านวิทุระเมื่อวันนี้ ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ความปีติยินดีอันยิ่งของข้าก็อยู่ในการที่สัมพันธ์นี้ได้ถูกจัดทำขึ้นเช่นกัน

1.226.2

गमनं चापि युक्तं स्याद्दृढमेषां महात्मनाम् ।
न तु तावन्मया युक्तमेतद्वक्तुं स्वयं गिरा ॥ १.२२६.२ ॥

และการที่ท่านทั้งหลายผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่เหล่านี้จะไปด้วยก็เหมาะสม แต่ในตอนนี้ข้าไม่เหมาะที่จะพูดเรื่องนี้ด้วยเสียงของข้าเอง

1.226.3

यदा तु मन्यते वीरः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
भीमसेनार्जुनौ चैव यमौ च पुरुषर्षभौ ॥ १.२२६.३ ॥

เมื่อวีรบุรุษ ยุธิษฐิระบุตรของกุนตี และภีมเสนกับอรชุน และฝาแฝดทั้งสอง ผู้เป็นวัวกระทิงในหมู่มนุษย์ เห็นพ้องเช่นนั้น

1.226.4

रामकृष्णौ च धर्मज्ञौ तदा गच्छन्तु पाण्डवाः ।
एतौ हि पुरुषव्याघ्रावेषां प्रियहिते रतौ ॥ १.२२६.४ ॥

ขอให้พระรามและพระกฤษณะผู้รู้ธรรม ไปกับปาณฑพในเวลานั้น เพราะทั้งสองผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์นี้ ยินดีในความเจริญและความสุขของพวกเขา

1.226.5

परवन्तो वयं राजंस्त्वयि सर्वे सहानुगाः ।
यथा वक्ष्यसि नः प्रीत्या तत्करिष्यामहे वयम् ॥ १.२२६.५ ॥

ข้าแต่พระราชา พวกเราทั้งหมดพึ่งพาพระองค์ พร้อมด้วยผู้ติดตามของพวกเรา สิ่งใดที่พระองค์ตรัสแก่พวกเราด้วยความเมตตา พวกเราจะกระทำสิ่งนั้น

1.226.6

ततोऽब्रवीद्वासुदेवो गमनं रोचते मम ।
यथा वा मन्यते राजा द्रुपदः सर्वधर्मवित् ॥ १.२२६.६ ॥

ลำดับนั้น วาสุเทพตรัสว่า การเดินทางไปเป็นที่ถูกใจข้า หรือตามที่ท้าวทรุปทผู้รู้ธรรมทั้งปวงเห็นว่าควร

1.226.7

यथैव मन्यते वीरो दाशार्हः पुरुषोत्तमः ।
प्राप्तकालं महाबाहुः सा बुद्धिर्निश्चिता मम ॥ १.२२६.७ ॥

ตามที่วีรบุรุษทาศารหะ ผู้ประเสริฐแห่งบุรุษ ผู้มีแขนทรงพลัง เห็นว่าควรในเวลาอันเหมาะสม ความคิดของข้าก็ตกลงเช่นนั้น

1.226.8

यथैव हि महाभागाः कौन्तेया मम सांप्रतम् ।
तथैव वासुदेवस्य पाण्डुपुत्रा न संशयः ॥ १.२२६.८ ॥

บุตรทั้งหลายของกุนตีผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่ เป็นของข้าฉันใดในบัดนี้ เขาก็เป็นของวาสุเทพฉันนั้น ทั้งหมดเป็นบุตรของปาณฑุ ไม่มีข้อสงสัย

1.226.9

न तद्ध्यायति कौन्तेयः पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ।
यथैषां पुरुषव्याघ्रः श्रेयो ध्यायति केशवः ॥ १.२२६.९ ॥

ยุธิษฐิระบุตรของกุนตี บุตรของปาณฑุ มิได้คิดถึงเรื่องนั้น เหมือนที่เสือในหมู่มนุษย์ พระเกศวะ คิดถึงสิ่งที่เป็นประโยชน์แก่พวกเขา

1.226.10

पृथायास्तु ततो वेश्म प्रविवेश महामतिः ।
पादौ स्पृष्ट्वा पृथायास्तु शिरसा च महीं गतः ॥ १.२२६.१० ॥

ลำดับนั้น ผู้มีปัญญาอันยิ่งนั้นได้เข้าไปในเรือนของพระนางปฤถา เมื่อสัมผัสเท้าของพระนางปฤถาแล้ว ก็ก้มศีรษะลงถึงพื้นดิน

1.226.11

दृष्ट्वा तु देवरं कुन्ती शुशोच च मुहुर्मुहुः ।
वैचित्रवीर्य ते पुत्राः कथंचिज्जीवितास्त्वया ॥ १.२२६.११ ॥

เมื่อเห็นน้องเขยแล้ว พระนางกุนตีก็ทรงโศกเศร้าซ้ำแล้วซ้ำเล่า ข้าแต่บุตรของวิจิตรวีรยะ บุตรทั้งหลายของท่านรอดชีวิตมาได้ด้วยเหตุใดก็ตามที่ท่านได้กระทำ

1.226.12

त्वत्प्रसादाज्जतुगृहे मृताः प्रत्यागतास्तथा ।
कूर्मी चिन्तयते पुत्रान्यत्र वा तत्र संमता ॥ १.२२६.१२ ॥

ด้วยพระคุณของท่าน บุตรทั้งหลายที่เขาคิดว่าตายแล้วในเรือนชาดก ก็กลับคืนมาเช่นนั้น พระนางกูรมี (กุนตี) ทรงคิดถึงบุตรทั้งหลายอยู่เสมอ ไม่ว่าพวกเขาจะอยู่ที่ใด

1.226.13

चिन्तया वर्धिताः पुत्रा यथा कुशलिनस्तथा ।
तव पुत्रास्तु जीवन्ति त्वद्भक्त्या भरतर्षभ ॥ १.२२६.१३ ॥

เหมือนบุตรที่เติบโตขึ้นด้วยความห่วงใย ย่อมปลอดภัยฉันใด บุตรของท่านก็มีชีวิตอยู่ฉันนั้น ข้าแต่วัวกระทิงแห่งภรตะ ด้วยความจงรักภักดีต่อท่าน

1.226.14

यथा परभृतः पुत्रानरिष्टा वर्धयेत्सदा ।
तथैव पुत्रास्तु मम त्वया तात सुरक्षिताः ॥ १.२२६.१४ ॥

เหมือนนกคุ่มเลี้ยงลูกของผู้อื่นให้เจริญเติบโตโดยไม่มีอันตรายเสมอ ฉันใด ข้าแต่ลูกรัก บุตรของข้าก็ได้รับการคุ้มครองอย่างดีโดยท่านฉันนั้น

1.226.15

क्लेशास्तु बहवः प्राप्तास्तथा प्राणान्तिका मया ।
अतः परं न जानामि कर्तव्यं ज्ञातुमर्हसि ॥ १.२२६.१५ ॥

ข้าได้ประสบความทุกข์ยากมากมาย แม้กระทั่งความทุกข์ที่คุกคามชีวิต เกินจากนี้ข้าไม่รู้ว่าจะต้องทำอย่างไร ท่านควรจะรู้

1.226.16

न विनश्यन्ति लोकेषु तव पुत्रा महाबलाः ।
अचिरेणैव कालेन स्वराज्यस्था भवन्ति ते ॥ १.२२६.१६ ॥

บุตรทั้งหลายผู้มีกำลังมหาศาลของท่านจะไม่พินาศในโลก ในไม่ช้า ตามกาลเวลา พวกเขาจะได้ตั้งมั่นในราชอาณาจักรของตน

1.226.17

बान्धवैः सहिताः सर्वे न शोकं कुरु माधवि ।
ततस्ते समनुज्ञाता द्रुपदेन महात्मना ॥ १.२२६.१७ ॥

ข้าแต่มาธวี ขอท่านอย่าโศกเศร้าเลย จงอยู่กับญาติทั้งหลายเถิด ลำดับนั้น ท้าวทรุปทผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ก็อนุญาตให้พวกเขาไปได้

1.226.18

पाण्डवाश्चैव कृष्णश्च विदुरश्च महामतिः ।
आदाय द्रौपदीं कृष्णां कुन्तीं चैव यशस्विनीम् ॥ १.२२६.१८ ॥

ปาณฑพทั้งหลาย พระกฤษณะ และวิทุระผู้มีปัญญาอันยิ่งเช่นกัน พาเทราปทีผู้มีผิวคล้ำ และพระนางกุนตีผู้มีเกียรติ ไปด้วยกัน

1.226.19

सविहारं सुखं जग्मुर्नगरं नागसाह्वयम् ।
सुवर्णकक्ष्याग्रैवेयान्सुवर्णाङ्कुशभूषितान् ॥ १.२२६.१९ ॥

พวกเขาเดินทางอย่างสุขสบายและรื่นรมย์ไปยังนครที่เรียกว่านาคสาหวยะ ซึ่งประดับด้วยสายรัดทองคำ ปลอกคอชั้นเลิศ และขอช้างทองคำ

1.226.20

जाम्बूनदपरिष्कारान्प्रभिन्नकरटामुखान् ।
अधिष्ठितान्महामात्रैः सर्वशस्त्रसमन्वितान् ॥ १.२२६.२० ॥

ช้างที่ประดับด้วยทองชมพูนุท มีขมับและใบหน้าชุ่มด้วยมทะ ถูกควบคุมโดยควาญช้างทั้งหลาย และพร้อมด้วยอาวุธทุกชนิด

1.226.21

सहस्रं प्रददौ राजा गजानां वरवर्मिणाम् ।
रथानां च सहस्रं वै सुवर्णमणिचित्रितम् ॥ १.२२६.२१ ॥

พระราชาทรงพระราชทานช้างศึกที่สวมเกราะอันงดงามหนึ่งพันเชือก และรถศึกหนึ่งพันคันประดับด้วยทองคำและอัญมณี

1.226.22

चतुर्युजां भानुमच्च पञ्चानां प्रददौ तदा ।
सुवर्णपरिबर्हाणां वरचामरमालिनाम् ॥ १.२२६.२२ ॥

แล้วพระองค์ทรงพระราชทานรถม้าสี่ม้าอันรุ่งโรจน์ มีเครื่องประดับทองคำและพวงมาลัยพัดหางจามรีอันวิจิตร

1.226.23

जात्यश्वानां च पञ्चाशत्सहस्रं प्रददौ नृपः ।
दासीनामयुतं राजा प्रददौ वरभूषणम्।
ततः सहस्रं दासानां प्रददौ वरधन्वनाम् ॥ १.२२६.२३ ॥

พระราชาทรงพระราชทานม้าพันธุ์ดีห้าหมื่นตัว หญิงรับใช้หนึ่งหมื่นคนที่มีเครื่องประดับอันงาม และแล้วทรงพระราชทานข้ารับใช้หนึ่งพันคนผู้เป็นนักธนูชำนาญ

1.226.24

हैमानि शय्यासनबाजनानि ।
द्रव्याणि चान्यानि च गोधनानि।
पृथक्पृथक्वैव ददौ स कोटिं ।
पाञ्चालराजः परमप्रहृष्टः ॥ १.२२६.२४ ॥

ที่นอน ที่นั่ง และภาชนะทองคำ สิ่งของอื่นและฝูงโค พระราชาแห่งปัญจาละผู้ปีติยินดียิ่งนัก ทรงพระราชทานแยกกันทีละอย่าง มีมูลค่าถึงสิบล้าน

1.226.25

शिबिकानां शतं पूर्णं वाहान्पञ्चशतं नरान् ॥ १.२२६.२५ ॥

เสลี่ยงเต็มร้อยหนึ่ง สัตว์พาหนะห้าร้อย และคนห้าร้อย

1.226.26

एवमेतानि पाञ्चालो जन्यार्थे प्रददौ धनम् ।
हरणं चापि पाञ्चाल्या ज्ञातिदेयं च सोमकः ॥ १.२२६.२६ ॥

ท้าวปัญจาละทรงพระราชทานทรัพย์เหล่านี้เป็นของขวัญในงานอภิเษกสมรสฉันใด การพาเทราปทีไปและของที่ญาติของท้าวโสมกะถวายก็เกิดขึ้นฉันนั้น

1.226.27

धृष्टद्युम्नो ययौ तत्र भगिनीं गृह्य भारत ।
नानद्यमानो बहुशस्तूर्यघोषैः सहस्रशः ॥ १.२२६.२७ ॥

ดูก่อนพระภารตะ ธฤษฏทยุมนะได้นำน้องสาวไปยังที่นั้น คำรามซ้ำแล้วซ้ำเล่าท่ามกลางเสียงดนตรีนับพันเสียง

1.226.28

श्रुत्वा चोपस्थितान्वीरान्धृतराष्ट्रोऽम्बिकासुतः ।
प्रतिग्रहाय पाण्डूनां प्रेषयामास कौरवान् ॥ १.२२६.२८ ॥

ท้าวธฤตราษฎร์ โอรสของอัมพิกา ทรงสดับว่าวีรบุรุษมาถึงแล้ว จึงส่งชาวเการพไปรับปาณฑพ

1.226.29

विकर्णं च महेष्वासं चित्रसेनं च भारत ।
द्रोणं च परमेष्वासं गौतमं कृपमेव च ॥ १.२२६.२९ ॥

ดูก่อนพระภารตะ วิกรรณผู้เป็นนักธนูยอดเยี่ยม จิตรเสนะ โทรณะผู้เป็นนักธนูสูงสุด และเคาตมะ กฤปะด้วย

1.226.30

तैस्तैः परिवृताः शूरैः शोभमाना महारथाः ।
नगरं हास्तिनपुरं शनैः प्रविविशुस्तदा ॥ १.२२६.३० ॥

มหารถทั้งหลายถูกวีรบุรุษเหล่านั้นล้อมไว้ ผู้งดงามรุ่งเรือง แล้วค่อย ๆ เข้าสู่นครหัสตินาปุระในตอนนั้น

1.226.31

पाण्डवानागताञ्छ्रुत्वा नागरास्तु कुतूहलात् ।
मण्डयाञ्चक्रिरे तत्र नगरं नागसाह्वयम् ॥ १.२२६.३१ ॥

ชาวเมืองได้ยินว่าปาณฑพมาถึงแล้ว จึงด้วยความกระตือรือร้นประดับนครที่เรียกว่านาคสาหวัยนั้น

1.226.32

मुक्तपुष्पावकीर्णं तु जलसिक्तं तु सर्वतः ।
धूपितं दिव्यधूपेन मङ्गलैश्चाभिसंवृतम् ॥ १.२२६.३२ ॥

เมืองนั้นโปรยด้วยดอกไม้ทั่วไป ประพรมน้ำทั้งสี่ทิศ ควันธูปทิพย์หอมฟุ้ง และล้อมรอบด้วยสิ่งมงคล

1.226.33

पताकोच्छ्रितमाल्यं च पुरमप्रतिमं बभौ ।
शङ्खभेरीनिनादैश्च नानावादित्रनिस्वनैः ॥ १.२२६.३३ ॥

นครอันหาที่เปรียบมิได้รุ่งเรืองด้วยธงและพวงมาลัยสูง และก้องด้วยเสียงสังข์ กลอง และเสียงเครื่องดนตรีนานาชนิด

1.226.34

कौतूहलेन नगरं पूर्यमाणमिवाभवत् ।
यत्र ते पुरुषव्याघ्राः शोकदुःखसमन्विताः ॥ १.२२६.३४ ॥

นครนั้นดูเหมือนเต็มไปด้วยความกระตือรือร้น ณ ที่ซึ่งบุรุษเสือทั้งหลาย คือปาณฑพผู้มีโศกและทุกข์นั้น ประทับอยู่

1.226.35

निर्गताश्च पुरात्पूर्वं धृतराष्ट्रप्रबाधिताः ।
पुनर्निवृत्ता दिष्ट्या वै सह मात्रा परन्तपाः ॥ १.२२६.३५ ॥

ก่อนหน้านี้ พวกท่านได้ออกจากนครไป ถูกท้าวธฤตราษฎร์กดขี่ บัดนี้ด้วยโชคดี พวกท่านได้กลับมาพร้อมกับพระมารดา ดูก่อนผู้เผาผลาญศัตรู

1.226.36

इत्येवमीरिता वाचो जनैः प्रियचिकीर्षुभिः ।
तत उच्चावचा वाचः प्रियाः सर्वत्र भारत ॥ १.२२६.३६ ॥

ถ้อยคำอันเป็นที่รักเหล่านี้ประชาชนผู้ปรารถนาจะทำให้เป็นที่พอใจกล่าวขึ้นอย่างนี้ ดูก่อนพระภารตะ ถ้อยคำอันน่ายินดีทุกระดับจึงได้ยินทั่วทุกแห่ง

1.226.37

उदीरितास्तदाऽशृण्वन्पाण्डवा हृदयंगमाः ।
अयं स पुरुषव्याघ्रः पुनरायाति धर्मवित् ॥ १.२२६.३७ ॥

ปาณฑพได้ยินถ้อยคำอันถูกใจเหล่านั้น จึงได้กล่าวว่า วีรบุรุษผู้เป็นบุรุษเสือ ผู้รู้ธรรมนี้กำลังกลับมาอีกครั้ง

1.226.38

यो नः स्वानिव दायादान्धर्मेण परिरक्षति ।
अद्य पाण्डुर्महाराजो वनादिव मनःप्रियम् ॥ १.२२६.३८ ॥

พระองค์ผู้ทรงคุ้มครองพวกเราโดยธรรมเหมือนดั่งทายาทของพระองค์เอง วันนี้ มหาราชปาณฑุ (ยุธิษฐิระ) เสด็จกลับจากป่า เป็นที่รักของดวงใจ

1.226.39

आगतश्चैवमस्माकं चिकीर्षन्नात्र संशयः ।
किं न्वद्य सुकृतं कर्म सर्वेषां नः प्रियं परम् ॥ १.२२६.३९ ॥

พระองค์เสด็จมา ทรงประสงค์จะกระทำสิ่งดีแก่พวกเรา ไม่มีข้อสงสัยเลย วันนี้เป็นการกระทำอันดีงามเพียงใด เป็นความยินดียิ่งของพวกเราทุกคน

1.226.40

यन्नः कुन्तीसुता वीरा भर्तारः पुनरागताः ।
यदि दत्तं यदि हुतं यदि वाप्यस्ति नस्तपः।
तेन तिष्ठन्तु नगरे पाण्डवाः शरदां शतम् ॥ १.२२६.४० ॥

ด้วยเหตุที่โอรสของกุนตีผู้เป็นวีรบุรุษ ผู้เป็นเจ้านายของพวกเรา ได้กลับมาอีกครั้ง หากพวกเราได้ให้ทาน หากได้บูชาด้วยการถวายเครื่องบูชา หรือหากพวกเรามีตบะใดอยู่ ด้วยผลแห่งสิ่งนั้น ขอให้ปาณฑพประทับอยู่ในนครนี้ร้อยฤดูใบไม้ร่วง

1.226.41

ततस्ते धृतराष्ट्रस्य भीष्मस्य च महात्मनः ।
अन्येषां च तदर्हाणां चक्रुः पादाभिवन्दनम् ॥ १.२२६.४१ ॥

จากนั้นพวกเขาก็กราบแทบเท้าของท้าวธฤตราษฎร์ ของภีษมะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ และของผู้อื่นที่คู่ควรแก่เกียรตินั้น

1.226.42

पृष्टास्तु कुशलप्रश्नं सर्वेण नगरेण ते ।
समाविशन्त वेश्मानि धृतराष्ट्रस्य शासनात् ॥ १.२२६.४२ ॥

เมื่อชาวนครทั้งเมืองถามไถ่ทุกข์สุขของพวกเขา พวกเขาก็เข้าไปยังเรือนทั้งหลายตามคำสั่งของท้าวธฤตราษฎร์